III OSK 3259/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Śląskiego od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę Wojewody na uchwałę Rady Miasta G. wprowadzającą "Gliwicką Kartę Mieszkańca". Wojewoda zarzucił WSA błędną wykładnię przepisów ustawy o samorządzie gminnym (art. 18 ust. 1, art. 7 ust. 1 pkt 18, art. 93 ust. 1, art. 94 ust. 1), twierdząc, że uchwała nie mogła być podjęta w formie aktu prawa miejscowego bez odpowiedniego upoważnienia ustawowego. WSA w Gliwicach uznał, że uchwała zawiera normy generalne i abstrakcyjne, co uzasadnia jej kwalifikację jako aktu prawa miejscowego. Naczelny Sąd Administracyjny, związany granicami skargi kasacyjnej, uznał zarzuty Wojewody za zasadne. Sąd podkreślił, że akty prawa miejscowego mogą być stanowione jedynie na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie (art. 94 Konstytucji RP). Wskazał, że przepisy art. 18 ust. 1 i art. 7 ust. 1 pkt 18 ustawy o samorządzie gminnym nie stanowią samoistnej podstawy prawnej do wydania aktu prawa miejscowego, a jedynie określają zakres działania i zadania własne gminy. Podkreślono, że upoważnienie do wydania aktu prawa miejscowego musi być wyraźne i jednoznaczne. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta G., zasądzając jednocześnie koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że akty prawa miejscowego wymagają wyraźnego upoważnienia ustawowego, a normy zadaniowe nie mogą stanowić podstawy do ich wydania.
Dotyczy głównie uchwał samorządowych i ich podstaw prawnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uchwała rady gminy wprowadzająca program "Karta Mieszkańca" może być uznana za akt prawa miejscowego, jeśli została podjęta bez wyraźnego upoważnienia ustawowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała rady gminy wprowadzająca program "Karta Mieszkańca" nie może być uznana za akt prawa miejscowego, jeśli została podjęta bez wyraźnego upoważnienia ustawowego, co narusza art. 94 Konstytucji RP.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy art. 18 ust. 1 i art. 7 ust. 1 pkt 18 ustawy o samorządzie gminnym nie stanowią samoistnej podstawy prawnej do wydania aktu prawa miejscowego. Upoważnienie do wydania aktu prawa miejscowego musi być wyraźne i jednoznaczne, a jego brak skutkuje nieważnością uchwały.
Czy przepisy art. 18 ust. 1 i art. 7 ust. 1 pkt 18 ustawy o samorządzie gminnym stanowią wystarczającą podstawę prawną do podjęcia uchwały w formie aktu prawa miejscowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie stanowią samoistnej podstawy prawnej do wydania aktu prawa miejscowego, gdyż są to normy zadaniowe o charakterze ogólnym, a nie kompetencyjnym.
Uzasadnienie
Normy zadaniowe nie mogą być źródłem kompetencji organów administracji publicznej i nie mają charakteru upoważniającego do podejmowania działań w formie aktu prawa miejscowego.
Przepisy (11)
Główne
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
u.s.g. art. 18 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 7 § ust. 1 pkt 18
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 93 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 94 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała Rady Miasta G. wprowadzająca "Gliwicką Kartę Mieszkańca" została podjęta bez wyraźnego upoważnienia ustawowego, co stanowi naruszenie art. 94 Konstytucji RP i art. 40 u.s.g. • Przepisy art. 18 ust. 1 i art. 7 ust. 1 pkt 18 u.s.g. nie mogą stanowić samoistnej podstawy prawnej do wydania aktu prawa miejscowego.
Odrzucone argumenty
Uchwała Rady Miasta G. wprowadzająca "Gliwicką Kartę Mieszkańca" jest aktem prawa miejscowego, ponieważ zawiera normy generalne i abstrakcyjne kształtujące prawa i obowiązki mieszkańców. • WSA w Gliwicach prawidłowo uznał, że uchwała została wydana zgodnie z prawem.
Godne uwagi sformułowania
Ustanowienie aktu prawa miejscowego przez radę gminy powinno wskazywać podstawy prawne wyrażone w art. 40 ust. 3 u.s.g. (przepisy porządkowe), art. 40 ust. 2 pkt 1-4 u.s.g. (przepisy strukturalno-organizacyjne) lub w art. 40 ust. 1 u.s.g. (przepisy wykonawcze, przy czym ta podstawa wymaga odwołania się jeszcze do wyraźnego upoważnienia szczególnego zawartego w innych ustawach prawa materialnego). • Normy zadaniowe nie mogą być źródłem kompetencji organów administracji publicznej. • W myśl art. 2 i 7 Konstytucji RP kompetencji organów nie można domniemywać i jak wynika z art. 94 Konstytucji RP akty prawa miejscowego podejmowane są w oparciu o wyraźne upoważnienie ustawowe. • Podjęcie uchwały zawierającą unormowania powszechnie obowiązujące bez wymaganego upoważnienia ustawowego stanowi istotne naruszenie prawa.
Skład orzekający
Mariusz Kotulski
sprawozdawca
Olga Żurawska - Matusiak
przewodniczący
Wojciech Jakimowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że akty prawa miejscowego wymagają wyraźnego upoważnienia ustawowego, a normy zadaniowe nie mogą stanowić podstawy do ich wydania."
Ograniczenia: Dotyczy głównie uchwał samorządowych i ich podstaw prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zjawiska kart mieszkańca i kluczowej kwestii prawnej dotyczącej kompetencji samorządów do tworzenia aktów prawa miejscowego.
“Karta Mieszkańca bez podstawy prawnej? NSA uchyla uchwałę Rady Miasta.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.