Orzeczenie · 2023-03-29

III OSK 2671/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-03-29
NSAAdministracyjneWysokansa
informacja publicznadostęp do informacjiustawa o dostępie do informacji publicznejopinie biegłychrachunkipostępowanie sądowesąd administracyjnyNSAPrezes Sądu

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Stowarzyszenia [...] od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w Z. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Stowarzyszenie wniosło o udostępnienie kopii opinii biegłego z zakresu pomiaru prędkości pojazdów wraz z rachunkami do opinii, wydanych w sprawach o sygn. akt II W 231/14, VII W 309/15, VII W 653/15, VII W 577/16, II W 4/18. Prezes Sądu odmówił udostępnienia, uznając, że żądana informacja nie podlega udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. WSA, oddalając skargę, wskazał, że opinia biegłego jest dokumentem wewnętrznym, pomocniczym dla sądu, a rachunek jest dokumentem prywatnym. NSA w wyroku z 29 marca 2023 r. oddalił skargę kasacyjną Stowarzyszenia. Sąd podkreślił, że opinia biegłego sporządzona na potrzeby postępowania sądowego, co do zasady, nie jest dokumentem publicznym, gdyż ma walor prawnie istotny tylko w ramach danej procedury sądowej. Podobnie rachunek wystawiony przez biegłego nie stanowi informacji publicznej, ponieważ nie ujawnia danych o faktycznie przyznanym i wypłaconym wynagrodzeniu, a jedynie o tym, jakiego wynagrodzenia biegły zażądał. NSA uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego są niezasadne, a opinia biegłego i rachunki za nią nie są informacją publiczną w rozumieniu ustawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska NSA, że opinie biegłych sądowych i rachunki za nie nie są informacją publiczną w rozumieniu ustawy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie opinii biegłych sporządzanych na potrzeby postępowań sądowych. Sprawy, gdzie opinia dotyczy majątku publicznego lub wydatkowania środków publicznych, mogą być traktowane inaczej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy opinia biegłego sądowego sporządzona na potrzeby postępowania sądowego oraz rachunki za jej sporządzenie stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, co do zasady opinia biegłego sądowego i rachunki za nią nie stanowią informacji publicznej.

Uzasadnienie

Opinia biegłego jest dokumentem wytworzonym dla potrzeb danej sprawy sądowej i ma walor prawnie istotny tylko w ramach tej procedury. Rachunek biegłego nie ujawnia faktycznie przyznanego wynagrodzenia, a jedynie żądanie biegłego. Oba dokumenty nie mieszczą się w definicji informacji publicznej.

Czy biegły sądowy w zakresie opiniowania spraw karno-wykroczeniowych pełni funkcję publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?

Odpowiedź sądu

Nie, biegły sądowy nie jest traktowany jako funkcjonariusz publiczny w kontekście dostępu do informacji publicznej.

Uzasadnienie

Przepis art. 5 ust. 2 u.d.i.p. nie stanowił podstawy prawnej wyroku WSA, a zarzut jego błędnej wykładni był nieskuteczny, ponieważ sąd nie powołał się na ten przepis. Biegły nie jest wymieniony w definicji funkcjonariusza publicznego w Kodeksie karnym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (17)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 3 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 5 § ust. 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt 4 lit. a

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § ust. 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

p.p.s.a. art. 183 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.k. art. 156

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 321

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 618f § ust. 1 i ust. 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.w. art. 121 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

k.k. art. 115 § § 13

Kodeks karny

Konstytucja RP art. 61 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opinia biegłego sporządzona na potrzeby postępowania sądowego nie jest informacją publiczną. • Rachunek biegłego za sporządzenie opinii nie jest informacją publiczną. • Zarzuty naruszenia prawa materialnego przez WSA były nieskuteczne, gdyż sąd nie powołał się na wskazane przepisy w uzasadnieniu. • Zarzuty naruszenia prawa materialnego przez WSA w istocie kwestionowały ustalenia faktyczne, co jest niedopuszczalne w ramach tego zarzutu.

Odrzucone argumenty

Opinia biegłego i rachunki za nią stanowią informację publiczną. • Biegły sądowy pełni funkcję publiczną w rozumieniu u.d.i.p. • WSA dopuścił się bezczynności, gdyż wniosek dotyczył udostępnienia informacji publicznej.

Godne uwagi sformułowania

Opinia biegłego jest dokumentem wytworzonym dla potrzeb danej sprawy sądowej, czyli dokumentem, który ma walor prawnie istotny w ramach określonej procedury sądowej i tylko na użytek tej procedury jest sporządzony, co oznacza, że poza danym konkretnym postępowaniem sądowym nie ma racji bytu. • Rachunek wystawiony przez biegłego nie stanowi zatem informacji publicznej, albowiem nie ujawnia danych o tym, jakiej wysokości środki publiczne zostały przeznaczone na wynagrodzenie biegłego powołanego do sporządzenia opinii w postępowaniu o wykroczenia. • Zarzut błędnej wykładni prawa materialnego zobowiązuje skarżącego kasacyjnie do wykazania, że sąd pierwszej instancji dopuścił się błędu derywacyjnego, który w schemacie polega na prawidłowym doborze przepisów kształtujących prawnomaterialną podstawę wydanego rozstrzygnięcia (proces walidacji) przy jednoczesnym wadliwym odtworzeniu tej podstawy z uwagi na niepoprawną rekonstrukcję norm prawnych, które się na tę podstawę składają (proces derywacji).

Skład orzekający

Maciej Kobak

sprawozdawca

Mirosław Wincenciak

przewodniczący

Przemysław Szustakiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA, że opinie biegłych sądowych i rachunki za nie nie są informacją publiczną w rozumieniu ustawy."

Ograniczenia: Dotyczy głównie opinii biegłych sporządzanych na potrzeby postępowań sądowych. Sprawy, gdzie opinia dotyczy majątku publicznego lub wydatkowania środków publicznych, mogą być traktowane inaczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego prawa dostępu do informacji publicznej, ale rozstrzyga wątpliwości dotyczące specyficznych dokumentów sądowych, co jest istotne dla prawników procesowych.

Czy opinie biegłych i rachunki z sądowych spraw to informacja publiczna? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst