III OSK 2838/22

Naczelny Sąd Administracyjny2024-09-26
NSAAdministracyjneWysokansa
bezczynność organuprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiskarga kasacyjnastudenciskreślenie z listy studentówodwołanieterminy postępowaniazadośćuczynienierażące naruszenie prawa

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Rektora uczelni, potwierdzając bezczynność organu w rozpoznaniu odwołania studenta od decyzji o skreśleniu z listy studentów.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Rektora uczelni od wyroku WSA w Gdańsku, który stwierdził bezczynność Rektora w rozpoznaniu odwołania studenta od decyzji o skreśleniu z listy studentów. WSA uznał bezczynność za rażące naruszenie prawa i przyznał studentowi 5000 zł zadośćuczynienia. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał, że WSA prawidłowo ocenił stan faktyczny i przepisy prawa, a zarzuty Rektora dotyczące m.in. błędnej wykładni przepisów o bezczynności oraz próby powiązania sprawy z żądaniami studenta dotyczącymi nieistniejącego kierunku studiów, były niezasadne.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rektora uczelni od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który stwierdził bezczynność Rektora w rozpoznaniu odwołania studenta K.G. od decyzji o skreśleniu z listy studentów. WSA uznał, że Rektor dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, przyznał studentowi 5000 zł zadośćuczynienia i oddalił skargę w pozostałym zakresie. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że odwołanie zostało rozpoznane po 33 miesiącach od jego wniesienia, co stanowiło rażące przekroczenie terminu. Rektor w skardze kasacyjnej zarzucał WSA m.in. błędną wykładnię przepisów o rażącej bezczynności oraz naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że działania organu nie wynikały ze złej woli, lecz z konieczności adaptacji do licznych żądań studenta dotyczących nieistniejącego kierunku studiów. Naczelny Sąd Administracyjny, związany granicami skargi kasacyjnej, uznał zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że przedmiotem sprawy była ocena bezczynności organu w rozpoznaniu odwołania, a nie merytoryczna ocena decyzji o skreśleniu czy żądań studenta dotyczących ukończenia studiów. NSA stwierdził, że WSA prawidłowo ocenił stan faktyczny i przepisy prawa, a Rektor nie wykazał, aby inne wnioski lub żądania odwołującego uniemożliwiały rozpoznanie odwołania. Sąd oddalił również wnioski dowodowe Rektora, uznając je za nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy. W konsekwencji skarga kasacyjna została oddalona na podstawie art. 184 P.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, bezczynność organu odwoławczego trwająca ponad 33 miesiące od daty wniesienia odwołania, mimo braku przeszkód formalnych, stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że długotrwałość postępowania odwoławczego, przekraczająca znacznie ustawowe terminy i nieusprawiedliwiona żadnymi obiektywnymi przeszkodami, kwalifikuje się jako rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie bezczynności i przyznanie zadośćuczynienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 149 § § 1 i § 1 a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy te określają przesłanki stwierdzenia bezczynności organu oraz jej kwalifikację jako rażącego naruszenia prawa.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia niezasadnej skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 183 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określają zakres rozpoznania sprawy przez NSA oraz przesłanki nieważności postępowania.

P.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa obowiązek strony w zakresie przytoczenia i uzasadnienia podstaw skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje możliwość przeprowadzenia dowodów uzupełniających przez sąd.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący nadużycia prawa podmiotowego, nie stosowany bezpośrednio w tej sprawie przez sąd administracyjny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bezczynność organu odwoławczego trwająca ponad 33 miesiące od daty wniesienia odwołania stanowi rażące naruszenie prawa. Żądania studenta dotyczące ukończenia studiów na innym kierunku lub uzyskania tytułu inżyniera nie usprawiedliwiają bezczynności organu w rozpoznaniu odwołania od decyzji o skreśleniu. Przedmiotem sprawy była ocena bezczynności organu, a nie merytoryczna ocena decyzji o skreśleniu czy żądań studenta.

Odrzucone argumenty

Bezczynność organu nie była rażąca, ponieważ działania organu wynikały z konieczności adaptacji do licznych żądań skarżącego. Sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował przepisy dotyczące rażącej bezczynności. Naruszenie art. 5 K.c. poprzez błędne uznanie, że po stronie organu zaistniał stan rażącej bezczynności.

Godne uwagi sformułowania

„Utrzymywanie przez wiele miesięcy niepewnego i niejasnego statusu studenta skreślonego nieostateczną decyzją organu pierwszej instancji, bez względu na intencje organów Uczelni doprowadziło do negatywnych dla skarżącego w wielu wymiarach konsekwencji.” „Zachowanie organu, polegające na tak znacznym okresie "przetrzymania" skargi do sądu administracyjnego, w zestawieniu z długotrwałością postępowania odwoławczego świadczy o istotnym problemie organu w zakresie przestrzegania terminów wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.” „Przedmiotem tej sprawy nie była kwestia sposobu zakończenia postępowania administracyjnego (...), ale tylko to, czy organ odwoławczy rozpoznał odwołanie.”

Skład orzekający

Małgorzata Pocztarek

przewodniczący

Kazimierz Bandarzewski

sprawozdawca

Przemysław Szustakiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w kwestii oceny bezczynności organów administracji publicznej, zwłaszcza w kontekście długotrwałych postępowań odwoławczych i wpływu żądań strony na terminowość rozpatrzenia sprawy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji bezczynności organu w kontekście postępowania administracyjnego dotyczącego studentów, jednak zasady oceny bezczynności mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak długotrwała bezczynność organu administracji może prowadzić do poważnych konsekwencji dla obywatela i jak sądy administracyjne reagują na takie sytuacje, przyznając zadośćuczynienie. Jest to przykład walki obywatela o swoje prawa w obliczu opieszałości urzędniczej.

33 miesiące czekania na decyzję: student wygrywa z uczelnią przed NSA

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 2838/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-09-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Kazimierz Bandarzewski /sprawozdawca/
Małgorzata Pocztarek /przewodniczący/
Przemysław Szustakiewicz
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
658
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III SAB/Gd 54/22 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2022-08-04
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 149 § 1 i § 1 a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Protokolant: asystent sędziego Ewelina Gee-Milan po rozpoznaniu w dniu 26 września 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rektora [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 sierpnia 2022 r. sygn. akt III SAB/Gd 54/22 w sprawie ze skargi K.G. na bezczynność Rektora [...] w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji o skreśleniu z listy studentów oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 4 sierpnia 2022 r. sygn. akt III SAB/Gd 54/22, po rozpoznaniu skargi K. G. (dalej jako skarżący) na bezczynność Rektora [...] w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji o skreśleniu z listy studentów, 1. stwierdził, że Rektor [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu odwołania skarżącego od decyzji Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...]; 2. stwierdził, że bezczynność Rektora [...] miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznał od Rektora [...] na rzecz skarżącego sumę pieniężną w wysokości 5.000 zł; 4. oddalił skargę w pozostałym zakresie; 5. zasądził od Rektora [...] na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd pierwszej instancji wskazał, że w sprawie bezspornym jest, iż odwołanie skarżącego od decyzji z dnia [...] października 2018 r. nr [...] Dziekan Wydziału [...] skreślającej go z listy studentów w roku akademickim 2018/2019 na kierunku [...] w związku z nieuzyskaniem zaliczenia semestru w określonym terminie, rozpoznane zostało przez organ odwoławczy po upływie 33 miesięcy od daty jego wniesienia i po upływie ponad roku od daty wniesienia przez skarżącego kolejnych ponagleń. Co więcej, organ drugiej instancji wydał decyzję orzekającą o utrzymaniu w mocy ww. decyzji Dziekana i o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie dopiero w dniu 9 sierpnia 2021 r., a więc po otrzymaniu skargi skarżącego do sądu administracyjnego na bezczynność organu rozpoznawanej w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu występująca w sprawie długotrwałość stanu bezczynności organu odwoławczego ma charakter wyjątkowo rażący.
Sąd dostrzegł okoliczność, że Uczelnia starała się doprowadzić różnymi sposobami do ukończenia studiów wyższych przez skarżącego. Świadczą o tym znajdujące się w aktach administracyjnych notatki służbowe i korespondencja prowadzona pomiędzy skarżącym i [...]. Jednakże już w dacie wydania decyzji przez organ pierwszej instancji istniał zasadniczy spór co do tego, czy skarżący zobowiązany jest złożyć pracę licencjacką (zdaniem organów Uczelni) czy też inżynierską (zdaniem skarżącego). Spór ten powinien zostać ostatecznie rozwiązany w racjonalnym terminie drogą prawną, co umożliwiłoby skarżącemu poddanie rozstrzygnięcia ewentualnej kontroli sądowej i w zależności od jej wyniku ukształtowanie swych planów i zamierzeń życiowych. Utrzymywanie przez wiele miesięcy niepewnego i niejasnego statusu studenta skreślonego nieostateczną decyzją organu pierwszej instancji, bez względu na intencje organów Uczelni doprowadziło do negatywnych dla skarżącego w wielu wymiarach konsekwencji. Konsekwencje te dotyczą zarówno sfery psychicznej skarżącego, jak i materialnej, gdyż ostateczne załatwienie sprawy w ustawowym terminie (nawet z pewnym niewielkim jego przekroczeniem), pozwoliłoby skarżącemu na takie pokierowanie swymi sprawami, by pozostając w jasnej sytuacji prawnej mógł zdecydować o podjęciu pracy zawodowej lub dalszej edukacji.
Biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy Sąd uznał za właściwe przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej w wysokości 5000 zł. Na określenie wysokości sumy pieniężnej miało wpływ przede wszystkim rażące wielomiesięczne przekroczenie terminu do rozpoznania odwołania. Zwrócono przy tym uwagę, że skarga na decyzję Rektora [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. wydaną po 33 miesiącach od wniesienia odwołania, została wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę przekazana sądowi administracyjnemu dopiero 6 miesięcy po upływie ustawowego terminu wynikającego z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a. W związku z tym Sąd prawomocnym postanowieniem z dnia 12 maja 2022 r. sygn. akt III SO/Gd 3/22 wymierzył Rektorowi [...] grzywnę w wysokości 5000 zł. Zachowanie organu, polegające na tak znacznym okresie "przetrzymania" skargi do sądu administracyjnego, w zestawieniu z długotrwałością postępowania odwoławczego świadczy o istotnym problemie organu w zakresie przestrzegania terminów wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W ocenie Sądu przyznana skarżącemu od organu kwota 5000 zł będzie w okolicznościach sprawy spełniała zarówno rolę prewencyjną, jak i kompensacyjną. Niewątpliwie wygórowane są żądania skarżącego co do wysokości dolegliwości materialnych, których wymierzenia oczekiwałby w stosunku do organu. Należy bowiem brać pod uwagę i to, że skarżący w toku postępowania odwoławczego wnosił między innymi o jego zawieszenie, co mogło sprawiać wrażenie, że na szybkim jego zakończeniu mu nie zależy. Wrażenie takie powinno jednak zostać unicestwione najpóźniej wówczas, gdy skarżący złożył kolejne ponaglenia o załatwienie sprawy. Były one bezskuteczne, skoro odwołanie rozpoznano dopiero po upływie roku. Postawa skarżącego nie tłumaczy natomiast w żaden sposób rażącej bezczynności organu, która w kontekście późniejszego przetrzymywania skargi do sądu na decyzję z 9 sierpnia 2021 r. wydaje się być poważnym problemem, wymagającym przewidzianej prawem reakcji sądu w celu uniknięcia takiej sytuacji w przyszłości.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Rektor [...], zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:
I. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy:
1) art. 149 § 1 i § 1a P.p.s.a. poprzez błędną wykładnię definicji rażącej bezczynności polegającej na pominięciu, iż o takowej bezczynności można mówić gdy działania organów w sposób wyjątkowy naruszały prawa przy jednoczesnym braku racjonalnego uzasadnienia dla takiej oceny w świetle ustaleń stanu faktycznego, bowiem mimo subiektywnej oceny dokonywanej z perspektywy skarżącego, nie był zainteresowany ocena prawną czy przysługuje mu status studenta lecz eskalowaniem żądania nadania tytułu inżyniera [...] na nieistniejącym kierunku;
2) błędną wykładnię art. 149 § 1a P.p.s.a. poprzez stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa w sytuacji, gdy działanie organu nie wynikało ze złej woli organu, czy też bardziej chęci lekceważenia strony postępowania, ale z konieczności adaptacji stanowiska organów do licznych żądań skarżącego, ukierunkowanych na uzyskaniu tytułu inżyniera [...] na nieistniejącym kierunku;
II. naruszenie przepisów prawa materialnego a także przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 149 § 1 i § 1 a P.p.s.a. w zw. z art. 5 K.c. poprzez błędną wykładnię, iż w warunkach sprawy doszło do bezczynności organu, nadto mającego charakter rażącej bezczynności, mimo braku racjonalnego uzasadnienia dla takiej oceny w warunkach gdy skarżący całe swoje działanie ukierunkował nie na ochronę swoich praw w granicach rozstrzyganej sprawy administracyjnej w przedmiocie skreślenia z listy studentów kierunku [...] studia licencjackie z powodu nie złożenia pracy dyplomowej, czy to poprzez udowodnienie, iż mimo ustaleń organów pierwszej i drugiej instancji jednak złożył pracę dyplomową, czy to następczo poprzez podjęcie działań zmierzających do przywrócenia w prawach studenta celem złożenia pracy dyplomowej licencjackiej, lecz na żądanie domagającego się potwierdzenia ukończenia studiów na nieistniejącym kierunku [...] studia inżynierskie, a to mimo stałego i niezmiennego stanowiska Uczelni - zapewniającego w zależności od wolnej woli studenta umożliwienie ukończenia studiów licencjackich, co w świetle gwarancji ze strony uczelni należy uznać za nadużycie prawa podmiotowego przez skarżącego, nacechowane nie na chęć ukończenia studiów licencjackich, lecz na osiągnięcie niemożliwego celu, w tym także poprzez wywołanie wrażenia bezczynności organu.
W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa prawnego.
Wniesiono nadto na podstawie art. 106 § 3 i § 5 P.p.s.a. w zw. z art. 193 zd. 1 P.p.s.a. oraz art. 365 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 1805 z późn. zm.) dalej K.p.c. o przeprowadzenie dowodu z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 sierpnia 2022 r. sygn. akt III SA/Gd 410/22 wraz z uzasadnieniem, zwłaszcza na okoliczność ustaleń stanu faktycznego - realizowaniu przez skarżącego studiów licencjackich oraz dyrektywy skierowanej do skarżącego o zrozumienie i zaakceptowanie swojej sytuacji prawnej oraz o przeprowadzenie dowodu z wniosków skarżącego z dnia: 11 sierpnia 2022 r., 30 września 2022 r., 30 września 2022, 19 października 2022 r. na okoliczność powtarzających się żądań kierowanych do organu z nadużyciem prawa, wykraczających poza granice sprawy administracyjnej i ukierunkowanych na żądanie osiągnięcia niemożliwego celu.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o jej oddalenie. Wniesiono nadto o oddalenie wniosków dowodowych i o zasądzanie zwrotu kosztów postępowania organowi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sadem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 P.p.s.a. Żadna z powyższych przesłanek w przedmiotowej sprawie nie zaistniała.
Rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1).
Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Sprawa prowadzona przed Sądem pierwszej instancji dotyczyła bezczynności Rektora [...] w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w sprawie skreślenia K.G. z listy studentów.
Prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał tę sprawę w jej granicach wyznaczonych skargą na bezczynność w zakresie rozpoznania odwołania od ww. decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2018 r. W takich sprawach nie dokonuje się oceny merytorycznej sprawy. Nie było więc podstaw do oceny zaistnienia podstawy do skreślenia danej osoby z listy studentów lub sposobu zakończenia studiów. Jedynym zakresem rozpoznania sądowego była ocena, czy organ dopuścił się bezczynności w zakresie wskazanym w skardze.
Organ odwoławczy rozpoznał odwołanie po upływie 33 miesięcy (prawie 3 lat) od daty jego wniesienia i ta okoliczność była przedmiotem kontroli Sądu pierwszej instancji w tej sprawie.
Strona skarżąca kasacyjnie zarzuca Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy poprzez dokonanie błędnej wykładni art. 149 § 1 i § 1a P.p.s.a. polegającej na przyjęciu, że organ odwoławczy dopuścił się rażącej bezczynności, mimo że w ocenie tej strony do bezczynności nie doszło, ponieważ wnoszący skargę K. G. nie był zainteresowany ocena prawną co do tego, czy przysługuje mu status studenta, ale eskalował żądania nadania mu tytułu inżyniera [...] na nieistniejącym kierunku. Tym samym nie doszło do istotnego naruszenia prawa.
Zarzut naruszenia art. 149 § 1a P.p.s.a. jest niezasadny. Podnoszone okoliczności dotyczące żądań studenta K.G. w zakresie nadania mu tytułu inżyniera [...] nie mają w tej sprawie żadnego znaczenia. Jej bowiem przedmiotem nie była ocena, czy K.G. powinien uzyskać tytuł inżyniera [...], ale jedynie to, czy wniesione przez niego odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zostało rozpoznane. Tylko kwestia rozpoznania odwołania stanowiła przedmiot tej sprawy. Strona skarżąca kasacyjnie w żaden sposób nie wskazuje, aby inne podnoszone w samej skardze kasacyjnej okoliczności miały znaczenie dla samej możliwości terminowego rozpatrzenia odwołania i wydania decyzji przez organ odwoławczy.
Wobec tak sformułowanego zarzutu strony skarżącej kasacyjnie należy stwierdzić, że nie zostało wykazane, aby Sąd pierwszej instancji stwierdzając bezczynność Rektora [...] i kwalifikując tą bezczynność jako mającą charakter rażącego naruszenia prawa naruszył art. 149 § 1a P.p.s.a.
W tym zakresie niezasadny jest także kolejny zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 149 § 1a P.p.s.a. poprzez wskazanie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, w sytuacji gdy w ocenie strony skarżącej kasacyjnie działanie organu nie wynikało ze złej woli organu odwoławczego lub chęci lekceważenia strony postępowania, ale z konieczności adaptacji stanowiska organów do licznych żądań skarżącego, ukierunkowanych na uzyskaniu tytułu inżyniera [...] na nieistniejącym kierunku.
Okoliczność składania nowych żądań przez skarżącego K. G. ukierunkowanych na uzyskanie tytułu inżyniera [...] na nieistniejącym kierunku nie została w jakimkolwiek zakresie wykazana jako uniemożliwiająca rozpoznanie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Tylko wykazanie przez Rektora [...], że inne wnioski lub żądania odwołującego uniemożliwiały rozpoznane odwołania mogłoby skutkować uznaniem tego zarzutu za zasadny. Także działania po stronie organów [...] celem umożliwiania lub ułatwienia studentowi K. G. ukończenia studiów na danym stopniu nie stanowiły przeszkody przed rozpoznaniem odwołania. Obowiązkiem Rektora [...] było rozpoznane odwołania terminowo, w sposób obiektywny i zgodny z przepisami prawa, biorąc pod uwagę także słuszne interesy strony. Tym samym skoro organ odwoławczy przez okres prawie 3 lat nie rozpoznawał odwołania mimo, że nie było ku temu żadnych przeszkód, to trafnie Sąd pierwszej instancji uznał ten stan bezczynności jako rażący.
Zarzut naruszenia art. 149 § 1 P.p.s.a. został wadliwe sformułowany. Przepis ten zawiera trzy odrębne punkty, a ani zarzuty skargi kasacyjnej, ani też jej uzasadnienie nie zawiera doprecyzowania, który to punkt z art. 149 § 1 P.p.s.a. został wadliwie zastosowany przez Sąd pierwszej instancji. Niewystarczającym jest powołanie całego art. 149 § 1 P.p.s.a. W skardze kasacyjnej należy powołać konkretny przepis, który w ocenie strony skarżącej kasacyjnie został naruszony poprzez Sąd pierwszej instancji. Brak takiego doprecyzowania uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu skontrolowanie zaskarżonego wyroku na podstawie naruszenia ogólnie wskazanego przepisu (por. wyrok NSA z 8 maja 2023 r. sygn. akt II GSK 1415/19).
Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 5 K.c. w związku z art. 149 § 1 i § 1a P.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym uznaniu, że po stronie organu zaistniał stan rażącej bezczynności. Art. 5 K.c. nie był w tej sprawie stosowany przez sąd administracyjny. Przepis ten reguluje nadużycie prawa podmiotowego i zgodnie z jego treścią nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego, a takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony. Instytucja ta dotyczy praw regulowanych przepisami Kodeksu cywilnego (prawa prywatnego).
Okoliczności, które podnosi strona skarżąca kasacyjne jako uzasadniające ten zarzut nie zasługują na akceptację. Dla załatwienia sprawy poprzez rozpoznanie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2018 r. nr [...] nie miało znaczenia złożenie lub brak złożenia pracy dyplomowej. Nie ma ona znaczenia dla oceny samej dopuszczalności rozpoznania odwołania. Także domaganie się przez K. G. przywrócenia w prawach studenta lub potwierdzenia ukończenia studiów na nieistniejącym kierunku [...] studia inżynierskie, nie stanowiło okoliczności uniemożliwiającej rozpoznanie odwołania.
Jeszcze raz należy przy tym wyraźnie stwierdzić, że przedmiotem tej sprawy nie była kwestia sposobu zakończenia postępowania administracyjnego (skreślenia lub odnowy skreślenia K. G. z listy studentów), ale tylko to, czy organ odwoławczy rozpoznał odwołanie.
Naczelny Sąd Administracyjny nie dopuścił dowodu z dokumentów na podstawie art. 106 § 3 i § 5 P.p.s.a. w związku z art. 193 zd. 1 P.p.s.a. oraz art. 365 K.p.c. w postaci wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 sierpnia 2022 r. sygn. akt III SA/Gd 410/22 wraz z uzasadnieniem na okoliczność ustaleń stanu faktycznego, tj. realizowaniu przez skarżącego studiów licencjackich oraz dyrektywy skierowanej do skarżącego o zrozumienie i zaakceptowanie swojej sytuacji prawnej oraz z dowodów w postaci wniosków skarżącego z dnia: 11 sierpnia 2022 r., 30 września 2022 r., 30 września 2022 r. i 19 października 2022 r. na okoliczność powtarzających się żądań kierowanych do organu wykraczających poza granice sprawy administracyjnej i ukierunkowanych na żądanie osiągnięcia niemożliwego celu. Jedynie wyjątkowo sąd administracyjny może, na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Również posłużenie się w analizowanym przepisie stwierdzeniem "sąd może" wyraźnie wskazuje na uprawnienie sądu, a nie jego obowiązek. Art. 106 § 3 P.p.s.a. nie może być podstawą kwestionowania ustaleń przyjętych przez organy i nie może służyć zwalczaniu ustaleń faktycznych, z którymi strona się nie zgadza. Przedmiotem tej sprawy była ocena zaistnienia stanu bezczynności w zakresie rozpoznania odwołania od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2018 r. Ani wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 sierpnia 2022 r. sygn. akt III SA/Gd 410/22, który jest znany Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, ani też wnioski K. G. z dnia: 11 sierpnia 2022 r., 30 września 2022 r., 30 września 2022 r. i 19 października 2022 r. nie są niezbędne do wyjaśnienia jakichkolwiek wątpliwości w tej sprawie. Dowody te nie mają znaczenia w tej sprawie.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że wbrew zarzutom i argumentacji zawartej w skardze kasacyjnej zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku nie narusza prawa. Sąd pierwszej instancji ocenił prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy i dokonał poprawnej wykładni przepisów prawa. Tym samym skoro skarga kasacyjna okazała się nieuzasadniona, to Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. ją oddalił.
Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw do zasądzenia w tej sprawie zwrotu kosztów postępowania na rzecz K. G.. Zwrot kosztów postępowania kasacyjnego związany ze sporządzeniem i wniesieniem odpowiedzi na skargę kasacyjną dotyczy wyłącznie przypadku, w którym tego rodzaju pismo sporządził profesjonalny pełnomocnik (adwokat, radca prawny, doradca podatkowy, rzecznik patentowy – art. 175 P.p.s.a.) oraz wniósł je w terminie 14 dni od doręczenia skargi kasacyjnej (art. 179 P.p.s.a.). W niniejszej sprawie odpowiedź na skargę kasacyjną sporządził osobiście skarżący, zatem pismo to nie mogło stanowić podstawy do zwrotu na jego rzecz od skarżącego kasacyjnie organu kosztów postępowania kasacyjnego. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w uchwale składu 7 sędziów NSA z 19 listopada 2012 r. sygn. II FPS 4/12, opubl. w ONSAiWSA 2013/3, poz. 38, w której uznano, że art. 204 i art. 205 § 2-4 P.p.s.a. w związku z art. 207 § 1 P.p.s.a. wraz z właściwymi przepisami odrębnymi, do których odsyła art. 205 § 2 i § 3 P.p.s.a. stanowią podstawę zasądzenia zwrotu kosztów za wniesienie sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Nie było również podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów na rzecz K. G. na jego wniosek złożony na rozprawie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI