Orzeczenie · 2024-10-03

III OSK 3262/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-10-03
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo miejscoweuchwałapublikacjaopłataośrodek dla osób nietrzeźwychsamorząd gminnynadzórwojewodarada gminynieważność

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Rady Miasta od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który stwierdził nieważność uchwały Rady z dnia [...] lipca 2014 r. w sprawie określenia wysokości opłaty za pobyt w Ośrodku dla Osób Nietrzeźwych w X. WSA uznał, że uchwała ta jest aktem prawa miejscowego, a jej brak publikacji w Dzienniku Urzędowym Województwa stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące nieważnością. Rada Miasta w skardze kasacyjnej zarzuciła naruszenie prawa materialnego, kwestionując uznanie uchwały za akt prawa miejscowego podlegający obowiązkowi publikacji. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że akty prawa miejscowego charakteryzują się terytorialnym zasięgiem, normatywnym, generalnym i abstrakcyjnym charakterem. Uchwała ustalająca opłatę za pobyt w ośrodku dla osób nietrzeźwych spełnia te kryteria, ponieważ nakłada obowiązek na wszystkie osoby znajdujące się w określonej sytuacji, a wysokość opłaty wynika z uchwały, a nie z ustawy. Brak publikacji w dzienniku urzędowym, zgodnie z Konstytucją i ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych, jest warunkiem koniecznym wejścia w życie aktu prawa miejscowego. Niewykonanie tego obowiązku skutkuje nieważnością uchwały ze skutkiem ex tunc. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za niezasadną, i zasądził od Rady Miasta na rzecz Wojewody zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uznanie uchwał samorządowych ustalających opłaty za akty prawa miejscowego i konsekwencje braku ich publikacji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji opłat za pobyt w ośrodkach dla osób nietrzeźwych, ale zasady dotyczące prawa miejscowego i publikacji mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy uchwała rady gminy określająca wysokość opłaty za pobyt w ośrodku dla osób nietrzeźwych jest aktem prawa miejscowego podlegającym obowiązkowi publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała taka jest aktem prawa miejscowego.

Uzasadnienie

Uchwała ustalająca opłatę za pobyt w ośrodku dla osób nietrzeźwych posiada cechy aktu prawa miejscowego: terytorialny zasięg, normatywny, generalny i abstrakcyjny charakter. Adresatami są wszystkie osoby w stanie nietrzeźwości, a wysokość opłaty wynika z uchwały, nie z ustawy. Brak publikacji w dzienniku urzędowym skutkuje nieważnością.

Czy brak publikacji aktu prawa miejscowego w wojewódzkim dzienniku urzędowym skutkuje jego nieważnością?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak publikacji jest istotnym naruszeniem prawa i powoduje nieważność uchwały ze skutkiem ex tunc.

Uzasadnienie

Publikacja jest warunkiem koniecznym wejścia w życie aktu prawa miejscowego, zgodnie z Konstytucją i ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych. Niewykonanie tego obowiązku oznacza, że uchwała nie uzyskała mocy obowiązującej.

Czy uchylenie lub zmiana zaskarżonej uchwały przez organ po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchylenie lub zmiana uchwały nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania, ponieważ sąd kontroluje uchwałę na datę jej uchwalenia.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny bada legalność uchwały na moment jej podjęcia. Stwierdzenie istotnej wady powoduje unieważnienie uchwały ze skutkiem ex tunc, niezależnie od późniejszych działań organu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Rady Miasta od wyroku WSA stwierdzającego nieważność uchwały Rady w sprawie opłaty za pobyt w ośrodku dla osób nietrzeźwych.

Przepisy (13)

Główne

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.w.t. art. 42² § ust. 4 pkt 1

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 15

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 91 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.o.p. art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

u.o.p. art. 13 § pkt 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

u.o.p. art. 4 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Konstytucja RP art. 87 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Konstytucja RP art. 88 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała rady gminy określająca wysokość opłaty za pobyt w ośrodku dla osób nietrzeźwych jest aktem prawa miejscowego. • Akt prawa miejscowego wymaga publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym, aby wszedł w życie. • Brak publikacji uchwały stanowi istotne naruszenie prawa i skutkuje jej nieważnością ze skutkiem ex tunc.

Odrzucone argumenty

Uchwała rady gminy określająca wysokość opłaty za pobyt w ośrodku dla osób nietrzeźwych nie jest aktem prawa miejscowego. • Uchwała nie spełnia warunku generalności i abstrakcyjności. • Obowiązek poniesienia opłaty wynika z ustawy, a nie z uchwały.

Godne uwagi sformułowania

uchwała w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty za pobyt w Ośrodku dla Osób Nietrzeźwych w X. stanowi akt prawa miejscowego. • brak postanowienia o ogłoszeniu uchwały w tym dzienniku stanowi naruszenie art. 2 ust. 1 oraz art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych • aktami prawa miejscowego jest taki akt, który zawiera normy postępowania o charakterze generalnym i abstrakcyjnym. • uchwała ustalająca opłatę za pobyt w ośrodku dla osób nietrzeźwych nakłada na każdą osobę fizyczną (co do zasady), znajdującą się w prawem przewidzianej sytuacji, obowiązek uiszczenia opłaty w określonej wysokości

Skład orzekający

Małgorzata Pocztarek

przewodniczący

Paweł Mierzejewski

sprawozdawca

Ewa Kwiecińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uznanie uchwał samorządowych ustalających opłaty za akty prawa miejscowego i konsekwencje braku ich publikacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opłat za pobyt w ośrodkach dla osób nietrzeźwych, ale zasady dotyczące prawa miejscowego i publikacji mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa samorządowego – publikacji aktów prawa miejscowego i ich konsekwencji. Jest to istotne dla samorządowców i prawników zajmujących się prawem administracyjnym.

Czy uchwała rady miasta może wejść w życie bez publikacji? NSA wyjaśnia kluczowe zasady prawa miejscowego.

Dane finansowe

WPS: 240 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst