Orzeczenie · 2025-03-06

III OSK 3154/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-06
NSAAdministracyjneWysokansa
dostęp do informacji publicznejprawo administracyjnewniosek o udostępnienie informacjibezczynność organunadużycie prawaNSAspółkaumowa cywilnoprawna

Spółka A. złożyła wniosek o udostępnienie umowy o sprzątanie dworca, którą P. S.A. zawarła z innym podmiotem po rozwiązaniu wcześniejszej umowy ze Spółką A. Organ odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za dotyczącą prywatnych interesów Spółki i stanowiącą nadużycie prawa do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Spółki na bezczynność organu, podzielając stanowisko organu, że prawo do informacji publicznej nie służy realizacji indywidualnych interesów. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że organ nie był upoważniony do badania celu uzyskania wnioskowanej informacji ani sposobu jej wykorzystania. NSA zobowiązał P. S.A. do rozpoznania wniosku Spółki, ale jednocześnie stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż wynikała z odmiennej interpretacji przepisów, a nie ze złej woli.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zakresu prawa do informacji publicznej, ograniczenia stosowania przepisów u.d.i.p. w kontekście 'sprawy własnej' wnioskodawcy oraz nadużycia prawa.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między stronami umowy cywilnoprawnej i wniosku o informację publiczną. Ocena 'rażącego naruszenia prawa' jest zawsze indywidualna.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczący umowy cywilnoprawnej, złożony przez stronę będącą wcześniej stroną tej umowy, stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie może być odrzucony a priori jako nadużycie prawa tylko dlatego, że dotyczy 'własnej sprawy' wnioskodawcy lub jest składany w celu prywatnym. Organ nie jest upoważniony do badania celu uzyskania informacji ani sposobu jej wykorzystania.

Uzasadnienie

Prawo do informacji publicznej ma charakter konstytucyjny i służy jawności działania instytucji publicznych. Klasyfikacja informacji jako publicznej nie zależy od celu jej uzyskania. Organ nie może odmawiać udostępnienia informacji publicznej na podstawie nieustawowych kryteriów, takich jak 'sprawa własna' wnioskodawcy.

Czy organ dopuścił się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ pozostawał w bezczynności, ponieważ nie udostępnił informacji ani nie wydał decyzji odmownej.

Uzasadnienie

Organ nie udostępnił informacji ani nie wydał decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej, co stanowiło bezczynność w przedmiocie rozpoznania wniosku.

Czy bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Rażące naruszenie prawa wymaga oczywistego braku podejmowania czynności lub lekceważenia wniosku. W tym przypadku bezczynność wynikała z odmiennej interpretacji przepisów prawa przez organ, a nie ze złej woli.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA został uchylony. Organ został zobowiązany do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Skarga w pozostałym zakresie została oddalona.

Przepisy (8)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych.

u.d.i.p. art. 2 § 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Organy nie mogą żądać od wnioskodawcy wykazywania interesu prawnego lub faktycznego.

u.d.i.p. art. 16 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Odmowa udostępnienia informacji publicznej lub umorzenie postępowania następuje w drodze decyzji administracyjnej.

Konstytucja RP art. 61 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej.

p.p.s.a. art. 149 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zobowiązuje organ do rozpoznania wniosku w przypadku bezczynności.

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uchyla zaskarżony wyrok i zobowiązuje organ do rozpoznania wniosku.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie był uprawniony do badania celu uzyskania informacji publicznej ani sposobu jej wykorzystania. • Prawo do informacji publicznej nie może być ograniczane na podstawie nieustawowych kryteriów, takich jak 'sprawa własna' wnioskodawcy. • Organ pozostawał w bezczynności, nie wydając decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji.

Odrzucone argumenty

Wniosek o udostępnienie informacji publicznej złożony przez stronę będącą wcześniej stroną umowy cywilnoprawnej stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej. • Żądana informacja ma charakter prywatny i nie służy interesowi publicznemu.

Godne uwagi sformułowania

nie można przy pomocy przepisów u.d.i.p. starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie • klasyfikacja informacji – czy jest ona publiczna czy nie – nie zależy od celu jej uzyskania, czy sposobu jej wykorzystania • nie udostępniono Spółce żądanej przez nią informacji publicznej, jak również nie została w tym zakresie wydana stosowna decyzja administracyjna

Skład orzekający

Mirosław Wincenciak

sprawozdawca

Paweł Mierzejewski

członek

Tamara Dziełakowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu prawa do informacji publicznej, ograniczenia stosowania przepisów u.d.i.p. w kontekście 'sprawy własnej' wnioskodawcy oraz nadużycia prawa."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między stronami umowy cywilnoprawnej i wniosku o informację publiczną. Ocena 'rażącego naruszenia prawa' jest zawsze indywidualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia nadużywania prawa do informacji publicznej i tego, czy cel wniosku może być podstawą do odmowy jego udostępnienia. Jest to istotne dla praktyki prawniczej i funkcjonowania administracji.

Czy można odmówić dostępu do informacji publicznej, bo to 'moja sprawa'?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst