III OSK 339/21
Podsumowanie
NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że kluczowa 'Informacja o warunkach i przebiegu służby wojskowej' nie została sporządzona przez uprawnionego lekarza, co narusza przepisy rozporządzenia MON.
Sprawa dotyczyła żołnierza zawodowego M. R., uznanego za trwale niezdolnego do służby wojskowej z powodu zaburzeń adaptacyjnych. Po oddaleniu jego skargi przez WSA, wniósł on skargę kasacyjną do NSA. NSA uwzględnił skargę, uchylając wyrok WSA i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Kluczowym zarzutem było to, że istotna 'Informacja o warunkach i przebiegu służby wojskowej' nie została sporządzona przez lekarza jednostki, jak wymaga tego rozporządzenie MON, lecz przez dowódcę jednostki, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.
Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej M. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jego skargę na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL). CWKL utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej, uznając M. R. za trwale niezdolnego do zawodowej służby wojskowej (kategoria N) z powodu zaburzeń adaptacyjnych pod postacią reakcji depresyjno-lękowej. Sąd pierwszej instancji uznał, że postępowanie było prawidłowe. Jednakże NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania. Głównym zarzutem, który NSA uznał za zasadny, było naruszenie § 17 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej. Przepis ten wymaga, aby 'Informacja o warunkach i przebiegu służby wojskowej' była sporządzana przez lekarza jednostki. W tej sprawie dokument ten został podpisany jedynie przez dowódcę jednostki, a nie przez lekarza, co stanowiło istotne uchybienie formalne. NSA uznał, że WSA nieprawidłowo ocenił ten dokument i nie odniósł się do zarzutów skarżącego w sposób wyczerpujący. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując sądowi niższej instancji uwzględnienie wskazanych uchybień.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, taka informacja nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ § 17 ust. 2 rozporządzenia MON jednoznacznie stanowi, że sporządza ją lekarz jednostki na podstawie badania lekarskiego i dokumentacji medycznej.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował § 17 ust. 2 rozporządzenia MON, przyjmując, że brak podpisu lekarza na 'Informacji o warunkach i przebiegu służby wojskowej' nie stanowi naruszenia. Sąd podkreślił, że przepis ten wymaga sporządzenia dokumentu przez lekarza, a wzór stanowi potwierdzenie tego obowiązku. W sytuacji braku lekarza jednostki, tym bardziej istotne jest wskazanie, kto sporządził dokument i na jakiej podstawie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (22)
Główne
rozporządzenie MON art. 17 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach
Informację o warunkach i przebiegu służby wojskowej sporządza lekarz jednostki na podstawie badania lekarskiego, karty opisu stanowiska służbowego, karty badań profilaktycznych i okresowych oraz dokumentacji medycznej i orzeczniczo-lekarskiej żołnierza.
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi kasacyjnej, uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Pomocnicze
rozporządzenie MON art. 17 § ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach
Informacja o warunkach i przebiegu służby wojskowej dla celów wojskowych komisji lekarskich musi być sporządzona przez lekarza jednostki.
rozporządzenie MON art. 17 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach
Wzór informacji, o której mowa w ust. 1 pkt 2, jest określony w załączniku nr 4 do rozporządzenia.
rozporządzenie MON art. 11
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach
rozporządzenie MON art. 13 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach
rozporządzenie MON art. 18 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach
rozporządzenie MON art. 23 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach
rozporządzenie MON art. 67 § pkt 2
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach
rozporządzenie MON art. 68 § pkt 2
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie przepisu poprzez niewłaściwe uzasadnienie wyroku, które nie odnosi się do wszystkich zarzutów i materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA jest związany granicami skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
u.s.ż.z. art. 5 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
u.s.ż.z. art. 5 § ust. 6
Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
u.s.ż.z. art. 5 § ust. 7
Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
uCOVID-19 art. 15 zzs⁴ § ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Podstawa do skierowania sprawy na posiedzenie niejawne z uwagi na zagrożenie epidemiczne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie § 17 ust. 2 rozporządzenia MON – 'Informacja o warunkach i przebiegu służby wojskowej' nie została sporządzona przez lekarza jednostki, co stanowiło naruszenie przepisów formalnych. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. – WSA nie odniósł się w sposób wyczerpujący do zarzutów skargi w uzasadnieniu wyroku.
Godne uwagi sformułowania
Zatem z brzmienia ust. 2 § 17 ww. rozporządzenia wynika jednoznacznie, że informacje o warunkach i przebiegu służby wojskowej dla celów wojskowych komisji lekarskich sporządza lekarz jednostki... Sąd I instancji dokonując analizy ww. dokumentu contra lege stwierdził, że 'z żadnego przepisu nie wynika, by dokument ten musiał być podpisany przez lekarza'. Stanowisko Sądu jest sprzeczne z ww. przepisami i wzorem załącznika nr do rozporządzenia MON... W obliczu powyższych uchybień za przedwczesne należy uznać stanowisko Sądu I instancji zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia...
Skład orzekający
Wojciech Jakimowicz
przewodniczący
Elżbieta Kremer
członek
Mariusz Kotulski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Należy cytować w sprawach dotyczących oceny zdolności do służby wojskowej, gdy kluczowe dokumenty formalne nie spełniają wymogów prawnych, a także w kontekście wymogów formalnych uzasadnień wyroków sądów administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi i sądami administracyjnymi w sprawach wojskowych. Interpretacja § 17 rozporządzenia MON.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne wymogi proceduralne w postępowaniu administracyjnym, nawet w tak specyficznej dziedzinie jak ocena zdolności do służby wojskowej. Uchylenie wyroku z powodu braku podpisu lekarza na kluczowym dokumencie jest pouczające dla prawników i urzędników.
“Brak podpisu lekarza na kluczowym dokumencie doprowadził do uchylenia wyroku w sprawie żołnierza.”
Sektor
obronność
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
III OSK 339/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2021-04-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-01-04 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Elżbieta Kremer Mariusz Kotulski /sprawozdawca/ Wojciech Jakimowicz /przewodniczący/ Symbol z opisem 6191 Żołnierze zawodowi Hasła tematyczne Żołnierze zawodowi Sygn. powiązane II SA/Wa 136/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2018-05-16 III OSK 3339/21 - Wyrok NSA z 2023-04-12 II SAB/Wa 745/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-06-17 Skarżony organ Centralna Wojskowa Komisja Lekarska Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Powołane przepisy Dz.U. 2015 poz 761 § 11, § 13 ust. 2, § 17 ust. 2, § 18 ust. 1, § 23 ust. 2 Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Dz.U. 2015 poz 761 § 67 pkt 2. § 68 pkt 2 Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 136/18 w sprawie ze skargi M. R. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Warszawie z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej I. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania II. zasądza od Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Warszawie na rzecz M. R. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 maja 2018 r. sygn. II SA/Wa 136/18 po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. R. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Warszawie z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] oddalił skargę. W uzasadnieniu Sąd przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Pismem z 16 stycznia 2017 r. Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] w [...] skierował M. R. do RWKL w [...], celem ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem z dnia [...] marca 2018 r. nr [...], działając na podstawie: art 5 ust 1, 6 i 7 ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tj. Dz.U. 2016 r. poz. 1726) oraz § 11, 16 ust 1 i 2 i § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. z 2015 poz. 761) oraz § 5 pkt 1 i 7 pkt 6 rozporządzenia MON z 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia Ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. z 2012 r. poz. 1013) dokonała w punkcie 8 orzeczenia rozpoznania, a w punkcie 9 orzeczenia określono kategorię zdolności M. R. jako kategorię N – zał. 1 Grupa I – trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej. W punkcie 10 podano, że schorzenia wymienione w punktach 1, 2, 3, 4 rozpoznania nie pozostają w związku ze służbą wojskową. W punkcie 11 zaliczono badanego do drugiej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia z datą powstania grupy inwalidztwa: 23-02-2017 r. Wskazano, że badany jest częściowo niezdolny do pracy. M. R. w odwołaniu z dnia 25 kwietnia 2017 r. nie zgodził się z powyższym orzeczeniem RWKL w [...] nr [...] z dnia [...] marca 2017 r., na mocy którego został uznany z racji schorzenia pkt 8.1 rozpoznania - zaburzenia adaptacyjne pod postacią reakcji depresyjno-lękowej przedłużonej na podłożu mieszanych zaburzeń osobowości, ze znacznym upośledzeniem zdolności przystosowawczych § 67 pkt 2, § 68 pkt 2 - za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej - kategoria N. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska – dalej jako "CWKL" orzeczeniem z [...] maja 2017 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.) oraz art 5 ust 1, 6 i 7 ustawy z 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tj. Dz. U. 2016 r. poz. 1726), a także § 7 pkt 1 oraz § 23 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2015 r. poz. 761), po rozpatrzeniu odwołania M. R. utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej - Kategoria N, Zał. Nr 1, Gr. II - trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej. CWKL podała, że z informacji o warunkach i przebiegu służby wojskowej dla celów woskowych komisji lekarskich wynika, że M. R. pełni zawodową służbę wojskową od sierpnia 2000 r. Przechodził badania okresowe bez przeciwwskazań na zajmowanym stanowisku. Nadto pełnił służbę poza granicami kraju. W 2016 r. przebywał nieprzerwanie 256 dni na zwolnieniach lekarskich, a w 2017 r. do 29 stycznia 2017 r. co czyni łącznie 285 dni. Obecnie pełni służbę na stanowisku instruktor. CWKL stwierdziła brak merytorycznych podstaw do uchylenia orzeczenia RWKL. Nie miała żadnych zastrzeżeń co do słuszności rozpoznania pkt 8.1, bowiem w jej ocenie zostało ono prawidłowo postawione na podstawie niezbędnej dokumentacji medycznej z leczenia w postaci historii choroby z PZP, dwóch ponad miesięcznych pobytów szpitalnych w specjalistycznych oddziałach psychiatrycznych, dokumentacji orzeczniczej z 2012 r. oraz aktualnych badań specjalistycznych psychologa i psychiatry. Nadto zespół medyczny CWKL nie znalazł podstaw do zlecania kolejnych badań i obserwacji szpitalnych, gdyż zgromadzoną dokumentację z leczenia psychiatrycznego uważa za spójną i wystarczającą do postawienia rozpoznania jako to uczyniła RWKL. Tym samym kierując się wiedzą medyczną odnośnie tła powstawania zaburzeń psychicznych oraz powołując się na autorytet w zakresie zdrowia psychicznego żołnierzy wskazała, że o tym czy dana jednostka znajduje się w sytuacji stresu (a w konsekwencji zagrożenia dezadaptacją lub przeciążeniem), decyduje w głównej mierze jej osobowość i indywidualne spostrzeganie sytuacji wraz z jej oceną. M. R. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2017 r. w całości, wnosząc o uchylenie w całości orzeczenia nr [...] w Warszawie z dnia [...] maja 2017 r. oraz uchylenie poprzedzającego go orzeczenia nr [...] RWKL w [...] z dnia [...] marca 2017 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, a także o wstrzymanie wykonania zaskarżonych aktów w części zaskarżenia oraz o zasądzenie od CWKL w Warszawie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 16 maja 2018 roku, sygn. akt II SA/Wa 136/18 oddalił skargę M. R. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Warszawie z dnia [...] maja 2017 roku uznając zarzuty skarżącego za nieuzasadnione. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł pełnomocnik M. R. zaskarżając wyrok w całości - na podstawie art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), powoływanej dalej jako "p.p.s.a." - zarzucił mu naruszenie: 1) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 17 ust. 2 rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 roku w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (dalej: rozporządzenie MON) polegającą na przyjęciu, iż skoro przepis ten posługuje się sformułowaniem sporządza lekarz jednostki, to nie jest to jednoznaczne z obowiązkiem podpisania dokumentu przez lekarza odpowiedniej jednostki, podczas gdy oczywistym jest, że skoro w przepisie uprawniona jest konkretna osoba do sporządzenia dokumentu, to powinna go również podpisać, przy czym brak podpisu powoduje, iż informacja nie spełnia kryterium informacji opisanej w § 17 ust. 1 pkt 2; 2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy to jest naruszenie art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit a, c p.p.s.a. w zw. z § 17, 18 ust. 1 i § 23 ust. 2 rozporządzenia MON z dnia 03.06.2015 poprzez dokonanie niewłaściwej kontroli działalności Organu, a przede wszystkim dotyczy to skontrolowania, czy orzeczenie zostało wydane w oparciu o kompletny materiał dowodowy, w tym dokumentację medyczną obejmującą niezbędne badania, jak również w oparciu o dokumenty sporządzone zgodnie z wymogami prawa, która skutkowała uznaniem, iż orzeczenie oparte zostało o poprawnie zgromadzoną dokumentację, w tym dokumentację stricte medyczną, jak i dokumentację wskazaną w § 17 rozporządzenia MON z 03.06.2015 roku, w szczególności sporządzoną zgodnie z prawem informację o warunkach i przebiegu służby wojskowej a celów wojskowych komisji lekarskich, 3) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy to jest naruszenie art. 3 § 1, art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt lit a, c p.p.s.a w zw. z § 11, § 1 ust. 2 rozporządzenia MON z dnia 03 czerwca 2015 roku w zw. z § 67 pkt 2 i 68 pkt 2 załącznika nr 1 do rozporządzenia MON z dnia 03.06.2015 roku poprzez niewłaściwą kontrolę orzeczenia CWKL w zakresie ustalenia poprawności kwalifikacji do służby wojskowej, a tym samym poprawnego zakwalifikowania przypadku zgodnie z załącznikiem nr 1 i objaśnieniami szczegółowymi do wskazanych jednostek chorobowych, przy czym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd nie odniósł się do wszystkich zarzutów, w tym naruszenia § 13 ust. 2 rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 roku. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postepowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że Przewodniczący Wydziału III w Izbie Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, powołując się na art. 15 zzs⁴ ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020, poz. 374 ze zm., dalej: uCOVID-19), zarządzeniem z 29 stycznia 2021 r. skierował sprawę na posiedzenie niejawne, z uwagi na to, że przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można jej przeprowadzić na odległość z jednoczesnym przekazem obrazu i dźwięku. W związku z tym, strony postępowania zawiadomiono o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne celem rozpoznania skargi kasacyjnej. Ponadto pouczono strony, że mają prawo w terminie 7 dni od daty otrzymania zawiadomienia do pisemnego dodatkowego przedstawienia swojego stanowiska w sprawie w granicach zarzutów złożonej skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art.174 P.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 P.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji, gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego. Kontrolując zatem zgodność z prawem zaskarżonego wyroku w granicach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna ma częściowo usprawiedliwione podstawy, choć nie wszystkie zarzuty podlegały uwzględnieniu. Wyjaśnić należy przede wszystkim, że związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym – zdaniem skarżącego kasacyjnie – uchybił sąd, określenia, jaką postać miało to naruszenie, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna złożona w rozpoznawanej sprawie nie w pełni odpowiada tym wymaganiom. Po pierwsze, podstawy kasacyjne odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania nie wskazują, w jaki sposób Sąd I instancji uchybił wskazanym przepisom (czy zostały one naruszone przez błędną wykładnię czy też przez niewłaściwe zastosowanie). Nie wykazano też dostatecznie istotnego wpływu na wynik sprawy. Błędne sformułowanie zarzutów skargi kasacyjnej nie zwalnia jednak Naczelnego Sądu Administracyjnego od odniesienia się do podniesionej w skardze kasacyjnej argumentacji (zob. wyrok NSA z 29 maja 2019 r. II OSK 1794/17, LEX nr 2696997). Badając podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty, Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że autor sformułował w jej treści zarzut naruszenia m.in. przepisu art. § 17 ust. 2 rozporządzenia MON polegający na błędnym przyjęciu przez WSA w Warszawie, iż skoro wyżej wymieniony przepis posługuje się sformułowaniem "sporządza lekarz jednostki", to nie jest to jednoznaczne z obowiązkiem podpisania dokumentu przez lekarza odpowiedniej jednostki. Rację ma autor skargi kasacyjnej wskazując na naruszenie tego przepisu. Wojskowe komisje lekarskie orzekają na podstawie dokumentów, o których mowa w § 9 i po przeprowadzeniu niezbędnych badań lekarskich i skompletowaniu dokumentów (§ 17 i § 18 ust. 1 rozporządzenia MON). Z przepisu § 17 ust. 1 rozporządzenia MON wynika, że: wojskowe komisje lekarskie orzekają na podstawie dokumentów, o których mowa w § 9, w szczególności na podstawie: 1) odpisu przebiegu zawodowej służby wojskowej z akt personalnych żołnierza zawodowego; 2) informacji o warunkach i przebiegu służby wojskowej dla celów wojskowych komisji lekarskich; 3) historii chorób leczenia ambulatoryjnego i szpitalnego; 4) wyników pomiarów czynników szkodliwych występujących w środowisku służby; 5) karty badań profilaktycznych i okresowych; 6) książki zdrowia żołnierza zawodowego; 7) informacji zawartej w pisemnym oświadczeniu żołnierza zawodowego; 8) akt postępowania powypadkowego. W ust. 2 § 17 ww. rozporządzenia MON wskazano, że informację, o której mowa w § 17 ust. 1 pkt 2 - uwzględniającą wykryte schorzenia i przebyte urazy z ich przebiegiem i wynikiem leczenia, a także czynniki ryzyka wynikające ze szczególnych właściwości lub warunków służby na zajmowanych stanowiskach, sporządza lekarz jednostki na podstawie badania lekarskiego, karty opisu stanowiska służbowego, karty badań profilaktycznych i okresowych oraz dokumentacji medycznej i orzeczniczo-lekarskiej żołnierza. Wzór informacji, o której mowa w ust. 1 pkt 2, jest określony w załączniku nr 4 do rozporządzenia (§ 17 ust. 3). Wedle zamieszczonego w załączniku nr 4 rozporządzenia MON wzoru informacja ma ona zostać podpisana przez lekarza jednostki i dowódcę jednostki. Zatem z brzmienia ust. 2 § 17 ww. rozporządzenia wynika jednoznacznie, że informacje o warunkach i przebiegu służby wojskowej dla celów wojskowych komisji lekarskich sporządza lekarz jednostki na podstawie badania lekarskiego, karty opisu stanowiska służbowego, karty badań profilaktycznych i okresowych oraz dokumentacji medycznej i orzeczniczo-lekarskiej żołnierza. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że na zalegającej w aktach administracyjnych "Informacji" (k. 4 a.a.) widnieje tylko pieczątka i podpis dowódcy gen. bryg. dr J. G., co niewątpliwie wskazuje na fakt sporządzenia jej (a przynajmniej zaakceptowania) przez ww. osobę, która nie jest lekarzem jednostki i raczej nie mogła jej sporządzić "na podstawie badania lekarskiego". Sąd I instancji dokonując analizy ww. dokumentu contra lege stwierdził, że "z żadnego przepisu nie wynika, by dokument ten musiał być podpisany przez lekarza" (s.11 uzasadnienia). Stanowisko Sądu jest sprzeczne z ww. przepisami i wzorem załącznika nr do rozporządzenia MON, z których wynika obowiązek sporządzenia tej dokumentacji przez lekarza. Przepis ten bowiem wskazuje wprost, że "informacje (...) sporządza lekarz jednostki na podstawie badania lekarskiego, karty opisu stanowiska służbowego, karty badań profilaktycznych i okresowych oraz dokumentacji medycznej i orzeczniczo-lekarskiej żołnierza". Co więcej, jak wynika z odpowiedzi na skargę kasacyjną "w strukturze etatowej [...] w [...] nie ma na etacie lekarza jednostki. W jednostce są jedynie ratownicy medyczni. W razie potrzeby – żołnierze korzystają z opieki zdrowotnej świadczonej przez Wojskową Specjalistyczna przychodnię Lekarską SP ZOZ w [...] na zasadach NFZ. Powyższa informacja została sporządzona w oparciu o dokumentu kadrowe znajdujące się w teczce akt osobowych żołnierza." Tym bardziej istotne było wskazanie w załączonej "Informacji", kto ją sporządził poprzez jej podpisanie przez lekarza. Analiza przedmiotowego dokumentu pt. "Informacja" (k. 4 a.a.) wskazuje, że nie może on stanowić w żadnym razie podstawy do orzekania przez wojskowe komisje lekarskie, bowiem nie spełnia wymogów formalnych. Osoby wymienione pod ww. dokumentem – tj. dowódca gen. bryg. dr J. G. (podpisany pod Informacją) oraz sierż. A. S. (brak podpisu tej osoby na dokumencie) - nie byli, zgodnie z przepisami, uprawnieni do sporządzenia tego dokumentu, bowiem nic nie uwiarygadnia tezy, że pełnili oni funkcję lekarza jednostki. W obliczu powyższych uchybień za przedwczesne należy uznać stanowisko Sądu I instancji zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, iż "organy orzecznicze obu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie administracyjne, bowiem należycie rozważyły okoliczności i fakty istotne dla wyniku postępowania, ustalone na podstawie niezbędnych badań lekarskich i dokumentacji medycznej, w wystarczający sposób zebrały i oceniły materiał dowodowy, a następnie w przekonywujący sposób uzasadniły swoje rozstrzygnięcia. Nie naruszyły zatem przepisów postępowania wskazanych przez skarżącego w tym Kodeksu postępowania administracyjnego, ani przepisów prawa materialnego." Tym samym zasadny jest zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a., gdyż Sąd I instancji nie ustosunkował się w sposób wyczerpujący i należyty do podnoszonych w skardze zarzutów, poprzestając na powtórzeniu stanowiska organu, choć wiele aspektów tej sprawy było miedzy stronami spornymi i wymagało wnikliwszego rozstrzygnięcia rozbieżnych kwestii, a przede wszystkim uznając błędnie, że zamieszczona w dokumentacji "Informacja" została sporządzona prawidłowo jest prawidłowa nie odniósł się do tego czy i w jakim ewentualnie zakresie jej brak mogło mieć znaczenie dla zaskarżonego orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Warszawie z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] i poprzedzającego orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisja Lekarskiej w [...] z dnia [...] marca 2018 r. nr [...]. Jeżeli uzasadnienie wyroku w części rozważań własnych sądu nie zawiera wypowiedzi odnoszących się do materiału dowodowego sprawy, a także nie odnosi się do podniesionych w skardze zarzutów, świadczy to o uchyleniu się przez sąd pierwszej instancji od przeprowadzenia wieloaspektowej i wnikliwej kontroli. Dopiero tak przeprowadzona kontrola sądowa pozwala stronom postępowania sądowego poznać sposób rozumowania i argumentacji sądu oraz umożliwia dokonanie przez Naczelny Sąd Administracyjny oceny zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej. W ocenie NSA – wyżej opisana sytuacja miała miejsce w kontrolowanej sprawie, bowiem Sąd I instancji nie odniósł się prawidłowo do wskazanego wyżej zarzutu postawionego w skardze. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji rozpozna skargę M. R., a swoje rozstrzygnięcie uzasadni zgodnie z treścią art. 141 § 4 P.p.s.a. uwzględniając zawarte powyżej uwagi Naczelnego Sądu Administracyjnego. Odnosząc się do pozostałych podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów wskazać należy, iż na obecnym etapie postępowania nie zasługiwały one na uwzględnienie, albowiem ocena prawidłowości zastosowania przez Sąd I instancji wskazanych w tych zarzutach kasacyjnych przepisów prawa procesowego i materialnego, byłaby możliwa dopiero w sytuacji, gdyby Sąd ten sporządził uzasadnienie orzeczenia w sposób odpowiadający wymogom określonym w art. 141 § 4 P.p.s.a., w tym przede wszystkim przedstawił i uwzględnił w swoim rozumowaniu stan sprawy obejmujący wszystkie istotne dla powziętego rozstrzygnięcia elementy stanu faktycznego. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a., uwzględnił skargę kasacyjną i uchylił zaskarżone orzeczenie w całości oraz przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego zostało wydane w oparciu o przepis art. 203 pkt 1 P.p.s.a.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę