Orzeczenie · 2026-03-03

III OSK 2784/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-03
NSAAdministracyjneŚredniansa
pomoc mieszkaniowalokal socjalnyzasób mieszkaniowyuchwała rady gminyprawo administracyjnepostępowanie administracyjneNSAWSAkryterium dochodowekryterium metrażowe

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. B. i M. B. (jako przedstawiciela ustawowego małoletniej N. B.) od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił ich skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy Praga-Północ m.st. Warszawy. Uchwała ta dotyczyła pomocy mieszkaniowej i zakwalifikowała skarżące do zawarcia umowy najmu dotychczas zajmowanego lokalu socjalnego. Skarżące wnioskowały o większy lokal, powołując się na sytuację zdrowotną matki i potrzeby edukacyjne córki. Sąd pierwszej instancji uznał, że Zarząd Dzielnicy prawidłowo ocenił wniosek, biorąc pod uwagę kryteria metrażowe (zachowana norma 5 m2 na osobę) i dochodowe, a także fakt spłaty zadłużenia i realizację umowy restrukturyzacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podkreślił, że kontrola sądowa dotyczy wyłącznie kryterium legalności. Stwierdził, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a.) są bezzasadne, ponieważ organ prawidłowo zebrał i ocenił materiał dowodowy, a względy społeczne czy oczekiwania stron nie mogą prowadzić do podważenia zgodności z prawem. Sąd wskazał, że przyznana pomoc mieszkaniowa nie naruszała obowiązujących standardów, a deficyt mieszkań komunalnych ogranicza możliwości zaspokajania potrzeb. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących pomocy mieszkaniowej, zasad oceny wniosków przez organy administracji oraz zakresu kontroli sądów administracyjnych w sprawach dotyczących zasobu mieszkaniowego gminy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów uchwały Rady m.st. Warszawy i może mieć ograniczoną bezpośrednią stosowalność w innych jurysdykcjach lub w odniesieniu do innych aktów prawnych regulujących pomoc mieszkaniową.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił wniosek o pomoc mieszkaniową, uwzględniając kryteria metrażowe i dochodowe, pomimo podnoszonej przez wnioskodawców trudnej sytuacji zdrowotnej i społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo ocenił wniosek, a sąd pierwszej instancji nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy uchwały dotyczące zasad wynajmowania lokali, w tym kryteria metrażowe i dochodowe. Względy społeczne czy oczekiwania stron nie mogą prowadzić do podważenia zgodności z prawem przyznanej pomocy, jeśli mieści się ona w obowiązujących standardach.

Czy w postępowaniu o udzielenie pomocy mieszkaniowej mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wydawania decyzji administracyjnych, w szczególności zasady prawdy obiektywnej i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, podstawowe standardy K.p.a., w tym zasady ogólne (art. 7, 77 § 1, 80 K.p.a.), mają zastosowanie do postępowania zakończonego wydaniem aktu z zakresu administracji publicznej, nawet jeśli nie jest to typowa decyzja administracyjna.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji podkreślił, że zasada legalizmu (art. 7 Konstytucji RP) nakłada na organy obowiązek działania na podstawie prawa i wyjaśniania sprawy obiektywnie. Przepisy K.p.a. dotyczące zbierania i rozpatrywania materiału dowodowego są podstawą działania organów administracji publicznej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy w przedmiocie pomocy mieszkaniowej.

Przepisy (17)

Główne

P.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa kompetencję sądów administracyjnych i kryterium legalności jako wyznacznik kontroli działalności organów administracji publicznej.

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 4 § ust. 1, 2, 3

Zadania własne gminy w zakresie zapewnienia lokali socjalnych i zaspokajania potrzeb mieszkaniowych gospodarstw domowych o niskich dochodach.

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 21 § ust. 1 pkt 2 i ust. 3 pkt 5

Rada gminy uchwala zasady wynajmowania lokali, w tym tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem.

Uchwała Nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. art. § 5 § ust. 3

O formie udzielenia pomocy mieszkaniowej decyduje wysokość dochodu gospodarstwa domowego.

Uchwała Nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. art. § 18 § ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 3

Pomoc mieszkaniowa może być udzielona osobie, która była najemcą zajmowanego lokalu i nieprzerwanie w nim zamieszkuje, pod warunkiem braku zaległości lub realizacji umowy restrukturyzacyjnej.

Uchwała Nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. art. § 7 § ust. 1

Warunki zamieszkiwania kwalifikujące do poprawy: łączna powierzchnia mieszkalna na osobę nie więcej niż 10 m2 (1 osoba) lub 14 m2 (2 osoby), powiększone o 6 m2 na każdą kolejną osobę.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w celu ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Nakaz organom wyjaśnienia istotnych kwestii po wyczerpującym zebraniu, rozpatrzeniu i ocenie całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu oceny zebranego materiału dowodowego.

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Określa, że akty organów gminy mogą być zaskarżane do sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 53 § § 2a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa tryb zaskarżania aktów organów gminy.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

P.p.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

P.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 254 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej składa się do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a.) poprzez pominięcie faktów dotyczących zdrowotnej i społecznej sytuacji skarżących (niepełnosprawność M. B., kształcenie specjalne N. B.), które miałyby zwolnić z kryterium metrażowego. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 1 § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a.) poprzez zaniechanie wnikliwej kontroli legalności uchwały i bezpodstawne uznanie, że organ wyczerpująco zebrał materiał dowodowy, pomimo nieodniesienia się do sytuacji społecznej małoletniej.

Godne uwagi sformułowania

jedynym kryterium kontroli zaskarżonego wyroku jest kryterium legalności • względy społeczne lub też oczekiwania stron nie mogą doprowadzić w tej sprawie do podważenia zgodności z prawem zaskarżonego wyroku • nie może Naczelny Sąd Administracyjny, stosując kryterium celowości lub zasad współżycia społecznego, kontrolować zaskarżony wyrok

Skład orzekający

Tamara Dziełakowska

przewodniczący

Przemysław Szustakiewicz

członek

Kazimierz Bandarzewski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pomocy mieszkaniowej, zasad oceny wniosków przez organy administracji oraz zakresu kontroli sądów administracyjnych w sprawach dotyczących zasobu mieszkaniowego gminy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów uchwały Rady m.st. Warszawy i może mieć ograniczoną bezpośrednią stosowalność w innych jurysdykcjach lub w odniesieniu do innych aktów prawnych regulujących pomoc mieszkaniową.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie zagadnienia pomocy mieszkaniowej i praw lokatorów, ale rozstrzygnięcie opiera się na szczegółowej analizie przepisów i uchwał, co czyni ją bardziej interesującą dla prawników niż dla szerokiej publiczności.

Czy trudna sytuacja życiowa zwalnia z kryteriów metrażowych przy przyznawaniu lokalu socjalnego? NSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst