Orzeczenie · 2026-03-24

III OSK 2646/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-24
NSAAdministracyjneŚredniansa
oświataprzedszkolezezwoleniesieć szkółprawo oświatowepostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który utrzymał w mocy decyzję Kujawsko-Pomorskiego Kuratora Oświaty odmawiającą zezwolenia na założenie publicznego przedszkola. Podstawą odmowy było niespełnienie przesłanki z § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej, zgodnie z którą utworzenie placówki musi sprzyjać poprawie warunków kształcenia i korzystnie uzupełniać sieć szkół publicznych. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 K.p.a.) oraz prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w zw. z § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia MEN). NSA, związany granicami skargi kasacyjnej i uwzględniając wcześniejsze wiążące wskazania WSA z wyroku z dnia 14 lutego 2022 r. (sygn. II SA/Bd 561/22), uznał skargę za niezasadną. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że organy administracji należycie zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy. Analiza wykazała, że istniejące placówki publiczne w Gminie M. (w tym Przedszkole Miejskie w M. oraz oddziały przedszkolne w szkołach) są w stanie zapewnić wystarczającą liczbę miejsc dla wszystkich dzieci, w tym dla dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Prognozy demograficzne wskazują na zmniejszającą się liczbę dzieci, co oznacza, że istniejąca sieć placówek będzie w stanie zaspokoić potrzeby w przyszłości. Sąd nie stwierdził również istotniejszych różnic w jakości świadczonych usług edukacyjnych między planowaną placówką skarżącej a istniejącymi przedszkolami publicznymi. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 153 P.p.s.a. również uznano za bezzasadne, gdyż organy administracji uwzględniły wskazania sądu z poprzedniego postępowania. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek zezwolenia na założenie publicznego przedszkola, analiza potrzeb edukacyjnych i sieci placówek, znaczenie wskazań sądu w postępowaniu administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji gminy i istniejącej sieci placówek; prognozy demograficzne mogą się zmieniać.

Zagadnienia prawne (2)

Czy utworzenie nowego publicznego przedszkola przez osobę fizyczną będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia i korzystnie uzupełniać istniejącą sieć szkół publicznych w danej miejscowości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli istniejąca sieć placówek jest wystarczająca do zaspokojenia potrzeb edukacyjnych, w tym dzieci ze specjalnymi potrzebami, a prognozy demograficzne nie wskazują na potrzebę zwiększenia liczby miejsc.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy i prognozy demograficzne, które wykazały, że istniejące placówki publiczne w Gminie M. są w stanie zaspokoić potrzeby edukacyjne wszystkich dzieci, a tworzenie nowej placówki nie przyniesie korzyści w postaci poprawy warunków kształcenia ani uzupełnienia sieci.

Czy istniejące placówki publiczne w Gminie M. zapewniają wystarczające warunki do kształcenia dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, istniejące placówki publiczne w Gminie M. realizują wychowanie przedszkolne dla dzieci z potrzebami kształcenia specjalnego, posiadają odpowiednie zaplecze i kadrę, a także uruchomiono oddział integracyjny.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji trafnie stwierdził, że organy administracji ustaliły okoliczności pozwalające na stwierdzenie, że publiczne przedszkole i oddziały przedszkolne w szkołach na terenie Gminy M. realizują wychowanie przedszkolne dla dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, obejmując wszystkie zgłoszone dzieci i oferując odpowiednie zajęcia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Bydgoszczy, który oddalił skargę na decyzję Kuratora Oświaty odmawiającą zezwolenia na założenie publicznego przedszkola.

Przepisy (7)

Główne

Prawo oświatowe art. 51 § ust. 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe

rozporządzenie MEN art. 4 § ust. 1 pkt 6

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej

Zezwolenie jest udzielane, jeżeli utworzenie szkoły w miejscowości wskazanej przez założyciela będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia, a także korzystnie uzupełniać sieć szkół publicznych.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Utworzenie nowego publicznego przedszkola będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia w Gminie M. • Aktualnie skarżąca w formie przedszkola niepublicznego zapewnia opiekę i kształcenie dla 20% dzieci korzystających z edukacji przedszkolnej na terenie Gminy M. • Placówka niepubliczna aktualnie prowadzona przez skarżącą zapewnia najwyższą jakość świadczonych usług edukacyjnych w bezpiecznym budynku z komfortowym placem zabaw, w nowoczesnych i przestronnych salach, a także placówka zatrudnia wykwalifikowaną kadrę pedagogiczną oraz zapewnia liczne zajęcia dodatkowe oraz zajęcia z nauki języka obcego. • Przedszkole publiczne, które planuje założyć skarżąca, będzie w pełni przystosowane do dzieci zarówno z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego, jak i potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka. • Wyrażenie zgody skarżącej na założenie przedszkola publicznego pozwoli zachować aktualny wysoki poziom świadczonych usług edukacyjnych na terenie Gminy M., a nadto rodzice będą mieli możliwość wyboru placówki przedszkolnej dla dzieci. • Miejskie przedszkole oraz oddziały przedszkolne na terminie Gminy M. i gmin sąsiadujących nie zapewniają tak wysokiej jakości usług. • Nieracjonalne jest, aby skarżąca zmuszona była najpierw zamknąć obecnie prowadzoną placówkę niepubliczną, aby dopiero wówczas mogła skutecznie ubiegać się o wydanie pozwolenia na założenie przedszkola publicznego.

Godne uwagi sformułowania

utworzenie szkoły w miejscowości wskazanej przez założyciela będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia, a także korzystnie uzupełniać sieć szkół publicznych • ocena prawa i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie zarówno organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia, jak i sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Skład orzekający

Mirosław Wincenciak

przewodniczący

Artur Kuś

sędzia

Kazimierz Bandarzewski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek zezwolenia na założenie publicznego przedszkola, analiza potrzeb edukacyjnych i sieci placówek, znaczenie wskazań sądu w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji gminy i istniejącej sieci placówek; prognozy demograficzne mogą się zmieniać.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu edukacji publicznej i prywatnej, ale jej szczegółowość prawna może być mniej interesująca dla szerokiej publiczności.

Czy nowe przedszkole publiczne zawsze jest lepsze? NSA wyjaśnia kluczowe kryteria.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst