III OSK 4483/21

III OSK 4483/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-06-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-03-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Jezielska /sprawozdawca/
Teresa Zyglewska
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Wa 1079/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-12-09
Skarżony organ
Prezes Sądu
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie sędzia NSA Teresa Zyglewska sędzia del. WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant asystent sędziego Olga Malicka po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1079/20 w sprawie ze skargi [...] Fundacji [...] na decyzję Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego z dnia 24 kwietnia 2020 r. nr BSA-I-055-169/20 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego na rzecz [...] Fundacji [...] kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 9 grudnia 2020 r. (sygn. akt II SA/Wa 1079/20) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] Fundacji [...] (dalej jako: Fundacja) na decyzję Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego (dalej jako: Prezes SN lub organ) z 24 kwietnia 2020 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z 26 marca 2020 r. oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej Fundacji 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wyroku podano, że wnioskiem z 4 marca 2020 r., który wpłynął do organu 5 marca 2020 r., skarżąca Fundacja zwróciła się do Prezesa SN o udzielenie informacji o: - liczbie skarg, o których mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 75 ze zm., dalej: "ustawa o skardze na przewlekłość") złożonych do Sądu Najwyższego na przewlekłość postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym z podziałem na sprawy cywilne, karne, z zakresu prawa pracy, ubezpieczeniowe i gospodarcze w latach 2010- 2019 wraz z podziałem na poszczególne lata; - liczbie skarg na przewlekłość postępowania, które zostały odrzucone przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 9 ustawy o skardze na przewlekłość z podziałem na sprawy cywilne, karne, z zakresu prawa pracy, ubezpieczeniowe i gospodarcze w latach 2010-2019 wraz z podziałem na poszczególne lata; - liczbie skarg na przewlekłość postępowania, które zostały oddalone przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość z podziałem na sprawy cywilne, karne, z zakresu prawa pracy, ubezpieczeniowe i gospodarcze w latach 2010- 2019 wraz z podziałem na poszczególne lata; - liczbie skarg na przewlekłość postępowania, które zostały uwzględnione przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość z podziałem na sprawy cywilne, karne, z zakresu prawa pracy, ubezpieczeniowe i gospodarcze wraz z informacją jaka została przyznana łączna suma pieniężna w danej kategorii spraw w latach 2010-2019 wraz z podziałem na poszczególne lata.
Pismem z 9 marca 2020 r. organ wezwał Fundację do wykazania, w terminie 7 dni, że uzyskanie żądanej informacji ma istotne znaczenie dla interesu publicznego, wyjaśniając, że informacja ta ma charakter przetworzony.
Pismem z 16 marca 2020 r. Fundacja podniosła, że organ nie ustalił, czy wnioskowana informacja ma charakter informacji przetworzonej. Ponadto podano, że Fundacja ma interes publiczny w uzyskaniu informacji, niezależnie od charakteru wnioskowanych informacji.
Decyzją z dnia 26 marca 2020 r. Prezes SN odmówił udostępnienia żądanej informacji. Podano, że wnioskowana informacja wymaga stworzenia szczegółowego opracowania statystycznego i jako taka stanowi ona informację przetworzoną. Ponadto nie została spełniona przesłanka specjalnego znaczenia udostępnienia żądanej informacji dla interesu publicznego.
W wyniku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zaskarżoną decyzją z 24 kwietnia 2020 r. Prezes SN utrzymał w mocy wcześniejsze rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1330, dalej jako: u.d.i.p.) ma w założeniu przeciwdziałać wnioskom zmierzającym do uzyskania informacji przetworzonej dla realizacji celów osobistych lub komercyjnych i ma zapobiegać sytuacjom, w których działania organów skupione są nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych mu kompetencji, lecz na udzielaniu informacji publicznych. Podniesiono, że informacją przetworzoną jest pewna suma informacji prostych, jeżeli z uwagi na treść żądania jej udostępnienie wymaga dokonania analiz, obliczeń, wyciągów, zestawień statystycznych, czy dokonywania innych czynności połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych. W związku z tym uznano, że żądane przez Fundację dane mają charakter informacji przetworzonej, gdyż informacja nie może zostać wygenerowana w sposób automatyczny z prowadzonych przez SN urządzeń ewidencyjnych i programów służących do obsługi administracyjnej spraw. Wskazano, że zakres żądania, w tym zwłaszcza w odniesieniu do szczegółowości i układu informacji, jakich się domaga się Fundacja, jak i specyficzna forma udostępnienia informacji powoduje, że spełnienie żądania byłoby bardzo pracochłonne, gdyż wymaga czynności połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych. Przy czym organ wskazał, że poinformował Fundację, że nie znajduje się w posiadaniu żądanych gotowych opracowań statystycznych. Wskazano, że w pewnych przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych, w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania, a z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Wyjaśniono, że powodem decyzji odmownej było niespełnienie przesłanki specjalnego znaczenia udostępnienia żądanej informacji dla interesu publicznego. Powinność wykazania interesu publicznego jako podstawy żądania udzielenia informacji przetworzonej spoczywa co do zasady na wnioskodawcy, a zdaniem organu nie przedstawiono przekonującej argumentacji w tym zakresie. Udzielenie wnioskowanej informacji byłoby uzasadnione interesem publicznym o tyle, o ile mogłoby to realnie przełożyć się na przykład na poprawę funkcjonowania SN, bądź też sądownictwa w ogólności. W sytuacji, gdy z żądaniem udzielenia informacji publicznej przetworzonej występują podmioty, które nie zapewniają, że zostanie ona wykorzystana w celu usprawnienia funkcjonowania organów państwa należy przyjąć, że po stronie wnioskodawcy nie występuje interes publiczny uzasadniający udzielenie żądanej informacji. Podniesiono, że sam statut Fundacji nie przesądza, że każda żądana przez nią informacja, skierowana do jakiegokolwiek podmiotu, automatycznie wypełnia przesłankę szczególnego znaczenia dla interesu publicznego z uwagi tylko na postanowienia statutu Fundacji i bez wykazywania okoliczności wskazujących na spełnienie tej przesłanki.
W skardze na powyższą decyzję Fundacja zarzuciła naruszenie przepisów Konstytucji RP, Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, u.d.i.p. oraz k.p.a., wnosząc o jej uchylenie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Uwzględniając skargę WSA podał, że co do zasady adresat wniosku jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej, a przedmiotem wniosku była informacja publiczna i okoliczności te nie były kwestionowane na żadnym etapie postępowania. Wskazano jednak, że skoro organ przyjął, że o przetworzonym charakterze informacji przesądza łącznie konieczność jej wytworzenia oraz znaczna pracochłonność przy wykonywaniu tej pracy, to badaniu podlegały obydwie te przesłanki. Podano, że informacja przetworzona to pewnego rodzaju kompilacja posiadanych przez organ danych, w efekcie czego powstaje nowy, czyli przetworzony dokument. Natomiast odnośnie do materii pracochłonności przy udzielaniu informacji podniesiono, że decyzja powinna szczegółowo wskazywać na pełne ustalenia stanu faktycznego, z których powinno wynikać, jakie dokładnie czynności i obejmujące jaki zakres działań, w odniesieniu do ilu dokumentów, konieczne są do podjęcia, aby udostępnić żądaną informację publiczną. Zatem ustalenie organu, że wykonanie zadania w postaci udostępnienia żądanych danych zakłóci funkcjonowanie SN wymagać będzie wyczerpującego uzasadnienia z wykazaniem, jaka liczba pracowników zostałaby przez organ skierowana do wykonania tego zadania i przez jaki czas. Podano, że w zaskarżonej decyzji brak jest przekonującego uzasadnienia, że udzielenie żądanej informacji będzie polegało na wytworzeniu nowej dokumentacji, czyli na działaniu, które będzie wymagało dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, gdyż takich analiz nie domagał się wnioskodawca, ani też wytworzenia nowego (a wręcz jakiegokolwiek) dokumentu. Ponadto wskazano, że organ nie udowodnił, ani też nie uprawdopodobnił, aby udzielenie żądanej informacji wiązało się z pracami na tyle czasochłonnymi, by destabilizowały pracę organu, gdyż nie podał, nawet w przybliżeniu, w jakiej dokumentacji biurowej znajdują się dane niezbędne dla udzielenia żądanej informacji (czy jest to dokumentacja papierowa, czy też dane są zgrupowane w systemie komputerowym o określonych cechach), ani też nie podał - nawet w przybliżeniu - jaka ilość żądanych skarg wpływała do SN w latach objętych żądaniem. Bez przybliżenia przywołanych okoliczności niemożliwym było dokonanie rzetelnej oceny omawianej materii czasochłonności. W związku z tym WSA uznał, że uzasadnienie zaskarżonej nie spełnia minimalnych wymogów opisanych w art. 107 k.p.a. Z uwagi na stwierdzone braki WSA uznał, że nie jest możliwa weryfikacja twierdzenia o przetworzonym charakterze żądanej informacji, a w związku z tym że przedwczesnym byłoby odnoszenie się do problematyki istnienia szczególnie istotnego interesu, przemawiającego za udostępnieniem informacji przetworzonej.
Od wyroku tego skargę kasacyjną wywiódł Prezes SN, zaskarżając go w całości i zarzucając naruszenie:
I. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., wobec przyjęcia przez WSA, że: - organ nie sprostał obowiązkowi wykazania przetworzonego charakteru żądanej informacji i tym samym uzasadnienie jego decyzji jawiło się jako niespełniające minimalnych wymogów, podczas gdy organ wykazał w zaskarżonej decyzji istnienie przetworzonego charakteru żądanej informacji; - wnioskodawca nie domagał się wytworzenia jakiegokolwiek dokumentu, podczas gdy spełnienie zadość wnioskowi o udostępnienie informacji publicznej z 4 marca 2020 r. wymaga od organu stworzenia nowego opracowania statystycznego, które nie znajduje się w zasobach SN, ani nie jest możliwe jego wygenerowanie z systemów informatycznych służących do administracyjnej obsługi tego Sądu w sposób automatyczny; - niemożliwym było dokonanie rzetelnej oceny materii czasochłonności sformułowania odpowiedzi na wniosek z 4 marca 2020 r. podczas gdy sposób jego zredagowania i szczegółowość żądanych danych - poparte stosowną argumentacją organu w zakresie przetworzonego charakteru żądanej informacji - jednoznacznie wskazują, że udzielenie odpowiedzi na wniosek jest bardzo czasochłonne, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło sąd I instancji do błędnej konkluzji, że Prezes SN nie uzasadnił w sposób właściwy zaskarżonej decyzji i nie udowodnił przetworzonego charakteru żądanej informacji. To z kolei uniemożliwiło dalszą kontrolę zaskarżonej decyzji;
II. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że o przetworzonym charakterze informacji publicznej decyduje przede wszystkim pracochłonność procesu jej wytworzenia, podczas gdy nacisk powinien być położony na nowy charakter informacji.
Wskazując na powyższe naruszenia skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, oświadczając, że zrzeka się rozprawy.
W uzasadnieniu powyższych zarzutów wskazano, że w swoim wniosku Fundacja nie tylko wniosła o udzielenie informacji odnośnie do ogólnej liczby skarg złożonych do SN na przewlekłość postępowania przed sądem apelacyjnym lub SN, ale także domagała się, aby informacja ta została udostępniona z podziałem na kategorie spraw i poszczególne lata z okresu obejmującego dekadę. Ponadto Fundacja nie domagała się jedynie ogólnej liczby poszczególnych rozstrzygnięć w sprawach zainicjowanych skargą, ale także zakreśliła konkretną podstawę prawną, na której dane rozstrzygnięcie miało być dokonane, zażądała przedstawienia tej informacji z podziałem na sprawy cywilne, karne, z zakresu prawa pracy, ubezpieczeniowe i gospodarcze oraz z podziałem na poszczególne lata. Zdaniem skarżącego kasacyjnie organu już sam sposób sformułowania wniosku w zestawieniu z zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzeniem, że SN nie znajduje się w posiadaniu opracowania statystycznego o podanych przez wnioskodawcę właściwościach, zaś żądana przez niego informacja nie może zostać wygenerowana w sposób automatyczny z prowadzonych przez SN urządzeń ewidencyjnych i programów służących do obsługi administracyjnej spraw wskazuje, że Fundacja oczekuje sporządzenia na jej potrzeby kompletnie nowego opracowania statystycznego - wytworzenia nowej jakościowo informacji. Ponadto zakres żądania wskazuje, że jego spełnienie byłoby bardzo pracochłonne. Zakwestionowano w związku z tym wymaganie sformułowane przez WSA, aby w uzasadnieniu decyzji organ wskazywał drobiazgowo czynności, które musiałyby zostać wykonane dla wytworzenia informacji przetworzonej, gdyż aby sprostać takiemu wymaganiu organ musiałby w istocie przeprowadzić, niejako próbnie, cały proces, który prowadziłby do wytworzenia żądanej informacji. Podano, że udzielenie poprawnej i rzetelnej odpowiedzi na wniosek Fundacji musi zostać poprzedzony żmudnymi analizami, które doprowadzą do podania co najmniej 230 informacji jednostkowych (23 punkty z podziałem na każde z 10 lat z okresu 2010 - 2019). Podano, że w tym zakresie należy wskazać na analizę repertoriów spraw prowadzonych elektronicznie w SN (dla każdej Izby osobno), a w niektórych przypadkach konieczne może być zwrócenie się dodatkowo do Archiwum SN, aby upewnić się, że informacje zawarte w systemie elektronicznym są kompletne, gdyż może zdarzyć się, że w systemie elektronicznym nie będzie pełnej informacji o rozstrzygnięciu danej sprawy. Zebrane dane (z każdej Izby osobno) należy uszeregować w jednym dokumencie według ściśle określonych przez Fundację kilkudziesięciu kryteriów. Ponadto wskazano, że pracochłonność nie jest ani jedynym, ani podstawowym wyznacznikiem przetworzonego charakteru informacji publicznej. Zarzucono, że przy wykładni art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. WSA nie uwzględnił, że omawiany rodzaj informacji publicznej stanowi jakościowo nowy typ informacji, przygotowany specjalnie dla wnioskodawcy. Pomimo tego, że źródłem nowej informacji byłyby materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, a sama informacja stanowiłaby sumę informacji prostych, to jednak sposób i charakter jej wytworzenia, w następstwie selekcji, analizy i zestawienia danych potrzebnych do jej udzielenia, nakazuje uznać, że żądana informacja publiczna stanowi informację przetworzoną. Podniesiono także, że do SN każdego roku zgłasza się szereg podmiotów, w tym fundacji i stowarzyszeń, które w trybie dostępu do informacji publicznej żądają przygotowania na ich potrzeby rozmaitych opracowań statystycznych, czy naukowych, a SN udziela wnioskodawcom stosownej odpowiedzi, jeżeli tyko znajduje się w posiadaniu gotowych informacji lub ich pozyskanie nie wymaga przedsięwzięcia skomplikowanych działań i analiz. W pozostałych przypadkach Prezes SN stosuje art. 3 ust. 1 u.d.i.p., który ogranicza prawo dostępu do informacji publicznej, a brak tego przepisu zmusiłby podmioty zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej do rozbudowy swoich komórek organizacyjnych zajmujących się bezpośrednio obsługą wnioskodawców, co groziłoby nawet paraliżem pracy administracji.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Fundacja wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. Wskazano, że przygotowanie informacji dla Fundacji nie wymagało ani anonimizacji dokumentów, ani pracy intelektualnej, która wiązałaby się z koniecznością dokonania analizy akt postępowań sądowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny, przy rozpoznaniu sprawy, związany był granicami skargi kasacyjnej.
Wniesiona skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
W skardze kasacyjnej zgłoszony został zarzut zarówno naruszenia prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania. W przypadku, gdy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W niniejszej sprawie jednak zarzuty naruszenia przepisów postępowania wiążą się w sposób bezpośredni z zarzutami naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego, stąd wymagają one łącznego omówienia.
Podnieść należy, że w myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Pojęcie "informacji przetworzonej" nie zostało normatywnie zdefiniowane. W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że charakter taki mogą mieć dane publiczne, które – co do zasady – wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób umożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie ma ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, może być traktowana jako informacja przetworzona (por. np. wyroki NSA z: 5 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 863/14 i z 4 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1645/14). W orzecznictwie NSA przyjmuje się również, że w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia wielu kopii określonych dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i zaangażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo, że składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem udostępnienia informacji publicznej. Jest to zatem informacja przygotowana niejako "specjalnie dla wnioskodawcy", wedle wskazanych przez niego kryteriów, na podstawie pierwotnego zasobu danych (por. np. wyroki NSA z: 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 792/11 i 19 czerwca 2017 r., sygn. akt I OSK 189/17). Należy jednak podkreślić, że w każdym wypadku, gdy podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej powołuje się na to, że żądana informacja publiczna ma charakter przetworzony i okoliczność ta stanowi podstawę decyzji administracyjnej o odmowie jej udostępnienia, zobowiązany jest w uzasadnieniu tej decyzji podać fakty, które będą tę ocenę potwierdzać. Konieczne jest zatem wykazanie, jakie konkretnie działania należy podjąć celem przetworzenia informacji, ilu pracowników i przez jaki czas będzie zaangażowanych w ten proces, czy żądane informacje składają się z informacji prostych, a jeżeli tak, to gdzie i w jakich kategoriach zbiorów się znajdują, w jakim zakresie i przez jaki okres praca organu będzie zakłócona, czy przetworzenie informacji będzie się wiązało z ponadstandardowymi nakładami finansowymi, etc. Chodzi więc o podanie takiego zbioru informacji, które pozwolą sądowi na weryfikację przyjętego w decyzji stanowiska, że żądana informacja publiczna jest informacją przetworzoną.
