III OSK 4102/21
Podsumowanie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną funkcjonariusza Państwowej Straży Pożarnej, który został zwolniony ze służby w związku z prawomocnym skazaniem za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego.
Funkcjonariusz P. H. został zwolniony ze służby w Państwowej Straży Pożarnej na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 4 ustawy o PSP, z uwagi na prawomocne skazanie za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego (art. 190 § 1 kk). Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił jego skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy, oddalając skargę kasacyjną. NSA uznał, że skazanie za przestępstwo z art. 190 § 1 kk, ścigane z oskarżenia publicznego, stanowi obligatoryjną przesłankę do zwolnienia ze służby, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych nie zasługiwały na uwzględnienie.
Sprawa dotyczyła funkcjonariusza P. H., który został zwolniony ze służby w Państwowej Straży Pożarnej decyzją Komendanta Miejskiego z dnia [...] lipca 2019 r. Podstawą zwolnienia było prawomocne skazanie wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] (sygn. akt: II K 36/15) z dnia [...] marca 2018 r. za przestępstwo z art. 190 § 1 kk i inne, które jest przestępstwem umyślnym ściganym z oskarżenia publicznego. Komendant Wojewódzki utrzymał tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę P. H., uznając, że decyzja została wydana zgodnie z prawem, a przesłanka obligatoryjnego zwolnienia ze służby została spełniona. Sąd I instancji podkreślił, że zwolnienie nastąpiło po upływie 3 miesięcy od zaprzestania służby z powodu choroby, zgodnie z przepisami ustawy. P. H. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 7, 7a, 8, 75, 77, 80, 110 k.p.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, 151, 106 § 3, 141 § 4 p.p.s.a.) oraz prawa materialnego (art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zostały skutecznie uzasadnione, a wskazane przepisy k.p.a. nie zostały sprecyzowane. NSA stwierdził, że materiał dowodowy był wystarczający do oceny przesłanek zwolnienia, a skazanie za przestępstwo z art. 190 § 1 kk jest podstawą do zwolnienia. Sąd odniósł się również do powoływanego przez skarżącego wyroku SN (IV KK 710/18), wskazując, że nie dotyczył on wyroku skazującego za czyn z art. 190 § 1 kk i zapadł po wydaniu decyzji administracyjnej. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 106 § 3 p.p.s.a. również uznano za niezasadne, podkreślając, że sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego w celu ustalenia stanu faktycznego, a jedynie weryfikuje legalność decyzji. Ostatecznie NSA uznał, że zarzuty naruszenia prawa materialnego nie zostały skutecznie podniesione, ponieważ nie odnosiły się do stanu faktycznego przyjętego przez organ i niezakwestionowanego skutecznie przez skarżącego.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi obligatoryjną przesłankę.
Uzasadnienie
Przepis art. 43 ust. 2 pkt 4 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej wprost stanowi, że strażaka zwalnia się ze służby w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe umyślne. Skazanie za przestępstwo z art. 190 § 1 kk jest przestępstwem ściganym z oskarżenia publicznego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (15)
Główne
u.PSP art. 43 § ust. 2 pkt 4
Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej
Skazanie funkcjonariusza prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe umyślne jest obligatoryjną przesłanką do zwolnienia ze służby.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.
k.k. art. 190 § § 1
Kodeks karny
Przestępstwo groźby karalnej, ścigane z oskarżenia publicznego na wniosek pokrzywdzonego, ale w tym przypadku ścigane z urzędu.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 7a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.
k.p.a. art. 75
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny materiału dowodowego.
k.p.a. art. 110
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek uwzględnienia okoliczności faktycznych.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji w przypadku naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek oddalenia skargi, gdy nie zasługuje ona na uwzględnienie.
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość przeprowadzenia przez sąd dowodu uzupełniającego.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi uzasadnienia wyroku.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawomocne skazanie za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego jest obligatoryjną przesłanką do zwolnienia ze służby w PSP. Sąd administracyjny nie jest zobowiązany do przeprowadzania wszystkich wniosków dowodowych, zwłaszcza tych, które nie są niezbędne do weryfikacji legalności decyzji. Kontrola legalności decyzji administracyjnej odbywa się na dzień jej wydania, a późniejsze orzeczenia sądów nie mają wpływu na ocenę legalności decyzji, jeśli nie dotyczą stanu faktycznego z momentu jej wydania.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 7a, 8, 75, 77, 80, 110 k.p.a.) poprzez niezastosowanie zasady prawdy obiektywnej, nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść strony, brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, dowolną ocenę dowodów. Naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.) poprzez nieuwzględnienie skargi mimo naruszeń przepisów k.p.a. Naruszenie art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie z urzędu dowodów zawnioskowanych przez pełnomocnika. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu do stanowiska strony i wniosków dowodowych. Naruszenie art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP poprzez jego błędne zastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
skazanie funkcjonariusza Państwowej Straży Pożarnej prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego jest obligatoryjną przesłanką do zwolnienia ze służby sądy administracyjne dokonują kontroli prawidłowości wydania zaskarżonej decyzji administracyjnej zgodnie z zasadą aktualności tj. biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny sprawy na dzień jej wydania sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego, którego celem jest ustalenie stanu faktycznego, a jedynie weryfikuje legalność wydanych przez organy administracji aktów
Skład orzekający
Mariusz Kotulski
sprawozdawca
Przemysław Szustakiewicz
przewodniczący
Rafał Stasikowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obligatoryjności zwolnienia ze służby w PSP w przypadku skazania za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego oraz zasady kontroli sądów administracyjnych nad decyzjami administracyjnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza PSP i konkretnego przestępstwa. Interpretacja przepisów proceduralnych może być stosowana w innych sprawach sądowoadministracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii odpowiedzialności dyscyplinarnej funkcjonariuszy służb mundurowych i konsekwencji skazania za przestępstwo. Choć prawnie ugruntowana, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów.
“Zwolnienie ze służby w PSP za przestępstwo: NSA potwierdza obligatoryjność decyzji.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
III OSK 4102/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-01-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-02-02 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Mariusz Kotulski /sprawozdawca/ Przemysław Szustakiewicz /przewodniczący/ Rafał Stasikowski Symbol z opisem 6195 Funkcjonariusze Straży Pożarnej Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane III OSK 4104/21 - Wyrok NSA z 2024-11-06 II SA/Kr 187/20 - Wyrok WSA w Krakowie z 2020-07-22 III SA/Gl 13/20 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2020-09-01 Skarżony organ Komendant Państwowej Straży Pożarnej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 2096 art. 7, 7a, 8. 75. 77 par 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 1 września 2020 r. sygn. akt III SA/Gl 13/20 w sprawie ze skargi P. H. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 1 września 2020 r. sygn. akt III SA/Gl 13/20 oddalił skargę P. H. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Decyzją Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...], na podstawie art. 32 ust. 1 pkt 3 i art. 43 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (zwanej dalej: u.PSP) zwolniono P. H. ze służby w Państwowej Straży Pożarnej z dniem 31 lipca 2019 r. W uzasadnieniu stwierdzono, iż w dniu [...] kwietnia 2019 r. do organu wpłynęło zawiadomienie o skazaniu P. H. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] (sygn. akt: II K 36/15) z dnia [...] marca 2018 r., w którym Sąd uznał stronę za winnego przestępstwa z art. 190 § 1 kk i inne, a [...] kwietnia 2019 r. wpłynęło kolejne zawiadomienie o skazaniu prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] (sygn. akt: II K 12/15) z dnia [...] września 2017 r., w którym uznano stronę za winnego przestępstwa z art. 224 § 1 i 2 kk i inne. Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w [...] zwrócił się do Sądu Rejonowego w [...] o wskazanie, czy skazanie nastąpiło za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego - na co Sąd Rejonowy w [...] poinformował, że P. H. skazany został za występki z art. 190 § 1 kk i z art. 216 § 1 kk. Czyny z art. 190 § 1 kk są przestępstwami ściganymi z oskarżenia publicznego na wniosek pokrzywdzonego, natomiast występki z art. 216 § 1 kk są przestępstwami umyślnymi ściganymi z oskarżenia prywatnego - w tym przypadku przestępstwa te zostały objęte ściganiem z urzędu przez prokuratora z uwagi na interes społeczny (na zasadzie art. 60 § 1 kpk). W konsekwencji powyższego organ wskazując na treść art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP który stanowi, iż skazanie funkcjonariusza Państwowej Straży Pożarnej prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego jest obligatoryjną przesłanką do zwolnienia ze służby w Państwowej Straży Pożarnej zwolnił stronę ze służby w PSP z dniem 31 lipca 2019 r. Jednocześnie wskazał, iż od dnia 4 kwietnia 2019 r. skarżący zaprzestał pełnienia służby z powodu choroby. Stosownie zaś do art. ust. 2 ustawy zwolnienie strażaka ze służby na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 4 nie może nastąpić przed upływem 3 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba że strażak wystąpił z pisemnym wnioskiem o wcześniejsze zwolnienie. W dniu 4 lipca 2019 r. upłynęły 3 miesiące od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. P. H. wniósł odwołanie od decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...]. Decyzją [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] października 2019 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. zaskarżoną decyzję utrzymano w mocy podzielając w całości ocenę prawną organu I instancji. Na powyższą decyzję P. H. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2020 r. pełnomocnik strony złożył wniosek dowodowy w sprawie gdzie powołał się na wyrok SN o sygn. akt IV KK 710/18 wydany w sprawie W. H. na okoliczność treści z niego wynikających w zakresie uchylenia wyroku w części dot. skazania P. H. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga jest niezasadna, a decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP, zgodnie z którym strażaka zwalnia się ze służby w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe umyślne. Zaistnienie wobec strony okoliczności skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne, ściganego z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe nakłada na organ ustawowe obowiązki podjęcia przez organ materialnoprawnego aktu o zwolnieniu ze służby w normatywnie określonym terminie. Nadto WSA w Gliwicach zaakcentował, że 4 kwietnia 2019 r. skarżący zaprzestał pełnienia służby z powodu choroby na podstawie art. 45 ust. 2 u.PSP, a jego zwolnienie ze służby na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 4 nie mogło nastąpić przed upływem 3 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. W tej sytuacji wydanie decyzji o zwolnieniu strony ze służby w dacie 31 lipca 2019 r. a zatem po upływie 3 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby było prawidłowym i zgodnym z obowiązującym przepisami. W konsekwencji w sprawie nie doszło do naruszenia przepisu art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP poprzez błędne zastosowanie. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł P. H., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie: I. przepisów postępowania tj.: 1. niezastosowaniu 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] października 2019 r. utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] lipca 2019 r. w sprawie zwolnienia ze służby skarżącego, w sytuacji gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem: - art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2020.256 t.j. z dnia 2020.02.18, dalej jako: "k.p.a.") poprzez niezastosowanie zasady prawdy obiektywnej w toku postępowania; - art. 7a k.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść strony tj. Skarżącego; - art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sprawie Skarżącego w sposób budzący wątpliwości co do prawidłowości procedowania przez organ administracji publicznej; - art. 75 k.p.a. poprzez pominięcie i nieuwzględnienie wniosków dowodowych zgłoszonych w postępowaniu przez Skarżącego; - art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ zebrania i rozpatrzenia całego materiał dowodowego zebranego w sprawie w sposób wyczerpujący, w tym przede wszystkim nieuwzględnienie, że wyrok SN z dnia 2 lipca 2020 roku w punkcie 1 dotyczy również skarżącego, czego konsekwentnie Sąd I instancji nie zauważył; - art. 110 k.p.a. poprzez bezpodstawne pominięcie okoliczności faktycznych podnoszonych we wnioskach dowodowych złożonych do akt sprawy przed doręczeniem skarżącemu zaskarżonej decyzji, co mogło również mieć wpływ na treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji; - art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego zebranego w sprawie; 2. niewłaściwemu zastosowaniu art. 151 p.p.s.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] października 2019 r. utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] lipca 2019 r. w sprawie zwolnienia ze służby Skarżącego, została wydana z naruszeniem w/w przepisów k.p.a., zaś wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanych uchybień w decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] skutkowałoby uwzględnieniem skargi; 3. niezastosowaniu art. 106 § 3 p.p.s.a poprzez nieprzeprowadzenie z urzędu dowodów zawnioskowanych przez pełnomocnika skarżącego (w tym wniosków o przesłuchanie świadków – W. i M. H., zwrócenie się do Sądu Rejonowego w [...], II Wydział Karny o wypożyczenie akt postępowania o sygn. II K 36/15), gdyż w/w dowody mogły dać odmienne rozstrzygnięcie, nadto nieprzeprowadzenie wymienionych dowodów miało bezpośredni wpływ na prawidłowość zastosowania przepisów prawa materialnego; 4. niezastosowaniu art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się w treści uzasadnienia do stanowiska strony - w tym do zgłaszanych wniosków dowodowych, w tym przede wszystkim w piśmie z dnia [...].04.2019 roku II. przepisów prawa materialnego, tj.: art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP poprzez jego błędne zastosowanie oraz zwolnienie ze służby stałej w Komendzie Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dniem 31 lipca 2019 r. P. H. w sytuacji, gdy materiał dowodowy w sprawie nie pozwalał na wysnucie wniosku, iż istnieją bezwzględne podstawy do zastosowania w/w przepisu. Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości Wyroku oraz przekazanie przedmiotowej sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Ponadto w piśmie uzupełniającym skargę kasacyjną z [...] grudnia 2020 r. skarżący kasacyjnie wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie. W piśmie procesowym z [...] stycznia 2022 r. nowy pełnomocnik skarżącego potrzymał skargę kasacyjną z 6 listopada 2020 r. oraz dodatkowo podniósł pominięcie analizy celowościowej art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP, naruszenie art. 144 § 4 p.p.s.a. oraz dodatkową argumentację dotycząca zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID – 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) Przewodnicząca Wydziału III zarządzeniem z dnia 14 listopada 2022 r. wyznaczyła posiedzenie niejawne w dniu 19 stycznia 2023 r. Na wstępie podnieść należy, że jak wynika z art. 176 p.p.s.a. przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie stanowi właściwy skardze kasacyjnej wymóg formalny, którego nie można uzupełniać w trybie odpowiednim dla innych pism procesowych (por. postanowienie NSA z 9 lutego 2004 r., sygn. GSK 20/04, Przegląd podatkowy 2004/5/53). Po wniesieniu skargi kasacyjnej możliwe jest jedynie przytaczanie nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych, o czym mowa w art. 183 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., wyłączone jest natomiast korygowanie samych podstaw kasacyjnych. Tym samym niedopuszczalne było podniesienie w piśmie procesowym z [...] stycznia 2022 r. nowego zarzutu – naruszenia art. 144 § 4 p.p.s.a., który zresztą nie dzieli się na paragrafy. Przyjmując, że nastąpiła tu oczywista omyłka pisarska i chodziło o art. 141 § 4 p.p.s.a., na co wskazuje uzasadnienie tego zarzutu, to nie zasługuje on na uwzględnienie, ze względu na podane poniżej okoliczności. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art.174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Po pierwsze, w zarzutach oznaczonych pod pkt I ppkt 1 skarżący kasacyjnie wskazuje, iż Sąd pierwszej instancji naruszył art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z naruszeniem art. 7, art. 7a, art. 8, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 110 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi na decyzję organu II instancji, która została wydana z naruszeniem ww. przepisów k.p.a. Stwierdzić należy, że zarzuty naruszenia art. 7, art. 7a, art. 8, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 110 k.p.a. nie zostały w zasadzie uzasadnione. W konsekwencji z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej nie sposób zrekonstruować na czym miało owo naruszenie tych przepisów polegać oraz w jaki sposób wpływało ono na wynik sprawy. Co więcej obowiązkiem strony skarżącej kasacyjnie jest wskazanie konkretnego przepisu, który został naruszony z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu, jeżeli nie stanowi on jednej zamkniętej całości. Tymczasem art. 7a, art. 8, art. 75, art. 110 k.p.a. dzielą się na niższe jednostki redakcyjne, które nie zostały wskazane i sprecyzowane zarówno w zarzutach, jak i w uzasadnieniu skargi kasacyjnej – co w zasadzie uniemożliwia ich jakąkolwiek kontrolę instancyjną. Wskazać należy, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., decyzja podlega uchyleniu, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym naruszenie wskazanego przepisu będzie miało miejsce wówczas, gdy kontrolując legalność zaskarżonej decyzji sąd nie dostrzeże, że rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania, bądź odnajdując te błędy prawne niewłaściwie oceni ich wpływ na wynik sprawy administracyjnej, przy czym w obu wypadkach ta wadliwość w rozumowaniu sądu musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej. Oznacza to, że gdyby organ nie naruszył prawa, to najprawdopodobniej zapadłaby decyzja o innej treści. Tylko bowiem takie naruszenia przepisów mogłyby uzasadniać zastosowanie przez Sąd I instancji środka przewidzianego w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Wyrażona zaś w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej odnosi się w równym stopniu do zakresu i wnikliwości postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jak i do stosowania norm prawa materialnego, to jest do całokształtu przepisów prawnych służących załatwieniu sprawy. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia, a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Z kolei po myśli art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., organ administracji publicznej podejmuje wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i jest obowiązany do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Należy jednak podkreślić, że przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stan faktyczny wskazuje na to, że w postępowaniu administracyjnym zgromadzono materiał dowodowy w zakresie wystarczającym dla oceny zaistnienia przesłanek określonych w art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP pozwalających na zwolnienie skarżącego ze służby w PSP. W szczególności okolicznością taką było skazanie skarżącego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] (sygn. akt: II K 36/15) z dnia [...] marca 2018 r., w którym Sąd uznał skarżącego za winnego przestępstwa z art. 190 § 1 kk i inne. W tym miejscu przypomnieć należy, że jak stanowi art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP strażaka zwalnia się ze służby w przypadku: skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe umyślne. Przestępstwo z art. 190 § 1 kk jest przestępstwem ściganym z oskarżenia publicznego. Tryb ścigania to określony przez prawo porządek wszczynania i kontynuowania postępowania karnego. Polska procedura karna przewiduje dwa tryby ścigania: ściganie z oskarżenia publicznego (z urzędu i na wniosek) oraz ściganie z oskarżenia prywatnego. Publicznoskargowy tryb ścigania oznacza, że z urzędu zostaje przygotowany, wniesiony i popierany przed sądem przez oskarżyciela publicznego akt oskarżenia (skarga publiczna). Z trybem prywatnoskargowym mamy do czynienia wówczas, gdy akt oskarżenia sporządza, wnosi do sądu i popiera przed sądem oskarżyciel prywatny (pokrzywdzony). Niewątpliwie zatem wyrok Sądu Rejonowego w [...] (sygn. akt: II K 36/15) z dnia [...] marca 2018 r., w którym Sąd uznał skarżącego za winnego przestępstwa z art. 190 § 1 kk i inne zapadł w postępowaniu ściganym z oskarżenia publicznego. Zgodzić się należy ze skarżącym kasacyjnie, że powoływany w skardze kasacyjnej wyrok SN z dnia 2 lipca 2020r. o sygn. akt IVKK 710/18 rzeczywiście dotyczył, wbrew ustaleniom Sądu I instancji, także P. H. Wyrok ten nie mógł jednak mieć wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie. Po pierwsze wyrokiem tym bowiem SN uchylił wyrok SO w [...] utrzymujący w mocy wyrok Sądu I instancji z 20 września 2017 r., sygn. II K 12/15. W żaden sposób nie dotyczył on wyroku Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] marca 2018 r., sygn. akt: II K 36/15 dotyczącego skazania skarżącego za przestępstwo z art. 190 § 1 kk. W skardze kasacyjnej nie wskazano również, aby wskazany wyrok Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] marca 2018 r., sygn. II K 36/15 został uchylony. Po drugie wyrok SN z dnia 2 lipca 2020 r. o sygn. akt IVKK 710/18 zapadł po wydaniu przez organ odwoławczy decyzji z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby. Tymczasem sądy administracyjne dokonują kontroli prawidłowości wydania zaskarżonej decyzji administracyjnej zgodnie z zasadą aktualności tj. biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny sprawy na dzień jej wydania. Organ odwoławczy w żaden sposób nie mógł uwzględnić wyroku SN z dnia 2 lipca 2020r. o sygn. akt IVKK 710/18, gdyż zapadł on po już wydaniu przez niego zaskarżonej decyzji. Na usprawiedliwionych podstawach nie został oparty zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. W myśl art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W przedmiotowej sprawie nie można Sądowi zarzucić, że nie zrealizował niezbędnych elementów uzasadnienia określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a., a których zamieszczenie pozwala odtworzyć sposób rozumowania Sądu. Tymi elementami są: a) opis historyczny sprawy, zawierający prezentację jej okoliczności faktycznych, przebiegu i stanowisk stron do momentu podjęcia ostatecznego rozstrzygnięcia (decyzji, postanowienia bądź innej czynności administracyjnej) zaskarżonego do Sądu administracyjnego, b) prezentacja stanowisk stron w postępowaniu sądowoadministracyjnym obejmująca w pierwszym rzędzie zarzuty skargi oraz argumenty strony przeciwnej zawarte w odpowiedzi na nią, uzupełnione ewentualnie o stanowiska innych uczestników postępowania oraz c) stanowisko Sądu obejmujące wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia wraz z jej wyjaśnieniem. I chociaż uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji, jest nieco schematyczne i pobieżne (zwłaszcza w części rozważań prawnych), to spełnia te wymogi. Uzasadnienie w tym zakresie zawiera bowiem w podstawowym zakresie motywy, jakimi kierował się Sąd, przy wydawaniu zaskarżonego wyroku. Brak odniesienia się przez Sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz do zgłaszanych przez skarżącego wniosków dowodowych nie świadczy o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. Z powołanego przepisu nie wynika bowiem, że sąd musi się odnieść do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze, ale tylko tych, które dotyczą istoty sprawy. W tym miejscu przypomnieć bowiem należy, że podstawą przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego przez sąd administracyjny jest art. 106 § 3 p.p.s.a. Przy czym przyjmuje się, że zgodnie z tym przepisem "sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego, którego celem jest ustalenie stanu faktycznego, a jedynie weryfikuje legalność wydanych przez organy administracji aktów. Przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. może mieć miejsce wyjątkowo, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. W ocenie NSA nieprzeprowadzenie z urzędu dowodów zawnioskowanych przez pełnomocnika skarżącego (w tym wniosków o przesłuchanie świadków – W. i M. H., których to dowodów sąd administracyjny w ogólne nie może przeprowadzić (!) – co czyni ten zarzut w tym zakresie oczywiście bezzasadnym, czy też o zwrócenie się do Sądu Rejonowego w [...], II Wydział Karny o wypożyczenie akt postępowania o sygn. II K 36/15), nie miało wpływu na wynik zapadłego w tej sprawie rozstrzygnięcia. Nieprzeprowadzenie opisanych wyżej dowodów, tak jak wskazuje to przepis art. 106 § 3 p.p.s.a., nie może być oceniane jako naruszenie prawa procesowego i to naruszenie, mające istotny wpływ na wynik sprawy (zob. wyroki NSA z 30 września 2009 r. sygn. akt I OSK 160/09, 21 września 2010 r. sygn. akt I GSK 243/10, 17 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OSK 165/11, 25 września 2012 r. sygn. akt II OSK 840/11, 22 czerwca 2021 r. sygn. akt II OSK 2754/18 - orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym: orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym kontekście całkowicie bezpodstawny był zarzut nieuwzględnienia przez Sąd I instancji wniosku dowodowego wskazanego w piśmie z dnia [...] kwietnia 2019 r., gdyż postępowanie sądowe zostało wszczęte dopiero skargą z dnia [...] grudnia 2019 r., a więc zostało ono wniesione poza postępowaniem sądowoadministracyjnym. Nadto adresatem tego wniosku był organ administracyjny, a postępowanie sądowe nie jest postępowaniem w ramach kolejnej instancji administracyjnej. Za niezasadny należy także uznać zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Z przepisu tego wynika, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Przepis ten ma więc charakter swoistej "instrukcji" dla sądu, jakiej treści rozstrzygniecie ma wydać, gdy uzna, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Traktowany jest w orzecznictwie jako przepis o charakterze wynikowym. Może on być tym samym naruszony tylko wówczas, gdy sąd uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, uwzględnia ją. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Sąd I instancji uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, wobec czego zasadne było jej oddalenie. Niezasadność zarzutów naruszenia prawa procesowego oznacza, że przy ocenie skuteczności zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego należy brać pod uwagę stan faktyczny sprawy przyjęty w przedmiotowej sprawie przez Sąd I instancji. Błędne zastosowanie prawa materialnego polega na tzw. błędzie subsumpcji, tj. wadliwym uznaniu, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie normy prawnej. Ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być zatem dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego, ustalonego w sprawie stanu faktycznego, a nie na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy. W ramach zarzutu naruszenia art. 43 ust. 2 pkt 4 u.PSP, skarżący kasacyjnie wskazał, że w przedstawionych przez niego okolicznościach faktycznych oraz w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy przepis ten, nie mógł znaleźć zastosowania. Niezasadność tak postawionego zarzutu wynika z tego, że nie odnosi się on do stanu faktycznego przyjętego przez organ, którego skarżący kasacyjnie skutecznie nie zakwestionował, lecz nawiązuje wyłącznie do okoliczności faktycznych oraz dowodów przedstawianych przez skarżącego. W realiach niniejszej sprawy, zasadnym było bowiem przyjęcie, że skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego, co stanowiło obligatoryjną przesłankę do zwolnienia ze służby w Państwowej Straży Pożarnej. Jak już wyżej wskazano powoływany przez autora skargi kasacyjnej wyrok SN z 2 lipca 2020 r. nie dotyczył w ogóle wyroku Sądu Rejonowego w [...] (sygn. akt: II K 36/15) z dnia [...] marca 2018 r., w którym Sąd I instancji uznał skarżącego za winnego przestępstwa z art. 190 § 1 kk i inne. Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw oddalił na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę