III OSK 2591/21

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-18
NSAAdministracyjneWysokansa
policjaoddelegowaniezwolnienie ze służbydyspozycjaprawo administracyjnefunkcjonariuszNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną funkcjonariusza Policji dotyczącą odwołania z oddelegowania, potwierdzając konieczność odwołania z delegacji przed zwolnieniem ze służby.

Skarga kasacyjna dotyczyła odwołania funkcjonariusza Policji z oddelegowania do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz pozostawienia w dyspozycji. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy. NSA uznał, że odwołanie z oddelegowania jest obligatoryjne przed zwolnieniem ze służby, nawet jeśli funkcjonariusz sam wnioskuje o zwolnienie, a przepis dotyczący zwolnienia ze stanowiska równorzędnego w instytucji krajowej nie stanowi samodzielnej podstawy do zwolnienia ze służby.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej funkcjonariusza Policji, T.K., od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Decyzja ta utrzymywała w mocy rozkaz Komendanta Głównego Policji o odwołaniu T.K. z oddelegowania do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz pozostawieniu go w dyspozycji. Funkcjonariusz złożył raport, w którym wnioskował o zwolnienie ze służby w Policji z uwagi na nabycie uprawnień emerytalnych, wskazując jako podstawę art. 36h ust. 2 ustawy o Policji. Organy uznały, że raport ten inicjuje postępowanie o odwołanie z oddelegowania, a następnie o zwolnienie ze służby. Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną, potwierdził stanowisko sądów niższych instancji i organów administracji. Sąd podkreślił, że odwołanie z oddelegowania jest obligatoryjne przed zwolnieniem ze służby, nawet jeśli funkcjonariusz sam o to wnioskuje. Zaznaczono, że art. 36h ust. 2 ustawy o Policji nie jest samodzielną podstawą zwolnienia ze służby, a jedynie reguluje kwestię zwolnienia ze stanowiska równorzędnego w instytucji krajowej w ramach procedury odwołania z oddelegowania. NSA sprostował również oczywistą omyłkę pisarską w sentencji zaskarżonego wyroku WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, odwołanie z oddelegowania jest obligatoryjne przed zwolnieniem ze służby w Policji, niezależnie od podstawy zwolnienia.

Uzasadnienie

Stosunek służbowy i oddelegowanie są ze sobą ściśle powiązane. Oddelegowanie może trwać tylko tak długo, jak istnieje stosunek służbowy. Zwolnienie ze służby funkcjonariusza oddelegowanego musi być poprzedzone jego odwołaniem z oddelegowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (23)

Główne

u.p. art. 36g § 1

Ustawa o Policji

Komendant Główny Policji odwołuje policjanta z oddelegowania w przypadku konieczności zwolnienia go ze służby w Policji.

Pomocnicze

u.p. art. 364

Ustawa o Policji

u.p. art. 36g § 3

Ustawa o Policji

Komendant Główny Policji odwołuje policjanta z oddelegowania do instytucji krajowej lub instytucji zagranicznej na jego wniosek.

u.p. art. 36g § 4

Ustawa o Policji

Komendant Główny Policji, z uwagi na uzasadnione potrzeby Policji, może odwołać policjanta z oddelegowania bez jego zgody.

u.p. art. 36h § 1

Ustawa o Policji

Po odwołaniu policjanta z oddelegowania przełożony właściwy w sprawach osobowych mianuje go na stanowisko nie niższe niż zajmowane przed oddelegowaniem.

u.p. art. 36h § 2

Ustawa o Policji

Komendant Główny Policji może wyrazić zgodę na zwolnienie ze służby w Policji policjanta ze stanowiska równorzędnego do zajmowanego w instytucji krajowej.

u.p. art. 37a § 1

Ustawa o Policji

Policjanta w przypadku zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego można przenieść do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy.

u.p. art. 41 § 2

Ustawa o Policji

Dotyczy fakultatywnego zwolnienia ze służby policjanta, w tym z pkt 4 - z uwagi na nabycie uprawnień emerytalnych.

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 156 § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd sprostował oczywistą omyłkę pisarską w sentencji wyroku.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 61 § 1

Kodeks cywilny

Raport skarżącego potraktowano jako oświadczenie woli.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 36g ust. 1 ustawy o Policji poprzez jego zastosowanie. Naruszenie art. 36h ust. 2 ustawy o Policji poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. (utrzymanie w mocy decyzji wydanej bez wyjaśnienia wątpliwości). Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 8 k.p.a. (wydanie decyzji wbrew wnioskowi i bez uzasadnienia). Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a. (rozstrzygnięcie dowolne wbrew wnioskowi). Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a. oraz w zw. z art. 107 §1 i § 3 k.p.a. (decyzja bez uzasadnienia faktycznego i prawnego co do art. 36 h ust. 2). Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. (brak odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do zarzutów skargi).

Godne uwagi sformułowania

odwołanie z oddelegowania nie zawsze związane jest ze zwolnieniem ze służby w Policji, natomiast zawsze zwolnienie ze służby w Policji oddelegowanego funkcjonariusza do pracy poza służbą musi być poprzedzone jego odwołaniem z oddelegowania. Przepis art. 36h ust. 2 ustawy o Policji nie stanowi samodzielnej podstawy do zwolnienia policjanta ze służby w Policji, lecz wyłącznie podstawę do odwołania policjanta z oddelegowania ze służby poza Policją.

Skład orzekający

Tamara Dziełakowska

przewodniczący

Olga Żurawska - Matusiak

sprawozdawca

Kazimierz Bandarzewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oddelegowania funkcjonariuszy Policji, konieczności odwołania z oddelegowania przed zwolnieniem ze służby oraz zakresu stosowania art. 36h ust. 2 ustawy o Policji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji oddelegowanego do pracy poza służbą, który sam wnioskuje o zwolnienie ze służby.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z oddelegowaniem i zwolnieniem ze służby funkcjonariuszy Policji, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i sprawami funkcjonariuszy.

Oddelegowanie policjanta: kiedy można go odwołać i zwolnić ze służby?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 2591/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-10-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Kazimierz Bandarzewski
Olga Żurawska - Matusiak /sprawozdawca/
Tamara Dziełakowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
II SA/Wa 1219/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-11-12
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1990 nr 30 poz 179
art. 364
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.) sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant asystent sędziego Adam Płusa po rozpoznaniu w dniu 18 października 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 1219/19 w sprawie ze skargi T.K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 kwietnia 2019 r., nr 666/kadr/19 w przedmiocie odwołania z oddelegowania do pełnienia zadań służbowych poza Policją i pozostawieniu w dyspozycji 1. prostuje z urzędu oczywistą omyłkę pisarską zawartą w sentencji zaskarżonego wyroku w ten sposób, że w miejsce przedmiotu "zwolnienia ze służby ze stanowiska równorzędnego do zajmowanego w ramach oddelegowania do innego organu" postanawia wpisać przedmiot "odwołania z oddelegowania do pełnienia zadań służbowych poza Policją i pozostawieniu w dyspozycji"; 2. oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 12 listopada 2019 r., II SA/Wa 1219/19 oddalił skargę T.K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 18 kwietnia 2019 r., nr 666/kadr/19 w przedmiocie odwołania z oddelegowania do pełnienia zadań służbowych poza Policją i pozostawieniu w dyspozycji.
Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym sprawy.
Komendant Główny Policji (dalej: "Komendant" lub "organ pierwszej instancji") rozkazem personalnym z 2 maja 2018 r., nr 1730, na podstawie art. 32 ust. 1, art. 36 ust. 4 i ust. 4b ust. 1 oraz art. 37a pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2019 r. poz. 161), z 6 maja 2018 r. zwolnił T.K. (dalej: "skarżący") z zajmowanego stanowiska służbowego [...] Komendy Głównej Policji i z 7 maja 2018 r. przeniósł do dyspozycji Komendanta Głównego Policji oraz oddelegował do pełnienia zadań służbowych w Ministerstwie [...], na stanowisku [...] (z uposażeniem w 15 grupie zaszeregowania z mnożnikiem 4,35 kwoty bazowej wynoszącej 1523,29 zł z uposażeniem zasadniczym w wysokości 6630 zł i dodatkiem funkcyjnym w kwocie 4043.60 zł), do odwołania.
Skarżący przed oddelegowaniem zajmował stanowisko [...] Komendy Głównej Policji (w 11 grupie zaszeregowania, z mnożnikiem 2,60 kwoty bazowej wynoszącej 1523,29 zł, z uposażeniem zasadniczym w wysokości 3960 zł i dodatkiem funkcyjnym w kwocie 2700 zł miesięcznie, z zachowanym prawem od stawki uposażenia w wysokości 4720 zł).
Raportem z 10 stycznia 2019 r. skarżący wystąpił do Komendanta Głównego Policji "o wyrażenie zgody na podstawie art. 36h ust. 2 ustawy o Policji na zwolnienie ze służby w Policji ze stanowiska równorzędnego do zajmowanego w okresie oddelegowania (...)" oraz o skierowanie na komisję lekarską. Po złożeniu raportu, na wniosek organu skarżący uzupełnił treść raportu zwracając się o zwolnienie ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji.
Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr 550 z 22 lutego 2019 r. (opatrzonym w klauzulę natychmiastowej wykonalności), na podstawie art. 32 ust. 1, art. 36g ust. 1, art. 36h ust. 1, art. 37a pkt 1 i art. 121 ust. 1 ustawy o Policji, 1) z 26 lutego 2019 r. odwołał skarżącego z oddelegowania do pełnienia zadań służbowych poza Policją w Ministerstwie [...], 2) z 27 lutego 2019 r. pozostawił skarżącego w swojej dyspozycji, 3) ustalił skarżącemu uposażenie w 11 grupie zaszeregowania, z mnożnikiem 2,941 kwoty bazowej wynoszącej 1523,29 zł, z uposażeniem zasadniczym w wysokości 4480 zł i dodatkiem funkcyjnym w kwocie 2700 zł miesięcznie, z zachowanym prawem do stawki uposażenia w wysokości 4720 zł.
W uzasadnieniu rozkazu personalnego organ podał, że w związku ze złożeniem przez skarżącego raportu z 10 stycznia 2019 r. o zwolnienie ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji, tj. z uwagi na nabycie uprawnień emerytalnych, zachodziła konieczność odwołania skarżącego z oddelegowania i mianowania na stanowisko nie niższe niż zajmowane przed oddelegowaniem (art. 36g ust. 1 i art. 36h ust. 1 tej ustawy), ewentualnie przeniesienie do dyspozycji na zasadach określonych w art. 37a pkt 1 ustawy o Policji.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister" lub "organ odwoławczy"), po rozpoznaniu odwołania skarżącego, decyzją z 18 kwietnia 2019 r., nr 666/kadr/19, utrzymał w mocy powyższy rozkaz personalny organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu stwierdził m. in., że raport skarżącego zawierający zgłoszenie wystąpienia ze służby, należy traktować jak oświadczenie woli w rozumieniu art. 61 § 1 k.c., a zatem właściwy przełożony funkcjonariusza zobowiązany był go uwzględnić.
Zdaniem Ministra, organ pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował raport skarżącego z 10 stycznia 2019 r. W konsekwencji zasadnie zastosował art. 36g ust. 1 ustawy o Policji, a więc odwołał skarżącego z oddelegowania do Ministerstwa, zawiadomił o tym tę instytucję oraz z uwagi na brak wakatu na stanowisku służbowym równorzędnym do zajmowanego przez skarżącego przed oddelegowaniem oraz jeden dzień poprzedzający rozwiązanie stosunku służbowego, na podstawie art. 37a pkt 1 ustawy o Policji pozostawił go w swojej dyspozycji z zachowaniem uposażenia przysługującego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym w Komendzie Głównej Policji (art. 121 ust. 1 ustawy o Policji).
Organ odwoławczy stwierdził, że w świetle przepisów prawa nie jest możliwe (dopuszczalne) zwolnienie oddelegowanego policjanta ze służby w Policji z pominięciem art. 36g ustawy o Policji, a zatem bez wcześniejszego odwołania z oddelegowania i uregulowania jego statusu służbowego poprzez mianowanie go na stanowisko nie niższe niż zajmowane przed oddelegowaniem, przeniesienie do dyspozycji, czy też mianowanie (powołanie) na stanowisko równorzędne do zajmowanego w instytucji krajowej, w sytuacji wyrażenia przez Komendanta Głównego Policji zgody na zwolnienie z takiego stanowiska (art. 36h ust. 2).
Skarżący, nie zgadzając się z powyższą decyzją, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") oddalił skargę.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący kwestionuje przede wszystkim odwołanie go z oddelegowania, utrzymując, że nie było ono konieczne w sytuacji, gdy w raporcie wnioskował o zwolnienie go ze służby na podstawie art. 36 h ust. 2 ustawy o Policji.
Sąd pierwszej instancji nie podzielił tych zarzutów. Z treści art. 36g ust. 1 ustawy o Policji wynika bowiem, że zwolnienie ze służby funkcjonariusza oddelegowanego musi być poprzedzone odwołaniem z oddelegowania. Wymaganie to dotyczy każdego zwolnienia ze służby, w tym również zwolnienia na podstawie art. 36 h ust. 2 ustawy o Policji, jako że w tym przepisie jest zawarte odwołanie do art. 36g (w tym do ust. 1 tego artykułu). Nawet zatem, gdyby organ wyraził zgodę na zwolnienie skarżącego ze służby na podstawie art. 36h ust. 2 ustawy o Policji, zwolnienie wymagałoby odwołania z oddelegowania zgodnie z art. 36g ust. 1 ustawy o Policji.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji, wyprowadzanie na podstawie art. 36 g ust. 3 ustawy o Policji wniosku, że zwolnienie ze służby na podstawie art. 36h ust. 2 ustawy o Policji nie musi być poprzedzone odwołaniem z delegacji w rozumieniu art. 36g ustawy o Policji jest błędne. Przepis art. 36g ust. 3 ustawy o Policji dotyczy bowiem jedynie samego odwołania funkcjonariusza z oddelegowania na jego wniosek, nie mającego związku ze zwolnieniem go ze służby. W art. 36h ust. 2 ustawy o Policji jest natomiast mowa o zwolnieniu ze służby w Policji funkcjonariusza pozostającego w oddelegowaniu i w takim przypadku zwolnienie musi być poprzedzone odwołaniem z oddelegowania.
W ocenie Sądu pierwszej instancji, istnieje ścisły związek pomiędzy stosunkiem służbowym a oddelegowaniem. Stan oddelegowania polega na tym, że wskutek podjęcia decyzji o oddelegowaniu stosunek służbowy ulega zawieszeniu na czas delegacji przeznaczonej na wykonywanie pracy poza służbą i oddelegowanie może trwać tylko tak długo, jak istnieje stosunek służbowy. Władza oddelegowania jest elementem władzy służbowej przełożonego, a zatem, co oczywiste, nie może czasowo wykraczać poza istnienie podstawy tej władzy, a więc poza istnienie stosunku służbowego. Skoro przepisy ustawy o Policji nie przewidują ustania oddelegowania automatycznie (z mocy prawa), z chwilą zwolnienia ze służby, to wynika z tego, że zwolnienie ze służby osoby oddelegowanej do pracy poza służbą wymaga odwołania z oddelegowania.
Skarżący, nie zgadzając się z powyższym wyrokiem, zaskarżył go w całości skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:
1. na podstawie art, 174 pkt 1) p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
a) art. 36g ust. 1 ustawy o Policji, poprzez jego zastosowanie, pomimo iż przepis ten w niniejszej sprawie nie powinien mieć zastosowania;
b) art. 36h ust. 2 ustawy o Policji, poprzez jego niezastosowanie, pomimo iż przepis ten w niniejszej sprawie powinien mieć zastosowanie;
2. na podstawie art. 174 pkt 2) p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
a) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w szczególności, poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej bez uprzedniego wyjaśnienia ewentualnych wątpliwości, co do treści żądania skarżącego zawartego w raporcie skarżącego z 10 stycznia 2019 r.;
b) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a, w zw. z art. 8 k.p.a., polegające na utrzymaniu w mocy decyzji wydanej w wyniku postępowania przeprowadzonego w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, a w szczególności polegającego wydaniu rozstrzygnięcia wbrew wnioskowi oraz bez stosownego uzasadnienia;
c) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji rozstrzygającej sprawę w sposób całkowicie dowolny wbrew wnioskowi skarżącego;
d) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a. oraz w zw. z art. 107 §1 i § 3 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji nie zawierającej uzasadnienia faktycznego, ani prawnego co do zastosowania w sprawie art. 36 h ust. 2 ustawy o Policji;
e) naruszenie art. 141 § 4 pkt p.p.s.a., poprzez brak odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutów podnoszonych w skardze.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, poprzez uwzględnienie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Ponadto skarżący wniósł o rozpoznanie skargi na rozprawie, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację, mającą na celu wykazanie zasadności podniesionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wyrażona w tym przepisie zasada oznacza pełne związanie Sądu podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej. Konkretne, zawarte w skardze kasacyjnej, przyczyny zaskarżenia determinują zakres rozpoznania sprawy, czyli badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego wyroku sądu I instancji. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (pkt 2), przy czym skarga powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie (art. 176 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznaje sprawy na nowo, w takim zakresie, jak czyni to sąd pierwszej instancji. Kierunek czynności kontrolnych, jakie Naczelny Sąd Administracyjny może podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia, wyznaczają podstawy sformułowane w skardze kasacyjnej.
W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., a więc zarzutach zarówno naruszenia prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. Co do zasady, gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Jednakże w tejże sprawie w pierwszej kolejności rozpoznane zostaną zarzuty naruszenia prawa materialnego. Ewentualne przesądzenie ich zasadności będzie miało bezpośredni wpływ na ocenę zarzutów naruszenia prawa procesowego.
Zgodnie z art. 36g ust. 1 ustawy o Policji, Komendant Główny Policji odwołuje policjanta z oddelegowania w przypadku konieczności zwolnienia go ze służby w Policji, zawiadamiając o tym odpowiednio instytucję krajową, instytucję zagraniczną lub instytucję finansującą. W myśl zaś art. 36g ust. 3 ustawy o Policji, Komendant Główny Policji odwołuje policjanta z oddelegowania do instytucji krajowej lub instytucji zagranicznej na jego wniosek, zawiadamiając odpowiednio właściwą instytucję. Odwołanie następuje w terminie do 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Z kolei na podstawie art. 36g ust. 4 ustawy o Policji Komendant Główny Policji, z uwagi na uzasadnione potrzeby Policji, może odwołać policjanta z oddelegowania bez jego zgody, zawiadamiając o tym instytucję krajową, instytucję zagraniczną lub instytucję finansującą oraz policjanta. Odwołanie następuje nie wcześniej niż z upływem 30 dni od dnia zawiadomienia.
Stosownie natomiast do art. 36h ust. 1 ustawy o Policji po odwołaniu policjanta z oddelegowania przełożony właściwy w sprawach osobowych mianuje go na stanowisko nie niższe niż zajmowane przed oddelegowaniem. Na podstawie zaś art. 36h ust. 2 ustawy o Policji, Komendant Główny Policji może wyrazić zgodę na zwolnienie ze służby w Policji policjanta, o którym mowa w art. 36g, ze stanowiska równorzędnego do zajmowanego w instytucji krajowej. Nie dotyczy to policjanta, który podlega zwolnieniu ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3-5 oraz ust. 2 pkt 1, 2, 5 i 8 albo wobec którego orzeczono karę dyscyplinarną wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe.
Jak zasadnie wskazał Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu skarżonego wyroku, pomiędzy stosunkiem służbowym a oddelegowaniem istnieje ścisły związek. Stan oddelegowania polega bowiem na tym, że wskutek podjęcia decyzji o oddelegowaniu stosunek służbowy ulega zawieszeniu na czas delegacji przeznaczonej na wykonywanie pracy poza służbą. Oddelegowanie może trwać tylko tak długo, jak istnieje stosunek służbowy. Władza oddelegowania jest elementem władzy służbowej przełożonego. Oddelegowanie nie może wychodzić więc poza ramy istnienia stosunku służbowego. Podkreślić przy tym należy, że odwołanie z oddelegowania nie zawsze związane jest ze zwolnieniem ze służby w Policji, natomiast zawsze zwolnienie ze służby w Policji oddelegowanego funkcjonariusza do pracy poza służbą musi być poprzedzone jego odwołaniem z oddelegowania.
Za uzasadnione uznać zatem należy, że art. 36h ust. 2 ustawy o Policji ma zastosowanie wobec policjanta, w stosunku, do którego toczy się postępowanie w sprawie odwołania z oddelegowania do instytucji krajowej i jednocześnie postępowanie w sprawie zwolnienia ze służby w Policji na innej podstawie niż art. 41 ust. 1 pkt 3-5 oraz ust. 2 pkt 1, 2, 5 i 8 tejże ustawy, pod warunkiem, że nie orzeczono wobec niego kary dyscyplinarnej wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe.
Jednocześnie zgodnie z art. 37a pkt 1 ustawy o Policji, policjanta w przypadku zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego można przenieść do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy.
Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżący raportem z 10 stycznia 2019 r. zwrócił się do Komendanta, na podstawie art. 36h ust. 2 ustawy o Policji, o wyrażenie zgody na zwolnienie ze służby w Policji, z uwagi na nabycie przez niego uprawnień emerytalnych. Wobec tego zgodzić się należy ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonej decyzji, że tym samym skarżący w pierwszej kolejności zainicjował postępowanie w sprawie odwołania go z oddelegowania, a następnie w sprawie zwolnienia ze służby w Policji.
Dlatego za nieuzasadniony należy uznać zarzut skarżącego kasacyjnie naruszenia art. 36g ust. 1 ustawy o Policji, poprzez jego zastosowanie. W sytuacji bowiem konieczności zwolnienia policjanta ze służby, Komendant w pierwszej kolejności powinien odwołać funkcjonariusza z oddelegowania. Zatem z chwilą złożenia przez skarżącego oświadczenia woli o wystąpieniu ze służby w Policji, Komendant zobowiązany był do odwołania skarżącego z oddelegowania, przy jednoczesnym zawiadomieniu instytucji, do której skarżący był oddelegowany, tj. Ministerstwa [...], co w niniejszej sprawie miało miejsce.
W okolicznościach niniejszej sprawy nie można czynić zarzutu niezastosowania wobec skarżącego art. 36h ust. 2 ustawy o Policji. Przepis ten nie stanowi podstawy zwolnienia ze służby w Policji. Wskazać należy, że przepisy ustawy o Policji wprost określają wszystkie dopuszczalne podstawy zwolnienia policjanta ze służby. Rozwiązanie stosunku służbowego w przypadku złożenia przez funkcjonariusza pisemnego zgłoszenia wystąpienia ze służby może nastąpić w trybie przewidzianym w art. 41 ust. 3 ustawy o Policji. Jeżeli zaś zaistnieją przesłanki wyszczególnione w art. 41 ust. 1 ustawy o Policji, zwolnienie policjanta ze służby jest obligatoryjne. W przypadkach zaś określonych w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji zwolnienie ze służby policjanta ma charakter fakultatywny. Katalog przesłanek skutkujących zarówno obligatoryjnym, jak i fakultatywnym zwolnieniem ze służby jest zamknięty. W konsekwencji stwierdzić należy, że rozwiązanie stosunku służbowego z innych przyczyn, niż wskazane w art. 41 ustawy o Policji jest niedopuszczalne. Tym samym nietrafne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji wyrażone w zaskarżonym uzasadnieniu, jakoby art. 36h ust. 2 ustawy o Policji stanowił jedną z podstaw zwolnienia ze służby. Podkreślić należy, że niniejsza sprawa dotyczy odwołania skarżącego z oddelegowania do pełnienia zadań służbowych poza Policją i pozostawieniu go w dyspozycji Komendanta. Zatem podstawę działania organu stanowił wyłącznie art. 36g ustawy o Policji. Sprawa ta nie dotyczy zwolnienia skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Błędne stanowisko Sądu nie ma więc istotnego znaczenia w rozpoznawanej sprawie.
W konsekwencji za nieuzasadnione należy uznać zarzuty naruszenia prawa procesowego, tj. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.
Jak wynika z art. 7 k.p.a. organ jest związany zasadą prawdy obiektywnej, która wyraża się w obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Przepis art. 107 § 3 k.p.a. określa jakie elementy powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji.
Uwzględniając zastosowaną w sprawie odwołania z oddelegowania do pełnienia zadań służbowych poza Policją i pozostawieniu skarżącego w dyspozycji Komendanta Głównego Policji z jednoczesnym ustaleniem uposażenia w określonej wysokości (art. 36g ust. 1 oraz art. 36h ust. 1 ustawy o Policji), organ obowiązany był zgromadzić taki materiał dowodowy, który pozwalałby na ustalenie, czy w sprawie zachodziła konieczność odwołania skarżącego z oddelegowania. Taki materiał w niniejszej sprawie został zgromadzony. Sprawa nie została także rozpatrzona wbrew żądaniu skarżącego.
W niniejszej sprawie wątpliwości nie budzi fakt, iż raport skarżącego z 10 stycznia 2019 r. złożony do Komendanta Głównego Policji 22 stycznia 2019 r. stanowił pisemne wystąpienie ze służby, a więc oświadczenie woli, które organ obowiązany był uwzględnić. Na raporcie znajduje się także odręczny dopisek skarżącego, z którego wynika, że prosi on o zwolnienie na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Żądanie skarżącego zostało więc wyraźnie wyartykułowane. Charakteru tego wystąpienia nie zmienia okoliczność, iż skarżący, jako podstawę prawną wskazał art. 36h ust. 2 ustawy o Policji. Jak już bowiem wyjaśniono powyżej, przepis ten nie stanowi samodzielnej podstawy do zwolnienia policjanta ze służby w Policji, lecz wyłącznie podstawę do odwołania policjanta z oddelegowania ze służby poza Policją. Podstawą bowiem zwolnienia ze służby może być tylko art. 41 ustawy o Policji. Przepis art. 36h ust. 2 ustawy o Policji stanowi uprawnienie Komendanta do wyrażenia zgody na to, aby policjant, który jest zwalniany ze służby w Policji (na innej podstawie niż art. 41 ust. 1 pkt 3-5 oraz ust. 2 pkt 1, 2, 5 i 8 ustawy o Policji) został zwolniony ze służby ze stanowiska równorzędnego do zajmowanego w instytucji krajowej w okresie oddelegowania. W rozpoznawanej sprawie Komendant nie wyraził zgody na zwolnienie skarżącego ze służby w Policji ze stanowiska równorzędnego do zajmowanego w instytucji krajowej. A więc wniosek skarżącego o zastosowanie wobec niego art. 36h ust. 2 ustawy o Policji został rozpatrzony odmownie.
Wobec powyższego stwierdzić należy, że organy orzekające w sprawie w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz dokonały oceny dowodów z zachowaniem reguł postępowania określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Na podstawie zebranej dokumentacji bezsprzecznie można ustalić zarówno stan faktyczny, jak i prawny niniejszej sprawy.
Za chybiony należy uznać zarzut naruszenia art. 8 k.p.a., bowiem powołany przepis składa się z kilku jednostek redakcyjnych posiadających różną zawartość normatywną, z których żadna nie została sprecyzowana w skardze kasacyjnej. Uniemożliwia to zatem odniesienie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do tak sformułowanego zarzutu.
Nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Przepis ten określa elementy uzasadnienia wyroku. Stanowi, że powinno ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala na przyjęcie, że objęło ono wszystkie niezbędne wymogi, o których mowa w powołanym przepisie, a przedstawiony w nim wywód prawny w toku kontroli instancyjnej pozwala na ocenę, jakie znaczenie Sąd pierwszej instancji nadał zastosowanym normom prawnym i co stanowiło podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w sentencji. Uzasadnienie to jest klarowne, wynikają z niego wszystkie istotne ustalenia oraz ocena prawna Sądu pierwszej instancji. Dodatkowo podkreślenia wymaga, iż sporządzone prawidłowo uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez sąd administracyjny do wszystkich twierdzeń zawartych w skardze oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego orzeczenia. Zaskarżony wyrok nie uchyla się więc spod kontroli instancyjnej, a zatem z tego powodu nie podlegał wzruszeniu.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku. Jednocześnie dostrzegając, iż sentencja zaskarżonego wyroku zawiera błąd w oznaczeniu przedmiotu sprawy, co bezspornie wynika z zaskarżonej decyzji, jak również akt sądowych, Naczelny Sąd Administracyjny sprostował tę oczywistą omyłkę pisarską korzystając z uprawnienia wynikającego z art. 156 § 3 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI