Orzeczenie · 2024-06-20

III OSK 4628/21Awans zawodowy nauczyciela akademickiego interpretacja przepisów

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-06-20
NSAAdministracyjneWysokansa
awans zawodowynauczyciel mianowanyKarta Nauczycielaprawo oświatowestopień naukowystaż pracyzasada równościKonstytucja RPsądownictwo administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Mazowieckiego Kuratora Oświaty o odmowie nadania stopnia nauczyciela mianowanego. Problem prawny dotyczył interpretacji przepisów art. 9a ust. 5 Karty Nauczyciela oraz art. 124 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, które umożliwiają nauczycielom akademickim z odpowiednim stażem i stopniem naukowym uzyskanie stopnia nauczyciela mianowanego. Organy administracji oraz WSA uznały, że M.S. nie spełniła warunków, ponieważ stopień naukowy doktora uzyskała po nawiązaniu stosunku pracy w szkole i po 1 września 2018 r. NSA zakwestionował tę wykładnię, wskazując, że ma ona na celu ułatwienie pozyskiwania wykwalifikowanych nauczycieli i nie powinna prowadzić do dyskryminacji osób, które spełniły kryteria później. Sąd uznał, że restrykcyjna interpretacja narusza zasadę równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP), ponieważ bez uzasadnionych podstaw różnicuje sytuację prawną podmiotów o podobnych cechach. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok oraz decyzje administracyjne, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących awansu zawodowego nauczycieli akademickich, zasada równości wobec prawa w kontekście stosunków zatrudnienia, wykładnia przepisów prawa administracyjnego z uwzględnieniem Konstytucji RP.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nauczycieli akademickich ubiegających się o stopień nauczyciela mianowanego na podstawie przepisów obowiązujących w określonym czasie. Może wymagać analizy w kontekście ewentualnych późniejszych zmian legislacyjnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy nauczyciel akademicki, który uzyskał stopień naukowy doktora po nawiązaniu stosunku pracy w szkole, może uzyskać stopień nauczyciela mianowanego na podstawie art. 9a ust. 5 Karty Nauczyciela lub art. 124 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, jeśli nie posiadał stopnia naukowego w momencie zatrudnienia lub w dniu 1 września 2018 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nauczyciel akademicki, który spełnił warunki posiadania stopnia naukowego i odpowiedniego stażu pracy na uczelni po nawiązaniu stosunku pracy w szkole, powinien mieć możliwość uzyskania stopnia nauczyciela mianowanego, a restrykcyjna wykładnia przepisów ograniczająca to prawo narusza zasadę równości wobec prawa.

Uzasadnienie

NSA uznał, że celem przepisów jest ułatwienie pozyskiwania wykwalifikowanych nauczycieli, a restrykcyjna wykładnia prowadząca do dyskryminacji osób spełniających kryteria w późniejszym terminie jest nieuzasadniona i sprzeczna z konstytucyjną zasadą równości.

Czy wykładnia przepisów Karty Nauczyciela i ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, która uniemożliwia uzyskanie stopnia nauczyciela mianowanego przez nauczyciela akademickiego spełniającego kryteria po dacie zatrudnienia, narusza zasadę równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, taka wykładnia narusza zasadę równości wobec prawa, ponieważ bez uzasadnionych podstaw różnicuje sytuację prawną podmiotów o podobnych cechach (posiadających te same kwalifikacje i staż pracy).

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że nie ma racjonalnych podstaw do różnicowania sytuacji nauczycieli w zależności od daty spełnienia kryteriów, jeśli posiadają oni te same kwalifikacje i staż pracy, co prowadzi do nierównego traktowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję organu pierwszej i drugiej instancji.

Przepisy (14)

Główne

Karta Nauczyciela art. 9a § ust. 5

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Pomocnicze

u.f.z.o. art. 124

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądamiami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie § § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz pkt 2 lit. a

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna wykładnia art. 9a ust. 5 Karty Nauczyciela i art. 124 u.f.z.o. przez sądy administracyjne, która uniemożliwiała uzyskanie stopnia nauczyciela mianowanego przez nauczyciela akademickiego spełniającego kryteria po dacie zatrudnienia. • Naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) poprzez nierówne traktowanie nauczycieli posiadających te same kwalifikacje i staż pracy, ale spełniających kryteria w różnym czasie. • Cel przepisów o awansie zawodowym nauczycieli akademickich, jakim jest pozyskiwanie i utrzymanie wykwalifikowanych kadr w szkolnictwie, powinien być uwzględniany przy ich interpretacji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja WSA, że art. 9a ust. 5 Karty Nauczyciela ma zastosowanie tylko do nauczycieli zatrudnianych w szkole po 1 września 2018 r., a nie do tych, którzy przed tą datą pozostawali w stosunku pracy. • Argumentacja WSA, że skarżąca nie spełniała warunków art. 124 u.f.z.o. z dnia 1 września 2018 r., ponieważ stopień naukowy uzyskała później. • Zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. (wydanie orzeczenia sprzecznego z dowodami) okazał się chybiony.

Godne uwagi sformułowania

"Taki scenariusz postępowania w celu uzyskania uprawnia administracyjnego w demokratycznym państwie prawa należałoby uznać za nieracjonalny i sprzeczny ze zdrowym rozsądkiem." • "Wykładnia powołanego przepisu, prowadząca do uniemożliwienia uzyskania uprawnienia w postaci statusu nauczyciela mianowanego nauczycielowi, który w późniejszym okresie, niż data zatrudnienia w szkole, spełnił owe kryteria, narusza konstytucyjną zasadę równości, bowiem bez uzasadnionych podstaw różnicuje sytuację prawną podmiotów o podobnych cechach." • "zmiana ta ułatwi pozyskiwanie do pracy w szkole nauczycieli akademickich legitymujących się nierzadko wysokim poziomem kwalifikacji i kompetencji oraz znaczącym dorobkiem zawodowym"

Skład orzekający

Hanna Knysiak - Sudyka

sędzia del. WSA

Mirosław Wincenciak

przewodniczący sprawozdawca

Zbigniew Ślusarczyk

sędzia NSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących awansu zawodowego nauczycieli akademickich, zasada równości wobec prawa w kontekście stosunków zatrudnienia, wykładnia przepisów prawa administracyjnego z uwzględnieniem Konstytucji RP."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nauczycieli akademickich ubiegających się o stopień nauczyciela mianowanego na podstawie przepisów obowiązujących w określonym czasie. Może wymagać analizy w kontekście ewentualnych późniejszych zmian legislacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu kariery zawodowej nauczycieli i pokazuje, jak sądy administracyjne interpretują przepisy w kontekście konstytucyjnych zasad równości, co jest istotne dla szerokiego grona odbiorców z sektora edukacji.

“Czy możesz zostać nauczycielem mianowanym, jeśli doktorat zrobiłeś już po rozpoczęciu pracy w szkole? NSA odpowiada.”

Dane finansowe

WPS: 857 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst