III OSK 2840/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną spółki Z. Sp. z o.o. od wyroku WSA nakładającego grzywnę za niewykonanie wyroku dotyczącego udostępnienia informacji publicznej.
Spółka Z. Sp. z o.o. wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Olsztynie, który nałożył na nią grzywnę za niewykonanie wyroku zobowiązującego do udostępnienia informacji publicznej. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i niezbadanie akt sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty za nieuzasadnione, podkreślając, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy i że spółka nie wykazała wykonania wyroku w zakreślonym terminie. W konsekwencji skarga kasacyjna została oddalona.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez Z. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który nałożył na spółkę grzywnę w wysokości 1000 zł za niewykonanie wyroku z dnia 28 grudnia 2022 r. WSA w Olsztynie zobowiązał spółkę do rozpoznania wniosku P. K. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni. Spółka nie wykonała wyroku w całości, nie udostępniając wszystkich żądanych dokumentów. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z przepisami p.p.s.a. Sąd był związany granicami skargi kasacyjnej. Zarzuty spółki dotyczyły naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. (niewłaściwe zastosowanie, niezbadanie akt sprawy) oraz art. 154 § 1, 2, 6 i art. 200 p.p.s.a. (nieuprawnione zastosowanie, stwierdzenie bezczynności i nałożenie grzywny). NSA uznał pierwszy zarzut za nieuzasadniony, wyjaśniając, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy i nie może wychodzić poza zgromadzony materiał, a zarzut ten w istocie kwestionował ustalenia faktyczne sądu I instancji. Drugi zarzut również uznano za nieuzasadniony, wskazując, że zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a., w przypadku niewykonania wyroku, strona po wezwaniu może wnieść skargę o wymierzenie grzywny. NSA podkreślił, że ciężar wykazania wykonania wyroku spoczywa na organie. Stwierdzono, że spółka nie wykonała wyroku w zakreślonym terminie, a pismo z 29 marca 2023 r. nie stanowiło pełnego wykonania wniosku. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził od spółki na rzecz P. K. kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. następuje, gdy sąd wyjdzie poza materiał zgromadzony w aktach sprawy. Kwestionowanie oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji nie stanowi naruszenia tego przepisu, o ile ustalenia te zostały poczynione na podstawie akt sprawy.
Uzasadnienie
Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. nakazuje orzekanie na podstawie akt sprawy, co oznacza zakaz wyjścia poza zgromadzony materiał. Nie jest naruszeniem tego przepisu odmienna ocena materiału dowodowego przez sąd drugiej instancji, o ile opiera się ona na aktach sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 154 § 1, 2, 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.d.i.p. art. 4 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 6 § 1 pkt 4 lit. a, pkt 5 lit. c
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 13 § 1, 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 14 § 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 16 § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykazanie przez spółkę wykonania wyroku WSA w zakreślonym terminie. Niewłaściwe zastosowanie art. 133 § 1 p.p.s.a. przez spółkę w skardze kasacyjnej, gdyż zarzut dotyczył kwestionowania ustaleń faktycznych sądu I instancji, a nie wyjścia poza materiał dowodowy.
Odrzucone argumenty
Niewłaściwe zastosowanie art. 133 § 1 p.p.s.a. przez WSA, który miał niezbadać całokształtu akt sprawy. Nieuprawnione zastosowanie art. 154 § 1, 2, 6 p.p.s.a. oraz art. 200 p.p.s.a. przez WSA, gdyż organ nie był bezczynny i wykonał wyrok.
Godne uwagi sformułowania
Sąd przy ocenie legalności bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw czynności lub bezczynności poddanej kontroli. Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza jedynie zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w aktach sprawy. Konstrukcja przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a. zakłada obciążenie organu ciężarem wykazania za pomocą odpowiednich środków dowodowych, iż wyrok w zakreślonym terminie wykonał.
Skład orzekający
Małgorzata Pocztarek
przewodniczący
Mariusz Kotulski
sprawozdawca
Rafał Stasikowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących orzekania na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) oraz konsekwencji niewykonania wyroku sądu administracyjnego (art. 154 p.p.s.a.)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niewykonania wyroku dotyczącego udostępnienia informacji publicznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania administracyjnego – egzekwowania wykonania wyroków sądowych i dostępu do informacji publicznej. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje mechanizmy prawne stosowane w przypadku opieszałości organów.
“Czy organ może uniknąć grzywny za niewykonanie wyroku? NSA wyjaśnia, kto ponosi ciężar dowodu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 2840/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-04-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-10-24 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Pocztarek /przewodniczący/ Mariusz Kotulski /sprawozdawca/ Rafał Stasikowski Symbol z opisem 6480 644 Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu Hasła tematyczne Grzywna w trybie p.p.s.a. Sygn. powiązane II SA/Ol 487/23 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2023-08-01 Skarżony organ Inne Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 133 § 1, art. 154 § 1, 2, 6, art. 200 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. Sp. z o.o. z siedzibą w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 1 sierpnia 2023 r. sygn. akt II SA/Ol 487/23 w sprawie ze skargi P. K. na niewykonanie przez Z. Sp. z o.o. z siedzibą w O. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 grudnia 2022 roku w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 215/22 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Z. Sp. z o.o. z siedzibą w O. na rzecz P. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2023 r. sygn. akt II SA/Ol 487/23, po rozpoznaniu sprawy ze skargi P. K. na niewykonanie przez Z. Sp. z o.o. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 grudnia 2022 roku w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 215/22, wymierzył Z. Sp. z o.o. grzywnę w wysokości 1.000 zł (pkt 1), stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2), a także zasądził od Z. Sp. z o.o. na rzecz strony skarżącej kwotę 697 zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt 3). Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wnioskiem z [...] października 2022 r., P. K. (dalej: "skarżący") zażądał od Z. Sp. z o.o. (dalej: "organ", "Spółka") umowy zakupu od Powiatu O. budynku, w którym mieszczą się Szkoły Mistrzostwa Sportowego, z potwierdzeniami zapłaty za budynek, pism kierowanych do Powiatu O. w sprawie płatności za nabyty budynek, rozliczenia otrzymanej w 2020 r. dotacji oświatowej na prowadzenie Szkoły Mistrzostwa Sportowego – Liceum Ogólnokształcące. Ponadto, zwrócił się o przesłanie skanów umów zawartych z osobami lub firmami, dotyczących wykonywania funkcji kierowniczych w szkole (kierownicy, dyrektorzy, zastępca dyrektora) wraz z przydziałami czynności, o ile ich wynagrodzenie finansowane było w 2020 r. z otrzymanej dotacji oświatowej. Wyrokiem z 28 grudnia 2022 r. sygn. akt II SAB/Ol 215/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, po rozpoznaniu skargi P. K. na bezczynność Z. Sp. z o.o. w zakresie udostępnienia informacji publicznej, zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego z [...] października 2022 r. w zakresie pkt 1 i 2 w terminie 14 dni (pkt I), umorzył postępowanie w zakresie pkt 3 wniosku (pkt II), stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt III) i zasądził od organu na rzecz skarżącego 117 zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt IV). Sąd stwierdził, że Spółka była zobowiązana do udostępniania informacji publicznych stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, zwana dalej: "u.d.i.p."), gdyż dysponuje majątkiem publicznym, otrzymując dotacje na wykonywane zadania. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a oraz pkt 5 lit. c u.d.i.p. informację publiczną stanowią dane publiczne zawarte w dokumentach urzędowych w zakresie jakiegokolwiek dysponowania majątkiem jednostki samorządu terytorialnego lub dokumentach urzędowych, których treść ma wpływ na majątek jednostki samorządu terytorialnego. W ocenie Sądu informacje żądane przez skarżącego - umowy zakupu od Powiatu O. budynku, w którym mieszczą się Szkoły Mistrzostwa Sportowego z potwierdzeniami zapłaty za budynek i pisma skierowane do Powiatu w sprawie płatności za nabyty budynek, stanowią informację publiczną. Sąd nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że żądane informacje nie dotyczą informacji o działalności organu jako instytucji podmiotu publicznego, a jej własności jako podmiotu prywatnego. Zauważył, że nabycie nieruchomości nastąpiło od powiatu, a więc od jednostki samorządu terytorialnego, dysponującej środkami publicznymi. Tym samym, informacja o środkach publicznych, jakie zostały przysporzone na rzecz tej jednostki jest informacją publiczną i bez znaczenia w tym przypadku pozostaje, że Spółka jest jednostką prawa handlowego. Charakter publiczny należy bowiem przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności, a żądana informacja jest informacją odnoszoną do władz publicznych. Sąd podkreślił, że działanie organu narusza art. 13 ust. 1 u.d.i.p., a obowiązkiem organu było udostępnienie skarżącemu żądanej informacji bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie udzielenie wyjaśnień, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., bądź też wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Podkreślił jednocześnie, że udostępnienie informacji ma formę czynności materialno-technicznej i powinno nastąpić w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 28 lutego 2023 r., po rozpoznaniu zażalenia skarżącego na postanowienie zawarte w pkt IV ww. wyroku w przedmiocie zasądzenia kosztów postępowania sądowego, uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego i oddalił wniosek skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Powyższy wyrok uprawomocnił się od 21 lutego 2023 r., natomiast Sąd zwrócił akta sprawy organowi wraz z odpisem prawomocnego wyroku 15 marca 2023 r. Pismem z 3 kwietnia 2023 r. skarżący wezwał organ do wykonania wyroku. Na niewykonanie wyroku skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi w całości. Na rozprawie w dniu 1 sierpnia 2023 r. skarżący podtrzymał wniesioną skargę i argumenty w niej zawarte. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że w rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z 28 grudnia 2022 r. sygn. II SAB/Ol 215/22 zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego z [...] października 2022 r. w zakresie pkt 1 i 2 w terminie 14 dni (pkt I wyroku). Prawomocny wyrok wraz z aktami sprawy doręczony został organowi 15 marca 2023 r. - karta 314 akt sprawy II SAB/Ol 215/22. Termin do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w zakresie punktów 1 i 2 upłynął zatem w dniu 29 marca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdził, że nie można podzielić stanowiska organu, że zgodnie z punktem I. wyroku rozpoznał przedmiotowy wniosek skarżącego. Przede wszystkim, organ nie przesłał skarżącemu całej umowy zakupu budynku, gdyż jak jednoznacznie wynika z przesłanych Sądowi akt administracyjnych, przesłany skarżącemu 29 marca 2023 r. skan aktu notarialnego nie zawiera 2 i 3 strony. Ponadto, organ nie udostępnił skarżącemu dokumentów potwierdzających zapłatę za zakup budynku i nie wyjaśnił, dlaczego w tym zakresie nie rozpoznał wniosku. W zakreślonym przez Sąd terminie, organ nie poinformował też skarżącego, że nie jest w posiadaniu innych dokumentów, o których mowa w pkt 2 wniosku, poza przesłanym pismem. Sąd I instancji nie miał podstaw, aby przyjąć, że punkt I. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 28 grudnia 2022 r. sygn. akt II SAB/Ol 215/22 został wykonany przez organ przed wniesieniem skargi z 15 maja 2023 r. na niewykonanie wyroku. W szczególności Sąd nie miał podstaw, aby przyjąć, że wniosek skarżącego w części punktów 1 i 2, którego dotyczy punkt I. ww. wyroku, rozpoznany został pismem z 29 marca 2023 r., stosownie do zapisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W ocenie Sądu w związku z tym, że punkt I. wyroku z 28 grudnia 2022 r. sygn. akt II SAB/Ol 215/22 nie został wykonany przez organ w wyznaczonym przez Sąd terminie i nie został wykonany przed wniesieniem skargi na niewykonanie tego punktu wyroku, konieczne stało się uwzględnienie skargi opartej na art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a."). W ocenie Sądu bezczynność organu w wykonaniu punktu I. wyroku z 28 grudnia 2022 r. sygn. akt II SAB/Ol 215/22 miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i § 6 p.p.s.a. orzekł o wymierzeniu grzywny. Biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności niniejszej sprawy, Sąd stwierdził, że wymierzenie organowi grzywny w wysokości 1.000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku, a nadto wystarczająco spełni funkcję represyjną. Pomimo bowiem jednoznacznej treści wniosku dotyczącego informacji publicznej, organ nie załatwił go w sposób prawidłowy i całościowy. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Z. Sp. z o.o., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. 1. art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i niezbadanie całokształtu akt sprawy, tj. przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcie, że organ był bezczynny w sprawie, w sytuacji, gdy organ w rzeczywistości podjął czynności w sprawie niezwłocznie po otrzymaniu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy 2. art. 154 § 1, 2, 6 p.p.s.a. oraz art. 200 p.p.s.a. poprzez nieuprawnione ich zastosowanie i uwzględnienie skargi, stwierdzenie bezczynności organu oraz nałożenie grzywny wraz z kosztami postępowania, w sytuacji, gdy takie rozstrzygnięcie jest dozwolone w przypadku niewykonania przez organ wyroku Sądu, która to okoliczność w niniejszej sprawie nie zachodzi. Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądu Administracyjnemu w Olsztynie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi. Jednocześnie organ wniósł o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych, a także oświadczył o zrzeczeniu się rozprawy w niniejszej sprawie. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną P. K. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Zarzut pierwszy jest nieuzasadniony. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. "sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi". Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw czynności lub bezczynności poddanej kontroli. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania lub przez sąd administracyjny w poprzednim postępowaniu, jeśli w nowym postępowaniu strona domaga się nałożenia grzywny na podstawie art. 154 p.p.s.a., jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie. Podstawą orzekania sądu jest zatem materiał zgromadzony przez organy w toku całego postępowania przed tymi organami oraz przed sądem (uwzględniając treść art. 106 § 3 p.p.s.a.). Wskazany wyżej przepis mógłby zostać naruszony, gdyby sąd wyszedł poza ten materiał i dopuścił na przykład w postępowaniu sądowym dowód z przesłuchania świadków. Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza bowiem jedynie zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w aktach sprawy (por. wyrok NSA z 7 marca 2013 r., II GSK 2374/11). Należy odróżnić poddanie sądowej kontroli działalności administracji publicznej na podstawie innego materiału niż akta sprawy od wydania wyroku na podstawie akt sprawy, z przyjęciem np. odmiennej oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2012 r., I OSK 1749/11). Nie jest naruszeniem art. 133 § 1 p.p.s.a. zaakceptowanie przez sąd jako zgodnej z przepisami postępowania oceny materiału dowodowego oraz przyjęcia za prawidłowe ustaleń będących konsekwencją tej oceny nawet, gdyby nie uwzględniało ono całości materiału dowodowego (por. wyrok NSA z 13 maja 2008 r., II FSK 419/0). Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu oceny materiału dowodowego, jak i ustaleń i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego dokonanych przez sąd pierwszej instancji, z którą nie zgadza się organ administracji publicznej (por. wyroki NSA z: 9 listopada 2011 r., I OSK 1350/11; 17 listopada 2011 r., II OSK 1609/10). W rozpoznawanej sprawie treść zarzutu wskazuje, iż autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z ustaleniami faktycznymi przyjętymi przez Sąd I instancji i w drodze naruszenia tego przepisu je kwestionuje. Istotne jest, iż ustalenia Sąd I instancji poczynił na podstawie akt sprawy, nie wychodząc poza nie. Autor skargi kasacyjnej uważa, że nie zbadał on całokształtu akt sprawy i w ten sposób poczynił niewłaściwe ustalenia faktyczne. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. mógłby zostać naruszony tylko, gdyby ustalenia faktyczne zostały poczynione nie na podstawie akt, tylko na przykład samodzielnie przez sąd administracyjny. Z przepisu tego wynika więc nakaz wyprowadzania oceny prawnej na gruncie faktów i dowodów znajdujących odzwierciedlenie w aktach sprawy (por. wyroki NSA z: 26 maja 2010 r., I FSK 497/09; 19 października 2010 r., II OSK 1645/09; 5 czerwca 2012 r., II OSK 763/12). Taka właśnie ocena w rozpoznawanej sprawie została przeprowadzona. Wskazać nadto należy, iż z treści uzasadnienia wyroku WSA z dnia 28 grudnia 2022 r., sygn. II SAB/Ol 215/22, wynika, iż przesądził on, iż wniosek skarżącego z [...] października 2022 r. dotyczył informacji publicznej. Należy także pamiętać, iż stwierdzenie bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku o udzielenie informacji publicznej jest możliwe wyłącznie, gdy sąd administracyjny uzna, że wniosek dotyczy informacji publicznej. Stanowisko wyrażone w zarzucie nie znajduje zatem podstaw, co czyni zarzut nieuprawniony. Zarzut drugi jest nieuzasadniony. Zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w okolicznościach ustalonych przez Sąd I instancji zachodziły podstawy z art. 154 § 1, § 6 p.p.s.a. do wymierzenia organowi grzywny, ponieważ do dnia wniesienia skargi organ nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 grudnia 2022 r., sygn. II SAB/Ol 215/22. Wystarczającą przesłanką wymierzenia podmiotowi grzywny za niewykonanie wyroku jest już samo tylko przekroczenie terminu wyznaczonego w tym wyroku do wydania aktu lub podjęcia czynności. Wydanie aktu lub podjęcie czynności, do której podmiot był zobowiązany, z przekroczeniem terminu wskazanego w sentencji wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, obliguje sąd do uwzględnienia skargi o wymierzenie podmiotowi grzywny za niewykonanie tego wyroku (wyrok WSA w Warszawie z 11 kwietnia 2014 r., II SA/Wa 2143/13, LEX nr 1467964; wyrok WSA w Kielcach z 21 lutego 2013 r., II SA/Ke 897/12, LEX nr 1340300, i wyrok WSA w Gdańsku z 31 stycznia 2013 r., III SA/Gd 623/12, LEX nr 1292034, oraz P. Daniel, A. Skomra, Zakres sądowej kontroli w sprawach ze skarg o wymierzenie organowi grzywny z tytułu niewykonywania wyroku sądu administracyjnego, ZNSA 2014, nr 6, s. 63). Z treści przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a. wywieść należy, iż skarga na niewykonanie wyroku opiera się na twierdzeniu obywatela, że wyrok sądu administracyjnego uwzględniającego uprzednią skargę na bezczynność lub przewlekłość postępowania, po uprzednim pisemnym wezwaniu do wykonania, nie został wykonany. W takiej sytuacji organ może uwolnić się od konsekwencji tej skargi wykazując za pomocą odpowiednich środków dowodowych, iż wbrew twierdzeniu skargi, wyrok wykonał w zakreślonym terminie. Konstrukcja przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a. zakłada obciążenie organu ciężarem wykazania za pomocą odpowiednich środków dowodowych, iż wyrok w zakreślonym terminie wykonał. Ewentualne zarzuty organu prowadzące do przerzucenia na obywatela obowiązku wykazywania przesłanek materialnych wynikających z tego przepisu nie mogą okazać się skuteczne. Słuszna była zatem ocena Sądu I instancji, że wskazany powyżej wyrok WSA, nie został wykonany przez organ w wyznaczonym przez sąd 14 dniowym terminie, gdyż odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami został doręczony organowi w dniu 15 marca 2023 r., a pismo organu z 29 marca 2023 r. oraz dołączone do niego załączniki nie stanowiło wykonania wyroku WSA w Olsztynie. Z treści uzasadnienia wyroku WSA z dnia 28 grudnia 2022 r., sygn. II SAB/Ol 215/22, wynika, iż sąd ten przesądził, iż wniosek skarżącego z [...] października 2022 r. dotyczył informacji publicznej, co oznacza, iż obowiązkiem organu było załatwienie go w jeden ze sposobów przewidzianych w u.d.i.p. Pismo organu z 29 marca 2023 r. nie realizuje w pełni wniosku P. K. z [...] października 2022 r. w zakresie jego punktu 1 i 2 – co jasno wyraził Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (str. 7 - 9). Z tej przyczyny zachodziły przesłanki przewidziane w art. 154 § 1 p.p.s.a. uprawniające Sąd I instancji do zastosowania grzywny o której mowa w art. 154 § 6 p.p.s.a. Biorąc pod uwagę, że do dnia wydania wyroku przez Sąd I instancji podmiot zobowiązany nie udzielił pełnej żądanej przez wnioskodawcę informacji, której udostępnienie nakazał Sąd w wyroku z dnia 28 grudnia 2022 r., sygn. II SAB/Ol 215/22, a więc przez 4 miesiące od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, to zastosowanie art. 154 § 2 p.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie było jak najbardziej uzasadnione. Z tych względów zarzut skargi kasacyjnej w tym zakresie także nie zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI