III OSK 3074/21

Naczelny Sąd Administracyjny2022-09-20
NSAAdministracyjneŚredniansa
informacja publicznadostęp do informacjibezczynność organuprawo administracyjneudział w postępowaniuorganizacja społecznaNSAkontrola administracji

NSA dopuścił stowarzyszenie do udziału w postępowaniu w sprawie dotyczącej dostępu do informacji publicznej.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika. Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Białymstoku w przedmiocie bezczynności organu w udzieleniu informacji publicznej. Sąd uznał, że stowarzyszenie spełnia przesłanki do udziału, w tym związek celów statutowych z przedmiotem sprawy i cel publiczny, dopuszczając je do postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył wniosek Stowarzyszenia S. w W. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika. Sprawa, w której toczyło się postępowanie, dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Szkoły Podstawowej [...] w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który uwzględnił skargę na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej. Stowarzyszenie uzasadniło swój wniosek misją upowszechniania idei dobrego rządzenia, przejrzystości instytucji publicznych oraz wzmacniania świadomości obywatelskiej w zakresie praw dostępu do informacji publicznej, wskazując na związek z art. 61 Konstytucji RP. Sąd, powołując się na art. 33 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz orzecznictwo, uznał wniosek za zasadny. Stwierdzono, że stowarzyszenie posiada status organizacji społecznej, a jego cele statutowe dotyczące ochrony praw obywatelskich i dostępu do informacji publicznej są związane z przedmiotem postępowania. Sąd uznał również, że udział stowarzyszenia przyczyni się do szerszej kontroli administracji publicznej i nie działa ono jedynie w celu zaspokojenia partykularnych interesów. W konsekwencji, NSA postanowił dopuścić stowarzyszenie do udziału w postępowaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, organizacja społeczna może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu, jeśli jej status, związek celów statutowych z przedmiotem postępowania, cel publiczny oraz sprzyjanie kontroli administracji przemawiają za jej udziałem.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 33 § 2 p.p.s.a. i orzecznictwie, wskazując, że kluczowe jest wykazanie przez organizację statusu, związku jej działalności statutowej z przedmiotem sprawy, celu publicznego oraz tego, że jej udział sprzyja kontroli administracji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 33 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa warunki dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu sądowym.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 25 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Definiuje organizację społeczną w kontekście postępowania.

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez sąd.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Związek celów statutowych stowarzyszenia z przedmiotem postępowania dotyczącego informacji publicznej. Cel publiczny, dla którego powołano stowarzyszenie. Udział stowarzyszenia sprzyja realizacji sądowej kontroli administracji.

Godne uwagi sformułowania

misją jest działalność na rzecz upowszechniania i realizacji idei dobrego rządzenia poprzez doprowadzenie do przejrzystości i rozliczalności instytucji publicznych oraz wzmacnianie obywatelskiej świadomości własnych praw nadzór obywatelski nad realizacją art. 61 Konstytucji RP oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej udział w postępowaniu może zgłosić (...) organizacja społeczna (...) w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności warunkami dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu są: jej status; fakt, że zakres jej statutowej działalności ma związek z przedmiotem postępowania, do którego próbuje wstąpić; to, że jej udział w postępowaniu sprzyja realizacji sądowej kontroli administracji; a także to, że za wstąpieniem organizacji do postępowania, przemawia cel publiczny, dla którego została powołana

Skład orzekający

Rafał Stasikowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczanie organizacji społecznych do udziału w postępowaniach sądowych w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej, gdy ich cele statutowe są zbieżne z przedmiotem sprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dopuszczenia do postępowania, a nie meritum sprawy o informację publiczną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje mechanizmy kontroli obywatelskiej nad administracją i rolę organizacji pozarządowych w procesie sądowym, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i dostępem do informacji.

Stowarzyszenie z prawem głosu w sądzie: NSA dopuszcza organizację do sprawy o informację publiczną.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 3074/21 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-09-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Rafał Stasikowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Sygn. powiązane
II SAB/Bk 113/19 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2020-02-07
Skarżony organ
Dyrektor Szkoły
Treść wyniku
Dopuszczono do udziału w postępowaniu sądowym
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Rafał Stasikowski po rozpoznaniu w dniu 20 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku S. w W. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Szkoły Podstawowej [...] w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 7 lutego 2020 r., sygn. akt II SAB/Bk 113/19 w sprawie ze skargi Z. K. na bezczynność Dyrektora Szkoły Podstawowej [...] w K. w sprawie załatwienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w przedmiocie informacji publicznej postanawia: dopuścić S. w W. do udziału w postępowaniu.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 7 lutego 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uwzględnił przedmiotową skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ.
Pismem z 15 stycznia 2021 r. S. w W. wniosło o dopuszczenie do udziału w sprawie. W uzasadnieniu wskazało, że jego misją jest działalność na rzecz upowszechniania i realizacji idei dobrego rządzenia poprzez doprowadzenie do przejrzystości i rozliczalności instytucji publicznych oraz wzmacnianie obywatelskiej świadomości własnych praw. Jednym z głównych celów jest nadzór obywatelski nad realizacją art. 61 Konstytucji RP oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 33 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 – zwanej dalej p.p.s.a.) udział w postępowaniu może zgłosić (...) organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności.
Jak wynika ze stanowiska orzecznictwa, warunkami dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu są: jej status; fakt, że zakres jej statutowej działalności ma związek z przedmiotem postępowania, do którego próbuje wstąpić; to, że jej udział w postępowaniu sprzyja realizacji sądowej kontroli administracji; a także to, że za wstąpieniem organizacji do postępowania, przemawia cel publiczny, dla którego została powołana (por. postanowienie NSA z 5 marca 2009 r., sygn. akt II GZ 55/09).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Stowarzyszenie w złożonym wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wykazało, że zaszły ww. przesłanki. Posiada ono status organizacji społecznej, o której mowa w art. 25 § 4 p.p.s.a., zaś jego cele statutowe obejmują: upowszechnianie i ochronę wolności i praw człowieka oraz swobód obywatelskich, a także działań wspomagających rozwój demokracji w zakresie swobodnego dostępu do informacji publicznej. Przedmiotem niniejszego postępowania jest bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Zatem zakres działalności statutowej Stowarzyszenia ma związek z przedmiotem niniejszej sprawy. Ponadto nie stwierdzono, że organizacja ta działa jedynie w celu zaspokojenia swoich partykularnych celów. Dopuszczenie tej organizacji do postępowania przyczyni się do zapewnienia szerszej kontroli administracji publicznej.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI