III OSK 2823/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną spółki, potwierdzając zasadność wymierzenia grzywny za niewykonanie wyroku WSA dotyczącego udostępnienia informacji publicznej.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Zarządu Z. sp. z o.o. od wyroku WSA w Olsztynie, który wymierzył spółce grzywnę za niewykonanie wcześniejszego wyroku zobowiązującego do udostępnienia informacji publicznej. Spółka argumentowała, że jej pismo z 20 lutego 2023 r. stanowiło wykonanie wyroku, a sąd pierwszej instancji błędnie uznał ją za bezczynną. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że pismo spółki nie było właściwym wykonaniem wyroku, a spółka nie wykazała, że wyrok został wykonany w terminie.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Zarządu Z. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który wymierzył spółce grzywnę w wysokości 1500 zł za niewykonanie wyroku z 22 listopada 2022 r. (sygn. akt II SAB/Ol 204/22). WSA zobowiązał wówczas spółkę do rozpoznania wniosku P. K. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni. Spółka twierdziła, że jej pismo z 20 lutego 2023 r. było wykonaniem wyroku, a sąd pierwszej instancji błędnie uznał ją za bezczynną. Zarzuciła naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez niezbadanie całokształtu akt oraz art. 154 § 1, 2, 6 i art. 200 p.p.s.a. poprzez nieuprawnione uwzględnienie skargi. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że orzekanie odbywa się na podstawie akt sprawy i nie można kwestionować ustaleń sądu pierwszej instancji w ten sposób. Stwierdził, że spółka nie wykazała wykonania wyroku WSA w terminie, a jej pismo z 20 lutego 2023 r. nie stanowiło właściwego załatwienia wniosku o informację publiczną, zgodnie z wyrokiem WSA. W związku z tym, że spółka przekroczyła termin i nie wykonała wyroku, sąd pierwszej instancji miał podstawy do wymierzenia grzywny na podstawie art. 154 § 1 i § 6 p.p.s.a. NSA zasądził od spółki na rzecz P. K. kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, pismo organu z dnia 20 lutego 2023 r. nie stanowiło wykonania wyroku WSA w Olsztynie z dnia 22 listopada 2022 r., ponieważ nie było jednym z prawnie dopuszczalnych sposobów załatwienia wniosku o informację publiczną.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że organ nie wykonał wyroku w terminie. Pismo organu z 20 lutego 2023 r. nie było zgodne z wyrokiem WSA, który przesądził, że wniosek dotyczy informacji publicznej i powinien zostać załatwiony zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 154 § § 1 i § 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.d.i.p.
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pismo organu z 20 lutego 2023 r. nie stanowiło wykonania wyroku WSA z 22 listopada 2022 r., ponieważ nie było zgodne z jego treścią i nie załatwiło wniosku o informację publiczną w sposób przewidziany ustawą. Organ nie wykazał, że wyrok został wykonany w terminie, a przekroczenie terminu obliguje sąd do uwzględnienia skargi o wymierzenie grzywny. Zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. jest nieuzasadniony, ponieważ sąd pierwszej instancji orzekał na podstawie akt sprawy, a skarga kasacyjna kwestionowała ocenę materiału dowodowego.
Odrzucone argumenty
Wyrok WSA z 22 listopada 2022 r. zobowiązywał organ do wydania aktu lub dokonania czynności w sprawie w zakreślonym terminie, a niekoniecznie do udostępnienia informacji. Organ nie był bezczynny, ponieważ podjął czynności w sprawie niezwłocznie po otrzymaniu prawomocnego wyroku. Sąd pierwszej instancji nie miał podstaw do uwzględnienia skargi, stwierdzenia bezczynności i nałożenia grzywny, gdyż organ wykonał wyrok.
Godne uwagi sformułowania
Wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw czynności lub bezczynności poddanej kontroli. Wystarczającą przesłanką wymierzenia podmiotowi grzywny za niewykonanie wyroku jest już samo tylko przekroczenie terminu wyznaczonego w tym wyroku do wydania aktu lub podjęcia czynności. Konstrukcja przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a. zakłada obciążenie organu ciężarem wykazania za pomocą odpowiednich środków dowodowych, iż wyrok w zakreślonym terminie wykonał.
Skład orzekający
Małgorzata Pocztarek
przewodniczący
Mariusz Kotulski
członek
Rafał Stasikowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad wymierzania grzywny za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego dotyczącego udostępnienia informacji publicznej oraz interpretacja art. 133 § 1 p.p.s.a. w kontekście oceny materiału dowodowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niewykonania wyroku w przedmiocie informacji publicznej i zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne konsekwencje niewykonania wyroku sądu administracyjnego, co jest istotne dla zrozumienia mechanizmów egzekwowania praw przez obywateli i obowiązków organów.
“Grzywna za ignorowanie wyroku: Jak sąd administracyjny egzekwuje prawo do informacji publicznej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 2823/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-04-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-10-23 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Pocztarek /przewodniczący/ Mariusz Kotulski Rafał Stasikowski /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6480 644 Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu Hasła tematyczne Grzywna w trybie p.p.s.a. Sygn. powiązane II SA/Ol 321/23 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2023-06-29 Skarżony organ Inne Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 154 § 1 i art. 154 § 6 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: Sędzia NSA Rafał Stasikowski (spr.) Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zarządu Z. sp. z o.o. w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 321/23 w sprawie ze skargi P. K. na niewykonanie przez Zarząd Z. sp. z o.o. w O. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 22 listopada 2022 r., sygn. akt II SAB/Ol 204/22 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Zarządu Z. sp. z o.o. w O. na rzecz P. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wyrokiem z 29 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 321/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, po rozpoznaniu skargi P. K. na niewykonanie przez Zarząd Z. O. sp. z o.o. w O. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 22 listopada 2022 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 204/22: 1) wymierzył Zarządowi Z. O. sp. z o.o. grzywnę w wysokości 1500 zł; 2) stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądził od Zarządu Z. O. sp. z o.o. na rzecz strony skarżącej kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Wyrokiem z 22 listopada 2022 r., sygn. akt II SAB/Ol 204/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, po rozpoznaniu skargi P. K. z 10 października 2022 r. na bezczynność Zarządu Z. O. sp. z o.o. w zakresie udostępnienia informacji publicznej, zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego z 22 września 2022 r. w terminie 14 dni, stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądził na rzecz skarżącego kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu podniósł, że wnioskiem z 22 września 2022 r., przesłanym na adres: [...], skarżący zwrócił się do organu o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej skanów protokołów z kontroli przeprowadzonych w latach 2020-2022 w zakresie prawidłowości pobrania i wykorzystania dotacji oświatowej, przyznanej w latach 2019-2022 na uczniów Szkoły Podstawowej [...] w O., Liceum Ogólnokształcącego [...] w O., przeprowadzonych przez Powiat O. (organ dotujący). Poprosił także o przesłanie skanów ewentualnej korespondencji w związku z przeprowadzonymi kontrolami (np. zastrzeżenia do wyników kontroli, ewentualnych wystąpień pokontrolnych, decyzji administracyjnych, itp.). Sąd wskazał, że obie przesłanki udostępnienia informacji publicznej zostały w sprawie spełnione (zarówno w odniesieniu do przesłanki przedmiotowej, jak i podmiotowej). Organ, do którego skierowano wniosek, winien był podjąć przewidziane prawem działania w celu jego załatwienia. Sąd podkreślił, że nie jest rolą sądu administracyjnego, w przypadku skargi na bezczynność w sprawie kontrolowanej na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. j. Dz.U. z 2020 r. poz. 2176; "u.d.i.p."), nakazanie adresatowi w jaki sposób powinien załatwić skierowany do niego wniosek. Wyrok uprawomocnił się 10 stycznia 2023 r., sąd zwrócił akta sprawy organowi wraz z odpisem prawomocnego wyroku w dniu 6 lutego 2023 r. Pismem z 14 lutego 2023 r. skarżący wezwał organ do wykonania wyroku, a zatem do udostępnienia wnioskowanej informacji oraz zwrotu kosztów postępowania w wysokości 597 zł na wskazane konto bankowe. W skardze na niewykonanie wyroku skarżący zarzucił organowi, że nie udzielił informacji, o które wystąpił wnioskiem z 22 września 2022 r. Wyjaśnił, że 20 lutego 2023 r. organ zwrócił zasądzone koszty sądowe, natomiast nie rozpoznał wniosku w sposób zgodny z prawem i pozostaje nadal w bezczynności. Organ poinformował bowiem stronę, że w związku z tym, że skarżący pełni funkcję dyrektora Szkoły Podstawowej i Przedszkola we F. zmierza on do uzyskania informacji, które będą służyć realizacji indywidualnego (prywatnego) interesy wnioskodawcy, jakim jest cel zawodowy i w związku z tym wniosek nie ma charakteru publicznego. W odpowiedzi na skargę Zarząd V. sp. z o.o. wniósł o odrzucenie skargi w całości. Wyjaśnił, że wbrew twierdzeniom skargi, rozpatrzył wniosek skarżącego zgodnie z pkt. I wyroku oraz uiścił zasądzone koszty postępowania. Podkreślił, że w wyroku tym sąd wskazał, że nie jest rolą sądu administracyjnego, w przypadku skargi na bezczynność w sprawie kontrolowanej na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej nakazanie w jaki sposób powinien załatwić skierowany do niego wniosek, dlatego zobowiązanie do załatwienia wniosku nie oznacza nakazania organowi udostępnienia żądanej przez skarżącego informacji. Uwzględniając skargę, sąd pierwszej instancji wskazał, że prawomocny wyrok WSA w Olsztynie z 22 listopada 2022 r., sygn. II SAB/Ol 204/22, wraz z aktami sprawy doręczony został organowi w dniu 6 lutego 2023 r. Termin do rozpoznania wniosku z 22 września 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie "skanów protokołów z kontroli przeprowadzonych w latach 2020-2022 w zakresie prawidłowości pobrania i wykorzystania dotacji oświatowej przyznanej w latach 2019-2022 na uczniów Szkoły Podstawowej [...] w O., Liceum Ogólnokształcącego [...] w O., przeprowadzonych przez Powiat O. (organ dotujący). Proszę także o przesłanie skanów ewentualnej korespondencji w związku z przeprowadzonymi kontrolami (np. zastrzeżenia do wyników kontroli, ewentualnych wystąpień pokontrolnych, decyzji administracyjnych, itp.)" upłynął zatem w dniu 20 lutego 2023 r. Pisemne wezwanie do wykonania tego wyroku wpłynęło do organu 14 lutego 2023 r. Zdaniem sądu z akt wynika, że organ pismem z 20 lutego 2023 r. poinformował skarżącego, że wniosek o dostęp do informacji publicznej z 22 września 2022 r. wskazuje, że żądanie ma na celu uzyskanie informacji służącej indywidualnemu (prywatnemu) interesowi wnioskodawcy, a zatem nie może być zrealizowane w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Sąd pierwszej instancji podniósł, że na podstawie całokształtu okoliczności przywołanych w tej sprawie przez skarżącego oraz akt tej sprawy nie miał podstaw, aby przyjąć, że punkt I. wyroku WSA w Olsztynie z 22 listopada 2022 r. został wykonany przez organ przed wniesieniem niniejszej skargi z 21 marca 2023 r. na niewykonanie wyroku. W szczególności sąd nie znalazł podstaw, aby przyjąć, że wniosek skarżącego, którego dotyczy punkt I. wyroku, rozpoznany został pismem z 20 lutego 2023 r., jak podnosi to aktualnie organ. Sąd ten podniósł, że związany jest wyrokiem WSA w Olsztynie z 22 listopada 2022 r., sygn. akt II SAB/Ol 204/22, który w punkcie I. wyroku zobowiązał organ do rozpoznania wskazanego wyżej wniosku. Wyrok ten nie był kwestionowany przez organ w drodze skargi kasacyjnej i stał się prawomocny. Zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W uzasadnieniu powołanego wyroku, którego niewykonania skarga dotyczy, sąd wskazał, że organ winien rozpoznać wniosek skarżącego i załatwić go w sposób przewidziany w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Tymczasem z akt sprawy wynika, że pismem z 20 lutego 2023 r. organ uznał, iż złożony przez skarżącego wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie dotyczy informacji publicznej, gdyż ma na celu uzyskanie informacji służącej indywidualnemu (prywatnemu) interesowi wnioskodawcy. Zdaniem sądu pierwszej instancji organ pozostaje w bezczynności w wykonaniu wyroku WSA w Olsztynie z 22 listopada 2022 r., gdyż wbrew stanowisku zawartemu w uzasadnieniu tego orzeczenia, organ swobodnie przyjął, że z uwagi na treść wniosku z 22 września 2022 r. oraz funkcję pełnioną przez skarżącego informacja ta nie stanowi informacji publicznej. Ocena taka pozostaje w oczywistej sprzeczności z twierdzeniami zawartymi we wskazanym powyżej wyroku, nie rozpoznano wniosku skarżącego z 22 września 2022 r. w formie procesowej, stosowniej do zapisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, bezrefleksyjnie przyjmując, że wniosek ten dotyczy indywidualnego (prywatnego) interesu skarżącego. Nawet gdyby, co nie wynika z akt tej sprawy, organ przyjął, że w zakresie treści wniosku z 22 września 2022 r. mogłaby zaistnieć sytuacja nadużycia prawa do informacji publicznej, to winien w tym zakresie wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej, który to akt może stanowić podstawę kontroli przez sąd zasadności rozstrzygnięcia. Brak takiego orzeczenia stanowi o niewykonaniu wyroku sądu w tym zakresie. W związku z tym, że punkt I. wyroku z 22 listopada 2022 r., sygn. akt II SAB/Ol 204/22, nie został wykonany przez organ w wyznaczonym przez sąd terminie, jak również nie został wykonany przed wniesieniem skargi na niewykonanie tego punktu wyroku, sąd uznał za konieczne uwzględnienie skargi opartej na art. 154 § 1 p.p.s.a. Powyższe obligowało sąd do wymierzenia organowi grzywny. Sąd stwierdził, że wymierzenie organowi grzywny w wysokości 1500 zł będzie adekwatne do okoliczności sprawy, a nadto spełni wystarczająco represyjną funkcję. Pomimo bowiem jednoznacznej treści wniosku z 22 września 2022 r. dotyczącego informacji publicznej organ bezpodstawnie twierdzi, że informacje te zostaną wykorzystane w innym celu aniżeli wynikający z ustawy o dostępie do informacji publicznej. W ocenie sądu bezczynność organu w wykonaniu punktu I. wyroku z 22 listopada 2022 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stwierdzona bezczynność była wynikiem lekceważącego stosunku do sprawy, a w szczególności przyjętym założeniem, że z uwagi na wielość złożonych wniosków skarżącemu nie przysługuje żadna informacja publiczna. Z urzędu wiadomym pozostaje bowiem, że faktycznie w żadnej ze spraw rozpoznawanych przed tamtejszym sądem, pomimo przesądzenia, że składane wnioski dotyczą informacji publicznej, organ konsekwentnie odmawia udostępnienia informacji publicznej zasłaniając się bądź to koniecznością przetworzenia informacji, bądź też jej odmową z uwagi na fakt, że skarżący pełni funkcję dyrektora placówki oświatowej w innym powiecie. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 154 § 1, § 2 i § 6 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Zarząd spółki, zaskarżając wyrok w całości. Wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, ewentualnie o uchylenie wyroku w całości i oddalenie skargi. Nadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego oraz zrzekł się rozprawy. Na podstawie art. 174 § 1 i § 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy: 1. art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i niezbadanie całokształtu akt sprawy, tj. przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcie, że: a) wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 22 listopada 2022r. (sygn. akt II SAB/Ol 204/22) zobowiązywał organ do załatwienia sprawy w postaci udostępnienia informacji lub wydania decyzji administracyjnej, podczas gdy z powyższego orzeczenia wynika obowiązek wydania aktu lub dokonania czynności w sprawie w zakreślonym przez sąd terminie; b) organ był bezczynny w sprawie w sytuacji, gdy organ w rzeczywistości podjął czynności w sprawie niezwłocznie po otrzymaniu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. art. 154 § 1, 2, 6 p.p.s.a. oraz art. 200 p.p.s.a. poprzez nieuprawnione ich zastosowanie i uwzględnienie skargi, stwierdzenie bezczynności organu oraz nałożenie grzywny wraz z kosztami postępowania w sytuacji, gdy takie rozstrzygnięcie jest dozwolone w przypadku niewykonania przez organ wyroku sądu, która to okoliczność w niniejszej sprawie nie zachodzi. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Niniejsza sprawa zastała rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a., bowiem organ zrzekł się rozprawy, zaś skarżący, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądał jej przeprowadzenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skarga kasacyjna w niniejszej sprawie podlegała rozpoznaniu w granicach przytoczonej w niej podstawy. Skarga kasacyjna jest niezasadna. Zarzut pierwszy jest nieuzasadniony. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. "sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi". Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw czynności lub bezczynności poddanej kontroli. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania lub przez sąd administracyjny w poprzednim postępowaniu, jeśli w nowym postępowaniu strona domaga się nałożenia grzywny na podstawie art. 154 p.p.s.a., jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie. Podstawą orzekania sądu jest zatem materiał zgromadzony przez organy w toku całego postępowania przed tymi organami oraz przed sądem (uwzględniając treść art. 106 § 3 p.p.s.a.). Wskazany wyżej przepis mógłby zostać naruszony, gdyby sąd wyszedł poza ten materiał i dopuścił na przykład w postępowaniu sądowym dowód z przesłuchania świadków. Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza bowiem jedynie zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w aktach sprawy (por. wyrok NSA z 7 marca 2013 r., II GSK 2374/11). Należy odróżnić poddanie sądowej kontroli działalności administracji publicznej na podstawie innego materiału niż akta sprawy od wydania wyroku na podstawie akt sprawy, z przyjęciem np. odmiennej oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2012 r., I OSK 1749/11). Nie jest naruszeniem art. 133 § 1 p.p.s.a. zaakceptowanie przez sąd jako zgodnej z przepisami postępowania oceny materiału dowodowego oraz przyjęcia za prawidłowe ustaleń będących konsekwencją tej oceny nawet, gdyby nie uwzględniało ono całości materiału dowodowego (por. wyrok NSA z 13 maja 2008 r., II FSK 419/0). Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu oceny materiału dowodowego, jak i ustaleń i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego dokonanych przez sąd pierwszej instancji, z którą nie zgadza się organ administracji publicznej (por. wyroki NSA z: 9 listopada 2011 r., I OSK 1350/11; 17 listopada 2011 r., II OSK 1609/10). W rozpoznawanej sprawie treść zarzutu wskazuje, iż autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z ustaleniami faktycznymi przyjętymi przez sąd pierwszej instancji i w drodze naruszenia tego przepisu je kwestionuje. Istotne jest, iż ustalenia Sąd pierwszej instancji poczynił na podstawie akt sprawy, nie wychodząc poza nie. Autor skargi kasacyjnej uważa, że nie zbadał on całokształtu akt sprawy i w ten sposób poczynił niewłaściwe ustalenia faktyczne. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. mógłby zostać naruszony tylko, gdyby ustalenia faktyczne zostały poczynione nie na podstawie akt, tylko na przykład samodzielnie przez sąd administracyjny. Z przepisu tego wynika więc nakaz wyprowadzania oceny prawnej na gruncie faktów i dowodów znajdujących odzwierciedlenie w aktach sprawy (por. wyroki NSA z: 26 maja 2010 r., I FSK 497/09; 19 października 2010 r., II OSK 1645/09; 5 czerwca 2012 r., II OSK 763/12). Taka właśnie ocena w rozpoznawanej sprawie została przeprowadzona. Wskazać nadto należy, iż z treści uzasadnienia wyroku WSA z dnia 22 listopada 2022 r., sygn. II SAB/Ol 204/22, wynika, iż przesądził on, iż wniosek skarżącego z 22 września 2022 r. dotyczył informacji publicznej. Należy także pamiętać, iż stwierdzenie bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku o udzielenie informacji publicznej jest możliwe wyłącznie, gdy sąd administracyjny uzna, że wniosek dotyczy informacji publicznej. Stanowisko wyrażone w zarzucie nie znajduje zatem podstaw, co czyni zarzut nieuprawniony. Zarzut drugi jest nieuzasadniony. Zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w okolicznościach ustalonych przez sąd pierwszej instancji zachodziły podstawy z art. 154 § 1, § 6 p.p.s.a. do wymierzenia organowi grzywny, ponieważ do dnia wniesienia skargi organ nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 22 listopada 2022 r., sygn. II SAB/Ol 204/22. Wystarczającą przesłanką wymierzenia podmiotowi grzywny za niewykonanie wyroku jest już samo tylko przekroczenie terminu wyznaczonego w tym wyroku do wydania aktu lub podjęcia czynności. Wydanie aktu lub podjęcie czynności, do której podmiot był zobowiązany, z przekroczeniem terminu wskazanego w sentencji wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, obliguje sąd do uwzględnienia skargi o wymierzenie podmiotowi grzywny za niewykonanie tego wyroku (wyrok WSA w Warszawie z 11 kwietnia 2014 r., II SA/Wa 2143/13, LEX nr 1467964; wyrok WSA w Kielcach z 21 lutego 2013 r., II SA/Ke 897/12, LEX nr 1340300, i wyrok WSA w Gdańsku z 31 stycznia 2013 r., III SA/Gd 623/12, LEX nr 1292034, oraz P. Daniel, A. Skomra, Zakres sądowej kontroli w sprawach ze skarg o wymierzenie organowi grzywny z tytułu niewykonywania wyroku sądu administracyjnego, ZNSA 2014, nr 6, s. 63). Z treści przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a. wywieść należy, iż skarga na niewykonanie wyroku opiera się na twierdzeniu obywatela, że wyrok sądu administracyjnego uwzględniającego uprzednią skargę na bezczynność lub przewlekłość postępowania, po uprzednim pisemnym wezwaniu do wykonania, nie został wykonany. W takiej sytuacji organ może uwolnić się od konsekwencji tej skargi wykazując za pomocą odpowiednich środków dowodowych, iż wbrew twierdzeniu skargi, wyrok wykonał w zakreślonym terminie. Konstrukcja przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a. zakłada obciążenie organu ciężarem wykazania za pomocą odpowiednich środków dowodowych, iż wyrok w zakreślonym terminie wykonał. Ewentualne zarzuty organu prowadzące do przerzucenia na obywatela obowiązku wykazywania przesłanek materialnych wynikających z tego przepisu nie mogą okazać się skuteczne. Słuszna była zatem ocena sądu pierwszej instancji, że wskazany powyżej wyrok WSA, nie został wykonany przez organ w wyznaczonym przez sąd 14 dniowym terminie, gdyż odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami został doręczony organowi w dniu 6 lutego 2023 r., a pismo organu z 20 lutego 2023 r nie stanowiło wykonania wyroku WSA w Olsztynie. Z treści uzasadnienia wyroku WSA z 22 listopada 2022 r., sygn. II SAB/Ol 204/22, wynika, iż sąd ten przesądził, iż wniosek skarżącego z 22 września 2022 r. dotyczył informacji publicznej, co oznacza, iż obowiązkiem organu było załatwienie go w jeden ze sposobów przewidzianych w u.d.i.p. Pismo organu z 20 lutego 2023 r. nie jest jednym z prawnie dopuszczalnych sposobów wykonania powyższego wyroku. Z tej przyczyny zachodziły przesłanki przewidziane w art. 154 § 1 p.p.s.a. uprawniające sąd pierwszej instancji do zastosowania grzywny o której mowa w art. 154 § 6 p.p.s.a. Przepis art. 154 § 2 p.p.s.a. nie był w rozpoznawanej sprawie stosowany i nie mógł tym samym zostać naruszony. Z tych względów zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI