III OSK 2701/24

III OSK 2701/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-02-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Pocztarek /przewodniczący sprawozdawca/
Olga Żurawska - Matusiak
Paweł Mierzejewski
Symbol z opisem
6196 Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Wa 340/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-07-10
Skarżony organ
Szef Agencji Wywiadu
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 74 poz 676
art. 60 ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 183 § 1-2, art. 184, art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak sędzia del. WSA Paweł Mierzejewski Protokolant: asystent sędziego Ewelina Gee-Milan po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Szefa Agencji Wywiadu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lipca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 340/20 w sprawie ze skargi M. C. na rozkaz personalny Szefa Agencji Wywiadu z dnia 22 listopada 2019 r. nr 1584 w przedmiocie zwolnienia ze służby w Agencji Wywiadu 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Szefa Agencji Wywiadu na rzecz M. C. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 10 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 340/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. C. (dalej: skarżąca) na rozkaz personalny Szefa Agencji Wywiadu (dalej: organ, Szef AW) z dnia 22 listopada 2019 r. nr 1584 w przedmiocie zwolnienia ze służby w Agencji Wywiadu uchylił zaskarżony rozkaz personalny (pkt 1), zasądził od organu na rzecz skarżącej kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 2).
Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Rozkazem personalnym nr 1584 z dnia 22 listopada 2019 r. Szef Agencji Wywiadu, na podstawie art. 60 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 50 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2024 r., poz. 812 ze zm., dalej: ustawa o ABW i AW) zwolnił starszego inspektora Wydziału 2 Biura Prawnego Agencji Wywiadu, ppor. M. C., ze służby w Agencji Wywiadu z dniem 20 grudnia 2019 r. Rozkazowi personalnemu nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej: k.p.a.). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że orzeczeniem Szefa AW z dnia 5 września 2019 r. wymierzono skarżącej karę dyscyplinarną wydalenia ze służby na podstawie art. 146 ust. 1 pkt 10 ustawy o ABW oraz AW na skutek uznania jej za winną popełnienia zarzucanego jej czynu. Po rozpoznaniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy orzeczeniem organu z dnia 25 października 2019 r.
Organ wskazał, że treść art. 60 ust. 1 pkt 3 ustawy o ABW oraz AW przewiduje obligatoryjne zwolnienie funkcjonariusza ze służby w razie wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, ponieważ sam fakt wymierzenia takiej kary dyscyplinarnej oznacza sprzeniewierzenie się obowiązkom służbowym oraz naruszenie zasad etycznych obowiązujących funkcjonariuszy AW.
Skarżąca wniosła skargę na ww. rozkaz personalny, w której zarzuciła naruszenie przepisów art. 61 § 4, art. 10 § 1, art. 32 w zw. z art. 6, art. 108 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. kolejno poprzez: niezawiadomienie jej o wszczęciu z urzędu przez organ postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia jej ze służby i pozbawienie prawa do czynnego udziału w postępowaniu, uniemożliwienie powołania pełnomocnika do reprezentowania i obrony swoich praw; nadanie rozkazowi rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacji braku przesłanek; sporządzenie uzasadnienia rozkazu nieodpowiadającego wymogom przewidzianym w przepisach postępowania administracyjnego, w tym niewyjaśnienie przyczyn, z uwagi na które organ odmówił skarżącej prawa do udziału w postępowaniu, nie powiadomił jej o jego wszczęciu, niewyjaśnienie przyczyn nadania rygoru natychmiastowej wykonalności.
Mając na względzie powyższe uchybienia skarżąca wniosła o: uchylenie zaskarżonego rozkazu; zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie z jej skargi na orzeczenie dyscyplinarne Szefa AW z dnia 5 września 2019 r.; dopuszczenie dowodu z akt osobowych skarżącej lub z ich wyciągu z uwzględnieniem dokumentów potwierdzających przebieg jej służby, opinii służbowych, nagród uznaniowych, premii i dodatków; zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego.
Postanowieniem z dnia 28 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 340/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił postępowanie. W treści uzasadnienia postanowienia wskazano, że rozstrzygnięcie sprawy ze skargi skarżącej na orzeczenie dyscyplinarne organu (sygn. akt II SA/Wa 180/20) stanowi zagadnienie prejudycjalne dla niniejszej sprawy (sygn. akt II SA/Wa 340/20). W sprawie o sygn. akt II SA/Wa 180/20 Sąd oceni legalność wydanego względem skarżącej orzeczenia dyscyplinarnego, w oparciu o które został wydany zaskarżony w niniejszej sprawie rozkaz personalny, co oznacza, że wynik niniejszej sprawy zależy od treści prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt II SA/Wa 180/20.
Wyrokiem z dnia 6 sierpnia 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 180/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę skarżącej na orzeczenie dyscyplinarne.
Wyrokiem z dnia 26 marca 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny, sygn. akt III OSK 3806/21, uchylił w całości zaskarżony wyrok oraz orzeczenie Szefa AW z dnia 25 października 2019 r. i poprzedzające je orzeczenie z dnia 5 września 2019 r. oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Na rozprawie dnia 10 lipca 2024 r. skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonego rozkazu personalnego ze względu na brak jego podstawy prawnej z uwagi na fakt, iż nie popełniła zarzucanych jej czynów dyscyplinarnych, o czym świadczy treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2024 r., sygn. akt III OSK 3806/21. Pełnomocnik skarżącej cofnął wniosek dowodowy zawarty w skardze.
W motywach powołanego na wstępie wyroku, Sąd pierwszej instancji wskazał, że na gruncie niniejszej sprawy nie zaszła okoliczność wydania zaskarżonego rozkazu personalnego bez podstawy prawnej z uwagi na fakt, iż w dacie jego wydania (tj. 22 listopada 2019 r.) funkcjonowało w obrocie prawnym orzeczenie Szefa AW z dnia 25 października 2019 r. utrzymujące w mocy orzeczenie z dnia 5 września 2019 r. wydane w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Sąd zaznaczył, że prawomocne uchylenie ww. orzeczeń na podstawie ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wywołało skutki ex nunc, tj. na przyszłość od daty uchylenia. Z uwagi na powyższe omawiane wadliwe orzeczenia Szefa AW wydane w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary dyscyplinarnej funkcjonowały w obrocie prawnym do dnia wydania ww. wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Ponadto Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że z treści art. 60 ust. 1 pkt 3 ustawy o ABW i AW, stanowiącego podstawę prawną zaskarżonego w niniejszej sprawie rozkazu personalnego, wynika, że jest on obligatoryjnym następstwem orzeczenia dyscyplinarnego Szefa AW z dnia 25 października 2019 r. utrzymującego w mocy orzeczenie z dnia 5 września 2019 r. Z uwagi na fakt, iż na podstawie ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2024 r. orzeczenia te zostały usunięte z obrotu prawnego, to będący ich konsekwencją zaskarżony rozkaz personalny Szefa AW z dnia 22 listopada 2019 r. podlega uchyleniu.
Następnie, Sąd pierwszej instancji powołał treść art. 170 P.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. i wyjaśnił, że w rozpoznawanej sprawie rozkaz personalny Szefa AW z dnia 22 listopada 2019 r. narusza prawo, a naruszenie to daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, co implikuje uchylenie tego aktu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b. P.p.s.a., ponieważ dyspozycja tego przepisu ma na celu ochronę obiektywnego porządku prawnego. Sąd wskazał, że po uprawomocnieniu się wyroku w niniejszej sprawie, organ będzie zobligowany do ponownego ukształtowania stosunku służbowego skarżącej zgodnie z regulacjami pragmatyki przedmiotu.
Jednocześnie Sąd pierwszej instancji zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł organ zaskarżając ten wyrok w całości, a na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm., dalej: P.p.s.a.), zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez wadliwą konstrukcję uzasadnienia wyroku polegającą na całkowitym braku merytorycznego rozpoznania i dokonania oceny prawnej podniesionych przez skarżącą zarzutów w skardze, co w istocie rzeczy doprowadziło do ich pominięcia oraz zaniechania przeprowadzenia ich oceny, w sytuacji gdy skarżąca kwestionowała ważność zaskarżonego rozkazu personalnego z pozycji szeregu zarzutów naruszenia przez organ przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a także lakoniczne wskazanie wytycznych co do dalszego postepowania po stronie organu w związku z uchyleniem zaskarżonego rozkazu personalnego Szefa Agencji Wywiadu.
Mając na uwadze powyższe zarzuty organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od skarżącej na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca wniosła o jej oddalenie oraz o zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 P.p.s.a. Żadna z powyższych przesłanek w tej sprawie nie zaistniała. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Bezskuteczny okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał, że na podstawie art. 141 § 4 P.p.s.a. można kwestionować kompletność elementów uzasadnienia, a nie jego prawidłowość merytoryczną, a ewentualna wadliwość argumentacji bądź prezentowanie przez stronę innego poglądu niż wskazany w uzasadnieniu nie stanowi o naruszeniu przez sąd art. 141 § 4 P.p.s.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2020 r., sygn. akt II OSK 3218/19; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2021 r., sygn. akt II GSK 548/19).
Podzielając powyższe stanowisko należy stwierdzić, że skoro zaskarżony wyrok zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 141 § 4 P.p.s.a. i nie można stwierdzić niespójności w jego uzasadnieniu, to sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia tego przepisu nie może zostać uznany za zasadny. Fakt, że strona nie zgadza się z oceną stanu faktycznego dokonaną przez Sąd pierwszej instancji, nie oznacza, że doszło do naruszenia ww. przepisu. Zgodnie bowiem z utrwaloną linią orzeczniczą dopiero uznanie, że uzasadnienie zostało sporządzone przez Sąd pierwszej instancji zgodnie z wymogami art. 141 § 4 P.p.s.a. umożliwia Sądowi kasacyjnemu ocenę zaskarżonego wyroku w kontekście postawionych przez stronę skarżącą zarzutów (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 2/15).
Zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Zatem naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera wskazanych w tym przepisie elementów, a także wówczas, gdy uzasadnienie nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, a także gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej z powodu wadliwości sporządzonego uzasadnienia (por. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 18 września 2014 r., sygn. akt II GSK 1096/13; 27 listopada 2014 r., sygn. akt II GSK 584/13, 12 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 200/15; 3 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 56/14; 11 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 810/14, 27 sierpnia 2021 r., sygn. akt II GSK 1417/18).
Powyższe oznacza, że sąd administracyjny ma nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia (wypowiedzenia się w przedmiocie zgodności z prawem skarżonego aktu administracyjnego), ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne. Przy tym prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 sierpnia 2021 r., sygn. akt II OSK 3831/18).
Przez stan sprawy, o którym mowa w art. 141 § 4 zdanie pierwsze P.p.s.a., należy rozumieć nie tylko zwięzłe przedstawienie dotychczasowego przebiegu postępowania przed organami administracji, ale także, jako wyodrębniony element, stan faktyczny sprawy przyjęty przez sąd. Obowiązkiem sądu administracyjnego jest uwzględnienie w stanie sprawy przyjętego stanu faktycznego i jego rozpatrzenie w kontekście całego materiału dowodowego sprawy.
Z kolei podstawa prawna rozstrzygnięcia (wyroku) obejmuje wskazanie zastosowanych przepisów prawnych oraz wyjaśnienie przyjętego przez sąd sposobu ich wykładni i zastosowania. W ramach tej podstawy dokonywana jest ocena prawna ustaleń faktycznych i ocena ta mieści się w podstawie proceduralnej rozstrzygnięcia. Bez prawidłowej oceny podstawy faktycznej rozstrzygnięcia nie jest możliwe prawidłowe wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Tylko wtedy sąd administracyjny władny jest dokonać prawidłowej oceny zastosowania prawa materialnego przez organ administracji (por. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09).
Uzasadnienie musi pozwalać na skontrolowanie przez strony i sąd wyższej instancji, czy sąd orzekający nie popełnił w swoim rozumowaniu błędów, tj. winna zostać w nim uwidoczniona operacja logiczna, którą przeprowadził sąd, stosując określone normy prawne w rozstrzyganej sprawie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 4 stycznia 2006 r., sygn. akt I FSK 372/05; 9 marca 2006 r., sygn. akt II OSK 632/05; 4 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 2304/13; T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu sądowoadministracyjnym. Komentarz, wydanie VI, WKP 2016). Uzasadnienie wyroku powinno być więc tak sporządzone, aby wynikało z niego, dlaczego Sąd pierwszej instancji uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne albo niezgodne z prawem. Winno stwarzać możliwość jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 21 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 2324/12; 4 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 1985/09; 21 listopada 2012 r., sygn. akt II FSK 1067/11).
Uzasadnienie wyroku stanowi zatem odzwierciedlenie toku badania danej sprawy przez sąd administracyjny. Argumentacja uzasadnienia musi umożliwiać stronie zrozumienie racji, jakimi kierował się Sąd pierwszej instancji badając legalność zaskarżonego działania/zaniechania organu, a w przypadku, gdy strona z wyrokiem się nie zgadza, uzasadnienie wyroku musi umożliwić jej merytoryczną polemikę z argumentacją Sądu. Ma ponadto umożliwić sądowi wyższej instancji ocenę, czy przesłanki, na których oparł się sąd niższej instancji, są trafne, ma w razie wątpliwości umożliwić ustalenie granic powagi rzeczy osądzonej i innych skutków prawnych wyroku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 2104/15).
Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, gdy uzasadnienie to utrudnia lub wręcz uniemożliwia kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak zwłaszcza wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej oceny stanowiska Sądu pierwszej instancji co do stanu faktycznego przyjętego przezeń za podstawę rozstrzygnięcia, czy też jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (por. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09).
Uwzględniając powyższe uwagi co do kierunku wykładni i konsekwencji obowiązywania art. 141 § 4 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga kasacyjnie niezasadnie zarzuca, iż uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia, określonych tym przepisem, wymogów.
Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala na przyjęcie, że objęło ono wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w powołanym przepisie, a przedstawiony w nim wywód prawny w toku kontroli instancyjnej pozwala na ocenę, jakie znaczenie Sąd pierwszej instancji nadał zastosowanym normom prawnym i co stanowiło podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w sentencji. Odnosząc się zaś do uzasadnienia rozpoznawanego zarzutu zawartego przez skarżącego w skardze kasacyjnej jeszcze raz podkreślić należy, że prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego. Jak bowiem przyjmuje judykatura, z samego faktu braku wyraźnego odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie można wywodzić, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 P.p.s.a. Sąd administracyjny pierwszej instancji nie jest zobowiązany odnosić się w uzasadnieniu wydawanego orzeczenia do zarzutów i argumentacji niemających istotnego znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Pominięcie w uzasadnieniu wyroku rozważań dotyczących zarzutów niezasadnych nie stanowi naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego o istotnym wpływie na wynik sprawy. Jeżeli wyczerpujące przedstawienie i wyjaśnienie podstawy prawnej zamyka zagadnienie stanu prawnego sprawy, to tym bardziej zbędne jest ustosunkowanie się do tych argumentów skargi, które pozostają bez związku z istotą normy prawnej, której prawidłowość interpretacji i zastosowania przez organ stanowi przedmiot kontroli sądu administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2017 r., II GSK 5181/16). Konfrontując tę część rozważań z treścią zarzutu kasacyjnego i jego uzasadnieniem Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, iż Sąd pierwszej instancji w prawidłowy sposób ocenił prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia organu umożliwiając tym samym przeprowadzenie kontroli zaskarżonego orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Niezależnie od wyżej poczynionych uwag natury proceduralnej należy zwrócić uwagę na fakt, iż na gruncie niniejszej sprawy kluczowa jest relacja pomiędzy orzeczeniem organu z dnia 25 października 2019 r. w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby uchylonym na podstawie prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2024 r. (sygn. akt III OSK 3806/21), a będącym przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie rozkazem personalnym Szefa Agencji Wywiadu z dnia 22 listopada 2019 r. w przedmiocie zwolnienia skarżącej ze służby w Agencji Wywiadu z dniem 20 grudnia 2019 r.
Zgodnie z art. 60 ust. 1 pkt 3 ustawy o ABW i AW, funkcjonariusza zwalnia się ze służby w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Z powyższego przepisu wynika więc, że zaistnienie przesłanki w postaci ukarania funkcjonariusza AW karą dyscyplinarną wydalenia ze służby, obliguje organ do wydania decyzji o zwolnieniu ze służby w trybie przewidzianym w tym przepisie. Decyzja wydana na podstawie art. 60 ust. 1 ustawy o ABW i AW jest tzw. decyzją związaną, co oznacza, że organ przy jej wydawaniu nie dysponuje tzw. luzem decyzyjnym. Dla prawidłowego zastosowania przez organ dyspozycji powołanego przepisu konieczne jest ustalenie, że wobec funkcjonariusza wydane zostało orzeczenie dyscyplinarne, w którym orzeczono karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Orzeczenie to, jak wskazano wyżej, było przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, na skutek której wydano wyrok dnia 26 marca 2024 r. (sygn. akt III OSK 3806/21).
Zgodnie z treścią art. 170 P.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Jakkolwiek związanie prawomocnym wyrokiem wiąże tylko w danej sprawie, może odnosić się do innych postępowań w zakresie, w jakim w wyroku tym rozstrzygnięta została określona kwestia prawna, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w innej sprawie jako zagadnienie wstępne, czy też dalszy element kształtujący proces stosowania prawa przez sąd (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2024 r., sygn. akt III FSK 1029/23,).
Skoro moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 P.p.s.a. oznacza, że podmioty wymienione w tym przepisie muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu, zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2024 r., sygn. akt II OSK 1409/21).
Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2024 r., sygn. akt III OSK 3806/21, uchylono w całości zaskarżony wyrok oraz orzeczenie Szefa Agencji Wywiadu z dnia 25 października 2019 r. i poprzedzające je orzeczenie Szefa Agencji Wywiadu z dnia 5 września 2019 r. wydane w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby w AW uznając, że orzeczenie wobec funkcjonariuszki tej kary dyscyplinarnej było niezasadne. Zgodnie zaś z mającym zastosowanie na gruncie niniejszej sprawy § 41 pkt 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. z 2014 r., poz. 60), wykonanie kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby polega na wydaniu rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby. A contrario, w sytuacji braku orzeczenia wobec funkcjonariusza kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby po stronie Szefa ABW brak jest obowiązku rozwiązania stosunku służbowego na podstawie art. 60 ust. 1 pkt 3 ustawy o ABW oraz AW. Powyższe oznacza, że odpadła obligatoryjna przesłanka wydania przez Szefa AW zaskarżonego rozkazu personalnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w AW, a co za tym idzie odpadła przyczyna wydania zaskarżonego rozkazu personalnego. Brak jest bowiem w obrocie prawnym orzeczenia o wymierzeniu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, co przesądza o prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji.
Z uwagi na powyższe nie sposób dopatrywać się błędu po stronie Sądu pierwszej instancji w braku odniesienia się w treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku do merytorycznych zarzutów skarżącej wobec zaskarżonego orzeczenia organu, skoro ustalony – w granicach związania treścią art. 170 P.p.s.a. – przez Sąd stan sprawy zdeterminował treść zapadłego rozstrzygnięcia.
Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Wniosek skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego został uwzględniony na podstawie art. 204 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1935). Na koszty te składa się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego należne za sporządzenie i wniesienie w ustawowym terminie odpowiedzi na skargę kasacyjną oraz stawiennictwo na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym 360 (trzysta sześćdziesiąt) zł