III OSK 379/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Ministra Edukacji i Nauki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Ministra odmawiającą udostępnienia informacji publicznej w postaci umowy i aneksów zawartych z Uniwersytetem Warszawskim w ramach programu 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza'. Minister powołał się na art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz art. 381 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (u.p.s.w.i.n.), twierdząc, że żądane dokumenty stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Sąd I instancji uznał, że żądana informacja jest informacją publiczną i że organ błędnie zastosował przepisy, wskazując, że program 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' jest ustanowiony wprost w ustawie, a nie przez ministra w rozumieniu art. 365 pkt 7 u.p.s.w.i.n., co wyłącza zastosowanie art. 381 ust. 1 u.p.s.w.i.n. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że program 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' ma odrębny cel (podniesienie międzynarodowego znaczenia uczelni) od programów ustanawianych przez ministra w celu realizacji polityki naukowej państwa. NSA stwierdził, że przepisy dotyczące tego programu są odrębne i zostały wprowadzone bezpośrednio w ustawie, co oznacza, że nie stosuje się do niego art. 381 ust. 1 u.p.s.w.i.n. w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji. Dopiero późniejsza nowelizacja z 2023 r. objęła ten program tajemnicą przedsiębiorstwa. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną Ministra jako niezasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących dostępu do informacji publicznej w kontekście programów finansowania nauki oraz rozróżnienie między programami ustanowionymi w ustawie a programami ministerialnymi.
Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z 2023 r. w zakresie tajemnicy przedsiębiorstwa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy umowa i aneksy zawarte w ramach programu 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, zgodnie z art. 381 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa i aneksy zawarte w ramach programu 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' nie stanowią tajemnicy przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, ponieważ program ten jest ustanowiony wprost w ustawie, a nie przez ministra w rozumieniu art. 365 pkt 7 u.p.s.w.i.n.
Uzasadnienie
NSA podzielił stanowisko WSA, że program 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' jest ustanowiony w ustawie, a nie przez ministra, co wyklucza zastosowanie art. 381 ust. 1 u.p.s.w.i.n. dotyczącego tajemnicy przedsiębiorstwa. Program ten ma odrębne cele i regulacje od programów ministerialnych ustanawianych w celu realizacji polityki naukowej państwa.
Czy program 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' jest programem ustanawianym przez ministra w rozumieniu art. 365 pkt 7 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, program 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' nie jest programem ustanawianym przez ministra w rozumieniu art. 365 pkt 7 u.p.s.w.i.n., ponieważ został ustanowiony bezpośrednio w przepisach ustawy.
Uzasadnienie
NSA analizując przepisy ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (art. 376-380 vs art. 387-395) stwierdził, że program 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' ma odrębne cele i sposób ustanowienia (wprost w ustawie) w porównaniu do programów ustanawianych przez ministra w celu realizacji polityki naukowej państwa.
Przepisy (8)
Główne
u.d.i.p. art. 5 § ust. 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Stanowi podstawę ograniczenia prawa dostępu do informacji publicznej w przypadku tajemnicy przedsiębiorstwa.
u.p.s.w.i.n. art. 381 § ust. 1
Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
W brzmieniu z dnia wydania decyzji, stanowił, że wnioski, opinie, umowy i raporty dotyczące zadań finansowanych m.in. z programu 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' (art. 365 pkt 7) stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Sąd uznał, że przepis ten nie miał zastosowania do programu 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza'.
Pomocnicze
u.p.s.w.i.n. art. 365 § pkt 7
Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Definiuje programy ustanawiane przez ministra, do których odnosi się art. 381 ust. 1.
u.p.s.w.i.n. art. 376 § ust. 1
Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Określa, że minister ustanawia programy i przedsięwzięcia w celu realizacji polityki naukowej państwa.
u.p.s.w.i.n. art. 387 § ust. 1
Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Reguluje program 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza', wskazując jego cel (podniesienie międzynarodowego znaczenia działalności uczelni) i sposób ogłaszania konkursu.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji przez WSA.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA (granice skargi kasacyjnej).
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Program 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' jest ustanowiony wprost w ustawie, a nie przez ministra, co wyklucza zastosowanie art. 381 ust. 1 u.p.s.w.i.n. w kontekście tajemnicy przedsiębiorstwa. • Cel programu 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' (podniesienie międzynarodowego znaczenia uczelni) jest odmienny od celu programów ustanawianych przez ministra (realizacja polityki naukowej państwa).
Odrzucone argumenty
Program 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' jest programem ustanawianym przez ministra w rozumieniu art. 365 pkt 7 u.p.s.w.i.n. • Umowa i aneksy w ramach programu stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. • Sąd I instancji błędnie uchylił decyzję Ministra.
Godne uwagi sformułowania
Program 'Inicjatywa doskonałości – uczelnia badawcza' jest programem ustanowionym wprost w ustawie p.s.w.i.n. w związku z tym nie jest to program ustanawiany przez ministra w rozumieniu art. 365 pkt 7 u.p.s.w.i.n. • Celem programu 'Inicjatywa doskonałości - uczelnia badawcza' jest podniesienie międzynarodowego znaczenia działalności uczelni. • Ustawodawca dopiero z dniem 6 września 2023 r. postanowił, objąć program 'Inicjatywa doskonałości – uczelnia badawcza', tajemnicą przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.
Skład orzekający
Małgorzata Pocztarek
przewodniczący
Zbigniew Ślusarczyk
sprawozdawca
Paweł Mierzejewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dostępu do informacji publicznej w kontekście programów finansowania nauki oraz rozróżnienie między programami ustanowionymi w ustawie a programami ministerialnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z 2023 r. w zakresie tajemnicy przedsiębiorstwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście finansowania nauki i potencjalnej tajemnicy przedsiębiorstwa. Rozróżnienie między programami ustawowymi a ministerialnymi jest kluczowe dla prawników zajmujących się tym obszarem.
“Czy umowa o finansowanie nauki to tajemnica przedsiębiorstwa? NSA wyjaśnia.”
Sektor
edukacja wyższa
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.