III OSK 2901/22

Naczelny Sąd Administracyjny2024-04-25
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo administracyjnepostępowanie administracyjnenabórstanowisko urzędniczezasady naborustaż pracydziałalność gospodarczasądownictwo administracyjneskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną Burmistrza, potwierdzając, że niejasne kryteria stażu pracy w ogłoszeniu o naborze naruszyły zasady równego dostępu do stanowiska urzędniczego.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Burmistrza od wyroku WSA, który stwierdził bezskuteczność czynności Burmistrza w przedmiocie informacji o wyniku naboru na wolne stanowisko urzędnicze. WSA uznał, że ogłoszenie o naborze nieprecyzyjnie określiło wymagania dotyczące stażu pracy, w tym wliczania działalności gospodarczej, co naruszyło zasady otwartości i konkurencyjności. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego i procesowego nie były zasadne, a WSA prawidłowo ocenił, że sposób określenia wymogów stażu pracy mógł wpłynąć na wynik naboru.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Burmistrza od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który stwierdził bezskuteczność czynności Burmistrza dotyczącej wyniku naboru na stanowisko Dyrektora Biura Administracyjno-Ekonomicznego Oświaty. WSA uznał, że ogłoszenie o naborze zawierało nieprecyzyjne wymagania dotyczące stażu pracy, w szczególności w zakresie wliczania działalności gospodarczej, co naruszyło zasady otwartości i konkurencyjności postępowania konkursowego. NSA oddalił skargę kasacyjną Burmistrza, stwierdzając, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego nie były zasadne. Sąd podkreślił, że choć uchwały komisji konkursowej same w sobie nie podlegają bezpośredniej kontroli sądowoadministracyjnej, to wynik naboru, jako ostateczne rozstrzygnięcie, może być kwestionowany, a w ramach tej skargi można podnosić zarzuty dotyczące uchybień w toku postępowania konkursowego. NSA uznał również, że zarzuty naruszenia prawa materialnego nie zostały skutecznie uzasadnione, ponieważ organ nie wykazał błędnej wykładni przepisów przez WSA, a jedynie próbował podważyć ustalenia faktyczne dotyczące ogłoszenia o naborze, co jest niedopuszczalne w ramach zarzutu naruszenia prawa materialnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, nieprecyzyjne określenie wymagań stażu pracy w ogłoszeniu o naborze, w szczególności w zakresie wliczania działalności gospodarczej, narusza zasady otwartości i konkurencyjności postępowania konkursowego, co może mieć wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ogłoszenie o naborze nie sprecyzowało w sposób jasny i zrozumiały, jaki profil działalności gospodarczej może być wliczany do stażu pracy, odsyłając jedynie do ogólnego przepisu ustawy, który sam nie definiuje tych wymagań. Brak precyzji w tym zakresie uniemożliwia równe traktowanie kandydatów i prawidłową ocenę ich kwalifikacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2 pkt 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.s. art. 6 § ust. 4 pkt 1

Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych

u.p.s. art. 11 § ust. 1

Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych

u.p.s. art. 13 § ust. 2 pkt 3

Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych

u.p.s. art. 15 § ust. 1

Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 maja 2018 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 190

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

WSA prawidłowo ocenił, że nieprecyzyjne sformułowanie wymogów stażu pracy w ogłoszeniu o naborze naruszyło zasady otwartości i konkurencyjności. Czynność Burmistrza dotycząca wyniku naboru podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia prawa materialnego nie zostały skutecznie uzasadnione, ponieważ organ nie podważył wykładni przepisów przez WSA, a jedynie próbował kwestionować ustalenia faktyczne.

Odrzucone argumenty

Czynność Burmistrza w przedmiocie wyniku naboru nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone zgodnie z prawem, a wymogi były jasne i czytelne. WSA rozszerzył swoje kompetencje, oceniając kwestie cywilnoprawne lub z zakresu prawa pracy. Zarzut naruszenia prawa materialnego został skutecznie podniesiony i powinien skutkować zmianą wyroku WSA.

Godne uwagi sformułowania

nie można przyjąć za prawidłowe skonkretyzowanie wymogów co do stażu pracy dopiero w trakcie postępowania konkursowego nabór nie został przeprowadzony w sposób gwarantujący równe szanse wszystkim uczestnikom nie jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrola sądowa nie mogą być objęte wszystkie kolejne czynności, czy akty wydane na poszczególnych etapach postępowania konkursowego niedopuszczalne jest zastępowanie zarzutu naruszenia przepisów postępowania zarzutem naruszenia prawa materialnego i za jego pomocą kwestionowanie ustaleń faktycznych

Skład orzekający

Beata Jezielska

sprawozdawca

Ewa Kwiecińska

przewodniczący

Mirosław Wincenciak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad prowadzenia naborów na stanowiska urzędnicze, w szczególności wymogów dotyczących stażu pracy i sposobu ich określania w ogłoszeniach. Podkreślenie dopuszczalności kontroli sądowej wyników naboru oraz ograniczeń w podnoszeniu zarzutów w skardze kasacyjnej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nieprecyzyjnego ogłoszenia o naborze. Interpretacja przepisów dotyczących prawa pracy (w kontekście wliczania działalności gospodarczej do stażu) może być przedmiotem dalszych rozważań.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne formułowanie wymagań w ogłoszeniach o pracę, nawet w sektorze publicznym, i jak niejasności mogą prowadzić do długotrwałych sporów sądowych. Pokazuje też mechanizmy kontroli sądowej nad procesami rekrutacyjnymi.

Niejasne ogłoszenie o pracę kosztowało Burmistrza przegraną w NSA. Czy Twoje ogłoszenia są precyzyjne?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 2901/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-04-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Jezielska /sprawozdawca/
Ewa Kwiecińska /przewodniczący/
Mirosław Wincenciak
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Op 85/22 - Wyrok WSA w Opolu z 2022-08-18
Skarżony organ
Burmistrz Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art.184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Ewa Kwiecińska Sędziowie: sędzia NSA Mirosław Wincenciak sędzia del. WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant: asystent specjalista ds. orzecznictwa Marta Ways po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Burmistrza [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 18 sierpnia 2022 r. sygn. akt II SA/Op 85/22 w sprawie ze skargi A.W. na czynność Burmistrza [...] z dnia 18 lipca 2018 r. w przedmiocie informacji o wyniku naboru na wolne stanowisko urzędnicze oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 18 sierpnia 2022 r. (sygn. akt II SAB/Op 85/22) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A.W. na czynność Burmistrza [...] z 18 lipca 2018 r. w przedmiocie informacji o wyniku naboru na wolne stanowisko urzędnicze, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), 1) stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności Burmistrza, 2) zasądził od organu na rzecz skarżącej kwotę 697 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu wyroku podniesiono, że 29 czerwca 2018 r. Burmistrz ogłosił nabór na wolne stanowisko Dyrektora Biura Administracyjno-Ekonomicznego Oświaty w [...], wskazując w ogłoszeniu, jako wymaganie niezbędne, które winni spełniać kandydaci, m.in. "staż pracy co najmniej 5 lat, udokumentowany świadectwami pracy lub zaświadczeniem o trwającym zatrudnieniu do stażu pracy wlicza się również wykonywanie działalności gospodarczej zgodnie z art. 6 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 902, z póżn. zm.)". Wskazano, że do naboru zgłosiło się trzech kandydatów, w tym skarżąca. W wyniku wstępnej selekcji dokonanej przez Komisję Rekrutacyjną, do II etapu postępowania rekrutacyjnego skarżąca nie została zakwalifikowana z powodu braku spełnienia niezbędnego wymogu dotyczącego stażu pracy. Podano, że pismem z 11 lipca 2018 r. skarżąca wniosła odwołanie od informacji (decyzji) o odrzuceniu jej kandydatury z powodu określonego w pkt 1.2 ogłoszenia. W piśmie z 12 lipca 2018 r. Komisja Rekrutacyjna wyjaśniła, że w okresie od 2 maja 2000 r. do 31 sierpnia 2004 r., tj. 4 lata i 4 miesiące, skarżąca świadczyła pracę na podstawie umowy o pracę w firmie Usługi [...] w [...] na stanowisku księgowej, natomiast od 7 stycznia 2002 r. do chwili obecnej kandydatka prowadzi działalność gospodarczą - działalność rachunkowo-księgowa, doradztwo podatkowe. Komisja podała, że zgodnie z art. 6 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1260, dalej jako: u.p.s.) prowadzoną działalność gospodarczą można zaliczyć do stażu pracy tylko wtedy, gdy chodzi "o ustalenie kompetencji danego kandydata do zatrudnienia na kierowniczym stanowisku urzędniczym", a zatem do stażu pracy zalicza się jedynie działalność o charakterze zgodnym z wymaganiami na danym stanowisku. Zakres zadań wykonywanych na stanowisku Dyrektora Biura Administracyjno-Ekonomicznego Oświaty nie jest zgodny z charakterem wykonywanej przez kandydatkę działalności gospodarczej - działalność rachunkowo-księgowa, doradztwo podatkowe i wobec tego zaliczony został skarżącej staż pracy wynoszący 4 lata i 4 miesiące. Po przeprowadzeniu drugiego etapu naboru, Komisja Rekrutacyjna wybrała kandydata do zatrudnienia na stanowisko Dyrektora Biura Administracyjno-Ekonomicznego Oświaty, tj. M.C. Pismem z 18 lipca 2018 r. Burmistrz udzielił skarżącej odpowiedzi na jej odwołanie, wyjaśniając że nie znajduje podstaw do zmiany "decyzji" Komisji Rekrutacyjnej. Tego samego dnia Burmistrz poinformował skarżącą o wyniku przeprowadzonego naboru.
W skardze na ogłoszenie o wynikach przeprowadzonego naboru skarżąca zarzuciła, że przedmiotowa czynność została dokonana z naruszeniem art. 11 ust. 1, art. 13 ust. 1-2a, art. 13a ust. 1 i art. 15 ust. 1 u.p.s. i wniosła o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności, podnosząc że Komisja wymagała wobec niej spełnienia warunków i kryteriów, których nie było w ogłoszeniu o naborze, a ponadto na podstawie dokumentów załączonych do aplikacji wyciągnęła wnioski sprzeczne z ich treścią.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej odrzucenie, podnosząc że zaskarżona czynność nie jest czynnością z zakresu administracji publicznej i nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej lub o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowa argumentację.
Wyrokiem z 4 grudnia 2018 r. (sygn. akt II SA/Op 411/18), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności Burmistrza z 18 lipca 2018 r. Jednakże w wyniku wniesionej skargi kasacyjnej przez Burmistrza, Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z 23 lutego 2022 r. (sygn. akt III OSK 1093/21), uchylił wyrok WSA z 4 grudnia 2018 r. i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu orzeczenia NSA stwierdził, że WSA dopuścił się nieważności postępowania wskazanej w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a., gdyż osoba, która została wybrana na wolne stanowisko Dyrektora, nie została uznana za uczestnika postępowania sądowego, przez co była pozbawiona możności obrony swych praw.
Po ponownym przeprowadzeniu postępowania sądowego z udziałem wskazanego uczestnika postępowania, WSA uwzględnił skargę. Sąd I instancji stwierdził, że skarga na ogłoszenie o wynikach naboru na kierownicze stanowisko urzędnicze w jednostce organizacyjnej gminy jest dopuszczalna, gdyż czynność ta podlega kontroli sądowoadministracyjnej na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Ponadto stwierdzono, że skarżąca, jako uczestniczka postępowania konkursowego, której uprawnień dotyczyła przedmiotowa czynność, miała interes prawny we wniesieniu skargi. WSA uznał, że kwestionowane w skardze postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 11 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 2 pkt 3 u.p.s., a więc z naruszeniem zasad odnoszących się do procedury naboru, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazano, że z art. 11 ust. 1 u.p.s. wynika, że postępowanie konkursowe powinno toczyć się z poszanowaniem zasady otwartości i konkurencyjności. Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 pkt 3 u.p.s. ogłoszenie o naborze powinno określać wymagania związane ze stanowiskiem, zgodnie z opisem danego stanowiska, ze wskazaniem, które z nich są niezbędne, a które dodatkowe. W przypadku naboru na kierownicze stanowisko urzędnicze określenie takich wymagań związane jest z uwzględnieniem warunków, jakie w art. 6 ust. 4 u.p.s. zostały ustalone dla osób ubiegających się o kierownicze stanowisko, a także minimalnych wymagań kwalifikacyjnych wynikających z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 maja 2018 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych (Dz.U. poz. 936). W ocenie WSA treść i sposób sformułowania wymogu, a następnie dokonana na jego podstawie ocena kandydatury skarżącej wskazuje, że nabór nie został przeprowadzony w sposób gwarantujący równe szanse wszystkim uczestnikom. W ogłoszeniu o naborze, określając wymagania niezbędne w pkt 1.2, wskazano ogólnie na "staż pracy co najmniej 5 lat, udokumentowany świadectwami pracy lub zaświadczeniem o trwającym zatrudnieniu do stażu pracy wlicza się również wykonywanie działalności gospodarczej zgodnie z art. 6 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 902 z póżn. zm.)". Zdaniem WSA z tak sformułowanego wymogu, którego już sama gramatyczna forma może budzić wątpliwości co do jego przejrzystości, nie wynika, jaki powinien być profil działalności gospodarczej, której prowadzenie może zostać wliczone do wymaganego stażu pracy. Przepis art. 6 ust. 4 pkt 1 u.p.s., do którego się odwołano, wskazuje na staż pracy lub wykonywanie działalności gospodarczej o charakterze zgodnym z wymaganiami na danym stanowisku, a zatem odsyła do wymagań związanych z danym stanowiskiem - sam ich nie określając i nie definiując pojęcia "wymagań związanych z danym stanowiskiem". W ogłoszeniu o naborze nie określono ani w wymaganiach niezbędnych, ani w wymaganiach dodatkowych, że chodzi o działalność gospodarczą o profilu oświatowym, czyli w zakresie zarządzania oświatą i w zakresie budżetowości oświatowej. Ponadto wskazano, że na podstawie oceny dokonanej przez organ nie sposób stwierdzić, jaki zakres i charakter zadań realizowanych w oświacie przez kandydata mógł zostać uznany za zgodny z wymaganiami na stanowisku, którego dotyczył nabór. W ocenie WSA nie można zatem przyjąć za prawidłowe skonkretyzowanie wymogów co do stażu pracy dopiero w trakcie postępowania konkursowego, na podstawie informacji o zadaniach wykonywanych na stanowisku, ponieważ zakres tych zadań nie określa wymagań. W zakresie ustalonego kryterium stażu pracy nabór nie realizował więc zasady otwartości i konkurencyjności, a w związku z tym WSA stwierdził, że przeprowadzenie konkursu na wolne kierownicze stanowisko urzędnicze nastąpiło z naruszeniem art. 11 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 2 pkt 3 u.p.s.
Od wyroku tego skargę kasacyjną wywiódł Burmistrz, zaskarżając go w całości i zarzucając naruszenie:
- przepisów prawa materialnego, a to art. 11 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 2 pkt 3 u.p.s. poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, prowadzącą do nieuprawnionego przyjęcia, że kwestionowane w skardze postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone z naruszeniem zasad odnoszących się do procedury naboru poprzez sformułowanie określenia wymagań kwalifikacyjnych wynikających z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 maja 2018r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych w sposób niejednoznaczny oraz błędnym jednoczesnym przyjęciu, że naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy;
- art. 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych w zw. z art. 1 oraz art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez bezprawne rozszerzenie kompetencji sądu I instancji do rozstrzygania w sprawie niemającej charakteru administracyjnego oraz co do oceny okoliczności mających znaczenie w sprawie cywilnoprawnej lub z zakresu prawa pracy przy ocenie legalności zaskarżonej czynności Burmistrza z zakresu administracji publicznej oraz odniesienie się przy ocenie przeprowadzonego konkursu na kierownicze wolne stanowisko urzędnicze do kryteriów charakterze ocennym, innych niż kryterium zgodności z prawem, a co a tym idzie brak właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania przedmiotowej sprawy, co miało istotny wpływ na wynik niniejszego postępowania.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez oddalenie, względnie odrzucenie skargi lub ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpatrzenia, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że wszystkie elementy obligatoryjne informacji o wynikach naboru zostały ujęte w jej treści. Zarzucono, że skarżąca nie potrafiła wyartykułować, że wymogi takie wynikają z konkretnych norm prawnych, a WSA kwestię tą pominął milczeniem. Zdaniem skarżącego kasacyjnie organu postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone w sposób gwarantujący równe szanse wszystkim uczestnikom. Podniesiono, że wniesiona skarga wynikała wyłącznie z faktu niezadowolenia skarżącej, a nie z tego powodu, że zapisy konkursu były nieczytelne lub niejasne. Zarzucono przy tym, że poczynione przez WSA dywagacje w przedmiocie nieczytelności wymogów konkursowych są dowolne, zaś przepisy prawa pozostawiają po stronie pracodawcy luz decyzyjny w zakresie wartościowania kolejnych etapów procedury konkursowej, w tym wagi poszczególnych wymogów konkursowych. Zdaniem skarżącego kasacyjnie organu wymogi konkursu dla jego uczestników były jasne i czytelne, a ich aplikacje, poza skarżącą, odpowiadały warunkom konkursowym. Przy czym skarżąca uważała, iż jej staż pracy i kwalifikacje są tak wysokie, że niejako muszą uwzględniać konkretne wymogi stanowiskowe. Zarzucono, że stwierdzone w uzasadnieniu skarżonego wyroku uchybienie odnosi się do kwestii naruszenia zasady równego dostępu do stanowiska i jest to kwestia ocenna, zaś nawet ewentualna nieczytelność ogłoszenia nie zablokowała możliwości złożenia aplikacji osobom, które wzięły udział w konkursie, zaś doprecyzowanie rzekomej niedokładności i tak nie doprowadziłoby do zmiany wyniku postępowania. Zatem okoliczność ta pozostaje bez wpływu na wynik konkursu. Wskazano, że przeważająca część wymogów konkursów dostępnych w BIP-ach poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego konstruowana jest w identyczny sposób, który nie budzi wątpliwości interpretacyjnych, o czym świadczy też znikoma wręcz ilość tego rodzaju spraw rozstrzyganych w drodze orzeczeń sadów administracyjnych. Podniesiono, że odnoszenie się przez WSA do oceny skarżonej czynności jako niespełniającej standardów dokładnego określenia w ogłoszeniu o naborze wymagań związanych ze stanowiskiem i podejmowanie oceny, w jaki sposób należy rozumieć prawidłowość czy szczegółowość skonstruowania takich wymogów wykracza poza delegację zawartą w art. 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 P.u.s.a. w zw. z art. 1 oraz 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i stanowi bezprawne rozszerzenie kompetencji sądu. Zdaniem skarżącego kasacyjnie organu sposób zakończenia postępowania konkursowego na stanowisko kierownika gminnej jednostki organizacyjnej, jak i poszczególne czynności komisji konkursowej, pozostają poza zakresem art. 3 § 2 pkt 4 P.u.s.a., albowiem nie mają charakteru publicznoprawnego. Ponadto wskazano, że w związku z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1152 z 20.6.2019 r. w sprawie przejrzystych i przewidywalnych warunków pracy w Unii Europejskiej (Dz.Urz. UE L z 2019 r. Nr 186, s. 105), Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej przygotowało projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (UC118), a w sierpniu 2022 r. upływa czas na implementację unijnych przepisów. Z jej zapisów wynika zaś, że kwestie związane z oceną warunków i wymogów na danym stanowisku pracy są materią prawa pracy i nie mieszczą się w kategoriach administracyjnej oceny legalności zaskarżonej czynności administracyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny, przy rozpoznaniu sprawy, związany był granicami skargi kasacyjnej.
Wniesiona skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Należy podkreślić, że postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oparte jest na zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, tak jak ma to miejsce w postępowaniu przed Sądem I instancji. Zatem obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych i zarzutów skargi, a także ich uzasadnienie, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (por. wyrok NSA z 9 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 1688/07). Autor skargi kasacyjnej winien zatem wskazać, które przepisy prawa materialnego zostały przez sąd naruszone zaskarżonym orzeczeniem, na czym polegała ich błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie, zaś przy naruszeniu prawa procesowego – wskazać przepisy tego prawa naruszone przez sąd i wpływ naruszenia na wynik sprawy - treść orzeczenia (por. wyrok NSA z 29 sierpnia 2012 r. sygn. akt I FSK 1560/11). Pominięcie określonych zagadnień w skardze kasacyjnej, czy odniesienie się do nich w sposób wybiórczy i ogólnikowy skutkuje niemożnością zakwestionowania przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska wyrażonego przez wojewódzki sąd administracyjny. Wprawdzie nie dochodzi do automatycznego dyskwalifikowania skarg kasacyjnych w sytuacji, gdy zarzuty kasacyjne nie w pełni spełniają wymogi konstrukcyjne określone w art. 176 p.p.s.a. (por. uchwała NSA z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09), jednakże Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować (por. wyrok NSA z 27 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 2140/13, wyrok NSA z 13 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 1420/14), chyba że umożliwia to powołana choćby niedoskonale podstawa prawna, a wadliwość zarzutu jest możliwa do usunięcia poprzez analizę argumentacji uzasadnienia środka odwoławczego (por. wyrok NSA z 22 sierpnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1679/11).
W związku z tym należy zauważyć, że podnosząc zarzut naruszenia art. 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 P.u.s.a. w zw. z art. 1 oraz art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarżący kasacyjnie organ nie określił, w ramach której z podstaw kasacyjnych, określonych w art. 174 p.p.s.a. zarzut ten został podniesiony. Nawet jednak przyjmując, że wadliwość konstrukcji przedmiotowego zarzutu skargi kasacyjnej jest możliwa do usunięcia przez analizę argumentacji uzasadnienia środka odwoławczego, a w związku z tym należy go zakwalifikować jako zarzut naruszenia przepisów postępowania, to i tak nie zasługuje on na uwzględnienie. Przede wszystkim należy wskazać, że skarżący kasacyjnie organ powołuje się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 kwietnia 2015 r. (sygn. akt I OPS 5/14), w której rzeczywiście stwierdzono, że "uchwała komisji konkursowej o odmowie dopuszczenia kandydata do postępowania konkursowego na stanowisko dyrektora szkoły podjęta na podstawie § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 8 kwietnia 2010 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznej szkoły lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (Dz. U. Nr 60, poz. 373, ze zm.) nie jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.)". Umknęło jednak uwadze autorce skargi kasacyjnej, że w uzasadnieniu tej uchwały NSA uznał, że "czynności komisji konkursowej mają charakter pomocniczy i wewnętrzny, ponieważ to organ prowadzący szkołę w sposób wiążący decyduje o kwestii prawidłowości przeprowadzenia konkursu. Tak więc dopiero zarządzenie o zatwierdzeniu konkursu bądź jego unieważnieniu jako ostateczne rozstrzygnięcie podlega kontroli sądowej. Kontrolą sądową nie mogą być objęte wszystkie kolejne czynności, czy akty wydane na poszczególnych etapach postępowania konkursowego. Brak możliwości zaskarżenia uchwały komisji konkursowej, jako niespełniającej definicji z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w żaden sposób nie zamyka kandydatowi możliwości kwestionowania wyniku konkursu przed sądem administracyjnym, a jedynie prawo do obrony zostaje przesunięte w czasie". Zatem zaskarżeniu podlega rozstrzygnięcie o wyborze kandydata na wolne stanowisko urzędnicze, zaś w ramach tej skargi możliwe jest również kwestionowanie uchybień dokonanych w toku naboru (postępowania konkursowego). W niniejszej sprawie przedmiotem skargi była informacja o wyniku naboru na wolne stanowisko urzędnicze, a zatem argumentacja skarżącego kasacyjnie organu jest całkowicie chybiona.
Ponadto należy podkreślić, że w przedmiotowej sprawie orzekał już Naczelny Sąd Administracyjny. Wprawdzie wyrokiem 23 lutego 2022 r. (sygn. akt III OSK 1093/21) uchylił wcześniejszy wyrok WSA w Opolu z 4 grudnia 2018 r. (sygn. akt II SA/Op 411/18), ale wyłącznie ze względu na to, że jeden z uczestników postępowania nie brał udziału w postępowaniu sądowym, a nie ze względu na niedopuszczalność skargi. Zatem także z tego powodu, z uwagi na treść art. 190 p.p.s.a., podnoszenie zarzutu niedopuszczalności skargi na tym etapie postępowania jest bezskuteczne.
Nie jest także zasadny zarzut naruszenia prawa materialnego, a mianowicie naruszenia art. 11 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 2 pkt 3 u.p.s. poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, którego skarżący kasacyjnie organ upatruje w przyjęciu przez WSA, że postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone z naruszeniem zasad odnoszących się do procedury naboru.
Należy podnieść, że w przypadku zarzutu naruszenia prawa materialnego niezbędne jest nie tylko nie tylko wskazanie przepisu, który w ocenie skarżącego kasacyjnie został przez Sąd I instancji naruszony, lecz także podanie, na czym polegała błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu dlaczego powinien być zastosowany. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy.
Należy zatem zauważyć, że wprawdzie skarżący kasacyjnie organ zarzuca błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie powołanych przepisów u.p.s., ale w uzasadnieniu tej podstawy kasacyjnej w zasadzie nie kwestionuje rozumienia powołanych przepisów przez Sąd I instancji. W skardze kasacyjnej nie wskazano bowiem, na czym w istocie polegał błędny charakter wykładni dokonanej przez Sąd I instancji oraz jak powinny być rozumiane powołane przepisy prawa, czyli jaka powinna być ich prawidłowa wykładnia, ani też nie podano, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie. Skarżący kasacyjnie organ podniósł jedynie, że postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone w sposób gwarantujący równe szanse wszystkim uczestnikom, określone przez organ warunki były jasne i czytelne oraz spełniały wymogi określone wskazanymi przepisami prawa. Nie przedstawił natomiast jakichkolwiek argumentów podważających stanowisko WSA, że wskazane przepisy u.p.s. wymagają dokładniejszego sprecyzowania wymagań związanych ze stanowiskiem, którego dotyczy nabór. Zatem de facto organ nie zakwestionował wykładni przepisów przyjętej przez WSA, ale jedynie ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji co do ogłoszenia o naborze. Zgodnie zaś z ugruntowanymi poglądami prezentowanymi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalne jest zastępowanie zarzutu naruszenia przepisów postępowania zarzutem naruszenia prawa materialnego i za jego pomocą kwestionowanie ustaleń faktycznych. Próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd I instancji nie może skutecznie nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego (zob. wyrok NSA z 29 stycznia 2013 r., I OSK 2747/12, wyrok NSA z 6 marca 2013 r., II GSK 2327/11). Ocena zarzutu prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (zob. wyrok NSA z 6 marca 2013 r., II GSK 2328/11, wyrok NSA z 14 lutego 2013 r., II GSK 2173/11). Skoro zaś skarżący kasacyjnie organ nie podważył skutecznie ustaleń faktycznych dokonanych przez Sąd I instancji, to zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie należy uznać za nieuzasadniony. Zarzut naruszenia prawa materialnego nie może bowiem opierać się na wadliwym (kwestionowanym przez stronę) ustaleniu faktu.
W tych okolicznościach zarzuty skargi kasacyjnej okazały się niezasadne.
Z powyższych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI