III OSK 436/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D.K. i A.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie o umorzeniu postępowania w sprawie usunięcia odpadów z terenu zabytkowego zespołu pałacowo-parkowego. Skarżący zarzucili m.in. naruszenie art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (udział sędziego podlegającego wyłączeniu), art. 141 § 4 p.p.s.a. (brak wskazań co do dalszego postępowania, brak podstawy prawnej, brak odniesienia do zarzutów) oraz art. 153 p.p.s.a. (uchylenie się od wiążącej oceny prawnej NSA). Podnosili również naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 76 k.p.a. (pominięcie dowodów), art. 26 ust. 2 i 3 ustawy o odpadach z 2012 r. (błędna wykładnia) oraz art. 37 ustawy o odpadach z 1997 r. (błędna wykładnia). Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Sąd wyjaśnił, że nie zachodziły podstawy do wyłączenia sędziego WSA, gdyż sprawa rozstrzygana przez WSA dotyczyła innej kwestii niż wcześniejszy wyrok, w którym sędzia brała udział. NSA stwierdził również, że WSA prawidłowo zinterpretował art. 141 § 4 p.p.s.a., wskazując, że wiążąca ocena prawna NSA co do możliwości zastosowania art. 26 ustawy o odpadach z 2012 r. stanowiła wystarczające wskazanie co do dalszego postępowania. Sąd podkreślił, że WSA nie naruszył art. 153 p.p.s.a., gdyż prawidłowo zastosował się do wiążącej oceny prawnej NSA. NSA odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia art. 76 k.p.a. i przepisów prawa materialnego, wskazując, że WSA nie stosował tych przepisów bezpośrednio, a jedynie odniósł się do stanowiska organów administracji i wiążącej oceny prawnej NSA. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o odpadach w kontekście zdarzeń historycznych i zasady niedziałania prawa wstecz, a także stosowanie art. 153 p.p.s.a. i zasady związania oceną prawną sądu wyższej instancji.
Dotyczy specyficznej sytuacji historycznego składowania odpadów i zastosowania przepisów o odpadach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy ustawy o odpadach, w szczególności art. 26, mogą mieć zastosowanie do stanów faktycznych powstałych przed wejściem w życie tych przepisów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy ustawy o odpadach, w tym art. 26, mogą mieć zastosowanie do stanów faktycznych sprzed ich wejścia w życie, o ile nie sprzeciwia się temu wykładnia historyczna lub cel ustawy.
Uzasadnienie
NSA oparł się na wiążącej ocenie prawnej wyrażonej w wyroku z dnia 13 stycznia 2017 r. sygn. II OSK 1007/15, zgodnie z którą art. 26 ustawy o odpadach z 2012 r. może mieć zastosowanie do zdarzeń sprzed jego wejścia w życie. Sąd wskazał, że brak jest analogicznej regulacji zakazującej takiego zastosowania, a wykładnia historyczna również wspiera tę interpretację.
Czy sędzia WSA, który brał udział w wydaniu wyroku dotyczącego postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, podlega wyłączeniu od orzekania w sprawie dotyczącej decyzji umarzającej postępowanie w przedmiocie usunięcia odpadów, gdy oba postępowania dotyczą tej samej materii?
Odpowiedź sądu
Nie, sędzia nie podlega wyłączeniu w takiej sytuacji.
Uzasadnienie
NSA uznał, że nie zachodziły podstawy do wyłączenia sędziego WSA, ponieważ sprawa rozstrzygana przez WSA dotyczyła decyzji administracyjnej umarzającej postępowanie, podczas gdy wcześniejszy wyrok, w którym sędzia brała udział, dotyczył postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Oba te rozstrzygnięcia zostały uchylone przez NSA, a obecny przedmiot zaskarżenia jest inny.
Czy uzasadnienie wyroku WSA uwzględniającego skargę powinno zawierać szczegółowe wskazania co do dalszego postępowania organów administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zakres i treść wskazówek co do dalszego postępowania są determinowane charakterem i przedmiotem sprawy. W przypadku uchylenia decyzji umarzającej postępowanie, wiążąca ocena prawna co do możliwości zastosowania przepisów stanowi wystarczające wskazanie.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że WSA prawidłowo zinterpretował art. 141 § 4 p.p.s.a. Wiążąca ocena prawna co do możliwości zastosowania art. 26 ustawy o odpadach z 2012 r. stanowiła wystarczające wskazanie dla organu, że nie można przyjąć bezprzedmiotowości postępowania. Kwestie merytoryczne dotyczące zasadności wydania nakazu usunięcia odpadów nie były przedmiotem decyzji umarzającej postępowanie i nie mogły być objęte wskazaniami w trybie art. 153 p.p.s.a.
Przepisy (16)
Główne
u.o. art. 26 ust. 2 i 3
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 18 par 1 pkt 6a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 par 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 par 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 76
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.o. art. 37
Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o odpadach
u.o. art. 34
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach
p.o.ś. art. 102 ust. 1-3
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 102
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 101h
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
u.o. art. 21
Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o odpadach
Ustawa z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska art. 54
Konstytucja RP art. 45
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA prawidłowo uznał możliwość zastosowania art. 26 ustawy o odpadach z 2012 r. do zdarzeń sprzed jego wejścia w życie, zgodnie z wiążącą oceną prawną NSA. • Nie zachodziły podstawy do wyłączenia sędziego WSA. • Uzasadnienie wyroku WSA zawierało wystarczające wskazania co do dalszego postępowania.
Odrzucone argumenty
Sędzia WSA podlegał wyłączeniu. • Uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe (brak wskazań co do dalszego postępowania, brak podstawy prawnej, brak odniesienia do zarzutów). • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 76 k.p.a., art. 26 ust. 2 i 3 u.o. z 2012 r., art. 37 u.o. z 1997 r.). • WSA uchylił się od wiążącej oceny prawnej NSA.
Godne uwagi sformułowania
Sąd pierwszej instancji nie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. Skarżacy kasacyjnie wadliwie przyjmuje, że uzasadnienie wyroku WSA nie zawiera wytycznych co do dalszego postępowania. • Wiążąca ocena prawna co do tego, iż nie można przyjąć bezprzedmiotowości prawnej postępowania, z uwagi na niedopuszczalność stosowania art. 26 ustawy o odpadach. • Sąd pierwszej instancji nie mógł naruszyć art. 76 k.p.a., albowiem nie jest uprawniony do jego stosowania. Powołany przepis znajduje zastosowanie wyłącznie w postępowaniu administracyjnym.
Skład orzekający
Artur Kuś
przewodniczący
Maciej Kobak
sprawozdawca
Mirosław Wincenciak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o odpadach w kontekście zdarzeń historycznych i zasady niedziałania prawa wstecz, a także stosowanie art. 153 p.p.s.a. i zasady związania oceną prawną sądu wyższej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji historycznego składowania odpadów i zastosowania przepisów o odpadach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy długotrwałego problemu z odpadami w zabytkowym parku i interpretacji przepisów prawnych w kontekście historycznym, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie ochrony środowiska i administracyjnym.
“Zabytkowy park zasypany odpadami: NSA rozstrzyga, czy prawo działa wstecz.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.