III OSK 4427/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Prokuratora Okręgowego w Katowicach od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę prokuratora na uchwałę Rady Miejskiej Mikołowa w sprawie statutu sołectwa Mokre. Prokurator zarzucał naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 2, 61, 94, 169) oraz ustawy o samorządzie gminnym (art. 11b, 14, 35, 36) poprzez błędną wykładnię przepisów statutu dotyczących możliwości głosowania tajnego na zebraniu wiejskim oraz wymogu kworum dla ważności wyboru sołtysa i rady sołeckiej. Sąd pierwszej instancji uznał, że wprowadzenie w statucie możliwości tajnego głosowania na wniosek mieszkańców nie narusza zasady dostępu do informacji publicznej ani przepisów ustawy o samorządzie gminnym, a także że określenie wymogu kworum dla ważności wyboru organów sołectwa mieści się w granicach upoważnienia ustawowego do określenia trybu wyborów. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, potwierdził stanowisko WSA. Stwierdził, że przepisy statutu dotyczące tajności głosowania nie naruszają zasady jawności, ponieważ dostęp do informacji publicznej nie został wyłączony, a zebranie wiejskie nie jest organem gminy w rozumieniu przepisów o jawności działania organów gminy. Sąd podkreślił, że ustawa o samorządzie gminnym nie reguluje wprost sposobu głosowania na zebraniu wiejskim (poza wyborami sołtysa i rady sołeckiej), pozostawiając tę kwestię do uregulowania w statucie. Podobnie, wymóg kworum dla ważności uchwały o wyborze sołtysa i rady sołeckiej został uznany za dopuszczalny, mieszczący się w ramach delegacji ustawowej do określenia trybu wyborów, nie naruszając przy tym zasad głosowania tajnego i bezpośredniego. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za bezzasadną, a wniosek o zasądzenie kosztów postępowania od prokuratora oddalił, zgodnie z zasadą ochrony praworządności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących statutu sołectwa, w szczególności kwestii tajności głosowania i wymogu kworum na zebraniach wiejskich.
Dotyczy specyfiki prawa miejscowego i organizacji jednostek pomocniczych gminy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wprowadzenie w statucie sołectwa możliwości przeprowadzenia tajnego głosowania na wniosek mieszkańców narusza zasadę jawności działania organów władzy publicznej i przepisy ustawy o samorządzie gminnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wprowadzenie możliwości tajnego głosowania nie narusza zasady dostępu do informacji publicznej ani przepisów ustawy o samorządzie gminnym, ponieważ zebranie wiejskie nie jest organem gminy w rozumieniu przepisów o jawności, a ustawa nie reguluje wprost sposobu głosowania na zebraniu wiejskim.
Uzasadnienie
Zebranie wiejskie nie jest organem gminy, a ustawa o samorządzie gminnym nie nakazuje jawnego głosowania nad uchwałami zebrania wiejskiego. Tajność głosowania dotyczy aktu głosowania, a nie jego wyniku, i służy zapewnieniu swobody decyzji mieszkańców.
Czy wprowadzenie w statucie sołectwa wymogu kworum dla ważności uchwały o wyborze sołtysa i rady sołeckiej jest zgodne z przepisami ustawy o samorządzie gminnym i Konstytucją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, określenie wymogu kworum dla ważności uchwały o wyborze sołtysa i rady sołeckiej mieści się w granicach upoważnienia ustawowego do określenia trybu wyborów i nie narusza przepisów ustawy ani Konstytucji.
Uzasadnienie
Statut sołectwa, jako akt prawa miejscowego, może określać tryb wyborów organów jednostki pomocniczej, w tym wymóg kworum, co wynika z delegacji ustawowej zawartej w art. 35 ust. 3 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym. Określenie kworum nie narusza zasad głosowania tajnego i bezpośredniego.
Czy akty prawa miejscowego (statut sołectwa) muszą mieścić się w granicach upoważnień ustawowych i czy zasada demokratycznego państwa prawnego jest naruszona przez regulacje dotyczące głosowania w sołectwie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, akty prawa miejscowego muszą mieścić się w granicach upoważnień ustawowych. Regulacje dotyczące głosowania w sołectwie, w tym możliwość głosowania tajnego i wymóg kworum, nie naruszają zasady demokratycznego państwa prawnego ani nie wykraczają poza granice upoważnienia ustawowego.
Uzasadnienie
Rada Miejska Mikołowa, uchwalając statut sołectwa, działała w granicach upoważnień ustawowych. Przepisy statutu dotyczące głosowania nie naruszają zasady demokratycznego państwa prawnego, która wymaga sprawiedliwości proceduralnej i starannego zbadania okoliczności, a także nie wykraczają poza dopuszczalną treść wewnętrznego ustroju jednostki pomocniczej.
Przepisy (16)
Główne
u.s.g. art. 35 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 35 § 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 35 § 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Określa zakres treści statutu jednostki pomocniczej, w tym organizację i zadania organów, zakres zadań przekazywanych przez gminę oraz sposób ich realizacji, co obejmuje także tryb podejmowania uchwał.
u.s.g. art. 36 § 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 61 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 87 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 87 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 169 § 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.s.g. art. 11b
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 14
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
P.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 50
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 52 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 94 Konstytucji RP w związku z art. 2 i art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 35 ust. 1 i 3 w związku z art. 11b i art. 14 u.s.g. poprzez błędną wykładnię przepisów statutu dotyczących możliwości odstąpienia od głosowania jawnego. • Naruszenie art. 94 Konstytucji RP w związku z art. 87 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, art. 35 ust. 3 pkt 2 i art. 36 ust. 2 u.s.g. poprzez błędną wykładnię przepisów statutu dotyczących wymogu kworum dla ważności wyboru sołtysa i rady sołeckiej. • Naruszenie art. 169 ust. 4 Konstytucji RP w związku z art. 94 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię, która dopuszcza stanowienie przepisów prawa miejscowego o treści niemieszczącej się w zakresie upoważnienia ustawowego.
Godne uwagi sformułowania
zebranie wiejskie to nie organ gminy • jawność działania" to nie to samo co jawność głosowania • statut sołectwa jest aktem prawa miejscowego • delegacja ustawowa do wydania aktu prawa miejscowego zawiera szeroko zakreślone granice możliwych rozwiązań
Skład orzekający
Małgorzata Masternak - Kubiak
przewodniczący
Kazimierz Bandarzewski
sprawozdawca
Piotr Korzeniowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących statutu sołectwa, w szczególności kwestii tajności głosowania i wymogu kworum na zebraniach wiejskich."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki prawa miejscowego i organizacji jednostek pomocniczych gminy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych aspektów funkcjonowania samorządu terytorialnego na poziomie lokalnym, takich jak zasady głosowania i reprezentatywność organów sołeckich, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i samorządowym.
“Czy tajne głosowanie na zebraniu wiejskim jest legalne? NSA rozstrzyga spór o statut sołectwa.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.