Skarżący kasacyjnie organ zakwalifikował żądaną informację jako przetworzoną zarówno z tego powodu, że wymaga ona jej wytworzenia na potrzeby wnioskodawcy, jak i z tego powodu, że zgromadzenie żądanych danych jest pracochłonne z uwagi na ilość informacji prostych, które należy odpowiednio zgromadzić i usystematyzować wg kryteriów wskazanych przez Fundację. Przy czym w swojej decyzji twierdzenia tego organ nie oparł na konkretnej, bądź też przybliżonej liczbie spraw, które należy przeanalizować, zaś w skardze kasacyjnej odwołał się do ilości informacji jednostkowych, których żąda wnioskodawca. Takie stanowisko jest całkowicie nieuprawnione. Gdyby bowiem okazało się, że skarg na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, we wskazanym we wniosku okresie, było zaledwie kilka, to wbrew twierdzeniu skarżącego kasacyjnie organu udzielenie żądanej informacji nie wymagałoby podania 230 informacji jednostkowych, a jedynie kilku, zaś w pozostałym zakresie ograniczyłoby się do powielenia jednej odpowiedzi o braku takich spraw. W tej sytuacji trudno byłoby uznać, że udzielenie odpowiedzi wymagałoby użycia takich środków, które z tego powodu kwalifikowałyby żądaną informację do kategorii przetworzonych. Zresztą idąc tym tokiem rozumowania organu należałoby przyjąć, że w przypadku żądania zawartego np. w jednym punkcie (jednej informacji jednostkowej), nie można byłoby przypisać charakteru informacji przetworzonej, nawet jeśli udzielenie odpowiedzi wymagałoby jej wyodrębnienia z ogromnej ilości informacji prostych będących w posiadaniu podmiotu zobowiązanego.
Ponadto skarżący kasacyjnie organ podnosi, że żądana informacja ma charakter przetworzony, gdyż wymaga ona specjalnego wytworzenia jedynie dla wnioskodawcy, ale także w tym zakresie okoliczności wskazywane przez organ mają charakter bardzo ogólny i nie pozwalają na weryfikację tego twierdzenia. Słusznie zatem WSA zakwestionował okoliczność, że organ nie podał, nawet w przybliżeniu, czy dane niezbędne dla udzielenia żądanej informacji znajdują się w dokumentacji papierowej, czy też dane są zgrupowane w systemie komputerowym o określonych cechach, ani też nie podał - nawet w przybliżeniu - jaka liczba skarg, których dotyczy wniosek o udzielenie informacji, wpływała do SN w latach objętych żądaniem. Co więcej z uzasadnienia zaskarżonej decyzji w ogóle nie wynika, na czym konkretnie miałaby polegać analiza i przygotowanie żądanej informacji, w tym czy wymaga ona np. sięgnięcia do poszczególnych akt sprawy, czy też jedynie zsumowania liczb znajdujących się w już gotowych zestawieniach. Przy czym nie jest wystarczające w tym zakresie stwierdzenie organu, że żądanych danych nie można wygenerować z systemów informatycznych w sposób automatyczny. Sam fakt, że systemy informatyczne SN są prowadzone wg innych kryteriów niż żądane przez wnioskodawcę nie oznacza jeszcze, że w każdym wypadku daje to podstawy do kwalifikacji żądanej informacji jako informacji przetworzonej. Organ winien bowiem podać, jakie konkretnie czynności musiałby podjąć, aby żądane dane uzyskać.
W tych okolicznościach niezasadny jest zarzut naruszenia art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., gdyż słuszne jest stanowisko WSA odnośnie do braku wykazaniu przez organ przesłanek uzasadniających kwalifikację żądanej informacji jako przetworzonej.
W tej sytuacji niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 u.d.i.p. Podkreślić bowiem należy, że WSA nie zakwestionował przyjętej przez organ wykładni, że żądana informacja może mieć charakter przetworzony ze względu na konieczność jej wytworzenia na potrzeby wnioskodawcy, a także z uwagi na zaangażowanie znacznych środków niezbędnych do jej wytworzenie. Natomiast powodem uchylenia zaskarżonych decyzji było niewykazanie przez organ, że takie przesłanki zostały w odniesieniu do żądania Fundacji zostały spełnione. W tej sytuacji podniesiony zarzut należy uznać za nieskuteczny.
Z powyższych względów zarzuty skargi kasacyjnej okazały się niezasadne.
W związku z tym, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.