III OSK 3037/23

Naczelny Sąd Administracyjny2025-03-20
NSAAdministracyjneWysokansa
nabórpracownik samorządowyczynność administracyjnasąd administracyjnyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiuzasadnieniekwalifikacjekonkurs

NSA oddalił skargę kasacyjną organu, potwierdzając, że informacja o nierozstrzygnięciu naboru na stanowisko urzędnicze była zaskarżalną czynnością administracyjną.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych od wyroku WSA, który stwierdził bezskuteczność czynności organu w przedmiocie nierozstrzygnięcia naboru na stanowisko urzędnicze. WSA uznał, że organ nie mógł odmówić wyboru kandydata, gdyż obaj dopuszczeni do II etapu spełnili wymóg minimalnej liczby punktów, a uzasadnienie nierozstrzygnięcia było zbyt ogólnikowe. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty organu za niezasadne, w tym dotyczące braku właściwości sądu administracyjnego i charakteru zaskarżonej czynności.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który stwierdził bezskuteczność czynności organu w przedmiocie nierozstrzygnięcia naboru na wolne stanowisko urzędnicze. WSA uznał, że organ nie miał podstaw do nierozstrzygnięcia naboru, ponieważ dwaj dopuszczeni do drugiego etapu kandydaci uzyskali więcej niż połowę możliwych do zdobycia punktów, a uzasadnienie organu było zbyt ogólnikowe i nie pozwalało na weryfikację kryteriów. Ponadto, sąd I instancji wskazał, że niektóre uwagi komisji dotyczące braku doświadczenia i znajomości programu AutoCad nie były przewidziane w ogłoszeniu o naborze. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, uznając zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. (które nie miały zastosowania w postępowaniu o naborze pracownika samorządowego) oraz kwestionujące charakter zaskarżonej czynności jako niezasadne. Sąd podkreślił, że informacja o wynikach naboru ma charakter indywidualny i publicznoprawny, a zarząd dróg powiatowych jest podmiotem publicznym wykonującym zadania administracyjne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, informacja o nierozstrzygnięciu naboru jest czynnością z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., podlegającą zaskarżeniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że informacja o wynikach naboru ma charakter indywidualny i publicznoprawny, a organ ją wydający (Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych) jest podmiotem publicznym wykonującym zadania administracyjne, co uzasadnia właściwość sądu administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Czynność organu w przedmiocie rozstrzygnięcia naboru na wolne stanowisko urzędnicze jest czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą zaskarżeniu.

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności przez sąd I instancji.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada związania NSA granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.p.s. art. 13a § ust. 2

Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych

Wspomniany w kontekście analizy przez sąd I instancji, dotyczący ewentualnego ziszczenia się hipotezy związanej z wyborem kandydata.

u.d.p. art. 21 § ust. 1 i 1a

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Podstawa powołania zarządu dróg i możliwości upoważnienia pracowników do załatwiania spraw.

u.s.p. art. 6 § ust. 1

Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym

Podstawa działania zarządu dróg jako jednostki organizacyjnej powiatu.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzucane naruszenie przez organ w skardze kasacyjnej, ale uznane za nie mające zastosowania.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzucane naruszenie przez organ w skardze kasacyjnej, ale uznane za nie mające zastosowania.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzucane naruszenie przez organ w skardze kasacyjnej, ale uznane za nie mające zastosowania.

k.p. art. 11

Kodeks pracy

Zarzucane naruszenie przez sąd I instancji w skardze kasacyjnej, ale uznane za nie mające zastosowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Informacja o nierozstrzygnięciu naboru jest zaskarżalną czynnością administracyjną. Organ nie miał podstaw do nierozstrzygnięcia naboru, gdyż spełnione zostały wymogi punktowe dla kandydatów. Uzasadnienie organu było zbyt ogólnikowe i nie pozwalało na weryfikację kryteriów. Niektóre kryteria oceny nie były przewidziane w ogłoszeniu o naborze.

Odrzucone argumenty

Zarząd dróg nie jest organem administracji publicznej. Informacja o nierozstrzygnięciu naboru nie jest czynnością z zakresu administracji publicznej. Sąd I instancji ingerował w zasadę swobody zawierania umów o pracę.

Godne uwagi sformułowania

żaden z nich nie przekonał komisji, że posiadane kwalifikacje, doświadczenie zawodowe oraz wiedza dają gwarancję należytego wykonywania zadań nie pozwalającego na weryfikację przyjętych kryteriów, niweczyłoby zasady - konkurencyjności, przejrzystości i obiektywizmu nie jest możliwe działanie z urzędu Naczelnego Sądu Administracyjnego i samodzielne przyjęcie właściwej postaci naruszenia prawa, gdyż prowadziłoby to do naruszenia zasady równości stron

Skład orzekający

Rafał Stasikowski

przewodniczący sprawozdawca

Zbigniew Ślusarczyk

sędzia

Paweł Mierzejewski

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru prawnego informacji o wynikach naboru na stanowisko urzędnicze jako czynności administracyjnej podlegającej zaskarżeniu, a także interpretacja zasad prowadzenia naborów i możliwości ich kwestionowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nierozstrzygnięcia naboru, gdy kandydaci spełnili wymogi punktowe. Interpretacja przepisów k.p.a. w kontekście naborów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy procedury naboru na stanowisko urzędnicze, co jest tematem interesującym dla osób ubiegających się o pracę w administracji publicznej oraz dla samych urzędników. Pokazuje, jak sądy administracyjne kontrolują procesy rekrutacyjne.

Czy organ może odrzucić wszystkich kandydatów w naborze? Sąd NSA wyjaśnia zasady rekrutacji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 3037/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-03-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Paweł Mierzejewski
Rafał Stasikowski /przewodniczący sprawozdawca/
Zbigniew Ślusarczyk
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
IV SA/Wr 607/22 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2023-07-26
Skarżony organ
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
ART. 174 PKT 1 I 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Rafał Stasikowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w Kłodzku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 26 lipca 2023 r., sygn. akt IV SA/Wr 607/22 w sprawie ze skargi M. J. na czynność Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w Kłodzku w przedmiocie rozstrzygnięcia naboru na wolne stanowisko urzędnicze oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 26 lipca 2023 r., IV SA/Wr 607/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, po rozpoznaniu skargi M. J. na czynność Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w Kłodzku w przedmiocie rozstrzygnięcia naboru na wolne stanowisko urzędnicze: I. stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności w przedmiocie rozstrzygnięcia naboru na wolne stanowisko urzędnicze; II. zasądził od Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w Kłodzku na rzecz skarżącego kwotę 253 złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Zarządzeniem nr 22/2022 z 5 sierpnia 2022 r. Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych ogłosił nabór na stanowisko do spraw organizacji ruchu i oznakowania dróg. Załącznikami do tego zarządzenia były – ogłoszenie o naborze (załącznik nr 1 ) oraz zatwierdzony regulamin na stanowisko do spraw organizacji ruchu i oznakowania dróg (załącznik nr 2). W ogłoszeniu o naborze podano wymagania niezbędne jakie musiały spełnić osoby ubiegające się o to stanowisko, wymagania dodatkowe, warunki zatrudnienia, zakres wykonywanych zadań na stanowisku, a także wymagane oraz dodatkowe dokumenty.
Do dalszego etapu postępowania rekrutacyjnego (test kwalifikacyjny i rozmowa kwalifikacyjna) Komisja zakwalifikowała 4 kandydatów. Po etapie pisemnym naboru, do rozmowy kwalifikacyjnej zakwalifikowanych zostało dwóch kandydatów, tj. skarżący oraz L. S. Jeden z kandydatów (E. P.) nie pojawił się na II etapie naboru (teście i rozmowie kwalifikacyjnej), zaś M. S. nie uzyskała min. 50% punktów z testu wiedzy i tym samym nie zakwalifikowała się do II etapu – rozmowy kwalifikacyjnej.
Skarżący z testu otrzymał wynik 25 punktów, a z rozmowy kwalifikacyjnej 6 punktów. W sumie, w toku postępowania rekrutacyjnego skarżący uzyskał 31 punktów (przy łącznej liczbie punktów możliwych do uzyskania – 40 punktów). L. S. z testu otrzymał wynik 21 punktów, a z rozmowy kwalifikacyjnej 5,33 punktów. W sumie, w toku postępowania rekrutacyjnego L. S. uzyskał 26,33 punktów (przy łącznej liczbie punktów możliwych do uzyskania – 40 punktów).
W informacji z 7 września 2022 r. o wyniku naboru na stanowisko urzędnicze do spraw organizacji ruchu i oznakowania dróg Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych poinformował o nierozstrzygnięciu naboru. W uzasadnieniu podał, że w toku przeprowadzonej procedury naboru na stanowisko urzędnicze żaden z kandydatów nie przekonał komisji, że posiadane kwalifikacje, doświadczenie zawodowe oraz wiedza dają gwarancję należytego wykonywania zadań na stanowisku do spraw organizacji ruchu i oznakowania dróg.
Skargę na powyższą informację do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł skarżący.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych wniósł o jej odrzucenie z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego.
Uwzględniając skargę, sąd I instancji w pierwszej kolejności uznał dopuszczalność wniesienia przez stronę skargi na czynność Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych, której uzewnętrznienie stanowi "informacja o wyniku naboru" z 7 września 2022 r. Bez wpływu na tę ocenę pozostaje fakt, że przeprowadzony nabór nie doprowadził do wyłonienia kandydata. Zadaniem tego sądu w sprawie było przeprowadzenie oceny, czy postępowanie konkursowe zapoczątkowane ogłoszeniem o naborze stanowiącym załącznik nr 1 do zarządzenia Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych nr 21/2022 z dnia 5 sierpnia 2022 r., które doprowadziło do wyniku (informacji o wyniku naboru) ogłoszonego 7 września 2022 r., zostało przeprowadzone zgodnie z odpowiednimi przepisami ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych, regulaminem naboru na wolne stanowisko urzędnicze stanowiącym załącznik do wyżej wymienionego już zarządzenia Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych, jak i poszanowaniem zasad rządzącym się tym postępowaniem
Sąd zauważył, że jak wynika z regulaminu naboru, merytoryczny przebieg naboru składał się z dwóch części, tj. pisemnego sprawdzianu wiedzy oraz rozmowy kwalifikacyjnej. Pisemny sprawdzian wiedzy składał się z dwóch części (wiedzy ogólnej i specjalistycznej) i dotyczył znajomości ustaw oraz innych przepisów, o których mowa w punkcie 2 ogłoszenia o naborze. Rozmowa kwalifikacyjna polegać miała na udzieleniu przez kandydata odpowiedzi na pytania zadane przez poszczególnych członków komisji. Zgodnie z regulaminem zasady punktacji przedstawiały się następująco: pisemny sprawdzian wiedzy obejmował 20 pytań, a maksymalna liczba punktów możliwych do uzyskania na tym etapie to 30 punktów (po 1 punkt za każdą prawidłowo udzieloną odpowiedź w pytaniach zamkniętych i po 3 punkty przy pytaniach otwartych). Do rozmowy kwalifikacyjnej mieli zostać dopuszczeni kandydaci, którzy z testu uzyskają co najmniej 50% z możliwych do zdobycia punktów. Rozmowa kwalifikacyjna miała podlegać odrębnej ocenie przez każdego z członków Komisji Rekrutacyjnej. Oceny miały być odnotowywane na karcie oceny kandydata. Każdy z członków Komisji mógł przyznać maksymalnie 10 punktów poszczególnym kandydatom. Zgodnie z określonymi w regulaminie zasadami punktacji, punktację za rozmowę kwalifikacyjną przyznaną przez poszczególnych członków Komisji sumuje się, a następnie dzieli się przez liczbę członków Komisji, uzyskując w ten sposób średni wynik rozmowy kwalifikacyjnej.
Zdaniem sądu I instancji z niespornych okoliczności faktycznych sprawy wynika, że po części pisemnej, do części ustnej naboru zostali dopuszczenia dwaj kandydaci, tj. skarżący oraz uczestnik postępowania – L. S.. Przejście tych dwóch osób do etapu rozmowy kwalifikacyjnej uprawniały osiągnięte przez nich punkty za pracę pisemną, tj. odpowiednio 25 punktów (skarżący) oraz 21 punktów (L. S.). Za cześć ustną naboru skarżący otrzymał 6 punktów a jego kontrkandydat 5,33 punktów. Łączny wynik (tj. z testu i rozmowy kwalifikacyjnej) w przypadku skarżącego wyniósł 31 ,a w przypadku jego kontrkandydata (L. S.) 26,33 punktów. W ocenie sądu, mając na uwadze możliwą do zdobycia w naborze łączną (maksymalną) liczbę 40 punktów, rację ma skarżący podnosząc w skardze, że zarówno on, jak i jego kandydat uzyskali więcej punktów niż połowa maksymalnie możliwych do osiągnięcia w tym naborze.
Okoliczność ta ma istotne znaczenie w kontekście zapisów regulaminu naboru, a konkretnie – punktu 27 regulaminu, zgodnie z którym "Dyrektor Zarządu Dróg zastrzega sobie prawo nie wybrania żadnego kandydata, jeśli żaden z nich nie uzyska co najmniej połowy możliwych do uzyskania punktów. W takim przypadku nabór zostanie powtórzony.". Zdaniem sądu I instancji przy takim bowiem brzmieniu treści regulaminu, w okolicznościach faktycznych sprawy Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych nie mógł podjąć decyzji o nierozstrzygnięciu naboru, albowiem nie wystąpiła sytuacja, o której mowa punkcie 27 regulaminu, w którym jest mowa o uprawnieniu organu w zakresie niewybrania żadnego kandydata, jeśli żaden z nich nie uzyska co najmniej połowy możliwych do uzyskania punktów.
Dodatkowo sąd ten zauważył, że uzasadnienie informacji o wynikach naboru z 7 września 2022 r. jest zbyto ogólnikowe i w istocie nie jest weryfikowalne, albowiem organ nie skonkretyzował powodów dla których stwierdził, że żaden z kandydatów dopuszczonych do II etapu konkursu (i którzy uzyskali w konkursie łącznie co najmniej połowę możliwych do uzyskania punktów – przypis sądu) nie przekonał Komisji, że posiadane kwalifikacje, doświadczenie zawodowe oraz wiedza dają gwarancję należytego wykonywania zadań na stanowisku do spraw organizacji i oznakowania dróg. Sąd ten wskazał, że identyczne w swej treści uzasadnienie zostało zawarte w protokole z przeprowadzonego naboru kandydatów, w którym odnotowano, że "Komisja nie rekomenduje żadnego z kandydatów do zatrudnienia na wolne stanowisko urzędnicze ds. organizacji ruchu i oznakowania dróg". Zdaniem sądu przyjęcie, że w protokole wystarczyłoby zawarcie jakiegokolwiek uzasadnienia, w szczególności niepozwalającego na weryfikację przyjętych kryteriów, niweczyłoby zasady - konkurencyjności, przejrzystości i obiektywizmu. W ocenie sądu niepozbawione racji są również zarzuty skargi odnośnie do uwag Komisji odnotowanych w kartach ocen z rozmowy kwalifikacyjnej (w większości powtórzonych w arkuszu podsumowującym kandydaturę skarżącego). Uwagi te dotyczyły tego, że strona nie posiada odpowiedniego doświadczenia ani wykształcenia. Jak również, że nie posiada znajomości programu AutoCad niezbędnego do tworzenia projektów niezbędnych na tym stanowisku. Powyższe wymagania nie zostały bowiem przewidziane w ogłoszeniu o naborze.
Sąd I instancji, działając na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności. Nakazał organowi, aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy rozstrzygnął nabór poprzez podjęcie decyzji, który z dwóch kandydatów, którzy w konkursie osiągnęli minimalny próg co najmniej połowy możliwych do uzyskania punktów, w największym stopniu spełniają wymagania dodatkowe naboru. Rozstrzygnięcie naboru powinno nastąpić w ponownie wydanej informacji o wynikach naboru, którą organ winien w sposób wyczerpujący uzasadnić. Decyzja o wyborze kandydata powinna być poprzedzona analizą ewentualnego ziszczenia się hipotezy z art. 13a ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych. Sąd nie znalazł podstaw do wydania postanowienia sygnalizacyjnego w trybie art. 155 § 1 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł organ, zaskarżając wyrok
w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi. Nadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego oraz zrzekł się rozprawy. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:
1. naruszenie przepisu art. 77 § 1 k.p.a. oraz 80 k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a mające istotny wpływ na wynik prowadzonego postępowania poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i błędne przyjęcie, iż rozstrzygnięcie Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w Kłodzku w zakresie nierozstrzygnięcia konkursu na wolne stanowisko urzędnicze jest czynnością w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.;
2. naruszenie przepisu art. 77 § 1 k.p.a. oraz 80 k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik prowadzonego postępowania poprzez błędne uznanie, iż Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w Kłodzku jest organem administracji publicznej;
3. naruszenie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a mające istotny wpływ na wynik prowadzonego postępowania poprzez błędne przyjęcie iż nierozstrzygnięty konkurs na stanowisko urzędnicze jest czynnością z zakresu administracji publicznej, gdy czynność ta nie dotyczy uprawnień ani obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4. naruszenie art. 11 Kodeksu pracy poprzez bezzasadną ingerencję sądu I instancji w zasadę swobody zawierania umów o pracę poprzez narzucenie sposobu zakończenia konkursu na wolne stanowisko urzędnicze.
W osobiście sporządzonej odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o jej oddalenie i o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę wystąpienie przesłanek nieważności postępowania. W tej sprawie sąd nie stwierdza wystąpienia jakiejkolwiek przesłanki nieważności postępowania. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (por. uchwała pełnego składu sędziów NSA z 26 października 2009 r., I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1).
Zgodnie z art. 176 p.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek wskazać podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku sądu pierwszej instancji, określić zarzuty i szczegółowo je uzasadnić, wskazując które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Z treści przepisów art. 174 pkt 1 p.p.s.a. wynika, iż naruszenie prawa materialnego polegać może na błędnej jego wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu. Zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania stanowi usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie prawa procesowego, o którym mowa w powołanym przepisie może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, może wiec polegać na błędnej wykładni przepisu postępowania lub na niewłaściwym jego zastosowaniu. Przypomnieć należy, że podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. Pomiędzy obu rodzajami naruszeń prawa zachodzi zatem istotna różnica, gdyż błąd wykładni ma miejsce na etapie interpretacji podstawy materialnej stosowanej w danej sprawie administracyjnej. Z kolei niewłaściwe zastosowanie prawa odnosi się do dalszego etapu procesu zastosowania normy materialnej, tj. etapu, w którym doszło już do podjęcia decyzji interpretacyjnej oraz ustalenia faktów istotnych sprawy, a organ musi zadecydować, czy ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada normatywnemu stanowi faktycznemu wynikającemu ze stosowanej normy materialnej i jej rozumienia określonego w decyzji interpretacyjnej.
W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za nieprawidłowy (por. wyrok NSA z 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12; wyrok NSA z 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12).
Zgodnie z powołanym już art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania stanowi usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna oparta na tej podstawie może być uwzględniona jedynie wtedy, gdy uchybienie wojewódzkiego sądu administracyjnego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Użycie w omawianym przepisie słowa "wpływ" oznacza, że pomiędzy uchybieniem procesowym a wydanym w sprawie orzeczeniem zachodzi związek przyczynowy. Obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wykazanie wpływu na wynik sprawy, co sprowadza się do wyjaśnienia związku przyczynowego między naruszeniem prawa procesowego a wynikiem sprawy, tj. podania stosownej argumentacji uzasadniającej twierdzenie, że gdyby nie doszło do zarzucanego naruszenia, to w sprawie mogłoby zostać wydane inne rozstrzygnięcie niż kwestionowane skargą kasacyjną. Innymi słowy chodzi o wykazanie, że naruszenia prawa były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia (por. wyrok NSA z 10 stycznia 2023 r., III OSK 1545/21; wyrok NSA z 11 marca 2014 r., II GSK 2103/12).
Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych i zarzutów skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (por. wyrok NSA z 19 lutego 2009 r., II FSK 1688/07). Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem domniemywać granic skargi kasacyjnej. Sąd ten jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie, uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej czy też poprawianie jej niedokładności (por. wyrok NSA z 13 listopada 2014 r., I OSK 1420/14). Właściwe określenie w skardze kasacyjnej zakresu i podstaw zaskarżenia jest również konieczne z uwagi na ustanowioną w art. 183 p.p.s.a. wskazaną wyżej zasadę stanowiącą, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się zatem do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną bez możliwości ich uzupełnienia, skorygowania, dopowiedzenia brakujących elementów.
Skarga kasacyjna wniesiona w rozpoznawanej sprawie jest nieuzasadniona, gdyż obarczona jest ona szeregiem usterek natury formalnoprawnej, jaki i merytorycznej. Odnosząc się łącznie do wszystkich zarzutów zauważyć należy, iż żaden z nich nie został sporządzony zgodnie z obowiązującym wzorcem normatywnym wynikającym z przepisów art. 174-176 p.p.s.a. Nie została określona podstawa w oparciu, o którą podniesione zostały poszczególne zarzuty. Wada ta nie jest jednakże kluczowa, gdyż wskazanie w zarzutach 1-3, iż naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy pozwala przyjąć, że oparte one zostały o podstawę z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Uzupełnienie skargi w tym zakresie jest jednakże niemożliwe w odniesieniu do zarzutu czwartego, w którym podniesiono naruszenie art. 11 kodeksu pracy. W przypadku zarzutów 1-3 samo wskazanie, że naruszenie określonych przepisów procesowych miało wpływ na wynik sprawy jest niewystarczające. W takiej postaci, jak w rozpoznawanej skardze kasacyjnej, ma ono charakter abstrakcyjny, bowiem nie został wykazany opisywany związek przyczynowy pomiędzy naruszeniem określonego przepisów procesowego a treścią wyroku sądu pierwszej instancji. Związek ten zaś może być przedstawiony jedynie na gruncie skonkretyzowanych okoliczności faktycznych i normatywnych konkretnej sprawy, czego w skardze kasacyjnej zabrakło. Ten brak skargi kasacyjnej jest już poważny i samodzielnie a limine przesądza o nieskuteczności zarzutów.
Nie jest to jednak jedyny brak skargi kasacyjnej o tym skutku. Jak już wskazano wyżej, przepisy art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wskazują dwie postacie naruszenia przepisu prawa – błąd wykładni i niewłaściwe zastosowanie prawa. Żaden z zarzutów, ani ich uzasadnienie nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, w jakiej postaci miało dojść do naruszenia przepisów wskazanych w zarzutach 1-4. W tym zakresie nie jest możliwe działanie z urzędu Naczelnego Sądu Administracyjnego i samodzielne przyjęcie właściwej postaci naruszenia prawa, gdyż prowadziłoby to do naruszenia zasady równości stron w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd II instancji zająłby się pomaganiem jednej ze stron postępowania. Nie bez znaczenia jest także, iż samo określenie postaci naruszenia prawa jest niewystarczające, gdyż towarzyszyć musi mu określenie prawidłowej wykładni lub właściwego zastosowania prawa, czego w skardze kasacyjnej również zabrakło. Te usterki również mają charakter skutkujący nieskutecznością podniesionych zarzutów 1-4.
Wskazać należy dalej, iż skarga kasacyjna musi zawierać uzasadnienie do każdego z zarzutów. W rozpoznawanej skardze sformułowane zostało uzasadnienie tylko w odniesieniu do zarzutów 3-4. Pierwsze dwa nie zostały uzasadnione. Także z tych powodów nie można uznać ich za uzasadnione.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje dalej, iż w toku postępowania w przedmiocie naboru pracownika samorządowego nie znajdują zastosowania przepisy k.p.a. Przepis art. 1 pkt 1-6 k.p.a. określa rodzaje postępowań, w który dochodzi do zastosowania przepisów k.p.a. Wśród tych postępowań brak jest postępowania w przedmiocie naboru pracownika samorządowego. Oznacza to, że żaden z przepisów k.p.a. wskazanych w zarzutach nie znalazł zastosowania w rozpoznawanej sprawie, a tym samym nie mógł zostać naruszony, co czyni zarzuty 1-2 nieuzasadnione.
Zarzut 3 jest nieuzasadniony dodatkowo z następujących powodów. Analiza tego zarzutu w połączeniu z uzasadnieniem wskazuje, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się ze stanowiskiem sądu I instancji, iż ogłoszenie o wynikach naboru jest aktem lub czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W pierwszym rzędzie uważa, że zarząd dróg nie jest organem, a w drugim że ogłoszenie o wyniku naboru nie ma charakteru indywidualnego i publicznoprawnego. Te założenia są błędne. Zarząd dróg jest jednostką organizacyjną powiatu powoływaną na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 21.3.1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. 2024, 320) w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym (Dz.U. 2024, 107), która działa przez swój organ w postaci dyrektora. Z kolei zgodnie z art. 21 ust. 1a ustawy o drogach publicznych
zarządca drogi, którym jest zarząd powiatu, może upoważnić pracowników odpowiednio: urzędu marszałkowskiego, starostwa, urzędu miasta lub gminy albo pracowników jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, do załatwiania spraw w jego imieniu, w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych. Szczegółowe zagadnienia zdolności administracyjnej lub reprezentacji są uregulowane w uchwale rady powiatu o powołaniu danej jednostki organizacyjnej oraz w jej statucie. Wskazane przepisy zawierają wyraźne podstawy kompetencyjne do dekoncentracji administracji powiatowej w zakresie zarządzania drogami powiatowymi. Kwestionowanie właściwości dyrektora do podejmowania określonych czynności mogło skutecznie nastąpić przez powołanie zarzutu naruszenia odpowiednich przepisów wykonawczych względem przywołanych wyżej ustaw, a zarzut w tym zakresie nie został podniesiony. Gdy idzie o drugą kwestię, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym brak jest wątpliwości, co do charakteru prawnego ogłoszenia o wynikach naboru na stanowisko pracownika samorządu terytorialnego. Ogłoszenie ma charakter indywidualny, gdyż jego adresatami są osoby biorące udział w konkursie na stanowisko urzędnicze lub pracownicze. Każda z nich może na jego podstawie ustalić jakie okoliczności przesądziły o jej wyniku oraz wyniku pozostałych uczestników postępowania. Może dokonać ich analizy i w przypadku nie podzielenia tych argumentów, zaskarżyć tę czynność do sądu administracyjnego.
O publicznoprawnym charakterze czynności nie przesądza z kolei to, czy jest ona podejmowana przez organ administracji publicznej, czy też przez inny podmiot, np. osobę fizyczną. Organy podejmują zarówno czynności cywilne, jak i administracyjne. Podobnie jest w odniesieniu do osób fizycznych. O charakterze danej czynności przesądza bowiem prawo podmiotowe, które w swej treści określa wprost, jaki charakter ma dokonywana czynność, bądź charakter ten ustalany jest w oparciu o szereg przepisów regulujących tryb podejmowania danej czynności lub wywoływane przez nią skutki prawne. Tym samym z charakteru organu, który dokonuje czynności, a więc z zastosowania kryterium podmiotowego, nie jest możliwe wnioskowanie o dokonanej czynności. W rozpoznawanym przypadku jest to skądinąd zupełnie nietrafione przedsięwzięcie, gdyż zarząd dróg powiatowych wykonuje zadania administracyjne i kompetencje powiatu, który jest dla niego strukturą macierzystą. Powiat może bowiem w ramach swojego władztwa organizacyjnego dokonać dekoncentracji i powołać strukturę wewnętrzną w postaci zarządu dróg i powierzyć mu w określonym zakresie wykonywanie zadań i kompetencji administracyjnych. Brak jest zatem wątpliwości, że zarząd dróg jest podmiotem publicznym. Z tych względów zarzut 3. jest również nieuzasadniony.
Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. Sąd nie orzekł o zwrocie kosztów postepowania kasacyjnego od organu na rzecz skarżącego, bowiem ten nie poniósł w tym postępowaniu żadnych kosztów (wniósł sporządzoną osobiście odpowiedź na skargę kasacyjną).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI