III OSK 380/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez trzy organizacje ekologiczne (N. e.V., D. c.V., B. e.V.) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. WSA oddalił skargi organizacji na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ), które odmówiło im dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia modernizacyjnego. Organizacje ekologiczne chciały uczestniczyć w postępowaniu na prawach strony, powołując się na art. 44 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (u.o.ś.). GDOŚ odmówił, argumentując, że postępowanie nie wymaga udziału społeczeństwa, ponieważ nie stwierdzono potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (OOŚ) dla planowanego przedsięwzięcia. WSA potwierdził stanowisko GDOŚ, wskazując, że art. 44 u.o.ś. ma zastosowanie tylko w postępowaniach wymagających udziału społeczeństwa, a takie postępowanie ma miejsce tylko wtedy, gdy przeprowadzana jest OOŚ. Skarżące organizacje podnosiły zarzuty naruszenia przepisów KPA dotyczących uzasadnienia postanowienia i wyjaśnienia stanu faktycznego, a także zarzuty naruszenia przepisów u.o.ś. i dyrektywy UE. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że postępowanie wpadkowe dotyczące dopuszczenia organizacji ekologicznych do udziału w sprawie na prawach strony nie służy ponownemu badaniu kwestii konieczności przeprowadzenia OOŚ. Skoro organ administracji nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia OOŚ, organizacjom ekologicznym nie przysługuje uprawnienie do udziału w postępowaniu na prawach strony na podstawie art. 44 u.o.ś. NSA uznał, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów KPA i p.p.s.a. są bezzasadne, ponieważ organ nie był zobowiązany do badania merytorycznego kwestii OOŚ w ramach postępowania wpadkowego, a oddalenie wniosków dowodowych było uzasadnione.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie zakresu dopuszczalności udziału organizacji ekologicznych w postępowaniach administracyjnych dotyczących środowiska, zwłaszcza w kontekście braku stwierdzenia potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ administracji odmawia dopuszczenia organizacji ekologicznych do udziału w postępowaniu z powodu braku stwierdzenia potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organizacjom ekologicznym przysługuje prawo do udziału w postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeśli nie stwierdzono potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organizacjom ekologicznym nie przysługuje prawo do udziału w postępowaniu na prawach strony na podstawie art. 44 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, jeśli postępowanie nie wymaga udziału społeczeństwa, co ma miejsce tylko wtedy, gdy stwierdzono potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Uzasadnienie
Prawo do udziału organizacji ekologicznych na prawach strony jest ograniczone do postępowań wymagających udziału społeczeństwa. Postępowanie takie ma miejsce tylko wtedy, gdy przeprowadzana jest ocena oddziaływania na środowisko. W przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeśli organ stwierdzi brak potrzeby przeprowadzenia oceny, organizacjom ekologicznym nie przysługuje uprawnienie do udziału w postępowaniu na prawach strony.
Czy w postępowaniu wpadkowym dotyczącym dopuszczenia organizacji ekologicznych do udziału w sprawie na prawach strony organ jest zobowiązany do ponownego badania kwestii konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie jest zobowiązany do ponownego badania kwestii konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania wpadkowego dotyczącego dopuszczenia organizacji ekologicznych do udziału w sprawie na prawach strony.
Uzasadnienie
Postępowanie wpadkowe ma charakter formalny i służy ustaleniu, czy spełnione zostały przesłanki do dopuszczenia organizacji do udziału w postępowaniu głównym. Kluczowe jest ustalenie, czy w postępowaniu głównym wydano postanowienie stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organ nie rozstrzyga ponownie kwestii merytorycznych dotyczących potrzeby przeprowadzenia oceny.
Czy sąd administracyjny w postępowaniu kasacyjnym powinien badać zasadność odmowy przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, gdy organ administracji odmówił dopuszczenia organizacji ekologicznych do udziału w postępowaniu z powodu braku takiej potrzeby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny w postępowaniu kasacyjnym nie jest zobowiązany do badania zasadności odmowy przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach kontroli postanowienia o odmowie dopuszczenia organizacji ekologicznych do udziału w postępowaniu.
Uzasadnienie
Kwestia zasadności odmowy przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko nie jest przedmiotem postępowania wpadkowego dotyczącego dopuszczenia organizacji do udziału w sprawie. Kontrola sądu administracyjnego w tym zakresie jest ograniczona do oceny legalności postanowienia o odmowie dopuszczenia organizacji, a nie do merytorycznego badania potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania.
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.o.ś. art. 44 § ust. 1 i 3
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 31 § § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 126
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
o.o.ś. art. 79 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
o.o.ś. art. 59
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostepnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
o.o.ś. art. 63 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostepnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
o.o.ś. art. 60
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostepnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. § 3 § ust. 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie wpadkowe dotyczące dopuszczenia organizacji ekologicznych do udziału w sprawie na prawach strony nie służy ponownemu badaniu kwestii konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. • Prawo do udziału organizacji ekologicznych na prawach strony przysługuje tylko w postępowaniach wymagających udziału społeczeństwa, co ma miejsce tylko wtedy, gdy stwierdzono potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów KPA dotyczących uzasadnienia postanowienia i wyjaśnienia stanu faktycznego. • Naruszenie przepisów u.o.ś. i dyrektywy UE poprzez błędne przyjęcie braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. • Bezzasadne oddalenie wniosków dowodowych mających na celu wykazanie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie wpadkowe dotyczące dopuszczenia organizacji ekologicznych do udziału w sprawie na prawach strony nie służy ponownemu badaniu kwestii konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. • Prawo do udziału organizacji ekologicznych na prawach strony przysługuje tylko w postępowaniach wymagających udziału społeczeństwa. • Kwestia prawidłowości rozstrzygnięcia o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko stanowi 'kwestię wstępną' dla oceny legalności zaskarżonego postanowienia, ale nie jest przedmiotem postępowania wpadkowego.
Skład orzekający
Jerzy Stelmasiak
przewodniczący
Sławomir Pauter
sprawozdawca
Teresa Zyglewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu dopuszczalności udziału organizacji ekologicznych w postępowaniach administracyjnych dotyczących środowiska, zwłaszcza w kontekście braku stwierdzenia potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ administracji odmawia dopuszczenia organizacji ekologicznych do udziału w postępowaniu z powodu braku stwierdzenia potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie ochrony środowiska, a mianowicie zakresu udziału organizacji ekologicznych w postępowaniach administracyjnych. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem ochrony środowiska i administracyjnym.
“Organizacje ekologiczne nie zawsze mogą brać udział w sprawach środowiskowych – NSA wyjaśnia, kiedy ich głos nie jest słyszany.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.