III OSK 2618/22

Naczelny Sąd Administracyjny2023-02-10
NSAAdministracyjneŚredniansa
dostęp do informacji publicznejwniosek o udostępnienie informacjibezczynność organustrona internetowaorgan samorządowyocena treściprawo prasoweNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą dostępu do informacji publicznej, uznając, że pytania o akceptację treści publikowanych na stronie internetowej nie stanowią informacji publicznej, a jedynie ocenę.

Skarga kasacyjna dotyczyła dostępu do informacji publicznej w zakresie pytań skierowanych do Burmistrza Miasta i Gminy C. Pytania obejmowały m.in. koszty utrzymania strony internetowej, jej właściciela, administratora oraz sposób prowadzenia i akceptacji publikowanych treści. WSA we Wrocławiu oddalił skargę na bezczynność organu, uznając część pytań za niemające charakteru informacji publicznej. NSA rozpoznał skargę kasacyjną, oddalając ją i potwierdzając, że pytania o ocenę sposobu prowadzenia strony nie są informacją publiczną.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej P.P. od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wniosek obejmował szereg pytań dotyczących strony internetowej, w tym jej wydawcy, kosztów utrzymania, redakcji oraz sposobu prowadzenia, w tym czy dopuszczalne jest ośmieszanie mieszkańców i czy burmistrz akceptuje taki sposób prowadzenia strony. WSA uznał, że pytania od 8 do 10 nie stanowią informacji publicznej, a jedynie ocenę działań organu, a także, że organ nie posiada informacji dotyczących strony, która jest użyczona innemu podmiotowi. NSA rozpoznał skargę kasacyjną, oddalając ją. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego są nieskuteczne. W szczególności NSA potwierdził stanowisko WSA, że pytania dotyczące akceptacji lub wpływu na treści publikowane na stronie internetowej przez osoby pełniące funkcje publiczne nie stanowią informacji publicznej, a jedynie subiektywną ocenę organu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, takie pytania nie stanowią informacji publicznej, a jedynie subiektywną ocenę organu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pytania o akceptację lub wpływ na treści publikowane na stronie internetowej przez osoby pełniące funkcje publiczne odnoszą się do subiektywnej oceny organu, a nie do informacji o sprawach publicznych w rozumieniu ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

pkt 2 lit. c

u.d.i.p. art. 10 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

zasada prawdy obiektywnej, stosowana uniwersalnie

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pytania o akceptację lub wpływ na treści publikowane na stronie internetowej przez osoby pełniące funkcje publiczne nie stanowią informacji publicznej, a jedynie ocenę. Organ nie jest zobowiązany do udzielania odpowiedzi na pytania, których nie posiada, jeśli nie ma obowiązku ich posiadania.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 8 i art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. poprzez błędne ustalenie, że pytanie 10 wniosku skarżącego zawierało w sobie ocenę określonego stanu rzeczy, nie zawierając przy tym wniosku o dostęp do informacji publicznej. Zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust.1 pkt 2 lit. c u.d.i.p. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na niezasadnym przyjęciu, iż informacja o wpływaniu lub nie na treści publikowane przez określone medium przez osoby pełniące funkcje publiczne lub związane z pełnieniem tych funkcji w ramach jednostki samorządu terytorialnego nie stanowi informacji publicznej.

Godne uwagi sformułowania

informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w pojęciu tym nie mieszczą się opinie czy oceny dotyczące zasad prowadzenia portalu internetowego. Kwestie poruszane w pytaniach odnoszą się bowiem do wyrażenia pewnego osądu przez organ, a zatem do jego subiektywnej oceny opublikowanych treści. Niezależnie od tego czy organ ma wpływ na umieszczanie określonych treści w artykułach na stronie internetowej, to akceptacja lub nieakceptacja treści takiego artykułu prasowego zawsze będzie subiektywna i nie mieści się w zakresie wykonywania przez organ zadań władzy publicznej, a tym samym z istoty rzeczy nie stanowi informacji publicznej.

Skład orzekający

Beata Jezielska

sędzia

Olga Żurawska - Matusiak

sędzia

Wojciech Jakimowicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia informacji publicznej w kontekście pytań o charakterze ocennym lub dotyczącym akceptacji treści publikowanych przez media finansowane lub związane z samorządem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pytań o charakterze ocennym i wpływie na treści medialne, a nie ogólnych zasad dostępu do informacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu dostępu do informacji publicznej – granic między informacją a oceną. Jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i dostępem do informacji.

Czy pytanie o akceptację treści na stronie samorządu to informacja publiczna? NSA odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 2618/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-02-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Jezielska
Olga Żurawska - Matusiak
Wojciech Jakimowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
IV SAB/Wr 603/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2022-07-13
Skarżony organ
Burmistrz Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
art. 10 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 3 § 2, art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c, art. 141 § 4, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia del. WSA Beata Jezielska po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt: IV SAB/Wr 603/21 w sprawie ze skargi P.P. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 16 maja 2021 r. oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt: IV SAB/Wr 603/21 oddalił skargę P.P. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 16 maja 2021 r.
Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Pismem z dnia 16 maja 2021 r. P.P. wystąpił do Burmistrza Miasta i Gminy C. z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:
1) Kto jest wydawcą, administratorem oraz właścicielem strony [..] pl?
2) Ile dokładnie kosztuje utrzymanie miesięczne strony ze środków publicznych budżetu Miasta i Gminy C.?
3) Ile od początku obecnej kadencji Rady 2018-2023 do dnia dzisiejszego przeznaczonych zostało środków publicznych z budżetu Miasta i Gminy C. na stronę?
4) Kto jest redaktorem naczelnym oraz w zespole redaktorów z imienia i nazwiska? Czy są to urzędnicy Miasta i Gminy C. czy też osoby współpracujące?
5) Czy pracownicy urzędu przekazują i od początku obecnej kadencji Rady 2018-2023 przekazywali jakiekolwiek dokumenty, zdjęcia, maile, informacje dla redaktorów strony i w jaki dokładnie sposób to się odbywa?
6) Czy strona jest stroną C.?
7) Czy strona jest oficjalną stroną C.?
8) Czy redaktor/rzy strony może prowadzić portal w ten sposób, aby m.in. ośmieszać, dyskredytować, pomawiać oraz kłamać na temat mieszkańców Gminy C., innych osób itp. oraz przedstawiać niesprawdzone informacje w publikowanych artykułach?
9) Czy Pan Burmistrz Miasta i Gminy C. popiera i akceptuje ten sposób prowadzenia strony?
10) Czy ktoś z urzędników, w tym Pan Burmistrz Miasta i Gminy C. oraz inne osoby mają wpływ na treść zamieszczanych artykułów na stronie?
11) Czy "G." finansowany jest ze środków publicznych z budżetu Miasta i Gminy C.?
12) W jaki sposób artykuły dla strony udostępniane są innym portalom, gazetom m.in. portalowi [..].pl oraz dla "G."?
13) Czy sposób prowadzenia strony, jej finasowania oraz zamieszczania w nich treści jest zgodny z obowiązującym?
14) Czy strona jest zarejestrowana w sądzie okręgowym zgodnie z prawem prasowym?
15) Ile środków publicznych (z wyszczególnieniem na każdą z nich) w obecnej kadencji Rady zostało wydanych ze środków publicznych na inne portale internetowe (strony www) gazety? Jakie konkretnie to były strony oraz gazety, a także jaki był cel i temat publikacji/artykułów?
Pismem z dnia 31 maja 2021 r. organ powiadomił o nowym terminie rozpoznania sprawy, wyznaczając go na dzień 16 lipca 2021 r.
Pismem z dnia 16 lipca 2021 r. organ udzielił stronie odpowiedzi podając, że
Ad. 1) Właścicielem domeny [..].pl jest Gmina C.;
Ad. 3) Od początku obecnej kadencji Rady 2018-2023 do dnia dzisiejszego przeznaczono 369,00 zł na odnowienie domeny (123,00 zł za rok);
Ad. 5) Tak, zgodnie z przepisami prawa w sposób zwyczajowo przyjęty;
Ad. 8-10) Pytania nie stanowią informacji publicznej, a ocenę działań, których urząd nie jest obowiązany podejmować;
Ad. 11) "G." nie jest finansowany ze środków publicznych budżetu Miasta i Gminy C.;
Ad. 15) W obecnej kadencji Rady nie wydano środków publicznych na inne portale internetowe lub gazety.
Jednocześnie organ wskazał, że nie posiada informacji pozwalających udzielić odpowiedzi na pozostałe pytania zadane we wniosku, jednostką właściwą jest R. w C., które na podstawie umowy użyczenia dysponuje stroną internetową [..] pl.
W skardze na bezczynność organu skarżący zarzucił naruszenie art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez nieudostępnienie wnioskowanej informacji w terminie, domagając się stwierdzenia bezczynności, zobowiązania organu do załatwienia wniosku oraz zasądzenia kosztów postępowania.
W ocenie skarżącego zwolnienie się z obowiązku udostępnienia informacji publicznej z uwagi na ich nieposiadanie przez adresata nie może być ograniczone do oświadczenia złożonego wnioskodawcy, ale wymaga dodatkowej argumentacji potwierdzającej takie okoliczności. Organ w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że nie posiada wnioskowanych informacji. Skarżący nie zgodził się także z oceną organu, że pytania od 8 do 10 nie stanowiły informacji publicznej. Dotyczyły one bowiem sposobu, w jaki wydatkowane są publiczne pieniądze (wszak organ potwierdził, że ponosi koszty utrzymania domeny), tj. akceptacji takiego, a nie innego prowadzenia strony internetowej utrzymywanej z pieniędzy podatników. Podkreślał, że obywatele mają prawo wiedzieć, czy organ akceptuje bądź wpływa na treści publikowane za pośrednictwem domeny, której koszty ponosi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając, że przekazał wszystkie posiadane informacje. Strona [..] pl jest prowadzona przez podmiot trzeci, a nie przez organ, odpowiedź na pozostałe pytania nie stanowi informacji publicznej lub jest logiczną konsekwencją wcześniej udostępnionych danych. W zakresie pytania nr 8 i 9 wskazano, że są one w istocie pytaniem o ocenę, co do której nie ma obowiązku odpowiedzi. W zakresie pytania nr 14 organ wskazał, że strony internetowe nie podlegają rejestracji, odmiennie niż czasopisma, które mogą być rozpowszechniane za pomocą stron internetowych. Pytania te jednak winny być kierowane do wydawcy a nie organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyjaśniając pojęcie bezczynności organu w udostępnieniu informacji publicznej, stwierdził, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji. Zdaniem Sądu skarżący błędnie zakłada, że wszelkie informacje zamieszczone na stronie internetowej [..]pl stanowią informacje publiczne, o których i w zakresie których organ winien posiadać wiedzę, podobnie jak o samej stronie oraz charakterze umieszonych na niej informacji.
W kwestii pytań dotyczących samej strony internetowej (pkt 2, 4, 6, 7, 12, 13, 14 wniosku) organ zbiorczo wskazał w treści udzielonej odpowiedzi, że nie posiada informacji dotyczących tych zagadnień, gdyż jednostką właściwą jest R. w C., które na podstawie umowy użyczenia dysponuje stroną internetową [..]pl. Natomiast wnioski ujęte w pkt od 8 do 10 pisma Strony organ ocenił jako niestanowiące informacji publicznej.
Organ odpowiadając na wniosek wyjaśnił, że w zakresie, odnoszącym się do strony internetowej ([..]pl) nie ma wiedzy, gdyż jest ona użyczona wskazanemu w piśmie podmiotowi prowadzącemu tę stronę. Brak zatem podstaw domagania się od organu wiadomości, których nie posiada. Nie ma przeszkód, aby strona internetowa była udostępniona innym podmiotom, przy zachowaniu własności domeny, co stało się w tym przypadku (jak wyjaśnił to organ w udzielonej odpowiedzi). Zatem jej prowadzenie i wszystkie informacje na niej zawarte leżą w kompetencji innego podmiotu, wskazanego przez organ w piśmie z dnia 16 lipca 2021 r.
W zakresie odpowiedzi organu udzielonej na pytania przedstawione w punktach od 8 do 10 wniosku, Sąd stwierdził, że prawidłowo organ uznał, iż opinie czy oceny dotyczące zasad prowadzenia portalu internetowego nie stanowią informacji o sprawach publicznych. Kwestie poruszane w pytaniach odnoszą się bowiem do wyrażenia pewnego osądu przez organ, a zatem do jego subiektywnej oceny opublikowanych treści. Niezależnie od tego czy organ ma wpływ na umieszczanie określonych treści w artykułach na stronie internetowej, to akceptacja lub nieakceptacja treści takiego artykułu prasowego zawsze będzie subiektywna i nie mieści się w zakresie wykonywania przez organ zadań władzy publicznej, a tym samym z istoty rzeczy nie stanowi informacji publicznej.
Skoro organ udzielił właściwych odpowiedzi w zakreślonym przez prawo terminie, to nie można mu postawić zarzutu bezczynności.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł P.P. zaskarżając ten wyrok w części, tj. w zakresie oddalenia skargi co do punktu 10 wniosku skarżącego, zrzekając się przeprowadzenia rozprawy, wnosząc o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i rozstrzygnięcie sprawy co do istoty poprzez stwierdzenie, że organ w tym zakresie dopuścił się bezczynności, orzeczenia o jej charakterze, nakazanie rozpoznania wniosku skarżącego i orzeczenie o kosztach postępowania, ewentualnie o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zarzucając naruszenie:
1) przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, a to art. 3 § 2 pkt 8 i art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez błędne ustalenie, iż pytanie 10 wniosku skarżącego zawierało w sobie ocenę określonego stanu rzeczy, nie zawierając przy tym wniosku o dostęp do informacji publicznej,
2) prawa materialnego, a to: art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust.1 pkt 2 lit. c ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez ich błędną wykładnię polegającą na niezasadnym przyjęciu, iż informacja o wpływaniu lub nie na treści publikowane przez określone medium przez osoby pełniące funkcje publiczne lub związane z pełnieniem tych funkcji w ramach jednostki samorządu terytorialnego nie stanowi informacji publicznej.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że rezultatem błędnego ustalenia co do treści pytania skierowanego przez skarżącego do organu była błędna wykładnia przepisów prawa materialnego, polegająca na uznaniu, że informacja o wpływaniu lub nie na treści publikowane przez określone medium przez osoby pełniące funkcje publiczne lub związane z pełnieniem tych funkcji w ramach jednostki samorządu terytorialnego dotyczy oceny rzeczywistości, a nie faktów, wobec czego nie stanowi informacji publicznej.
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2022 r., poz. 329) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Z kolei według art. 182 § 3 p.p.s.a. na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, a strona przeciwna nie przedstawiła odmiennych wniosków procesowych, skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).
Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.
Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na zarzutach naruszenia przepisów postępowania oraz naruszenia prawa materialnego. W sytuacji, gdy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, LEX nr 1217424; wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, LEX nr 596025; wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13, LEX nr 1488113), gdyż dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy, możliwe jest badanie zasadności zarzutów naruszenia prawa materialnego.
W ramach zarzutów naruszenia przepisów postępowania wskazano na art. 3 § 2 pkt 8 i art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902) dalej u.d.i.p., upatrując naruszenia tych przepisów w błędnym ustaleniu, że pytanie 10 wniosku skarżącego zawierało w sobie ocenę określonego stanu rzeczy, nie zawierając przy tym wniosku o dostęp do informacji publicznej. Tak postawiony zarzut nie mógł być skuteczny.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że przepis art. 3 § 2 p.p.s.a. określa zakres kognicji sądu administracyjnego i żadna z jednostek redakcyjnych art. 3 § 2 cyt. ustawy nie odnosi się, przynajmniej wprost, do obowiązku sądu administracyjnego w zakresie sposobu procedowania przed tym sądem (por. wyrok NSA z dnia 4 września 2008 r., I OSK 266/08, LEX nr 490087). Przepis art. 3 § 2 p.p.s.a. w istocie nie zawiera samodzielnej treści normatywnej, określa wyłącznie zakres postępowania sądowoadministracyjnego i nie może być podstawą zarzutu kasacyjnego z art. 174 pkt 2 tej ustawy bez powiązania z innymi przepisami procesowymi (por. wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 2008 r., I FSK 277/07; wyrok NSA z dnia 4 września 2008 r., I OSK 266/08, LEX nr 490087; postanowienie NSA z dnia 9 grudnia 2009 r., II OSK 1375/09, LEX nr 582850). Przepis ten ma charakter ustrojowy, określając w sposób najbardziej ogólny i generalny zakres sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjne. Zawarte w nim unormowania nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej albowiem sądy administracyjne realizują swoje ustawowe kompetencje w ramach wykonywania kontroli legalności administracji publicznej na podstawie i w trybie szeregu konkretnych, określonych przepisów prawa, które w przypadku zarzutu ich naruszenia, winny być wskazane w skardze kasacyjnej z towarzyszącym temu sprecyzowaniem i umotywowaniem: do jakiego przekroczenia bądź niedopełnienia prawa doszło i na czym ono polegało.
Istotne zatem dla oceny skuteczności omawianego zarzutu jest ustalenie, czy poprzez naruszenie przepisów powołanych w treści omawianego zarzutu w powiązaniu z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. doszło do błędnego ustalenia, że pytanie 10 wniosku skarżącego zawierało w sobie ocenę określonego stanu rzeczy, nie zawierając przy tym wniosku o dostęp do informacji publicznej. W istocie strona skarżąca kasacyjnie kwestionuje poprawności ustaleń i ocen w zakresie stanu faktycznego wskazując na naruszenie w ten sposób art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. "Informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek". Chcąc zakwestionować prawidłowość oceny wniosku o udostępnienie informacji publicznej należy wskazać przepisy, które stanowią podstawy i kryteria dokonywania takiej oceny. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zawiera takich przepisów, konieczne jest zatem odwołanie się do ogólnych standardów w tym zakresie. Niewątpliwie standardy takie wyznacza zasada prawdy obiektywnej sformułowana w art. 7 k.p.a., zgodnie z którym "W toku postępowania organy administracji publicznej (...) podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (...)". W ugruntowanych poglądach doktryny i orzecznictwa wskazuje się, że w katalogu zasad ogólnych k.p.a. mieszczą się i takie, które mają znaczenie dla całego prawa administracyjnego pełniąc funkcję jego części ogólnej. Do zasad takich należy zaliczyć m.in. te, które zostały sformułowane w art. 7 k.p.a. Właśnie ze względu na taki ich uniwersalny charakter swoją wagą i treścią wykraczają poza ramy k.p.a. i przez to mają zastosowanie i do innych postępowań niż te, które zostały uregulowane w k.p.a., a także do prawa materialnego oraz ustroju administracji (zob. np. Z. Cieślak, Zasady prawa administracyjnego, w: Z. Cieślak, I. Lipowicz, Z. Niewiadomski, Prawo administracyjne. Część ogólna, Warszawa 2000, s. 65; J. Zimmermann, Alfabet prawa administracyjnego, Warszawa 2022, s. 300). Powołanie się na zasady zakodowane w art. 7 k.p.a. nie oznacza zatem stosowania proceduralnych przepisów k.p.a. do postępowania zainicjowanego wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, które nie kończy się wydaniem decyzji, lecz oznacza stosowanie ogólnych norm-zasad całego prawa administracyjnego wysłowionych formalnie w art. 7 k.p.a. Potrzebę taką od lat akcentuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreślając, że "Każdy wniosek, niezależnie od tego, jaki rodzaj postępowania ma wszczynać, musi zawierać co najmniej takie dane i być na tyle precyzyjny, aby możliwe było jego załatwienie zgodnie z prawem. Nie można więc wykluczyć, że także i wnioskowi o udostępnienie informacji publicznej nie będzie nadany bieg, jeśli jego treść nie pozwoli na ustalenie przedmiotu i istoty żądania, a wnioskujący takiego braku nie uzupełni. Czynności zmierzające do uzupełnienia takiego wniosku, czy też ustalenia rzeczywistej treści żądania nie będą co prawda podejmowane w trybie art. 64 k.p.a., ale w realizacji ogólnych zasad wynikających zarówno z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak i z art. 6-12 k.p.a. Te ostatnie bowiem, jakkolwiek zamieszczone w kodeksie mającym zastosowanie do postępowań w sprawach rozstrzyganych decyzją administracyjną, mają charakter uniwersalny i należy je odnosić do każdego działania administracji (władzy) publicznej" (zob. wyrok WSA w Krakowie z 13 listopada 2007 r., II SAB/Kr 58/07, LEX nr 974181; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 12 kwietnia 2012 r., II SAB/Ol 33/12; H. Knysiak-Molczyk, Granice prawa do informacji w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, Warszawa 2013, s. 224-225). Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał wielokrotnie, że "Postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym i uproszczonym, w którym przepisy kodeksu postępowania administracyjnego znajdują zastosowanie dopiero na etapie wydania decyzji w trybie art. 16 u.d.i.p. Artykuł 10 ustawy nie określa żadnej formy ani też ram wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Nie oznacza to jednak, że do postępowania dotyczącego informacji publicznej nie stosuje się pewnych ogólnych zasad odnoszących się do postępowań administracyjnych. Mają one charakter uniwersalny i należy je odnosić do każdego działania władzy publicznej. Pozwalają adresatowi wniosku na jego zgodne z prawem rozpoznanie, zapewniają ponadto należytą ochronę praw przysługujących wnioskodawcy. Podmiot, do którego wniosek został skierowany nie jest upoważniony do jego modyfikacji, powinien zatem móc prawidłowo rozpoznać intencje strony" (por. np. uzasadnienie uchwały NSA z dnia 9 grudnia 2013 r., I OPS 7/13; wyrok NSA z dnia 19 lutego 2014 r., I OSK 903/13; wyrok NSA z dnia 18 października 2017 r., I OSK 3521/15; wyrok NSA z dnia 18 maja 2021 r., III OSK 1077/21). Dla zakwestionowania poprawności ustaleń i ocen w zakresie stanu faktycznego sprawy, a ocena treści wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest oceną jednego z istotnych elementów sprawy udostępnienia informacji publicznej, nie jest zatem wystarczające poprzestanie na wskazaniu na art. 10 ust. 1 u.d.i.p. bez powiązania go z normami wskazującymi sposób czynienia użytku z kompetencji do rozpoznania tego wniosku.
Nie było również możliwe podważenie ocen i ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Przypomnieć trzeba, że art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może służyć skutecznemu kwestionowaniu prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09, LEX nr 552012, wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2009 r., II FSK 568/08, LEX nr 513044). Uchybienie to musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej.
Nietrafny okazał się także zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust.1 pkt 2 lit. c u.d.i.p. Naruszenia tych przepisów strona skarżąca kasacyjnie upatruje w ich błędnej wykładni polegającej na niezasadnym przyjęciu, iż informacja o wpływaniu lub nie na treści publikowane przez określone medium przez osoby pełniące funkcje publiczne lub związane z pełnieniem tych funkcji w ramach jednostki samorządu terytorialnego nie stanowi informacji publicznej.
W odniesieniu do tego zarzutu należy zwrócić uwagę, że Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przyjął, że "informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w pojęciu tym nie mieszczą się opinie czy oceny dotyczące zasad prowadzenia portalu internetowego. Kwestie poruszane w pytaniach odnoszą się bowiem do wyrażenia pewnego osądu przez organ, a zatem do jego subiektywnej oceny opublikowanych treści. Odpowiedzi na te pytania nie mogą więc stanowić informacji publicznej. Niezależnie bowiem od tego czy organ ma wpływ na umieszczanie określonych treści w artykułach na stronie internetowej, to akceptacja lub nieakceptacja treści takiego artykułu prasowego zawsze będzie subiektywna i nie mieści się w zakresie wykonywania przez organ zadań władzy publicznej, a tym samym z istoty rzeczy nie stanowi informacji publicznej." Z powołanego fragmentu wyroku wynika zatem wprost, że Sąd uznał, iż pytaniem objęto subiektywną ocenę organu opublikowanych treści, nie dokonał jednak takiej wykładni pojęcia informacji publicznej, która wskazywałaby, że informacja o wpływaniu (lub nie) na publikowane treści przez osoby pełniące funkcje publiczne nie stanowi informacji publicznej. Niezależnie zatem od prawidłowości zaprezentowanego przez Sąd stanowiska, którego nie podważono skutecznie w ramach zarzutu naruszenia przepisów postępowania, Sąd przypisywanego mu w zarzucie dokonania błędnej wykładni przepisów prawa materialnego poglądu nie wyraził, co czyniło podniesiony zarzut naruszenia prawa materialnego zarzutem nieskutecznym.
W tym stanie rzeczy, wobec nieskuteczności zarzutów skargi kasacyjnej, skarga ta podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI