III OSK 265/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku Stowarzyszenia o udostępnienie skanu umowy sponsorskiej między [...] S.A. a [...] S.A. Spółka odmówiła udostępnienia tej informacji, powołując się na art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.) w związku z tajemnicą przedsiębiorcy, zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (u.z.n.k.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Stowarzyszenia, uznając, że umowa zawierała informacje o wartości gospodarczej, które strony podjęły działania w celu zachowania w poufności. Sąd podkreślił, że nawet jeśli jedna ze stron jest spółką Skarbu Państwa, nie wyłącza to możliwości ochrony informacji jako tajemnicy przedsiębiorcy. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Stowarzyszenia, która zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za nieskuteczne. Sąd szczegółowo analizował pojęcie tajemnicy przedsiębiorcy i tajemnicy przedsiębiorstwa, wskazując na konieczność spełnienia przesłanek formalnych (podjęcie działań w celu zachowania poufności) i materialnych (informacje posiadające wartość gospodarczą lub o charakterze technicznym, technologicznym, organizacyjnym). NSA stwierdził, że spółka wykazała istnienie tych przesłanek w odniesieniu do wnioskowanej umowy. Sąd odniósł się również do zarzutów proceduralnych, uznając uzasadnienie wyroku WSA za wystarczające i nie znajdując podstaw do uchylenia orzeczenia. W konsekwencji skarga kasacyjna została oddalona, a Stowarzyszenie obciążono kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia tajemnicy przedsiębiorcy w kontekście dostępu do informacji publicznej, analiza przesłanek formalnych i materialnych ochrony informacji handlowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umowy sponsorskiej, ale zasady interpretacji tajemnicy przedsiębiorcy mogą mieć zastosowanie do innych informacji handlowych.
Zagadnienia prawne (6)
Czy umowa sponsorska zawarta między spółką a inną spółką, nawet jeśli jedna z nich jest podmiotem publicznym, może być objęta tajemnicą przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa taka może być objęta tajemnicą przedsiębiorcy, jeśli spełnione są przesłanki formalne (podjęcie działań w celu zachowania poufności) i materialne (informacje posiadające wartość gospodarczą lub o charakterze technicznym, technologicznym, organizacyjnym).
Uzasadnienie
Sąd uznał, że spółka wykazała istnienie przesłanek formalnych i materialnych dla objęcia umowy tajemnicą przedsiębiorcy. Podkreślono, że ochrona tajemnicy przedsiębiorcy jest wyjątkiem od zasady jawności informacji publicznej i musi być obiektywnie uzasadniona.
Czy uzasadnienie wyroku WSA narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego pobieżność?
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi określone w art. 141 § 4 p.p.s.a., wyjaśnia motywy rozstrzygnięcia i poddaje się kontroli instancyjnej.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że uzasadnienie WSA odniosło się do kluczowych kwestii, w tym do elementów tajemnicy przedsiębiorcy, i umożliwiło kontrolę instancyjną. Brak odniesienia się do wszystkich zarzutów nie stanowi automatycznie wady uzasadnienia.
Czy zarzut naruszenia art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. jest skuteczny?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. jest wadliwie skonstruowany jako 'niezastosowanie' lub 'pominięcie'. Zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. również nie znalazł potwierdzenia, gdyż sąd nie przekroczył granic sprawy ani nie pominął istotnych kwestii.
Uzasadnienie
NSA wskazał na niedopuszczalność formułowania zarzutów jako 'niezastosowanie' lub 'pominięcie'. W odniesieniu do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie stwierdził wyjścia poza granice sprawy ani zaniechania, które mogłoby wpłynąć na wynik.
Czy naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1, art. 3 § 2 pkt 1, art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. mogło mieć wpływ na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te są nieskuteczne, ponieważ nie wskazano na naruszenie specyficznych przepisów k.p.a. mających zastosowanie w sprawach o udostępnienie informacji publicznej (np. art. 16 ust. 2 u.d.i.p.).
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że dla skuteczności zarzutu naruszenia przepisów k.p.a. w sprawach o dostęp do informacji publicznej konieczne jest powołanie się na art. 16 ust. 2 u.d.i.p. oraz wyjaśnienie, jak konkretne przepisy k.p.a. zostały naruszone w kontekście specyfiki dostępu do informacji.
Czy naruszenie prawa materialnego, w tym art. 61 Konstytucji RP, miało miejsce?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 61 Konstytucji RP jest wadliwie skonstruowany jako 'niezastosowanie' i nie wskazuje właściwych przepisów, które powinny być zastosowane.
Uzasadnienie
NSA uznał, że zarzut niezastosowania przepisów konstytucyjnych jest wadliwy, gdyż nie wskazuje alternatywnych przepisów prawa materialnego, które powinny być zastosowane, ani nie uzasadnia tego wyboru.
Czy błędne zastosowanie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 11 ust. 2 i 4 u.z.n.k. oraz art. 33 ust. 1 i art. 35 u.f.p. miało miejsce?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a zarzut Stowarzyszenia zmierza do podważenia ustaleń faktycznych dotyczących elementu formalnego tajemnicy przedsiębiorcy.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że Stowarzyszenie nie sformułowało zarzutu błędnej wykładni prawa materialnego, a zarzut niewłaściwego zastosowania zmierza do podważenia ustaleń faktycznych, co jest niedopuszczalne w ramach tej podstawy kasacyjnej. Spółka wykazała przesłanki tajemnicy przedsiębiorcy.
Przepisy (27)
Główne
u.d.i.p. art. 5 § 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Ograniczenie dostępu do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy.
Dz.U. 2022 poz 902 art. 5 § 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Odmowa udostępnienia informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy.
Pomocnicze
u.z.n.k. art. 11 § 2
Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
Definicja tajemnicy przedsiębiorstwa.
u.z.n.k. art. 11 § 4
Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
Poprzednia definicja tajemnicy przedsiębiorstwa (wspomniana w kontekście zmian prawnych).
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa wydania decyzji administracyjnej.
u.d.i.p. art. 16 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Odmowa udostępnienia informacji publicznej w drodze decyzji.
u.d.i.p. art. 17 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
u.d.i.p. art. 4 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznej.
u.f.p. art. 33 § 1
Ustawa o finansach publicznych
Wspomniana w zarzutach kasacyjnych dotyczących środków publicznych.
u.f.p. art. 35
Ustawa o finansach publicznych
Wspomniana w zarzutach kasacyjnych dotyczących środków publicznych.
u.f.p. art. 4 § 1
Ustawa o finansach publicznych
Zakres stosowania ustawy do spółek prawa handlowego.
Konstytucja RP art. 61 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do informacji publicznej.
Konstytucja RP art. 61 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia prawa do informacji publicznej.
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia praw i wolności.
p.p.s.a. art. 174 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 174 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi uzasadnienia wyroku.
p.p.s.a. art. 133 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie na podstawie akt sprawy.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzyganie w granicach sprawy.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 3 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 3 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola decyzji administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa zawiera informacje objęte tajemnicą przedsiębiorcy, zarówno pod względem formalnym (podjęcie działań w celu zachowania poufności), jak i materialnym (wartość gospodarcza, charakter techniczny/organizacyjny).
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 141 § 4, art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 151 p.p.s.a. w zw. z k.p.a.) • Zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 61 Konstytucji RP, art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 11 u.z.n.k. i art. 33, 35 u.f.p.)
Godne uwagi sformułowania
Tajemicę przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust 2 u.d.i.p. stanowią więc informacje znane jedynie określonemu kręgowi osób i związane z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością, wobec których podjął on wystarczające środki ochrony w celu zachowania ich poufności (nie jest wymagana przesłanka gospodarczej wartości jak przy tajemnicy przedsiębiorstwa). • Tajemnica przedsiębiorcy nie jest wartością samą w sobie, ma wszak chronić przedsiębiorcę przed negatywnymi skutkami, jakie mogłoby dla prowadzonej przez niego działalności wywołać ujawnienie określonych informacji publicznych, żądanych w trybie u.d.i.p. Muszą one zatem obiektywnie zaistnieć.
Skład orzekający
Sławomir Wojciechowski
przewodniczący sprawozdawca
Olga Żurawska - Matusiak
sędzia
Paweł Mierzejewski
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia tajemnicy przedsiębiorcy w kontekście dostępu do informacji publicznej, analiza przesłanek formalnych i materialnych ochrony informacji handlowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umowy sponsorskiej, ale zasady interpretacji tajemnicy przedsiębiorcy mogą mieć zastosowanie do innych informacji handlowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście ochrony tajemnicy przedsiębiorcy, co jest istotne dla firm i organizacji pozarządowych. Analiza prawna pojęcia tajemnicy jest szczegółowa.
“Czy umowa sponsorska to tajemnica? NSA wyjaśnia granice dostępu do informacji publicznej.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.