III OSK 32/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Ministra Cyfryzacji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę Ministra na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Decyzja Prezesa UODO nakazywała Ministrowi usunięcie danych osobowych z aplikacji 'Kwarantanna domowa' należących do uczestnika postępowania, argumentując, że ich dalsze przetwarzanie po zakończeniu kwarantanny narusza RODO. Minister twierdził, że dane mogą być przechowywane przez okres przedawnienia roszczeń (6 lat) zgodnie z art. 118 Kodeksu cywilnego, powołując się na art. 9 ust. 2 lit. f RODO jako podstawę przetwarzania. Sąd I instancji oraz NSA uznali, że po zakończeniu kwarantanny cel przetwarzania danych określony w specustawie wygasa. Przechowywanie danych 'na zapas' w celu zabezpieczenia przed hipotetycznymi przyszłymi roszczeniami nie znajduje uzasadnienia prawnego, zwłaszcza gdy nie wykazano istnienia takich roszczeń ani potrzeby ich dochodzenia. NSA podkreślił, że art. 7e specustawy dotyczy osób objętych kwarantanną, a nie tych, które ją zakończyły. Oddalono skargę kasacyjną, potwierdzając prawidłowość decyzji Prezesa UODO i wyroku WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności lub niedopuszczalności przetwarzania danych osobowych po ustaniu pierwotnego celu ich zebrania, zwłaszcza w kontekście aplikacji związanych z sytuacjami kryzysowymi i ochrony danych osobowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji aplikacji 'Kwarantanna domowa' i przepisów specustawy covidowej, ale zasady dotyczące przetwarzania danych po ustaniu celu są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przetwarzanie danych osobowych po zakończeniu obowiązkowej kwarantanny domowej, w celu zabezpieczenia przed ewentualnymi przyszłymi roszczeniami, jest zgodne z RODO?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przetwarzanie danych osobowych po zakończeniu kwarantanny domowej w celu zabezpieczenia przed hipotetycznymi przyszłymi roszczeniami, bez wykazania istnienia takich roszczeń lub potrzeby ich dochodzenia, narusza RODO, w szczególności zasady celowości i minimalizacji danych.
Uzasadnienie
NSA uznał, że art. 7e specustawy dotyczy okresu kwarantanny, a po jej zakończeniu cel przetwarzania wygasa. Podstawa prawna z art. 9 ust. 2 lit. f RODO (ustalanie, dochodzenie lub obrona roszczeń) nie może być stosowana do przetwarzania danych 'na zapas' w celu zabezpieczenia przed niepewnymi przyszłymi roszczeniami.
Czy okres przedawnienia roszczeń (art. 118 k.c.) może stanowić samodzielną podstawę prawną do dalszego przetwarzania danych osobowych po ustaniu celu, dla którego zostały zebrane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, okres przedawnienia roszczeń sam w sobie nie stanowi wystarczającej podstawy prawnej do dalszego przetwarzania danych osobowych, jeśli pierwotny cel przetwarzania wygasł, a nie wykazano konkretnej potrzeby przetwarzania danych w celu ustalenia, dochodzenia lub obrony istniejących roszczeń.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że przetwarzanie danych musi być zgodne z prawem i celami, dla których zostały zebrane. Przechowywanie danych przez okres przedawnienia roszczeń bez wykazania konkretnego związku z potencjalnymi roszczeniami lub toczącym się postępowaniem stanowi przetwarzanie 'na zapas'.
Przepisy (17)
Główne
specustawa covidowa art. 7e § ust. 1
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Przepis dotyczy osób podlegających obowiązkowej kwarantannie, a nie tych, które ją zakończyły.
RODO art. 5 § ust. 1 lit.a i b, ust. 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE
Dane muszą być przetwarzane zgodnie z prawem, rzetelnie i przejrzyście, zbierane w konkretnych celach i nieprzetwarzane dalej w sposób niezgodny z tymi celami; adekwatne, stosowne i ograniczone do tego, co niezbędne.
RODO art. 6 § ust. 1 lit.e
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE
Przetwarzanie jest zgodne z prawem, gdy jest niezbędne do wykonania zadania realizowanego w interesie publicznym lub w ramach sprawowania władzy publicznej powierzonej administratorowi.
RODO art. 9 § ust. 1 i ust. 2 lit. i
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE
Zakaz przetwarzania danych szczególnych kategorii, z wyjątkiem sytuacji, gdy przetwarzanie jest niezbędne ze względu na ważny interes publiczny w dziedzinie zdrowia publicznego.
Pomocnicze
RODO art. 9 § ust. 2 lit. f
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE
Przetwarzanie jest niezbędne do ustalenia, dochodzenia lub obrony roszczeń. Nie może być stosowane do przetwarzania danych 'na zapas'.
RODO art. 58 § ust. 2 lit. c
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE
Uprawnienia organu nadzorczego do nakazania usunięcia danych osobowych.
k.c. art. 118
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Określa 6-letni okres przedawnienia roszczeń.
k.c. art. 1171 § § 2
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 188
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.p.a. art. 104 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 61 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Po zakończeniu kwarantanny domowej cel przetwarzania danych osobowych przez Ministra Cyfryzacji wygasa. • Przechowywanie danych osobowych 'na zapas' w celu zabezpieczenia przed hipotetycznymi przyszłymi roszczeniami, bez wykazania ich istnienia lub potrzeby dochodzenia, narusza zasady RODO. • Art. 7e specustawy covidowej dotyczy okresu trwania kwarantanny, a nie okresu po jej zakończeniu.
Odrzucone argumenty
Przechowywanie danych osobowych przez okres przedawnienia roszczeń (6 lat) jest dopuszczalne na podstawie art. 9 ust. 2 lit. f RODO, nawet jeśli roszczenia nie zostały jeszcze zgłoszone. • Minister Cyfryzacji miał prawo przetwarzać dane w celu ustalenia, dochodzenia lub obrony roszczeń, co obejmuje również hipotetyczne roszczenia.
Godne uwagi sformułowania
przetwarzanie danych osobowych niejako "na zapas" • nie wykazał, na jakiej podstawie uznał przypuszczenie powstania roszczeń za uzasadnione • nie można przewidzieć kiedy i jakich roszczeń będą dochodziły podmioty uprawnione
Skład orzekający
Wojciech Jakimowicz
przewodniczący sprawozdawca
Sławomir Wojciechowski
sędzia
Arkadiusz Windak
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności lub niedopuszczalności przetwarzania danych osobowych po ustaniu pierwotnego celu ich zebrania, zwłaszcza w kontekście aplikacji związanych z sytuacjami kryzysowymi i ochrony danych osobowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji aplikacji 'Kwarantanna domowa' i przepisów specustawy covidowej, ale zasady dotyczące przetwarzania danych po ustaniu celu są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnie znanej aplikacji z okresu pandemii i ważnego zagadnienia ochrony danych osobowych, które nadal jest aktualne. Pokazuje praktyczne zastosowanie RODO w kontekście danych zbieranych w sytuacjach kryzysowych.
“Czy dane z aplikacji 'Kwarantanna domowa' mogły być przechowywane latami? NSA rozwiewa wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.