III OSK 2578/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną K.S. od wyroku WSA w Warszawie, utrzymując w mocy decyzję Rady Doskonałości Naukowej odmawiającą nadania stopnia doktora habilitowanego z powodu niespełnienia wymogu znaczącego wkładu naukowego i zarzutów dotyczących plagiatu.
Sprawa dotyczy skargi kasacyjnej K.S. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Rady Doskonałości Naukowej (RDN) odmawiającą nadania stopnia doktora habilitowanego. Głównymi zarzutami były naruszenie procedury przez RDN, w tym rzekomy brak bezstronności jednego z recenzentów oraz nieuwzględnienie postanowienia prokuratury o umorzeniu śledztwa w sprawie naruszenia praw autorskich. NSA uznał, że zarzuty te są bezzasadne, podkreślając, że ocena dorobku naukowego jest odrębna od postępowania karnego, a wcześniejsze opinie o pracy habilitantki nie stanowiły podstawy do wyłączenia recenzenta.
Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną K.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, który wcześniej oddalił skargę K.S. na decyzję Rady Doskonałości Naukowej (RDN). RDN odmówiła K.S. nadania stopnia doktora habilitowanego, uznając, że jej osiągnięcia naukowe nie stanowią znaczącego wkładu w rozwój dyscypliny, a monografia nosi znamiona powielenia dorobku i potencjalnego plagiatu. K.S. zarzucała naruszenia proceduralne, w tym brak bezstronności członka komisji habilitacyjnej oraz nieuwzględnienie postanowienia prokuratury o umorzeniu śledztwa w sprawie naruszenia praw autorskich. WSA w Warszawie pierwotnie uchylił decyzję RDN z powodów formalnych, jednak NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpoznaniu, WSA oddalił skargę K.S., uznając, że decyzja RDN była prawidłowa. W skardze kasacyjnej K.S. podtrzymała zarzuty dotyczące braku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, w tym postanowienia prokuratury, oraz naruszenia przepisów o wyłączeniu członka komisji habilitacyjnej. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty te są nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że ocena samodzielności i rzetelności naukowej jest odrębna od oceny prawnej w postępowaniu karnym, a wcześniejsze opinie o pracy habilitantki nie stanowiły podstawy do wyłączenia członka komisji, gdyż jest to powszechny zwyczaj akademicki sprzyjający dyskursowi naukowemu. NSA zwrócił również uwagę na nieuzasadniony wniosek RDN o zwrot kosztów postępowania z powodu wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną po terminie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, samo otrzymanie pracy habilitacyjnej przed wszczęciem postępowania i wyrażanie o niej opinii nie stanowi wyłącznej podstawy do wyłączenia członka komisji, gdyż jest to powszechny zwyczaj akademicki sprzyjający dyskursowi naukowemu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przesyłanie prac naukowych jest zwyczajem akademickim, a uznanie, że wyrażenie jakiejkolwiek opinii wyklucza z funkcji członka komisji, prowadziłoby do manipulowania składami komisji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (26)
Główne
u.s.n. art. 16
Ustawa o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki
Kluczowy przepis określający wymóg "znacznego wkładu" w rozwój dyscypliny naukowej jako warunek nadania stopnia doktora habilitowanego.
Dz.U. 2003 nr 65 poz. 595 art. 16
Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki
Dz.U. 2003 nr 65 poz 595 art. 16
Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki
Pomocnicze
k.p.a. art. 24 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis stosowany odpowiednio do członków komisji habilitacyjnej w zakresie wyłączenia z powodu wątpliwości co do bezstronności.
u.s.n. art. 21 § ust. 1 i 2
Ustawa o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki
Terminy wskazane w tym przepisie uznano za instrukcyjne, a nie zawite.
u.s.n. art. 18a § ust. 10
Ustawa o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki
Dotyczy rozmowy o osiągnięciach naukowych i planach naukowych, której przebieg w tej sprawie uznano za prawidłowy.
u.p.a. art. 115 § ust. 1
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Przepis dotyczący naruszenia praw autorskich, którego umorzenie postępowania karnego nie wyklucza oceny naukowej dorobku.
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 1960 nr 30 poz. 168 art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 1960 nr 30 poz. 168 art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 1960 nr 30 poz. 168 art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2003 nr 65 poz. 595 art. 21 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki
Dz.U. 2003 nr 65 poz. 595 art. 18a § ust. 10
Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki
Dz. U. z 2018 r. poz. 1669 art. 179 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Dz. U. z 2021 r., poz. 478 art. 235
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 art. 175
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 art. 179
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2022 poz 2000 art. 24 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dowolną ocenę postanowienia prokuratury o umorzeniu śledztwa w sprawie naruszenia praw autorskich. Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 27 § 1 w zw. z art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 u.s.n. w zw. z art. 179 ust. 1 p.w.p.s.w. poprzez niezastosowanie i niewyłączenie ze składu Komisji habilitacyjnej prof. [...], wobec którego zostały uprawdopodobnione okoliczności mogące wywołać wątpliwość co do jego bezstronności.
Godne uwagi sformułowania
Osiągnięcia naukowe skarżącej nie stanowią "znacznego wkładu w rozwój dyscypliny [...]". Monografia habilitantki stanowi powielenie jej dotychczasowego dorobku oraz dorobku innego autora. Stwierdzenie braku podstaw do ścigania przez właściwe organy wobec braku realizacji znamion czynu zabronionego nie stanowi zakazu wyrażania przez odpowiednie gremia naukowe negatywnej oceny co do samodzielności naukowej prac mających być uznane za prace naukowe. Fakt otrzymania przed wszczęciem postępowania habilitacyjnego pracy habilitacyjnej kandydatki i wyrażane o niej opinie nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do zastosowania art. 24 k.p.a. Uznawanie, że okoliczność wyrażenia jakiejkolwiek opinii o publikacji wyklucza z funkcji członka Komisji habilitacyjnej oznaczałoby manipulowanie składami Komisji.
Skład orzekający
Mirosław Wincenciak
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Stelmasiak
sędzia
Sławomir Pauter
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia członków komisji habilitacyjnych oraz oceny dorobku naukowego w kontekście ewentualnych postępowań karnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania habilitacyjnego i jego proceduralnych aspektów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu kariery naukowej – uzyskania stopnia doktora habilitowanego, a także porusza kwestie potencjalnego plagiatu i bezstronności w procesie oceny naukowej, co może być interesujące dla środowiska akademickiego i prawniczego.
“Czy wcześniejsza opinia o pracy habilitanta dyskwalifikuje recenzenta? NSA rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 2578/24 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-02-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-10-14 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Stelmasiak Mirosław Wincenciak /przewodniczący sprawozdawca/ Sławomir Pauter Symbol z opisem 6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów Hasła tematyczne Stopnie i tytuły naukowe Sygn. powiązane VII SA/Wa 776/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-05-08 Skarżony organ Rada Doskonałości Naukowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2000 art. 24 § 1 pkt 4 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 2003 nr 65 poz 595 art. 16 Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Sławomir Pauter Protokolant: starszy asystent sędziego Łukasz Mazur po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 maja 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 776/24 w sprawie ze skargi K.S. na decyzję Rady Doskonałości Naukowej z dnia 22 lutego 2021 r. znak: BCK-I-O/RW-1219/19 w przedmiocie nadania stopnia naukowego oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 maja 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 776/24 oddalił skargę K.S. na decyzję Rady Doskonałości Naukowej z dnia 22 lutego 2021 r. znak: BCK-I-O/RW-1219/19 w przedmiocie nadania stopnia naukowego. U podstaw rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji legły następujące ustalenia oraz ocena prawna. Rada Wydziału [...] (dalej w skrócie: "Rada [...]") uchwałą z dnia 28 września 2015 r. nr 68/2015 odmówiła nadania K.S. (dalej w skrócie: "skarżąca") stopnia naukowego doktora habilitowanego w dziedzinie [...] w dyscyplinie [...] Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów (dalej w skrócie: "Centralna Komisja") decyzją z dnia 30 października 2017 r. uwzględniła odwołanie skarżącej od powyższej uchwały. Następnie Centralna Komisja decyzją z dnia 29 stycznia 2018 r. uwzględniła skargę K.S. i zmieniła w/w decyzję z dnia 30 października 2017 r. w ten sposób, że przekazała postępowanie habilitacyjne skarżącej do Rady Wydziału [...] (dalej w skrócie: "Rada [...]") do dalszego kontynuowania. Rada [...] uchwałą z dnia 28 maja 2019 r. nr 215/2019 odmówiła nadania skarżącej stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie [...] w dyscyplinie [...]. Od powyższego rozstrzygnięcia skarżąca w ustawowym terminie złożyła odwołanie, uzupełnione pismem z dnia 31 lipca 2019 r. Centralna Komisja powołała dwóch recenzentów w osobach: prof. [...] oraz prof. [...]. Obie sporządzone w sprawie recenzje są negatywne. Prezydium Rady Doskonałości Narodowej (dalej w skrócie: "RDN"), po zapoznaniu się ze stanowiskiem Zespołu Nauk Społecznych RDN postanowiło w głosowaniu tajnym nie uwzględnić odwołania i utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę. RDN, po rozpoznaniu odwołania, wydała decyzję z dnia 22 lutego 2021 r. znak: BCK-I-O/RW-1219/19, którą utrzymała zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdziła, że zaskarżona uchwała podjęta została po rozważeniu wszystkich istotnych okoliczności, a postępowanie habilitacyjne zostało przeprowadzone z należytą starannością i z zachowaniem wszelkich procedur wynikających z tych regulacji. Zdaniem RDN, skarżąca nie spełnia wymogu określonego w art. 16 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2003 r. Nr 65, poz. 595 ze zm., dalej w skrócie: "u.s.n."), bowiem osiągnięcia naukowe skarżącej nie stanowią znacznego wkładu w rozwój dyscypliny [...], co szczegółowo wyjaśniono w uzasadnieniu uchwały z dnia 28 maja 2019 r. Wskazano w nim m.in., że monografia skarżącej stanowi powielenie dotychczasowego dorobku oraz dorobku innego autora, co nosi znamiona plagiatu. Natomiast w pozostałym, niewielkim dorobku, dominują publikacje kilkustronicowe, niekiedy bez rzeczowej analizy [...], mające jednoznacznie charakter popularyzatorski. Odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego nieuwzględnienia w toku postępowania habilitacyjnego dokumentu urzędowego w postaci postanowienia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia 25 kwietnia 2016 r. o umorzeniu śledztwa prowadzonego wobec skarżącej o czyn z art. 115 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania karnego, RDN wskazała na konieczność rozróżnienia oceny w zakresie samodzielności i rzetelności naukowej od odpowiedzialności karnej za czyn z art. 115 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. RDN nie stwierdziła także naruszenia art. 24 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z obecnością w składzie komisji habilitacyjnej prof. [...]. W jej ocenie, negatywne opinie członków Rady Wydziału i recenzentów były w pełni uzasadnione. Osiągnięcie naukowe, będące podstawą wniosku habilitacyjnego, nie może być uznane za istotny wkład w rozwój dyscypliny [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję skarżąca zarzuciła naruszenie wskazanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej w skrócie: "k.p.a."), u.s.n. oraz ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzających ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1669 ze zm., dalej w skrócie: "p.w.p.s.w."), poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie w sytuacji, gdy postępowanie habilitacyjne skarżącej zostało przeprowadzone z szeregiem naruszeń proceduralnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 2524/21 uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując, iż została ona podpisana przez Sekretarza RDN, który w myśl przytoczonych przepisów – a w szczególności art. 235 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 478 ze zm., dalej w skrócie: "p.s.w.n.") w związku z § 8 ust. 1 pkt 4 Statutu RDN – nie jest organem RDN. Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej organu sprawę rozpoznawał Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 13 lutego 2024 r. sygn. akt III OSK 1331/22 uchylił w/w wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 stycznia 2022 r. i przekazał sprawę Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. NSA dopuścił zawnioskowany w skardze kasacyjnej dowód z dokumentu – upoważnienia Przewodniczącego RDN z dnia 2 stycznia 2020 r. nr DO.012.1.2020.1.A.W., którym upoważniono prof. dr hab. [...] do zastępowania Przewodniczącego RDN podczas jego nieobecności, w tym do podpisywania rozstrzygnięć podejmowanych przez organy RDN. Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W motywach powołanego na wstępie wyroku wskazał, że zaskarżona decyzja RDN została wydana w dniu 22 lutego 2021 r., a więc już w czasie obowiązywania nowego Statutu RDN z 2020 r. i jednocześnie w czasie pierwszej kadencji RDN (która trwała do dnia 31 grudnia 2023 r.) oraz została zgodnie z prawem podpisana przez Sekretarza RDN. W ocenie Sądu pierwszej instancji, również pozostałe zarzuty zawarte w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutu skarżącej w zakresie przekroczenia terminów wskazanych w art. 21 ust. 1 i 2 u.s.n. Sąd wskazał, że terminy w postępowaniu habilitacyjnym (wskazane art. 21 ust. 1 i 2) są terminami instrukcyjnymi – nie są terminami zawitymi. Odnosząc się natomiast do zarzutu zaniechania przeprowadzenia rozmowy o osiągnięciach naukowych skarżącej i planach naukowych, co skutkowało – w jej ocenie – naruszeniem art. 18a ust. 10 u.s.n., WSA w Warszawie zauważył, że Komisja habilitacyjna skorzystała z art. 18a ust. 10 u.s.n., a zatem nie można czynić zarzutu z faktu, iż habilitantka została zaproszona na rozmowę z tą Komisją. Pierwsze posiedzenie Komisji habilitacyjnej zostało odwołane z powodu choroby habilitantki i jej pisemnego wniosku o odroczenie posiedzenia. Następne posiedzenie odbyło się w dniu 1 grudnia 2014 r. z udziałem habilitantki, która w trakcie rozmowy wskazała na swój stan zdrowia, jednakże nie wniosła o przerwanie posiedzenia, ani o jego odroczenie, a zatem rozmowa była kontynuowana. Odnosząc się z kolei do zarzutu skarżącej w zakresie nieuwzględnienia w toku postępowania habilitacyjnego dokumentu urzędowego w postaci postanowienia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia 25 kwietnia 2016 r. o umorzeniu śledztwa prowadzonego wobec habilitantki o czyn z art. 115 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, w ocenie Sądu pierwszej instancji stwierdzenie braku podstaw do ścigania przez właściwe organy wobec braku realizacji znamion czynu zabronionego nie stanowi zakazu wyrażania przez odpowiednie gremia naukowe negatywnej oceny co do samodzielności naukowej prac mających być uznane za prace naukowe. Odnosząc się do zarzutu bezstronności Przewodniczącego Komisji habilitacyjnej WSA w Warszawie wskazał, że zasadnie RDN nie stwierdziła naruszenia art. 24 k.p.a. w związku z obecnością w składzie Komisji prof. [...]. Fakt otrzymania przed wszczęciem postępowania habilitacyjnego pracy habilitacyjnej skarżącej i wyrażane o niej opinie nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do zastosowania art. 24 k.p.a. Taka sytuacja jest powszechnym zwyczajem akademickim i umożliwia odpowiedni dyskurs naukowy oraz rozpoznawalność w środowisku naukowym. Przesyłanie opublikowanych prac naukowych do innych pracowników naukowych w Polsce, a nawet za granicą (zwłaszcza z podobnej dziedziny prawa), jest powszechnie praktykowane w środowisku naukowym. Uznawanie, że okoliczność wyrażenia jakiejkolwiek opinii o publikacji wyklucza z funkcji członka Komisji habilitacyjnej oznaczałoby manipulowanie składami Komisji, poprzez odpowiedni dobór osób, którym należy wysłać (albo właśnie nie wysyłać) pracę, która potencjalnie mogłaby być przedmiotem oceny w danym postępowaniu awansowym. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, niezasadne okazały się również pozostałe zarzuty skargi, wskazujące na naruszenie postępowania administracyjnego. Z akt sprawy wynika bowiem, że zaskarżona uchwała Rady Wydziału podjęta została po rozważeniu wszystkich istotnych okoliczności, w tym między innymi wzięciu pod uwagę braku spełnienia wymogów z art. 16 u.s.n. W uzasadnieniu uchwały nr 215/2019 z dnia 28 maja 2019 r. wskazano, że monografia habilitantki stanowi powielenie jej dotychczasowego dorobku oraz dorobku innego autora. Rada [...] nie miała także żadnych wątpliwości co do oceny pozostałego dorobku habilitantki. Podkreślono, że dorobek ten jest niewielki, dominują w nim publikacje kilkustronicowe, niekiedy bez rzeczowej analizy [...], mające jednoznacznie charakter popularyzatorski, dodatkowo w większości pisane wspólnie z dr [...]. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiodła K.S. Zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej w skrócie: "p.p.s.a.") zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., wyrażające się w braku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i dokonaniu fragmentarycznej, sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oraz dowolnej (a nie swobodnej) oceny dowodu z dokumentu urzędowego sporządzonego w przepisanej formie w postaci prawomocnego postanowienia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia 25 kwietnia 2016 r. o umorzeniu postępowania przygotowawczego prowadzonego wobec skarżącej o czyn z art. 115 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych wobec stwierdzenia braku znamion czynu zabronionego na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania karnego, poprzez bezpodstawne stwierdzenie o popełnieniu plagiatu przez skarżącą, gdy tymczasem postanowienie prokuratora umarzające postępowanie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. i stanowi dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone, a prawidłowa ocena dowodu z w/w dokumentu powinna prowadzić do stwierdzenia, że zarzucenie skarżącej plagiatu było bezzasadne; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. w zw. z art. 27 § 1 w zw. z art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 u.s.n. w zw. z art. 179 ust. 1 p.w.p.s.w., poprzez ich niezastosowanie i niewyłączenie ze składu Komisji habilitacyjnej prof. [...], wobec którego zostały uprawdopodobnione okoliczności mogące wywołać wątpliwość co do jego bezstronności. Wskazując na powyższe zarzuty, skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Ponadto wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiła argumentację mającą wykazać zasadność podniesionych w niej zarzutów. W piśmie procesowym z dnia 23 stycznia 2025 r. Rada Doskonałości Naukowej wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Istota sporu ogniskuje się wokół dwóch problemów: wyłączenia prof. [...] od udziału w postępowaniu Komisji oraz nieuwzględnienia okoliczności umorzenia postępowania przygotowawczego w sprawie naruszenia praw autorskich w rozumieniu art. 115 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Jeśli chodzi pierwszy problem prawny, wyjaśnić należy, iż instytucja wyłączenia, uregulowana w art. 24 k.p.a., stanowi procesową gwarancję bezstronności organu w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Przepis ten urzeczywistnia wyrażoną w art. 7 k.p.a. zasadę prawdy obiektywnej. Jest on również związany z realizacją zasady praworządności (art. 6 k.p.a.), zasady pogłębiania zaufania obywateli do państwa (art. 8 k.p.a.) oraz zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Przepis art. 24 k.p.a. ma gwarantować, że pracownik nie będzie działać w sposób stronniczy, a więc sprzeczny z zasadniczym celem postępowania, jakim jest oparcie rozstrzygnięcia sprawy na obiektywnie prawdziwej jej ocenie. Zgodnie z art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a., pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w której przedstawicielem strony jest jedna z osób wymienionych w pkt 2 i 3. Stosownie zaś do dyspozycji art. 29 ust. 1 zd. 1 u.s.n., w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. "Odpowiednie" stosowanie przepisów może oznaczać, że przepisy, do których następuje odesłanie należy stosować bez żadnych zmian w ich dyspozycji, należy je stosować z pewnymi modyfikacjami, albo przepisy te nie mogą być stosowane do drugiego zakresu odniesienia, głównie ze względu na ich bezprzedmiotowość bądź też całkowitą sprzeczność z przepisami ustanowionymi dla tych stosunków, do których miałyby one być stosowane odpowiednio (por. J. Nowacki, Studia z teorii prawa, Zakamycze 2003, str. 455-457). Pogląd ten spotkał się z akceptacją judykatury. Sąd Najwyższy wielokrotnie odwoływał się w swoich orzeczeniach do tego rodzaju rozróżnienia (np. uchwała z dnia 28 września 2006 r., sygn. akt I KZP 8/06). Odpowiednie zastosowanie przepisów może polegać w szczególności na prostym podstawieniu w hipotezie określonego pojęcia w miejsce innego i przyjmowaniu za istniejący skutku prawnego takiego, jaki wprost związany był z hipotezą przed podstawieniem. "Odpowiednie stosowanie przepisów" polega więc na uwzględnieniu pewnych podobieństw przedmiotów normatywnych, jak również odmienności i specyfiki instytucji lub rozwiązania prawnego, do których mają być stosowane przepisy. Chodzi bowiem o to, że ustawodawca nie formułuje dla tych sytuacji odrębnych przepisów, lecz – w zakresie nieuregulowanym w ustawie – odsyła do przepisów już obowiązujących, uważając, że mogą być one stosowane także do określonych instytucji lub rozwiązań prawnych, tyle że stosowane "odpowiednio". Odnosząc powyższe rozważania do rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że członkowie Komisji habilitacyjnej, którzy niewątpliwie nie są pracownikami organu w rozumieniu art. 24 § 1 k.p.a., podlegają wyłączeniu na zasadach określonych w art. 24 k.p.a. Skoro uczestniczą bowiem w gremium, swoistym ciele eksperckim, które wyraża stanowisko w zakresie spełnienia wymogów do nadania stopnia naukowego habilitanta, to wymóg przejrzystości postępowania i zachowania obiektywizmu w prowadzonej procedurze wymaga odpowiedniego stosowania instytucji wyłączenia pracownika w odniesieniu do członków Komisji habilitacyjnej. Jednakże w rozpoznawanej sprawie trafnie wskazano, że nie zaistniały podstawy do wyłączenia prof. [...] od uczestnictwa w pracach powołanej Komisji. Fakt otrzymania przed wszczęciem postępowania habilitacyjnego pracy habilitacyjnej kandydatki i wyrażane o niej opinie nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do zastosowania art. 24 k.p.a. Przesyłanie prac naukowych jest bowiem zwyczajem akademickim, który umożliwia dyskurs naukowy oraz rozpoznawalność w środowisku naukowym. Uznanie, że okoliczność wyrażenia jakiejkolwiek opinii o publikacji wyklucza z funkcji członka Komisji habilitacyjnej oznaczałoby manipulowanie składami Komisji poprzez odpowiedni dobór osób, którym należy wysłać (albo właśnie nie wysyłać) pracę, która potencjalnie mogłaby być przedmiotem oceny w danym postępowaniu awansowym. Chybiony okazał się również zarzut skargi kasacyjnej dotyczący nieuwzględnienia okoliczności umorzenia postępowania przygotowawczego w sprawie naruszenia praw autorskich w rozumieniu art. 115 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Rada [...] odmówiła nadania dr K.S. stopnia naukowego doktora habilitowanego w dziedzinie [...] w dyscyplinie [...] (w głosowaniu wzięło udział 37 osób, w tym za odmową nadania stopnia było 35 osób, 0 głosów przeciw odmowie nadania stopnia, zaś 2 osoby wstrzymały się od głosu). RDN, opierając się na dowodach zgromadzonych w aktach sprawy, jak i recenzjach, uznała, że skarżąca kasacyjnie nie spełnia wymogu ustawy określonego w art. 16 u.s.n. Przepisy wskazują bowiem jednoznacznie, że osiągnięcia naukowe lub artystyczne, uzyskane po otrzymaniu stopnia doktora, muszą stanowić "znaczny" wkład autora w rozwój określonej dyscypliny naukowej lub artystycznej oraz że kandydat musi wykazać się "istotną" aktywnością naukową lub artystyczną. Już samo stwierdzenie, że osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora habilitowanego nie spełnia choć jednego z tych warunków przesądza o konieczności podjęcia uchwały o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego. W niniejszej sprawie RDN uznała, że osiągnięcia naukowe skarżącej kasacyjnie nie stanowią "znacznego wkładu w rozwój dyscypliny [...]". W powołanej uchwale Rady Wydziału wskazano ponadto, że monografia habilitantki stanowi powielenie jej dotychczasowego dorobku oraz dorobku innego autora. Przedstawiona ocena, według której monografia habilitantki stanowi powielenie dotychczasowego jej dorobku, nie oznacza sprzeczności z eksponowaną przez skarżącą okolicznością umorzenia postępowania przygotowawczego, bowiem oba postępowania różnią się zasadniczo przedmiotem i celami. Dlatego też umorzenie postępowania karnego z powodu braku cech przestępstwa nie może stanowić swoistego kagańca wobec właściwych gremiów naukowych odnośnie możliwości oceny dorobku naukowego skarżącej kasacyjnie. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku. Odnosząc się do zawartego w piśmie procesowym z dnia 23 stycznia 2025 r. wniosku Rady Doskonałości Naukowej o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, wyjaśnić należy, iż zwrot kosztów postępowania kasacyjnego związany ze sporządzeniem i wniesieniem odpowiedzi na skargę kasacyjną dotyczy wyłącznie przypadku, w którym tego rodzaju pismo sporządził profesjonalny pełnomocnik – adwokat, radca prawny, doradca podatkowy, rzecznik patentowy (art. 175 p.p.s.a.) oraz wniósł je w terminie 14 dni od doręczenia skargi kasacyjnej (art. 179 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie odpis skargi kasacyjnej został doręczony pełnomocnikowi organu w dniu 5 sierpnia 2024 r. (karta nr 153 akt sądowych), tymczasem przedmiotowe pismo procesowe (stanowiące w istocie odpowiedź na skargę kasacyjną) zostało wniesione do Sądu w formie elektronicznej dopiero w dniu 24 stycznia 2025 r. (karty nr 165-168 akt sądowych), a zatem po upływie w/w terminu. W sprawie brak było zatem podstawy prawnej do zasądzenia na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego z tego tytułu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI