III OSK 438/25

Naczelny Sąd Administracyjny2026-01-30
NSAAdministracyjneWysokansa
ABWfunkcjonariuszniezdolność do służbyuposażenieprawo pracy służb mundurowychorzecznictwo lekarskieNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną Szefa ABW, potwierdzając prawo funkcjonariusza do 100% uposażenia w okresie trwałej niezdolności do służby, jeśli nie wynika ona z choroby.

Sprawa dotyczyła prawa funkcjonariusza ABW do pełnego uposażenia w okresie orzeczonej przez komisję lekarską trwałej niezdolności do służby. Szef ABW odmówił wypłaty 100% uposażenia, twierdząc, że sytuacja jest tożsama ze zwolnieniem lekarskim i należy się 80%. WSA uchylił decyzję organu, a NSA oddalił skargę kasacyjną Szefa ABW, uznając, że przepisy dotyczące obniżenia uposażenia należy interpretować ściśle i nie można ich stosować do sytuacji trwałej niezdolności do służby, jeśli nie wynika ona z choroby.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, która odmawiała funkcjonariuszowi wypłaty 100% uposażenia za okres orzeczonej przez komisję lekarską trwałej niezdolności do służby. Sąd uznał, że orzeczenie o trwałej niezdolności do służby nie jest tożsame ze zwolnieniem lekarskim z powodu czasowej niezdolności do służby i nie może być podstawą do obniżenia uposażenia do 80% zgodnie z art. 136b ustawy o ABW. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Szefa ABW, oddalił ją, podzielając stanowisko WSA. NSA podkreślił, że przepisy ograniczające prawo do uposażenia należy interpretować ściśle i nie można ich rozszerzać na sytuacje nieprzewidziane przez ustawodawcę. Stwierdzono, że art. 136b ust. 1 ustawy o ABW, obniżający uposażenie do 80% w okresie zwolnienia lekarskiego, nie ma zastosowania do przypadku trwałej niezdolności do służby, jeśli nie jest ona spowodowana chorobą. NSA wskazał, że art. 136 ustawy gwarantuje funkcjonariuszowi pełne uposażenie w okresach ochronnych, a wyjątki od tej zasady muszą być stosowane literalnie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, orzeczenie o trwałej niezdolności do służby nie jest tożsame ze zwolnieniem lekarskim z powodu czasowej niezdolności do służby i nie może być podstawą do obniżenia uposażenia do 80%, jeśli nie wynika z choroby.

Uzasadnienie

Przepisy ograniczające prawo do uposażenia należy interpretować ściśle. Art. 136b ustawy o ABW obniża uposażenie do 80% tylko w okresie zwolnienia lekarskiego z powodu choroby. Trwała niezdolność do służby orzeczona przez komisję lekarską, jeśli nie jest związana z chorobą, nie podlega tej regulacji, a funkcjonariuszowi przysługuje 100% uposażenia na mocy art. 136 ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

ustawa o ABW oraz AW art. 136

Ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu

Pomocnicze

ustawa o ABW oraz AW art. 136b § ust. 1

Ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu

Dotyczy okresu przebywania na zwolnieniu lekarskim z powodu choroby.

ustawa o ABW oraz AW art. 136b § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu

Określa powody zwolnienia od zajęć służbowych objęte zwolnieniem lekarskim, nie obejmuje trwałej niezdolności do służby orzeczonej przez komisję lekarską, jeśli nie wynika z choroby.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 104 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

rozporządzenie w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego art. 13 § § 13

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 2 lipca 2003 r. w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego

ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa art. 6 § ust. 2

Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie o trwałej niezdolności do służby nie jest tożsame ze zwolnieniem lekarskim z powodu czasowej niezdolności do służby. Przepisy ograniczające prawo do uposażenia należy interpretować ściśle. Art. 136 ustawy o ABW gwarantuje funkcjonariuszowi pełne uposażenie w okresach ochronnych, a wyjątki muszą być stosowane literalnie.

Odrzucone argumenty

Okres trwałej niezdolności do służby orzeczony przez komisję lekarską jest okresem przebywania na zwolnieniu lekarskim w rozumieniu art. 136b ust. 1 ustawy o ABW. Zwolnienie funkcjonariusza od zajęć służbowych na podstawie § 13 rozporządzenia w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy ABW stanowi zwolnienie od zajęć służbowych z powodu choroby w rozumieniu art. 136b ust. 2 pkt 1 ustawy o ABW.

Godne uwagi sformułowania

przepisy umożliwiające ograniczenia w zakresie otrzymywania uposażenia powinny być wykładane w sposób wąski nie można zatem, wykładając przepisy przewidujące określone uprawnienia czy gwarancje, wprowadzać warunków zaostrzających, jeżeli sam ustawodawca tego nie uczynił nie można podzielić stanowiska skarżącego kasacyjnie organu, że przyjęcie, iż okres przebywania na zwolnieniu lekarskim nie obejmuje zwolnienia funkcjonariusza od zajęć służbowych z powodu uznania go za trwale niezdolnego do służby przez komisję lekarską, stoi w sprzeczności z art. 136b ust. 2 pkt 1 ustawy o ABW.

Skład orzekający

Sławomir Wojciechowski

przewodniczący

Olga Żurawska - Matusiak

sprawozdawca

Mariusz Kotulski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uposażenia funkcjonariuszy służb mundurowych w okresach niezdolności do służby, zwłaszcza rozróżnienie między trwałą niezdolnością a czasową niezdolnością spowodowaną chorobą."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej regulacji prawnej funkcjonariuszy ABW, ale zasady interpretacji przepisów ochronnych mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu praw funkcjonariuszy służb mundurowych – ich uposażenia w trudnych sytuacjach zdrowotnych. Rozstrzygnięcie NSA wyjaśnia istotne różnice w interpretacji przepisów, co jest cenne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i pracy.

Czy funkcjonariusz ABW z trwałą niezdolnością do służby dostanie 100% pensji? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 438/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-01-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Mariusz Kotulski
Olga Żurawska - Matusiak /sprawozdawca/
Sławomir Wojciechowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6196 Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu
Hasła tematyczne
Służba Bezpieczeństwa
Sygn. powiązane
II SA/Wa 1009/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-12-18
Skarżony organ
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1136
ART.136 I ART.136B
Ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art.184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie: sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak (sprawozdawca) sędzia del. WSA Mariusz Kotulski Protokolant: asystent sędziego Piotr Rzekiecki po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 1009/24 w sprawie ze skargi J.M. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia 9 kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty uposażenia za okres trwałej niezdolności do służby oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 18 grudnia 2024 r., II SA/Wa 1009/24, po rozpoznaniu skargi J.M. (dalej: "skarżący") na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z 9 kwietnia 2024 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty uposażenia za okres trwałej niezdolności do służby, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzający ją rozkaz personalny Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z 23 stycznia 2024 r., nr [...].
Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Rejonowa Komisja Lekarska nr [...] Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w [...] (dalej: "RKL ABW") orzeczeniem z 9 lutego 2023 r., nr [...], stwierdziła że schorzenie skarżącego powoduje jego trwałą niezdolność do służby w ABW (kategoria "N") oraz uzasadnia zakwalifikowanie go do III grupy inwalidzkiej. Jednocześnie RKL ABW uznała, że trwała niezdolność skarżącego do służby nie pozostaje w związku ze służbą w ABW. RKL ABW ustaliła, że inwalidztwo III grupy istnieje od 9 lutego 2023 r. i jest czasowe.
Centralna Komisja Lekarska Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (dalej "CKL ABW") orzeczeniem z 31 maja 2023 r. utrzymała w mocy ww. orzeczenie RKL ABW. Orzeczenie RKL ABW stało się ostateczne, a niezdolność do służby skarżącego została zaewidencjonowana pod koniec maja 2023 r.
Od czerwca 2023 r. rozpoczęto wypłacanie skarżącemu 80% jego dotychczasowego uposażenia. Biorąc pod uwagę termin uznania go za niezdolnego do służby, tj. od 17 lutego 2023 r. (data zapoznania się funkcjonariusza z orzeczeniem RKL ABW), potrącono ponadto funkcjonariuszowi z kolejnego uposażenia wynikłą z ww. okoliczności różnicę. W wyniku uzyskania przez orzeczenie RKL ABW waloru ostateczności skarżący, do zwolnienia ze służby w ABW, pozostawał w służbie zwolniony od zajęć służbowych z powodu choroby.
Wnioskiem z 12 czerwca 2023 r. skarżący zwrócił się o zwrot utraconej części uposażenia w związku z decyzją o niezdolności do służby wydaną przez RKL ABW. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych skarżący podniósł, iż uznanie za niezdolnego do służby nie jest tożsame z zaprzestaniem pełnienia tej służby z powodu choroby.
Rozkazem personalnym z 23 stycznia 2024 r., nr [...], Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (dalej: "Szef ABW"), powołując się na treść art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 50 ust. 2, art. 136 i art. 136b ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2023 r. poz. 1136 ze zm., dalej "ustawa o ABW oraz AW") w zw. z § 13 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 2 lipca 2003 r. w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. z 2013 r. poz. 862 ze zm., dalej "rozporządzenie w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego"), odmówił wypłaty 100% uposażenia za okres trwałej niezdolności do służby stwierdzonej orzeczeniem RKL ABW.
Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Szef ABW decyzją z 9 kwietnia 2024 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu decyzji Szef ABW wskazał, że orzeczenie komisji lekarskiej o trwałej niezdolności funkcjonariusza do służby (nawet nieprawomocne) w sferze realizacji obowiązków służbowych przez tego funkcjonariusza, wywołuje skutki tożsame ze skutkami przedłożenia przez funkcjonariusza zwolnienia lekarskiego. W ocenie Szefa ABW w jednym i w drugim przypadku przełożony funkcjonariusza jest obowiązany odsunąć go od wykonywania zadań służbowych. Zdaniem organu wskazana powyżej tożsamość powinna również rozciągać się na kwestie związane z ustaleniem wysokości uposażenia funkcjonariusza, a zgodnie z art. 136b ust. 1 ustawy o ABW oraz AW, w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim funkcjonariusz otrzymuje 80% uposażenia. Tym samym, w ocenie Szefa ABW, uznanie funkcjonariusza na mocy orzeczenia komisji lekarskiej za trwale niezdolnego do służby bez związku ze służbą i zwolnienie go od zajęć służbowych w myśl § 13 rozporządzenia w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego powoduje, że za okres od stwierdzenia inwalidztwa przez komisję lekarską do zwolnienia ze służby przysługuje 80% uposażenia.
Na powyższe rozstrzygnięcie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który przywołanym na wstępie wyrokiem z 18 grudnia 2024 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.), uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymany nią w mocy rozkaz personalny Szefa ABW z 23 stycznia 2024 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do tego, czy skarżącemu, w związku z wydaniem w stosunku do niego orzeczenia RKL ABW stwierdzającego jego trwałą niezdolność do służby, od doręczenia takiego orzeczenia przysługuje 100% uposażenia, czy też w takiej sytuacji ma zastosowanie art. 136b ust. 1 ustawy o ABW oraz AW stanowiący, że w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim funkcjonariusz otrzymuje 80% uposażenia.
Sąd Wojewódzki, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, podkreślił, że przepisy o uposażeniu funkcjonariuszy służb mundurowych mają charakter ochronny, gdyż określają zasady, na mocy których funkcjonariusz otrzymuje świadczenie za wykonywaną szczególną służbę na rzecz Państwa. Z tego powodu, zdaniem Sądu pierwszej instancji, przepisy umożliwiające ograniczenia w zakresie otrzymywania uposażenia powinny być wykładane w sposób wąski.
Biorąc to pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że art. 136 ustawy o ABW oraz AW, co do zasady, gwarantuje funkcjonariuszowi, który nie wykonuje obowiązków służbowych, w związku z zaistnieniem wskazanych w nim okoliczności, prawo do otrzymywania świadczeń pieniężnych związanych ze służbą w wysokości należnej na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym.
Sąd pierwszej instancji odnotował, że ustawodawca od tej ogólnej reguły wprowadził określone odstępstwa. Jednak w ocenie Sądu Wojewódzkiego, jako wyjątki od zasady stabilności wysokości świadczenia w okresach ochronnych, muszą być one stosowane i interpretowane w sposób ścisły, zgodnie ich brzmieniem. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, niedopuszczalne są takie zabiegi interpretacyjne, które prowadzą do sformułowania dodatkowych przesłanek, pozytywnych lub negatywnych, mogących w konsekwencji prowadzić do pozbawienia, czy ograniczenia praw przyznanych przez ustawę.
Przekładając powyższe ustalenia na stan faktyczny niniejszej sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że konsekwencją stwierdzenia przez komisję lekarską trwałej niezdolności do służby jest zwolnienie funkcjonariusza ze służby. Tak daleko idących skutków nie wywołuje natomiast zwolnienie lekarskie z powodu czasowej niezdolności do służby. Z uwagi na to, zdaniem Sądu Wojewódzkiego, nieuprawnione jest zrównanie orzeczenia właściwej komisji lekarskiej ze zwolnieniem lekarskim z powodu czasowej niezdolności do służby. Orzeczenie o trwałej niezdolności do służby nie może być również podstawą do ustalenia wysokości wypłaty uposażenia za zwolnienie lekarskie.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji, jeżeli ustawodawca chciałby zrównać sytuację funkcjonariusza przebywającego na zwolnieniu lekarskim z powodu czasowej niezdolności do pełnienia służby z sytuacją funkcjonariusza, wobec którego właściwa komisja lekarska orzekła o trwałej niezdolności do służby, to niewątpliwie taką regulację zawarłby w art. 136b ustawy o ABW oraz AW. Skoro takiego unormowania ww. przepis nie zawiera, to zgodnie z art. 136 ustawy, skarżącemu za sporny okres przysługuje uposażenie w wysokości 100%.
Od powyższego wyroku Szef ABW wywiódł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucił mu naruszenie prawa materialnego, tj.:
1. art. 136b ust. 1 ustawy ABW oraz AW, przez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że nie stanowi okresu przebywania na zwolnieniu lekarskim, o którym mowa w tym przepisie, okres następujący po zwolnieniu funkcjonariusza od zajęć służbowych na podstawie § 13 rozporządzenia w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
2. art. 136b ust. 2 pkt 1 ustawy ABW oraz AW, poprzez jego niezastosowanie, ewentualnie, w razie niepodzielenia tego poglądu przez Sąd, poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że zwolnienie funkcjonariusza od zajęć służbowych na podstawie § 13 rozporządzenia w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nie stanowi zwolnienia funkcjonariusza od zajęć służbowych z powodu choroby.
Z uwagi na powyższe zarzuty Szef ABW wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Jednocześnie oświadczył, że wnosi o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej została przedstawiona argumentacja mająca na celu wykazanie zasadności przedstawionych zarzutów kasacyjnych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Stopień skuteczności skargi kasacyjnej zależy od stopnia precyzji określenia jej zarzutów. Autor skargi kasacyjnej wyznacza bowiem zakres kontroli instancyjnej, wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. Przytoczenie podstawy skargi kasacyjnej oraz jej uzasadnienie musi więc być precyzyjne z uwagi na związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej. Sąd nie może zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych, czy też ich uzasadnienia. Obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wskazanie, które przepisy prawa materialnego, i w jaki sposób, zostały naruszone, oraz które przepisy prawa procesowego zostały naruszone, i jaki to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest również powołany do uzupełniania ani interpretowania niejasno sformułowanych zarzutów kasacyjnych. Do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie należy wyciąganie z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej przytoczonych tam zarzutów i wiązanie ich z powołanymi tam przepisami w celu uzupełnienia przytoczonej w petitum skargi kasacyjnej podstawy kasacyjnej (por. wyrok NSA z 13 listopada 2007 r., I FSK 1448/06). Naczelny Sąd Administracyjny nie ma także obowiązku formułowania za stronę zarzutów kasacyjnych na podstawie uzasadnienia skargi kasacyjnej, gdyż wyodrębnianie zarzutów z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej zawsze niesie ryzyko nieprawidłowego odczytania intencji strony wnoszącej skargę kasacyjną. Konieczne jest przy tym oddzielenie podstawy kasacyjnej od jej uzasadnienia, które jest niezbędnym elementem skargi kasacyjnej (zob. wyroki NSA z: 19 marca 2014 r., II GSK 16/13, 17 lutego 2015 r., II OSK 1695/13).
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zarzuty w niej postawione nie zostały oparte na usprawiedliwionych zasadach.
Chybiony jest zarzut błędnej wykładni art. 136b ust. 1 ustawy o ABW oraz AW, zgodnie z którym w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim funkcjonariusz otrzymuje 80% uposażenia w powiązaniu z § 13 rozporządzenia w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, stosownie do którego w przypadku gdy komisja lekarska Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego uzna funkcjonariusza za trwale niezdolnego do służby, niezwłocznie zwalnia się go od zajęć służbowych na okres do dnia zwolnienia ze służby.
Z przepisu art. 136b ust. 1 ustawy o ABW oraz AW w sposób jednoznaczny wynika, że za czas przebywania na zwolnieniu lekarskim funkcjonariuszowi należy się uposażenie zmniejszone do 80%. Zasady tej Sąd pierwszej instancji nie podważa. § 13 ww. rozporządzenia statuuje obowiązek zwolnienia funkcjonariusza od zajęć służbowych w przypadku uznania go za trwale niezdolnego do służby, do czasu zwolnienia ze służby. Nie był on interpretowany przez Sąd pierwszej instancji, nie można zatem zarzucić jego błędnej wykładni.
Istota zarzutu sprowadza się do kwestionowania przez skarżący kasacyjnie organ stanowiska Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym okresu przebywania na zwolnieniu lekarskim nie stanowi okres zwolnienia od zajęć służbowych. Rzecz w tym, że Sąd takiego stanowiska nie zajął. Sąd przyjął natomiast, że orzeczenie o trwałej niezdolności do służby nie może być podstawą do ustalenia wysokości wypłaty uposażenia za zwolnienie lekarskie. Uznał, że jeśli ustawodawca chciałby zrównać sytuację funkcjonariusza przebywającego na zwolnieniu lekarskim z powodu czasowej niezdolności do pełnienia służby z sytuacją funkcjonariusza, wobec którego właściwa komisja lekarska orzekła o trwałej niezdolności do służby, to niewątpliwie taką regulację zawarłby w art. 136b ustawy o ABW oraz AW. Skoro takiego unormowania ww. przepis nie zawiera, to zgodnie z art. 136 tej ustawy skarżącemu w okolicznościach tej sprawy za sporny okres przysługuje uposażenie w wysokości 100%. To stanowisko Sądu w ramach omawianego zarzutu nie zostało zakwestionowane.
Podobnie przedstawia się sytuacja odnośnie zarzutu 2 skargi kasacyjnej. Sąd pierwszej instancji nie przeprowadzał interpretacji przepisu art. 136b ust. 2 pkt 1 ustawy o ABW oraz AW, nie można zatem formułować zarzutu dokonania przez Sąd błędnej jego wykładni. Przepis ten, stanowiący, że zwolnienie lekarskie obejmuje okres, w którym funkcjonariusz jest zwolniony od zajęć służbowych z powodu choroby funkcjonariusza, w tym niemożności wykonywania zajęć służbowych z przyczyn określonych w art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2025 r. poz. 501), nie mógł znaleźć w sprawie zastosowania.
Skarżący nie został zwolniony od zajęć służbowych z powodu choroby, a do takiej sytuacji, tj. zwolnienia od zajęć służbowych z powodu choroby odnosi się wprost ten przepis. Okoliczności faktyczne sprawy nie wskazują także, aby niemożność wykonywania przez niego zajęć służbowych wynikała z przyczyn określonych w art. 6 ust. 2 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, do których należy zaliczyć niemożność wykonywania pracy: 1) w wyniku decyzji wydanej przez właściwy organ albo uprawniony podmiot na podstawie przepisów o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi; 1a) wskutek poddania się obowiązkowi kwarantanny, izolacji w warunkach domowych albo izolacji, o której mowa w przepisach o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi; 2) z powodu przebywania w: a) stacjonarnym zakładzie lecznictwa odwykowego w celu leczenia uzależnienia alkoholowego, b) szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne w celu leczenia uzależnienia od środków odurzających lub substancji psychotropowych; 3) wskutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów. Nie mógł on zatem stanowić podstawy do obniżenia skarżącemu uposażenia do 80 %.
Zgodzić się należy z Sądem pierwszej instancji, odwołującym się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, że przepisy umożliwiające ograniczenia w zakresie otrzymywania uposażenia powinny być wykładane w sposób wąski. Dotyczy to szczególnie zasad związanych z obniżaniem uposażenia podczas zwolnienia z zajęć służbowych. W tym zakresie ogólną zasadę statuuje przepis art. 136 ustawy o ABW oraz AW. Przepis ten zawiera regulację szczególną w stosunku do norm określających ogólne zasady kształtowania uprawnień do uposażenia i innych świadczeń należnych funkcjonariuszom. Posiada on charakter ochronno-gwarancyjny. Funkcjonariuszowi, który nie wykonuje obowiązków służbowych, w związku z zaistnieniem wskazanych w nim okoliczności, do których zalicza się m. in. zwolnienie od zajęć służbowych, co do zasady gwarantuje on prawo do otrzymywania świadczeń pieniężnych związanych ze służbą w wysokości należnej na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Wprowadzając regułę, że funkcjonariusz m.in. w okresie zwolnienia od zajęć służbowych zachowuje prawo do świadczeń w dotychczasowej wysokości, ustawodawca od tej ogólnej zasady wprowadził określone odstępstwa. Takie odstępstwa – jako wyjątki od zasady stabilności wysokości świadczenia w okresach ochronnych – muszą być jednak stosowane i interpretowane w sposób ścisły, zgodnie ich brzmieniem. Niedopuszczalne są takie zabiegi interpretacyjne, które prowadzą do sformułowania dodatkowych przesłanek – pozytywnych lub negatywnych – mogących w konsekwencji prowadzić do pozbawienia czy ograniczenia praw przyznanych przez ustawę. Nie można zatem, wykładając przepisy przewidujące określone uprawnienia czy gwarancje, wprowadzać warunków zaostrzających, jeżeli sam ustawodawca tego nie uczynił. Wprawdzie w pewnych granicach uznaje się możliwość przyznania uprawnienia bez wyraźnej dyspozycji ustawowej, ale wyklucza się całkowicie dopuszczalność nałożenia obowiązku lub pozbawienia uprawnień bez wyraźnej podstawy prawnej.
Kierując się powyższymi zasadami nie można podzielić stanowiska skarżącego kasacyjnie organu, że przyjęcie, iż okres przebywania na zwolnieniu lekarskim nie obejmuje zwolnienia funkcjonariusza od zajęć służbowych z powodu uznania go za trwale niezdolnego do służby przez komisję lekarską, stoi w sprzeczności z art. 136b ust. 2 pkt 1 ustawy o ABW oraz AW. Przepis ten określa konkretne powody zwolnienia funkcjonariusza z zajęć służbowych, które mogą być objęte zwolnieniem lekarskim. Nie zalicza do niego okresu zwolnienia od zajęć służbowych w przypadku, gdy komisja lekarska uznała funkcjonariusza za trwale niezdolnego do służby. To właśnie wprowadzenie takiego warunku i przyjęcie, że wobec jego zaistnienia funkcjonariuszowi należy się 80 % uposażenia, stałoby w sprzeczności z analizowanym przepisem.
Mając powyższe na uwadze i uznając niezasadność zarzutów skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 184 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI