III OSK 3285/23

III OSK 3285/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-01-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Jakimowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6269 Inne o symbolu podstawowym 626
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III SA/Kr 1201/23 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2023-08-23
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 141 par 4, 166
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 sierpnia 2023 r., sygn. akt III SA/Kr 1201/23 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. na uchwałę Rady Miasta K. z dnia 26 kwietnia 2023 r., nr [...] w sprawie rozwiązania [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2023 r., sygn. akt III SA/Kr 1201/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odrzucił skargę [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej także: skarżąca spółka) na uchwałę Rady Miasta K. (dalej także: organ) z dnia 26 kwietnia 2023 r., nr [...] w sprawie rozwiązania [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. oraz orzekł o zwrocie stronie skarżącej uiszczonego wpisu od skargi.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że Rada Miasta K. w uchwale z dnia 26 kwietnia 2023 r., nr [...], na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. f ustawy o samorządzie gminnym, postanowiła o rozwiązaniu [...] sp. z o.o. z siedzibą w K., a wykonanie uchwały powierzyła Prezydentowi Miasta K. Następnie WSA w Krakowie podał, że z kolei skarżąca spółka uzasadniając swój interes prawny do zaskarżenia powyższej uchwały wskazywała, że na skutek jej podjęcia wystąpiły negatywne skutki w sferze jej bytu prawnego oraz w sferze działania organów spółki przez co doszło w sposób bezpośredni do naruszenia (lub pozbawienia) ustawowo chronionych praw tej osoby prawnej określonych w art. 43 w zw. z art. 23, art. 431, art. 432, art. 44, art. 45 oraz art. 140 Kodeksu cywilnego i art. 64 Konstytucji RP oraz ustawowo chronionych praw jej organów określonych w art. 204 § 1 i art. 291 § 1 Kodeksu spółek handlowych. Rozwiązanie spółki doprowadziło bowiem do utraty jej osobowości prawnej, a przez to bytu prawnego i w konsekwencji skarżąca spółka z chwilą wykreślenia z rejestru osób prawnych utraciła swoje prawa majątkowe, a także możliwość prowadzenia działalności gospodarczej. Jak wskazał Sąd I instancji, skarżąca spółka podkreśliła również, że stosownie do powołanych przez nią przepisów Kodeksu spółek handlowych, w interesie prawnym spółek jest, aby to ich organy decydowały o ich bycie prawnym, w tym o rozwiązaniu spółki. Natomiast uchwała Rady Miasta podjęta bez zgody Prezydenta Miasta K., pełniącego funkcję zgromadzenia wspólników spółki, decyduje władczo o jej rozwiązaniu, przez co godzi również w jej interes rozumiany jako wynikające z przepisów Kodeksu spółek handlowych prawo do decydowania o sprawach spółki przez jej organy korporacyjne.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że skarżąca spółka nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym do skutecznego złożenia skargi w niniejszej sprawie, co w konsekwencji spowodowało niedopuszczalność wniesionej przez nią skargi i konieczność jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazał, że skarżąca spółka podnosiła bezpośrednie zagrożenie jej bytu prawnego poprzez doprowadzenie do wykreślenia jej z rejestru przedsiębiorców, a w konsekwencji uniemożliwienie prowadzenia działalności gospodarczej. Jednak w ocenie Sądu I instancji skarżąca spółka jest w istocie przedmiotem uchwały, a sama kwestia jej rozwiązania należy do sfery dominium organów samorządu terytorialnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyjaśnił, że wprawdzie w orzecznictwie sądów administracyjnych dopuszcza się zaskarżanie uchwał jednostek samorządu terytorialnego podejmowanych w sferze własnościowych stosunków cywilnoprawnych, ale dotyczy to legitymacji procesowej osób trzecich, a nie podmiotów (tu: spółki komunalnej) będących przedmiotem takiej uchwały. Niezależnie od powyższego, Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżona uchwała naruszała co najwyżej interes faktyczny skarżącej spółki, czy też osób pełniących w niej funkcje zarządcze.
Ponadto, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zaskarżona uchwała nie mogła stanowić podstawy wykreślenia jej z rejestru przedsiębiorców, gdyż do tego niezbędna była uchwała organu spółki podejmowana w trybie art. 270 pkt 2 Kodeksu spółek handlowych. Sąd I instancji wyjaśnił, że w jednoosobowych spółkach komunalnych zgodnie z art. 12 ust. 4 ustawy o gospodarce komunalnej funkcję zgromadzenia wspólników (walnego zgromadzenia) pełnią organy wykonawcze tych jednostek samorządu terytorialnego, a więc w rozpatrywanej sprawie Prezydent Miasta K., co prowadzi w ocenie WSA w Krakowie do wniosku, że dopiero uchwała wspólników skarżącej spółki - podjęta w wykonaniu zaskarżonej uchwały - mogłaby być zaskarżona przez pozostałe jej organy w trybie art. 250 pkt 1 Kodeksu spółek handlowych, zgodnie z którym prawo do wytoczenia powództwa o uchylenie uchwały wspólników przysługuje: zarządowi, radzie nadzorczej, komisji rewizyjnej oraz poszczególnym ich członkom.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podkreślił, powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2023 r., sygn. akt l OSK 2447/22, że strona skarżąca powinna wykazać, że istnieje bezpośredni związek pomiędzy zaskarżoną uchwałą a jej własną, indywidualną i prawnie gwarantowaną sytuacją i to nie tylko sytuacją faktyczną, przy czym związek ten powinien istnieć w chwili wejścia w życie zaskarżonej uchwały i powodować następstwo w postaci pozbawienia spółki konkretnych uprawnień lub nałożenia obowiązków, mających oparcie w przepisach prawa materialnego. Z kolei sama tylko okoliczność, że skarżąca spółka jest zainteresowana przeciwdziałaniem wykonaniu zaskarżonej uchwały przez Prezydenta Miasta K., w ocenie Sądu I instancji nie może być traktowane jako podstawa do uznania, że naruszony został jej interes prawny, bowiem odróżniać należy interes prawny od interesu faktycznego.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wywiodła [...] sp. z o.o. z siedzibą w K., zaskarżając to postanowienie w całości, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji lub uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zarzucając:
1) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe jego zastosowanie - a to art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w zw. z art. 50 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przyjęcie, że skarżącej spółce nie przysługuje interes prawny w zaskarżeniu do sądu administracyjnego stanowiącej przedmiot sprawy uchwały o rozwiązaniu tej spółki, a zatem także poprzez uznanie, że uchwałą tą nie został interes prawny skarżącej naruszony, choć przedmiotowa uchwała w sposób władczy i definitywny decyduje o utracie bytu prawnego skarżącej. Zgodnie z normami ujętymi w art. 50 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uprawnionym do wniesienia skargi jest m.in. każdy, kto ma w tym interes prawny, jak również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo wniesienia skargi. Normę szczególną do tych przepisów stanowi art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wedle której to normy: "Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego". Taki właśnie prawny interes - interes rozumiany jako prawo do istnienia w przestrzeni prawnej został naruszony skarżoną uchwałą - czemu bezpodstawnie przeczy postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Interes prawny, niezależnie od procesowych konsekwencji jego istnienia lub jego braku, z istoty swej stanowi kategorię prawa materialnego, zatem skarżąca podaje ten zarzut jako zarzut naruszenia prawa materialnego - podstawa kasacyjna określona art. 174 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
2) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe jego zastosowanie, a to art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. f ustawy o samorządzie gminnym poprzez nieprzyjęcie, że uchwała podjęta na podstawie tej definitywnie postanawia o utracie bytu skarżącej. Skarżąca w tym miejscu dodaje, że przedstawiony przez Sąd proces myślowy sprowadzający się do tego, że uchwała sama w sobie nie wywołuje dla skarżącej takich skutków prawnych, które uzasadniałyby to, że dotyczy ona jej interesu prawnego wskazuje na to, że Sąd podejmując swą procesową decyzję wziął pod uwagę normę ujętą art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. f ustawy o samorządzie gminnym, tyle że błędnie ją zinterpretował, co przełożyło się na wadliwe zastosowanie tej normy. Podkreślić jednocześnie należy, że w uzasadnieniu skarżonego orzeczenia Sąd nie poddał przedmiotowej normy żadnej pisemnej analizie, która znalazłaby się w treści orzeczenia (o czym w dalszej części skargi kasacyjnej) - podstawa kasacyjna określona art. 174 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
3) naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe jego niezastosowanie, a to norm ujętych w art. 43 ustawy Kodeks cywilny w zw. z art. 23 k.c., art. 431 k.c., art. 432 k.c., art. 44 k.c., art. 45 k.c., art. 140 k.c., art. 64 Konstytucji w zw. z art. 12 ustawy Kodeks spółek handlowych, które to normy odnosząc się odpowiednio do prawnie chronionych dóbr osobistych skarżącej (art. 43 k.c. w zw. z art 23 k.c.), prawa do prowadzenia działalności gospodarczej we własnym imieniu (art 431 k.c.), prawa do firmy (art. 432 k.c.), a także mienia (art. 44 k.c.) i własności rzeczy (art. 45 k.c., art. 140 k.c., art. 64 Konstytucji) w kontekście jej prawnej osobowości (art. 12 k.s.h.) uzasadniają jej podstawowy interes prawny w postaci istnienia, tj. bycia podmiotem praw i obowiązków, które to istnienie zostało wiążąco przekreślone skarżoną uchwałą, która dyrektywnie postanowiła o rozwiązaniu skarżącej. Skarżąca podaje, iż w jej ocenie normy te, mimo ich dostrzeżenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w przywołaniu stanowiska skarżącej (z wyłączeniem dostrzeżenia normy ujętej art. 12 Kodeksu spółek handlowych - która także była przywołana w skardze), nie zostały zastosowane. Nie wynika to wszak z rozważań Sądu ujętych uzasadnieniem postanowienia i nie sposób także zdekodować takiej zależności odnosząc się do innych konkluzji Sądu. Stąd też skarżąca uznała, że doszło tutaj do niezastosowania wzmiankowanych norm, a nie do ich błędnego zastosowania - podstawa kasacyjna określona art. 174 pkt 1 in fine Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
4) naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to normy ujętej art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 166 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez nieprzeprowadzenie w uzasadnieniu skarżonego kasacyjnie postanowienia koniecznej analizy normy ujętej art. 18 ust. 2 pkt 6 lit. f ustawy o samorządzie gminnym, która to norma powinna stanowić obiektywnie uzasadnioną podstawę dla oceny posiadania przez skarżącą interesu prawnego w niniejszej sprawie, albowiem wynika z niej, że uchwała podjęta na jej podstawie (a taką pozostaje uchwała stanowiąca przedmiot tej sprawy) decyduje władczo o pozbawieniu bytu skarżącej, a akty wykonawcze do tej uchwały będą jedynie musiały tę uchwałę wykonać. Powyższe stanowi o błędzie uzasadnienia. Stosownie bowiem do normy ujętej art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadnienie wyroku powinno m.in. zawierać prawną podstawę rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Stosownie zaś do normy ujętej art. 166 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o ile ustawa nie stanowi inaczej, do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach. Taką prawną podstawę rozstrzygnięcia (jedną z zasadniczych prawnych podstaw tego rozstrzygnięcia) powinna m.in. stanowić przywołana norma ujęta art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. f ustawy o samorządzie gminnym. Sąd wprawdzie normę tę dostrzegł, ale nie poddał jej żadnej pisemnej analizie. Można jedynie domniemywać, że Sąd mógł uznać (niewłaściwie zresztą), że norma ta nie ma znaczenia dla przyjęcia, że skarżąca ma w tej sprawie interes prawny. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem prawidłowe przeprowadzenie analizy przedmiotowej normy musiałoby prowadzić do wniosku, iż w jej świetle stanowiąca przedmiot sprawy uchwała Rady Miasta K. narusza podstawowy interes prawny skarżącej i jej uprawnienia tożsame z tym interesem prawnym - podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
5) naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 166 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez wskazanie w uzasadnieniu postanowienia wbrew rzeczywistemu stanowi faktycznemu sprawy, że jakoby strona skarżąca twierdziła, iż rozwiązanie spółki doprowadziło do utraty jej prawnej osobowości, a przez to bytu prawnego oraz że w konsekwencji skarżąca z chwilą wykreślenia z rejestru osoby prawnej utraciła swój byt prawny. W istocie skarżąca niczego takiego nie twierdziła. Podkreślała zaś i podkreśla, że skarżona uchwała prowadzi do utraty jej bytu prawnego ze wszystkimi jego atrybutami i władczo o tym przesądza. Ten błąd uzasadnienia jest dla sprawy istotny o tyle, że sugeruje brak dostatecznie gruntownej analizy stanowiska skarżącej, które to błędne ustalenie Sądu mogło pociągać dalsze zasadnicze błędy w zakresie orzekania, a przez to mogło mieć wpływ na wynik tej sprawy. Skoro bowiem Sąd uznał, że skarżąca rzekomo powołuje się na ewidentnie błędne skutki uchwały, które nie nastąpiły - bo w dacie orzekania przecież skarżąca istniała i posiadała osobowość prawną, mimo że w prawnym obrocie istniała już uchwała o jej rozwiązaniu - to mógł skonstatować (i zapewne to uczynił), że jej argumenty na uzasadnienie jej interesu prawnego w tej sprawie są nie tylko niezasadne, ale wręcz niewiarygodne. Oczywiście tak nie było, tzn. wbrew twierdzeniom Sądu w tym zakresie skarżąca nigdy tego typu oświadczeń nie składała. Zgodnie z normą ujętą art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy. Zatem przedstawienie w uzasadnieniu orzeczenia (zgodnie z tym, co podnoszono wcześniej, z mocy art. 166 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach) stanu faktycznego sprzecznego z rzeczywistością sprzeciwia się tej normie - podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
6) naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 133 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi in principio w zw. z art. 166 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wedle tego przepisu Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Jak to już wyżej podniesiono w pkt 1), 3), 5) niniejszej skargi kasacyjnej, akta sprawy znacząco różnią się od ustaleń faktycznych w tym przedmiocie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, albowiem w aktach tych zalega skarga skarżącej, która wbrew twierdzeniom Sądu nie zawiera twierdzeń skarżącej jakoby ta utraciła już wskutek uchwały osobowość prawną, byt prawny i została wykreślona z rejestru przedsiębiorców. Zgodnie z tym, co podniesiono wcześniej, uchybienie to jest dla sprawy istotne, albowiem mogło dezawuować w istocie zupełnie inne, doniosłe dla oceny interesu prawnego skarżącej jej twierdzenia o tym, że stanowiąca przedmiot sprawy sądowoadministracyjnej uchwała prowadzi do utraty bytu prawnego skarżącej ze wszystkimi atrybutami tego bytu prawnego władczo o tym przesądzając, co mogło doprowadzić, i w istocie doprowadziło, do wypaczenia tych twierdzeń - podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
7) naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 58 § 1 pkt 5a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 3 § 2 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 50 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, poprzez nieuprawnione odrzucenie skargi, która zgodnie z przywołanymi przepisami winna być merytorycznie rozpoznana. Stosownie do pierwszej z przywołanych norm "Skarga podlega odrzuceniu, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego". Zgodnie zaś z normą ujętą art. 3 § 2 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego inne niż akty prawa miejscowego. Stanowiąca przedmiot niniejszej sprawy administracyjnej uchwała do aktów takich należy. Artykuły zaś 50 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, który do tego pierwszego (tj. art. 50 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) stanowi normę szczególną, odnoszą się do legitymacji skargowej opartej na interesie prawnym i uprawnieniu. Zdekodowana w oparciu o przywołane przepisy norma prawna sprowadza się do tego, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej posiada legitymację skargową w tego typu sprawie w postępowaniu przed sądem administracyjnym. W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w nieuprawniony sposób odmówił skarżącej tego prawa, bezpodstawnie przyjmując, że stanowiąca przedmiot sprawy sądowoadministracyjnej zainicjowanej przez skarżącą uchwała nie dotyczy interesu prawnego skarżącej, choć uchwała ta władczo i wiążąco postanawia o unicestwieniu bytu prawnego skarżącej - podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
8) naruszenie prawa materialnego poprzez błędne niezastosowanie (pominięcie) art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 2 oraz art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 3 § 2 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wedle pierwszej z cytowanych norm, każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Druga statuuje zasadę demokratycznego państwa prawnego. Wedle trzeciej z cytowanych norm Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta zaś obejmuje również orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego i aktów normatywnych terenowych organów administracji rządowej. Wreszcie czwarta z cytowanych norm, zgodnie z tym, co było podnoszone wcześniej, wskazuje na to, że sprawy takie jak niniejsza winny być poddane kognicji sądów administracyjnych. Tymczasem sąd orzekający w niniejszej sprawie bezpodstawnie odmawiając legitymacji skargowej stronie, o utracie bytu prawnego której wiążąco postanowił skarżony akt (uchwała) z zakresu administracji publicznej, pozbawił w sposób nieuprawniony tę stronę ochrony sądowej. Sąd ten też w sposób błędny próbuje w uzasadnieniu skarżonego niniejszym jego judykatu wykazać, że strona ta będzie mogła w przyszłości uzyskać adekwatną ochronę prawną w postępowaniu przed sądem powszechnym wobec oczekiwanych, a związanych ze skarżoną uchwałą aktów do niej wykonawczych. Tak nie jest, bo to nie te akty wykonawcze, ale właśnie już ta skarżona uchwała decyduje o utracie podstawowego prawa skarżącej - prawa do istnienia. Nadto, to nie sądy powszechne, ale sądy administracyjne powołane zostały do oceny uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego przy zastosowaniu kryterium legalności - podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 1 in fine Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
9) naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez ich niezastosowanie (pominięcie), a to art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W państwie prawa wszyscy wobec prawa są równi i mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne - art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - co również dotyczy komunalnych osób prawnych. Jeżeli zatem z przyczyn prawnie uzasadnionych przepisy prawa nie postanawiają nic innego w tym zakresie, to uprawnienia i obowiązki komunalnych osób prawnych są analogiczne jak innych osób prawnych tego samego typu. W przedmiotowej sprawie przepisy obowiązującego porządku prawnego nie przewidują tutaj żadnych wyjątków. Dotyczy to dostępu do sądów administracyjnych. Zasada równości podmiotów wobec prawa wynika także z zasady demokratycznego państwa prawnego określonej art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W tej sytuacji nie jest rzeczą sądu administracyjnego wprowadzanie takich ograniczeń w wyniku nieuprawnionej oceny sytemu w tym zakresie i błędnej wykładni prawa. Działanie takie narusza zasadę równości podmiotów prawa - podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 1 in fine Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca spółka podniosła, że wbrew twierdzeniom Sądu I instancji zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała narusza jej interes prawny – i to najbardziej podstawowy, a mianowicie prawo do istnienia, do bycia podmiotem praw i obowiązków zarówno w sferze prawa prywatnego, jak i publicznego. Skarżąca spółka podkreśliła, że istotą skarżonej w niniejszej sprawie uchwały jest jej rozwiązanie, a uchwała ta ma charakter stanowczy, a nie kierunkowy i bezwzględnie wiąże organ wykonawczy, co oznacza, że skarżona w niniejszej sprawie uchwała wiążąco zobowiązuje Prezydenta Miasta K. do doprowadzenia do rozwiązania skarżącej spółki. Dlatego strona skarżąca kasacyjnie podniosła, że nie jest prawdą, że to późniejsze działania Prezydenta zdecydują o rozwiązaniu spółki, bowiem kwestia ta została już przesądzona w zaskarżonej uchwale, a Prezydent będzie mógł co najwyżej postanowić o formule owego rozwiązania. Prezydent wykonuje bowiem uchwałę Rady Miasta K. działając w charakterze zgromadzenia wspólników (w myśl art. 12 ust. 4 ustawy o gospodarce komunalnej) i zmuszony jest podjąć czynności, które doprowadzą do utraty bytu prawnego Spółki.
W związku z tym skarżąca spółka wskazała, że nawet gdyby przyjąć, że Prezydent ma prawo wyboru formuły rozwiązania spółki, to uprawnienie to ogranicza się do wyboru owej formuły, bowiem sama utrata bytu prawnego spółki została już przesądzona w skarżonej uchwale, tak więc, przy założeniu, że formalne czynności Prezydenta w tym zakresie będą poprawne, niezrozumiałe jest w jej ocenie co miałby badać sąd powszechny w trybie wskazywanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie powództwa wytoczonego w oparciu o art. 250 pkt 1 Kodeksu spółek handlowych. Zdaniem strony skarżącej kasacyjnie niemożliwe jest, aby w wyniku takiego potencjalnego powództwa sąd powszechny badał legalność zaskarżonej w niniejszej sprawie uchwały Rady Miasta K., która stała się źródłem, przyczyną i wiążącą podstawą dla późniejszych czynności wykonawczych i niezależnie od formuły, zmierzających do rozwiązania spółki. To nie sąd powszechny jest bowiem właściwy do dokonywania oceny samodzielnych uchwał rady gminy, bowiem nie stanowią one same w sobie oświadczenia woli w znaczeniu prywatnoprawnym. Jak wskazała strona skarżąca kasacyjnie, do oceny takich uchwał właściwe są sądy administracyjne, a więc Sąd I instancji winien był takiej oceny dokonać.
Zdaniem strony skarżącej kasacyjnie powyższe rozważania uzasadniają przyjęcie, że wbrew ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, uchwała stanowiąca przedmiot skargi – i to ona, a nie potencjalne akty wydane wskutek jej wykonania, narusza interes prawny skarżącej spółki, przesądzając o utracie jej bytu prawnego. W ocenie skarżącej spółki trudno jest sobie wyobrazić bardziej fundamentalny interes osoby prawnej niż prawo do istnienia i równie bardziej istotne naruszenie tego interesu jak władcze i wiążące przesądzenie o jego nieistnieniu.
Odnosząc się z kolei do stwierdzenia Sądu I instancji jakoby skarżona uchwała naruszała co najwyżej interes faktyczny skarżącej spółki, strona skarżąca kasacyjnie powtórzyła, że skarżony w niniejszej sprawie akt wiążąco decyduje o pozbawieniu skarżącej spółki podmiotowości prawnej, a więc nie można uznać, że przesądza wyłącznie o jej sferze faktycznej.
Strona skarżąca kasacyjnie podniosła, że niezrozumiałe są dla niej uwagi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o tym, że: "wprawdzie w orzecznictwie sądów administracyjnych dopuszcza się zaskarżanie uchwał jednostek samorządu terytorialnego podejmowanych w sferze własnościowych stosunków cywilnoprawnych, ale dotyczy to legitymacji procesowej osób trzecich, a nie podmiotów (tu spółki komunalnej) będących przedmiotem takiej uchwały", gdyż skarżąca spółka posiada odrębny od Gminy Miejskiej K. przymiot osobowości prawnej i niczym w tym zakresie nie różni się od innych osób prawnych, a z przymiotu tejże osobowości prawnej wynika także prawo do sądowej ochrony swojej podmiotowości, określone w art. 45 Konstytucji RP, tak więc skarżąca spółka jest wobec Gminy oraz jej Rady takim właśnie podmiotem trzecim, o którym mówi Sąd I instancji.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rada Miasta K. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej w całości i powtórzyła, że w jej ocenie po stronie skarżącej spółki nie ma interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały z dnia 26 kwietnia 2023 r., nr [...]. Rada Miasta K. podkreśliła, że skarżoną w niniejszej sprawie uchwałę podjęto w oparciu o art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. f ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących tworzenia i przystępowania do spółek i spółdzielni oraz rozwiązywania i występowania z nich, a zatem na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. f rada gminy jest uprawniona do podjęcia uchwały w przedmiocie rozwiązania spółki lub wyrażenia zgody na tę czynność i powierzenia jej wykonania organowi wykonawczemu i tym samym władczego przesądzenia o podjęciu przezeń działań, które bezpośrednio doprowadzą do rozwiązania tej spółki zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych. Organ podkreślił, że podejmując zaskarżoną uchwałę działał zatem na podstawie i w granicach prawa, w ramach wykonywania zastrzeżonych dla niego kompetencji, nie wkraczając jednocześnie w zakres uprawnień zastrzeżonych dla Prezydenta Miasta K., który w wykonaniu zaskarżonej uchwały, na podstawie art. 270 pkt 2 Kodeksu spółek handlowych, jako organ spółki, podejmie uchwałę o jej rozwiązaniu. Jak wskazała Rada Miasta K., zgodnie z art. 272 Kodeksu spółek handlowych rozwiązanie spółki następuje po przeprowadzeniu likwidacji, z chwilą wykreślenia spółki z rejestru, a więc dopiero wykreślenie spółki z rejestru skutkuje utratą przez nią bytu prawnego.
Organ podkreślił, że kwestionując uchwałę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, trzeba dowieść, że zaskarżona uchwała naruszając prawo jednocześnie negatywnie wpływa na sferę prawno-materialną skarżącego, czyli np. pozbawia go pewnych prawem gwarantowanych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację, a więc szczególną cechą tak rozumianego interesu prawnego jest przede wszystkim bezpośredniość związku pomiędzy sytuacją danego podmiotu, a normą prawa materialnego, z którego wywodzi on swój interes prawny. W ocenie Rady Miasta K. skarżąca spółka nie wykazała w dostateczny sposób, aby postanowienia kwestionowanej uchwały wpływały negatywnie na jej sferę materialną, naruszając tym samym jej interes prawny, a w szczególności, że zaskarżona uchwała uniemożliwiała jej realizację uprawnienia wynikającego z określonej normy prawnej. W szczególności zaś w ocenie organu nie świadczy o naruszeniu interesu prawnego skarżącej spółki fakt, że skutkiem podjęcia zaskarżonej uchwały będzie ustanie bytu prawnego spółki.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art. 182 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - dalej: p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Znajdując podstawę do zastosowania powołanego przepisu, Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił wniosku strony skarżącej kasacyjnie o przeprowadzenie w niniejszej sprawie rozprawy i rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.
Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).
Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.
Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na zarzutach naruszenia prawa materialnego oraz naruszenia przepisów postępowania. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że ma ona usprawiedliwione podstawy.
W sytuacji kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, LEX nr 1217424; wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, LEX nr 596025; wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13, LEX nr 1488113). Dla uznania za usprawiedliwioną tej podstawy kasacyjnej nie wystarczy samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju, że kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia.
W realiach niniejszej sprawy należy przypomnieć, że zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r., poz. 40), dalej: u.s.g.: "Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego". Z powyższego wynika zatem, że uprawnionym do wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, że skoro do wniesienia skargi legitymuje wyłącznie fakt naruszenia interesu prawnego, to podmiot wnoszący skargę powinien wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia jego interesu prawnego lub uprawnienia, polegającego na istnieniu bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną i prawnie gwarantowaną sytuacją, nie zaś sytuacją faktyczną. W konsekwencji prawo do zaskarżenia uchwał na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. przysługuje tym podmiotom, które wykażą się konkretnym, indywidualnym oraz aktualnym interesem prawnym wynikającym z określonej normy prawa materialnego i wskażą okoliczności świadczące o tym, że interes ten został naruszony kwestionowanym aktem (por. wyroki NSA zapadłe na gruncie art. 101 u.s.g.: z dnia 19 listopada 2019 r. sygn. akt II OSK 3339/17, LEX nr 2865757, z dnia 25 października 2019 r. sygn. akt II OSK 1905/19, LEX nr 2744703, z dnia 21 lutego 2019 r. sygn. akt II OSK 845/17, LEX nr 2683327, z dnia 17 stycznia 2019 r. sygn. akt II OSK 467/17, LEX nr 2626659). Związek między własną, indywidualną sytuacją prawną strony skarżącej, a zaskarżoną uchwałą musi istnieć obecnie, a nie w przyszłości oraz powodować następstwo w postaci ograniczenia lub pozbawienia konkretnych uprawnień albo nałożenia obowiązków. Podmiot wnoszący skargę powinien zatem wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia, polegającego na istnieniu bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną i prawnie (a nie tylko faktycznie) gwarantowaną sytuacją. Nie jest zatem wystarczające wykazanie samej potencjalnej możliwości naruszenia interesu prawnego w przyszłości. Związek ten powinien mieć charakter aktualny, realny i indywidualny. Wymogu tego nie spełnia zatem hipotetyczne oddziaływanie normy prawnej na sytuację prawną danego podmiotu albo wnoszenie skargi w interesie innego podmiotu niż skarżący lub w interesie ogólnym. W szczególności interesem prawnym nie legitymuje się podmiot jedynie zainteresowany uchyleniem określonego aktu, który nie oddziałuje bezpośrednio na jego sferę prawną. Podmiot ten dysponuje bowiem jedynie interesem faktycznym. O istnieniu interesu prawnego decyduje norma prawa materialnego, wobec czego w danej sprawie należy wykazać naruszenie konkretnej normy prawa materialnego, które wpływa negatywnie na sytuację prawną skarżącego.
Strona skarżąca kasacyjnie formułując zarzut naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 w związku z art. 166 p.p.s.a. wskazała na nieprzeprowadzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu skarżonego postanowienia koniecznej analizy normy ujętej w art. 18 ust. 2 pkt 6 lit. f u.s.g., która to norma w ocenie skarżącej spółki powinna stanowić obiektywnie uzasadnioną podstawę dla oceny posiadania przez nią interesu prawnego w niniejszej sprawie, albowiem wynika z niej, że uchwała podjęta na jej podstawie, a taką pozostaje uchwała stanowiąca przedmiot tej sprawy, decyduje władczo o pozbawieniu bytu skarżącej spółki, a akty wykonawcze do tej uchwały będą jedynie musiały tę uchwałę wykonać. Strona skarżąca kasacyjnie wskazała, że w jej ocenie powyższe stanowi o błędzie uzasadnienia i podniosła, że stosownie do art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno m.in. zawierać prawną podstawę rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie, a zgodnie z art. 166 p.p.s.a., o ile ustawa nie stanowi inaczej, do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach. Skarżąca spółka podniosła, że taką prawną podstawę rozstrzygnięcia powinna stanowić przywoływana norma ujęta w art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. f u.s.g., którą Sąd I instancji co prawda dostrzegł, ale zdaniem strony skarżącej kasacyjnie nie poddał żadnej pisemnej analizie. W ramach omawianego zarzutu strona skarżąca kasacyjnie wskazała, że można domniemywać, że WSA w Krakowie mógł uznać (niewłaściwe zresztą zdaniem skarżącej spółki), że norma ta nie ma znaczenia dla przyjęcia, że spółka ma w tej sprawie interes prawny, a uchybienie to w ocenie strony skarżącej kasacyjnie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem prawidłowe przeprowadzenie analizy przedmiotowej normy musiałoby prowadzić jej zdaniem do wniosku, że stanowiąca przedmiot skargi uchwała Rady Miasta K. narusza podstawowy interes prawny skarżącej spółki i jej uprawnienie tożsame z tym interesem prawnym.
Wskazany wyżej zarzut naruszenia art. 141 § 4 w związku z art. 166 p.p.s.a. jest zasadny.
Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. stanowi, że: "Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania". Należy podkreślić, że art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z zawartej w tym przepisie normy prawnej. Wadliwość uzasadnienia orzeczenia może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku, a dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 481/14 funkcja uzasadnienia orzeczenia wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. Niewątpliwie podstawowym warunkiem możliwości kontroli instancyjnej jest zawarcie w uzasadnieniu wyroku wszystkich elementów wymienionych w art. 141 § 4 p.p.s.a., wśród których szczególne znaczenie należy przypisać wskazaniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnieniu.
Na podstawę prawną rozstrzygnięcia składają się zarówno normy zawarte w przepisach upoważniających Sąd do podjęcia orzeczenia określonej treści – które zatem należy przytoczyć i wyjaśnić – jak i normy zawarte w przepisach podlegających stosowaniu przez organ, którego działanie lub bezczynność została zaskarżona, a których prawidłowość zastosowania lub niezastosowania została przez sąd administracyjny zaakceptowana lub zanegowana w stopniu determinującym treść rozstrzygnięcia podjętego na podstawie norm zawartych w p.p.s.a. Skoro legitymacja procesowa, o jakiej mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. występuje w sytuacji, gdy czyjś interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone określoną uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, to badanie zarówno interesu prawnego, jak i jego związku z przedmiotem zaskarżenia, nie może abstrahować od charakteru prawnego i skutków zaskarżonej uchwały (zarządzenia). Wobec tego, w realiach niniejszej sprawy należało uznać, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia odrzucającego skargę nie spełnia wymogów przytoczenia i wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia z uwagi na brak powołania się przez Sąd I instancji w podjętych rozważaniach na treść art. 18 ust. 2 pkt 6 lit. f u.s.g., który stanowił podstawę wydania skarżonej w niniejszej sprawie uchwały z dnia 26 kwietnia 2023 r., nr [...] w sprawie rozwiązania skarżącej spółki, jak i brak odniesienia się Sądu I instancji co do rozumienia normy zawartej w tym przepisie, w tym zwłaszcza w kontekście argumentacji przytaczanej przez stronę skarżącą. Konieczne było dokonanie analizy, jakie w istocie wywołuje skutki podjęcie uchwały w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczącej rozwiązania spółki komunalnej, a nie tylko zwrócenie uwagi na to, w jaki sposób uchwała ta będzie wykonywana przez organ wykonawczy gminy. Tymczasem uzasadnienie zaskarżonego postanowienia w zakresie rozważań dotyczących braku istnienia interesu prawnego skarżącej spółki do zaskarżenia wydanej w sprawie uchwały koncentruje się w istocie na dwóch stwierdzeniach, tj. uznaniu że skarżąca spółka stanowi "przedmiot uchwały", a legitymacja procesowa do zaskarżenia takiej uchwały o rozwiązaniu spółki przysługuje wyłącznie "osobom trzecim" względem takiej uchwały, a także na przyjęciu, że zaskarżona uchwała nie mogła stanowić podstawy do wykreślenia skarżącej spółki z rejestru przedsiębiorców, a więc nie powoduje bezpośrednio następstwa w postaci pozbawienia spółki bytu prawnego, co może w ocenie Sądu I instancji nastąpić dopiero w konsekwencji wydania aktów wykonawczych względem skarżonej uchwały. Sąd I instancji nie wyjaśnił przy tym, co rozumie w realiach niniejszej sprawy pod pojęciem "osób trzecich" czy "podmiotów zewnętrznych" względem wydanej uchwały, jak i podstaw kwalifikacji jako "przedmiot uchwały" podmiotu skarżącego, a tym samym podstaw przyjęcia, że skarżąca spółka jest przedmiotem uchwały, co miałoby dyskwalifikować jej legitymację procesową w niniejszej sprawie. Nie można tracić z pola widzenia, że spółka komunalna jest osobą prawną, która może być, a w konkretnym przypadku jest podmiotem praw i obowiązków, a zwłaszcza nie jest organem w strukturze administracji publicznej, z kolei przedmiotem uchwały podejmowanej na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 6 lit. f u.s.g. jest określona aktywność wobec spółek, np. ich rozwiązanie, a nie same spółki. Zaskarżona uchwała Rady Miasta K. z dnia 26 kwietnia 2023 r., nr [...] została podjęta w sprawie rozwiązania [...] sp. z o.o. z siedzibą w K., a nie w sprawie [...] z siedzibą w K. Sąd I instancji w żaden sposób nie wyjaśnił podstawy prawnej przyjętego przez niego stanowiska, zgodnie z którym jeżeli podjęta uchwała dotyczy sytuacji prawnej danego podmiotu, w czym niewątpliwie mieści się podjęcie działań w zakresie jego rozwiązania, to interes prawny tego podmiotu jest w takiej sytuacji i z tego powodu wykluczony. Ma to szczególne znaczenie wobec tego, że interes prawny winien mieć podstawę w konkretnej normie prawa materialnego, a Sąd I instancji nie poszukując tego rodzaju podstawy prawnej (mimo argumentacji w tym zakresie przedstawionej przez stronę skarżącą), a tym bardziej nie dokonując jej analizy, ograniczył się wyłącznie do negatywnego stwierdzenia, że skarżąca spółka takiego interesu nie posiada jako "przedmiot" uchwały. Jak już wskazywano, z art. 101 ust. 1 u.s.g. wynikają dwa elementy, których istnienie świadczy o legitymacji skargowej danego podmiotu do zaskarżenia uchwały lub zarządzenia podjętych przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, tj.: interes prawny, który ze względu na charakter prawny kwestionowanej uchwały może być tą uchwałą naruszony oraz obiektywnie stwierdzalne naruszenie interesu prawnego zaskarżoną uchwałą. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd I instancji ograniczając się do stwierdzenia, że skarżąca spółka jako "przedmiot" skarżonej uchwały nie ma interesu prawnego do jej zaskarżenia, nie podając jednocześnie podstawy prawnej takiej kwalifikacji, zrezygnował zupełnie z badania drugiego elementu wynikającego z art. 101 ust. 1 u.s.g. Rezygnacja ta nie miałaby znaczenia w sprawie, gdyby ocena pierwszego ze wskazanych wyżej elementów okazała się trafna. Tymczasem argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazuje, że Sąd I instancji przedwcześnie stwierdził, że skarżąca spółka w ogóle nie ma interesu prawnego, który mógłby mieć związek z charakterem zaskarżonej uchwały. Tym samym jako wadliwe należy ocenić również pominięcie przez Sąd I instancji zbadania okoliczności dotyczących ewentualnego naruszenia interesu prawnego skarżącej spółki przez będącą przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie uchwałę z dnia 26 kwietnia 2023 r., nr [...] podjętą w sprawie rozwiązania [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. Powyższe prowadzi do konstatacji, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie spełnia ustawowego wymogu wyjaśnienia podstawy prawnej zapadłego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia.
Skoro trafny okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 w związku z art. 166 p.p.s.a., to przedwczesne byłoby wyrażanie przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska w kwestii wykładni i prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego wyszczególnionych w ramach pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej w powiązaniu z pozostałymi przepisami postępowania objętymi skargą kasacyjną. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że wadliwość uzasadnienia wyroku (postanowienia) czyni przedwczesną ocenę pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej (postanowienie NSA z dnia 22 maja 2014 r., II OSK 481/14; wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2015 r., I GSK 465/15; wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2021 r., I OSK 1880/19).
W tym stanie rzeczy zasadny okazał się również sformułowany przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 5a w związku z art. 3 § 2 pkt 6 oraz art. 50 p.p.s.a. i art. 101 ust. 1 u.s.g., którego strona skarżąca kasacyjnie upatrywała w nieuprawnionym odrzuceniu skargi skarżącej spółki przez WSA w Krakowie. W świetle przedstawionej powyżej argumentacji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza bowiem, że skoro Sąd I instancji nie wyjaśnił w uzasadnieniu skarżonego postanowienia podstawy uznania, że skarżąca spółka jako "przedmiot" podjętej w sprawie uchwały o rozwiązaniu spółki nie ma interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., to uznać należało, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przedwcześnie odrzucił wniesioną przez skarżącą spółkę skargę na mocy przywoływanego art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za uzasadnioną, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie w oparciu o art. 185 § 1 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny nie zasądził jednocześnie dochodzonego przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzeka jedynie wówczas, gdy rozpoznaje skargę kasacyjną od wyroku, ponieważ przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. wiążą zwrot kosztów postępowania kasacyjnego z wyrokiem Sądu I instancji uwzględniającym lub oddalającym skargę, co nie ma miejsca w przypadku rozpoznawania skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę.