Orzeczenie · 2023-06-29

III OSK 404/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-06-29
NSAAdministracyjneWysokansa
informacja publicznaprawo dostępu do informacji publicznejprzetworzona informacjaanonimizacjasłużba więziennaskarga kasacyjnaNSA

Sprawa dotyczyła wniosku o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii odpowiedzi na skargi osadzonych, które zostały uznane za zasadne lub częściowo zasadne w określonym okresie. Organy administracji publicznej odmówiły udostępnienia informacji, uznając ją za przetworzoną, co wymagało od skarżącego wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił jednak zaskarżony wyrok, a także decyzje organów obu instancji. Sąd kasacyjny uznał, że organy nie wykazały w sposób wystarczający, iż przetworzenie informacji (w tym anonimizacja) wymagałoby nadmiernego nakładu pracy i zakłóciłoby normalne funkcjonowanie organu. Podkreślono, że organy powinny wykazać konkretny zakres niezbędnych czynności, czas ich trwania, zaangażowanie personelu oraz liczbę dokumentów. Ponadto, NSA zwrócił uwagę na możliwość prostszego ustalenia zasadności skarg poprzez analizę dzienników ewidencyjnych, co mogło być podstawą do uznania informacji za prostą, a nie przetworzoną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia informacji przetworzonej w kontekście wniosków o udostępnienie danych wymagających anonimizacji i przeglądu dużej liczby dokumentów, a także obowiązki organów w zakresie wykazania nadmiernego nakładu pracy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o informacje dotyczące skarg osadzonych i ich zasadności, ale zasady dotyczące informacji przetworzonej i anonimizacji mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy żądana informacja publiczna, wymagająca przeglądu wielu dokumentów, ich anonimizacji i sporządzenia kopii, stanowi informację przetworzoną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w pewnych przypadkach szeroki zakres wniosku wymagający zgromadzenia, zanonimizowania, sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania adresata wniosku i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań, co kwalifikuje ją jako informację przetworzoną.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przetworzenie informacji może polegać na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych zbiorów dokumentów i ich odpowiednim przygotowaniu, w tym poprzez anonimizację, jeśli wymaga to nakładu środków i zaangażowania pracowników z uszczerbkiem dla prawidłowego toku funkcjonowania organu. Jednakże, samo stwierdzenie konieczności anonimizacji nie jest wystarczające; wymaga podania konkretnych danych o zakresie czynności, czasie, zaangażowaniu personelu i liczbie dokumentów.

Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił udostępnienia informacji publicznej, uznając ją za przetworzoną i nie wykazując przez skarżącego szczególnej istotności dla interesu publicznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w tym konkretnym przypadku organy nie wykazały w sposób wystarczający, że żądana informacja jest przetworzona, a także nie uwzględniły możliwości prostszego ustalenia zasadności skarg na podstawie dzienników ewidencyjnych.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że organy nie wykazały w sposób wystarczający, że proces anonimizacji i przygotowania danych wymagałby nadmiernego zaangażowania. Ponadto, nie odniesiono się do możliwości prostszego ustalenia, które skargi osadzonych zostały uznane za zasadne lub częściowo zasadne, poprzez analizę dzienników ewidencyjnych, co mogło być podstawą do uznania informacji za prostą.

Czy sąd administracyjny pierwszej instancji prawidłowo oddalił skargę, uznając, że organy administracji słusznie orzekły o przetworzonym charakterze informacji i braku wykazania jej szczególnej istotności dla interesu publicznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo oddalił skargę, ponieważ organy administracji nie wykazały w sposób wystarczający przetworzenia informacji, a sąd nie dostrzegł naruszeń przepisów postępowania.

Uzasadnienie

NSA uznał, że sąd pierwszej instancji nie dostrzegł wad postępowania administracyjnego, w tym braku wystarczającego wykazania przez organy przetworzenia informacji oraz pominięcia możliwości prostszego ustalenia zasadności skarg na podstawie dzienników ewidencyjnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie oraz decyzje organów pierwszej i drugiej instancji dotyczące odmowy udostępnienia informacji publicznej.

Przepisy (8)

Główne

u.d.i.p. art. 3 § 1 pkt 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Określa, że informacja przetworzona wymaga wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego. Sąd analizuje, czy proces przygotowania informacji (np. anonimizacja) przekracza zwykłe czynności organu.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia organu, jeśli naruszono przepisy postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i orzeczenia co do istoty sprawy lub przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeżeli brak jest podstaw do jej uwzględnienia.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych art. 11 § 2, 4, 6

Reguluje prowadzenie dzienników skarg i wniosków, które mogą być prowadzone w formie elektronicznej i zawierać informacje o sposobie załatwienia skargi.

k.p.a. art. 7, 8, 11, 77, 80, 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy dotyczące prowadzenia postępowania, ustalania stanu faktycznego, uzasadniania decyzji.

u.s.w. art. 25a § 2 pkt 1

Ustawa o Służbie Więziennej

Dotyczy zadań Służby Więziennej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie wykazały w sposób wystarczający, że żądana informacja jest przetworzona. • Organy nie uwzględniły możliwości prostszego ustalenia zasadności skarg na podstawie dzienników ewidencyjnych. • Sąd pierwszej instancji nie dostrzegł naruszeń przepisów postępowania przez organy administracji.

Godne uwagi sformułowania

Realizacja przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej nie może bowiem prowadzić do zakłócenia prawidłowego funkcjonowania organów władzy publicznej w zakresie realizacji przez nie swoich podstawowych funkcji. • Trafnie wskazuje się również, że pomimo tego, iż anonimizacja dokumentów stanowi jedynie przekształcenie informacji, to prowadzi do uzyskania informacji przetworzonej, jeżeli polega na utworzeniu całego zbioru tak opracowanych dokumentów, wcześniej wybranych z wszystkich posiadanych materiałów i przez to wymaga nakładu środków i zaangażowania pracowników z uszczerbkiem dla prawidłowego toku funkcjonowania organu. • Wykazanie przetworzenia informacji publicznej z uwagi na konieczność zanonimizowania części składających się na nią danych, wymaga podania zakresu niezbędnych dla tego procesu czynności, które zakłócają normalne funkcjonowanie podmiotu mającego te informacje udostępnić.

Skład orzekający

Olga Żurawska - Matusiak

przewodniczący

Przemysław Szustakiewicz

sędzia

Tadeusz Lipiński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia informacji przetworzonej w kontekście wniosków o udostępnienie danych wymagających anonimizacji i przeglądu dużej liczby dokumentów, a także obowiązki organów w zakresie wykazania nadmiernego nakładu pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o informacje dotyczące skarg osadzonych i ich zasadności, ale zasady dotyczące informacji przetworzonej i anonimizacji mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy prawa do informacji publicznej, które jest kluczowe dla społeczeństwa obywatelskiego. Wyjaśnia, kiedy anonimizacja i przygotowanie danych przez organy może być uznane za nadmierny wysiłek, a kiedy jest to rutynowa czynność.

Czy anonimizacja dokumentów zawsze oznacza, że informacja jest 'przetworzona'?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst