Orzeczenie · 2025-02-04

III OSK 2561/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-02-04
NSAAdministracyjneWysokansa
ocena oddziaływania na środowiskopostępowanie administracyjnewznowienie postępowaniaKodeks postępowania administracyjnegoustawa środowiskowaNSAWSASKOdecyzja środowiskowaterminy procesowe

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Rzeszowie, który wcześniej stwierdził nieważność postanowień dotyczących obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia. Sprawa wywodziła się z postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującego w mocy postanowienie Wójta Gminy Chorkówka o nałożeniu takiego obowiązku, wydane w ramach postępowania wznowieniowego. WSA w Rzeszowie uznał, że oba postanowienia są wadliwe, wskazując na naruszenie art. 151 § 1 pkt 2 KPA, gdyż postępowanie wznowieniowe nie zakończyło się wydaniem decyzji merytorycznej. NSA podzielił zarzuty skargi kasacyjnej SKO, uznając, że WSA błędnie ocenił termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania (art. 148 § 1 KPA w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 KPA), skupiając się na dacie dowiedzenia się o decyzji, a nie o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Ponadto, NSA stwierdził, że WSA nieprawidłowo ocenił kwestię zakończenia postępowania wznowieniowego. Wskazał, że w sytuacji, gdy po wznowieniu postępowania organ stwierdza obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej), jest to element postępowania co do istoty sprawy (art. 149 § 2 KPA). Dopiero po tym etapie możliwe jest wydanie decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 KPA, uchylającej poprzednią decyzję i rozstrzygającej o istocie sprawy. NSA uznał, że na etapie wydawania postanowienia o obowiązku oceny oddziaływania na środowisko, organ nie mógł jeszcze uchylić pierwotnej decyzji o braku potrzeby takiej oceny, gdyż nie wydawał jednocześnie decyzji merytorycznej. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego (terminy, sposób zakończenia) oraz procedury oceny oddziaływania na środowisko w kontekście wznowienia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu administracyjnym dotyczącym oceny oddziaływania na środowisko.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Sąd I instancji prawidłowo ocenił termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, gdy podstawą wznowienia są nowe okoliczności faktyczne lub dowody, a nie dowiedzenie się o wydanej decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd I instancji nieprawidłowo ocenił termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, ponieważ znaczenie ma data dowiedzenia się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia (art. 145 § 1 pkt 5 KPA), a nie data dowiedzenia się o wydanej decyzji.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że dla oceny zachowania miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 KPA, kluczowe jest ustalenie daty, w której wnioskodawca dowiedział się o istotnych nowych okolicznościach faktycznych lub nowych dowodach, a nie data dowiedzenia się o wydanej decyzji.

Jak powinien zakończyć się proces wznowienia postępowania administracyjnego, gdy organ stwierdzi potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko po wydaniu pierwotnej decyzji o braku takiej potrzeby?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Po stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania wznowieniowego, organ powinien wydać postanowienie w tym przedmiocie, a następnie, po przeprowadzeniu oceny, wydać decyzję merytoryczną uchylającą poprzednią decyzję i rozstrzygającą o istocie sprawy.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że postanowienie o stwierdzeniu obowiązku oceny oddziaływania na środowisko (art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej) jest elementem postępowania co do istoty sprawy w ramach wznowienia (art. 149 § 2 KPA). Dopiero po tym etapie możliwe jest wydanie decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 KPA, która uchyla dotychczasową decyzję i rozstrzyga o istocie sprawy. Wydanie decyzji uchylającej bez jednoczesnego rozstrzygnięcia merytorycznego stanowi rażące naruszenie art. 151 § 1 pkt 2 KPA.

Czy postanowienie o nałożeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, wydane po wznowieniu postępowania, może być podstawą do stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji o braku potrzeby takiej oceny?

Odpowiedź sądu

Nie, na etapie wydawania postanowienia o obowiązku oceny oddziaływania na środowisko, organ nie mógł uchylić pierwotnej decyzji o braku potrzeby takiej oceny, ponieważ nie wydawał jednocześnie decyzji co do istoty sprawy.

Uzasadnienie

NSA uznał, że postanowienie o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko jest etapem postępowania, a nie decyzją kończącą sprawę w rozumieniu art. 151 § 1 pkt 2 KPA. Dopiero po przeprowadzeniu oceny i wydaniu decyzji merytorycznej można mówić o zakończeniu postępowania wznowieniowego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie został uchylony i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA w Rzeszowie.

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Zakończenie postępowania wznowieniowego może nastąpić wyłącznie poprzez uchylenie dotychczasowej decyzji i wydanie nowej rozstrzygającej o istocie sprawy, lub odmowę uchylenia dotychczasowej decyzji. Wydanie decyzji, w której nie uchyla się dotychczasowej decyzji i orzeka wyłącznie o istocie sprawy stanowi rażące naruszenie tego przepisu.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez NSA w przypadku uwzględnienia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa wznowienia postępowania, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

k.p.a. art. 148 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

ustawa środowiskowa art. 63 § ust. 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Postanowienie o stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko jest warunkiem koniecznym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach po przeprowadzeniu oceny.

ustawa środowiskowa art. 84 § ust. 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowisku oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia.

ustawa środowiskowa art. 82 § ust. 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowisku oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia może zostać wydana po przeprowadzeniu pełnej oceny oddziaływania na środowisko.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej i rozpoznaje sprawę w ich granicach, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 207 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odstąpienia od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w szczególnie uzasadnionych przypadkach.

k.p.a. art. 49

Kodeks postępowania administracyjnego

Doręczenie przez publiczne ogłoszenie.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Wada powodująca nieważność decyzji, gdy decyzja dotyczy innej osoby niż wskazana w decyzji.

k.p.a. art. 149 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 148 § 1 i w związku art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - błędna ocena terminu do wznowienia postępowania. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz w związku z art. 126 k.p.a. - błędna ocena sposobu zakończenia postępowania wznowieniowego.

Godne uwagi sformułowania

Wydanie decyzji, w której nie uchyla się dotychczasowej decyzji i orzeka wyłącznie o istocie sprawy stanowi rażące naruszenie tego przepisu. • Istotne znaczenie dla oceny zachowania terminu ma zatem ustalenie, w jakiej dacie wnioskodawca dowiedział się o powołanych nowych okolicznościach faktycznych lub nowych dowodach. • Postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

Skład orzekający

Jerzy Stelmasiak

przewodniczący sprawozdawca

Mirosław Wincenciak

członek

Tadeusz Kiełkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego (terminy, sposób zakończenia) oraz procedury oceny oddziaływania na środowisko w kontekście wznowienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu administracyjnym dotyczącym oceny oddziaływania na środowisko.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, które mają wpływ na możliwość prowadzenia inwestycji i ochronę środowiska. Wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące wznowienia postępowania i jego zakończenia.

Błędy proceduralne w ocenie oddziaływania na środowisko: NSA wyjaśnia zasady wznowienia postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst