III OSK 2555/22

Naczelny Sąd Administracyjny2024-09-19
NSAAdministracyjneWysokansa
dostęp do informacji publicznejKancelaria SejmuTwitterdane logowaniaochrona prywatnościdecyzja administracyjnabezczynność organusądy administracyjneskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną Szefa Kancelarii Sejmu od wyroku WSA, uznając, że żądanie udostępnienia imion i nazwisk osób posiadających dane logowania do konta Sejmu na Twitterze, wraz z pełnionymi funkcjami, stanowi informację publiczną, a odmowa jej udostępnienia powinna nastąpić w formie decyzji administracyjnej.

Stowarzyszenie domagało się udostępnienia informacji publicznej, w tym imion i nazwisk osób posiadających dane logowania do oficjalnego konta Sejmu RP na Twitterze. WSA zobowiązał Szefa Kancelarii Sejmu do rozpatrzenia wniosku w tym zakresie, stwierdzając bezczynność organu. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, uznając, że żądane dane dotyczące osób zarządzających kontem publicznym stanowią informację publiczną, a odmowa ich udostępnienia powinna nastąpić w formie decyzji administracyjnej z powołaniem się na ochronę prywatności.

Sprawa dotyczyła skargi Stowarzyszenia na bezczynność Szefa Kancelarii Sejmu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, w szczególności danych logowania do oficjalnego konta Sejmu RP na Twitterze, w tym imion i nazwisk osób posiadających te dane oraz pełnionych przez nie funkcji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w tym zakresie, stwierdzając bezczynność. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Szefa Kancelarii Sejmu. Sąd uznał, że administrowanie kontami w mediach społecznościowych przez Kancelarię Sejmu jest działalnością publiczną, a informacja o osobach posiadających dane logowania, wraz z ich imionami, nazwiskami i funkcjami, stanowi informację publiczną. NSA podkreślił, że nawet jeśli ochrona prywatności pracowników wymaga ograniczenia dostępu do tych danych, właściwą formą jest wydanie decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a nie kwalifikowanie żądania jako niebędącego informacją publiczną. Sąd odrzucił argumentację organu o braku podstaw do stwierdzenia bezczynności oraz o naruszeniu art. 170 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wcześniejszego orzeczenia WSA w podobnej sprawie, wskazując na brak systemu precedensowego w polskim prawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, dane te stanowią informację publiczną, ponieważ dotyczą działalności publicznej Kancelarii Sejmu związanej z informowaniem społeczeństwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że administrowanie kontami w mediach społecznościowych przez Kancelarię Sejmu jest działalnością publiczną. Informacja o osobach zarządzających tymi kontami, w tym ich imiona, nazwiska i funkcje, jest związana z tą działalnością i podlega udostępnieniu jako informacja publiczna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (17)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.i.p. art. 4 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 5 § 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Ograniczenie prawa do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej.

u.d.i.p. art. 13 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 14 § 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 21

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 22

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Regulamin Sejmu RP art. 202a

Regulamin Sejmu RP art. 202c

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 149 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naruszenie przepisu poprzez uznanie, że organ dopuścił się bezczynności i zobowiązanie do rozpatrzenia wniosku.

p.p.s.a. art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naruszenie przepisu poprzez nieuwzględnienie prawomocnego orzeczenia WSA w identycznym stanie faktycznym.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Niezastosowanie przepisu, pomimo istnienia podstaw do oddalenia skargi.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymóg szczegółowego uzasadnienia skargi kasacyjnej.

Dz.U. 2019 poz 2325 art. 170

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żądanie udostępnienia imion i nazwisk osób posiadających dane logowania do konta publicznego wraz z pełnionymi funkcjami stanowi informację publiczną. Odmowa udostępnienia informacji publicznej, która podlega ograniczeniu ze względu na prywatność, powinna nastąpić w formie decyzji administracyjnej.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Szefa Kancelarii Sejmu o braku bezczynności i o tym, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej. Argumentacja Szefa Kancelarii Sejmu o naruszeniu art. 170 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wcześniejszego orzeczenia WSA w podobnej sprawie.

Godne uwagi sformułowania

administrowanie kontami Kancelarii Sejmu w wyżej wymienionych mediach społecznościowych niewątpliwie wiąże się zatem z publiczną działalnością Kancelarii ochrona prywatności pracowników powinna być bowiem realizowana nie na etapie kwalifikacji żądanych informacji, lecz przez ograniczenie dostępu do tych informacji publicznych na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. polski system prawny nie opiera się na modelu precedensowym, a sąd, przed którym zawisła kolejna odrębna sprawa sądowoadministracyjna jest zobowiązany do jej samodzielnego rozpoznania moc wiążąca wyroku [...] oznacza, że dana kwestia prawna w konkretnej sprawie kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu, co sprawia, że w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana konkretna kwestia związana z tą właśnie sprawą, nie może być już ona ponownie badana.

Skład orzekający

Ewa Kwiecińska

sprawozdawca

Mariusz Kotulski

członek

Zbigniew Ślusarczyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dostępu do informacji publicznej w kontekście danych osobowych pracowników zarządzających kontami publicznymi w mediach społecznościowych oraz właściwej formy odmowy udostępnienia informacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zarządzania kontami publicznymi przez pracowników, gdzie żądane są dane osobowe wraz z funkcjami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście mediów społecznościowych i ochrony danych osobowych, co jest aktualne dla wielu instytucji i obywateli.

Czy imiona i nazwiska osób zarządzających kontem Sejmu na Twitterze to informacja publiczna? NSA rozstrzyga.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 2555/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-09-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Ewa Kwiecińska /sprawozdawca/
Mariusz Kotulski
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
II SAB/Wa 148/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-08-04
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: Sędzia NSA Ewa Kwiecińska (spr.) Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski Protokolant: starszy asystent sędziego Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 19 września 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Szefa Kancelarii Sejmu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SAB/Wa 148/22 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. na bezczynność Szefa Kancelarii Sejmu w przedmiocie rozpoznania punktu trzeciego, zdanie drugie wniosku z dnia 10 stycznia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 4 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SAB/Wa 148/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na skutek skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. (dalej: "skarżący" lub "Stowarzyszenie") na bezczynność Szefa Kancelarii Sejmu w przedmiocie rozpoznania punktu trzeciego, zdanie drugie wniosku z dnia 10 stycznia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej zobowiązał Szefa Kancelarii Sejmu do rozpatrzenia punktu trzeciego, zdanie drugie wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. z dnia 10 stycznia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie czternastu dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 1), stwierdził, że bezczynność, o której mowa w pkt 1 wyroku, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2), zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego (pkt 3).
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Stowarzyszenie 10 stycznia 2022 r. wystąpiło do Kancelarii Sejmu o udostępnienie następującej informacji:
1. Ilu użytkownikom(czkom) portalu społecznościowego Twitter została zablokowana możliwość śledzenia oficjalnego konta Sejmu RP (@KancelariaSejmu) na Twitterze (chodziło o stan na dzień 5 stycznia 2022 r.)?
2. Czy istnieje jakikolwiek regulamin bądź inny dokument, w którym uregulowane są zasady "blokowania" komentarzy i użytkowników(czek)? W przypadku twierdzącej odpowiedzi, Stowarzyszenie wniosło o udostępnienie jego wersji aktualnej na dzień 5 stycznia 2022 r.
3. Ile osób posiadało na dzień 5 stycznia 2022 r. dane logowania na oficjalne konto Sejmu RP na Twitterze? Stowarzyszenie wniosło o podanie imion i nazwisk, a także pełnionych przez te osoby funkcji.
W piśmie z 24 stycznia 2022 r., w odpowiedzi na wniosek z 10 stycznia 2022 r. poinformowano Stowarzyszenie, że liczba kont na portalu społecznościowym Twitter z trwale ograniczonym dostępem do konta @KancelariaSejmu na dzień 5 stycznia 2022 r. wynosi około 160. Wskazano również, że użytkowników komentujących wpisy na kontach społecznościowych Kancelarii Sejmu obowiązują "Zasady zamieszkania wpisów w mediach społecznościowych Kancelarii Sejmu" opublikowane na stronie internetowej www.sejm.gov.pl w zakładkach: Dla mediów/Kontakt. Podano link do wskazanej zakładki.
W odniesieniu do punktu trzeciego wniosku, poinformowano natomiast, że dane logowania na oficjalne konto Sejmu aktualnie posiada siedmioro pracowników Kancelarii Sejmu – Centrum Informacyjnego Sejmu. Stwierdzono jednak, że z uwagi na fakt, że osoby te nie pełnią funkcji publicznych (nie sprawują władztwa publicznego, ani nie gospodarują majątkiem publicznym) ich dane osobowe nie stanowią informacji publicznej i nie podlegają udostępnieniu.
Stowarzyszenie 21 lutego 2022 r. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Szefa Kancelarii Sejmu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, w której wniosło o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku w zakresie punktu trzeciego, tj. podania imion i nazwisk oraz pełnionych funkcji osób, które posiadały dane do logowania na oficjalne konto Sejmu RP na portalu https://twitter.com/ oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Szef Kancelarii Sejmu wniósł o jej oddalenie skargi.
Rozpoznając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że Kancelaria Sejmu wykonuje czynności w ramach powierzonych jej zadań publicznych. Dalej wyjaśnił, że art. 202a Regulaminu Sejmu RP (M. P. z 2021 r., poz. 483 ze zm.) stanowi, że informację publiczną udostępnia Kancelaria Sejmu (...). Zgodnie z art. 202c Regulaminu, odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji, w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., dokonuje Szef Kancelarii Sejmu, który odpowiednio stosuje przepisy art. 16, art. 21 i art. 22 u.d.i.p.
Wyjaśniając podstawę prawną wyroku w zakresie, w jakim zobowiązano do rozpatrzenia punktu trzeciego zdanie drugie wniosku Stowarzyszenia z 10 stycznia 2022 r., Sąd wskazał, że zgodnie z informacją podaną na stronie internetowej Sejmu (www.sejm.gov.pl) w zakładce "Dla Mediów/Kontakt" w dokumencie "Zasady zamieszczania wpisów w mediach społecznościowych Kancelarii Sejmu", do którego odwołano się w odpowiedzi z 24 stycznia 2022 r. na wniosek Stowarzyszenia, "(...) profile Kancelarii Sejmu w mediach społecznościowych (Twitter, Facebook, Instagram, YouTube) przeznaczone są dla wszystkich, którzy chcą wiedzieć więcej o stanowieniu prawa w Polsce [...]". Jak podaje Kancelaria Sejmu, "[...] relacjonujemy prace Sejmu na posiedzeniach i w komisjach, piszemy o uchwalanych ustawach, informujemy o międzynarodowej aktywności Marszałka Sejmu, członków Prezydium i posłów [...]". W tych okolicznościach Sąd I Instancji wskazał, że administrowanie kontami Kancelarii Sejmu w wyżej wymienionych mediach społecznościowych niewątpliwie wiąże się zatem z publiczną działalnością Kancelarii – działalnością w zakresie informowania społeczeństwa m.in. o pracach Sejmu, czy uchwalanych ustawach, prowadzoną niezależnie od wynikającego z art. 202a Regulaminu obowiązku udostępnienia informacji w Systemie Informacyjnym Sejmu. Informacja o osobach posiadających dane logowania do kont Kancelarii Sejmu w wyżej wymienionych mediach społecznościowych, a przez to i możliwość dokonywania określonych operacji na tych kontach (niezależnie od tego, czy działania w tym zakresie mają samodzielny charakter, czy wykonywane są na polecenie przełożonych), jest zatem informacją o sprawach publicznych – informacją o działalności oraz zasadach i trybie funkcjonowania podmiotu wymienionego w art. 4 ust. 1 u.d.i.p.
Dalej Sąd wyjaśnił, że wniosek Stowarzyszenia w zakresie objętym punktem trzecim pisma z 10 stycznia 2022 r. nie jest wnioskiem o informację z zakresu życia prywatnego osób zatrudnionych w Kancelarii Sejmu. Z jego treści jednoznacznie wynika, że Stowarzyszenie domaga się danych o publicznej działalności podmiotu obowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, obejmujących m.in. liczbę osób, które mają możliwość zalogowania się do wykorzystywanego do opisanych wyżej celów konta Kancelarii Sejmu na portalu Twitter, a także (zdanie drugie punktu trzeciego) imiona i nazwiska tych osób oraz pełnione przez nie funkcje.
W ocenie Sądu, objęcie wnioskiem imion i nazwisk osób posiadających dane logowania nie pozbawia wnioskowanej informacji publicznego charakteru. Pojęcia sprawy publicznej nie można bowiem wykładać słownikowo, jako sprawy "dotyczącej tylko ogółu". Zwrócił uwagę, że odmienne założenie ustawodawcy wynika wprost z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., który zakłada ograniczenie prawa do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. W zamyśle ustawodawcy część informacji dotyczącej sfery prywatnej jest zatem informacją publiczną, której udostępnianie podlega jednak ograniczeniu na zasadach wynikających z art. 5 ust. 2 u.d.i.p.
Sąd wyjaśnił również, że o ile ze względu na prywatność osób posiadających dane logowania do konta Kancelarii Sejmu na portalu Twitter – jeśli nie pełnią one funkcji publicznych – prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu, to właściwą formą rozpatrzenia punktu trzeciego zdanie drugie wniosku z 10 stycznia 2022 r. jest decyzja administracyjna o odmowie udostępnienia informacji publicznej wydana na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Wyjaśnił, że ochrona prywatności pracowników powinna być bowiem realizowana nie na etapie kwalifikacji żądanych informacji, lecz przez ograniczenie dostępu do tych informacji publicznych na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p.
Sąd wskazał, że bezczynność, w której pozostaje Szef Kancelarii Sejmu, nie nosi cech rażącego naruszenia prawa, bowiem wniosek Stowarzyszenia wpłynął do Kancelarii Sejmu 10 stycznia 2022 r., a 24 stycznia 2022 r. udostępniono większość żądanych w nim informacji. Szef Kancelarii Sejmu bynajmniej nie zlekceważył zatem wniosku Stowarzyszenia, lecz nadał mu bieg i udzielił odpowiedzi w terminie przewidzianym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Stwierdzona bezczynność jest wyłącznie wynikiem błędnej kwalifikacji informacji żądanych w zdaniu drugim punktu trzeciego wniosku, a nie celowego działania i braku woli załatwienia sprawy. Zauważył, że regulacje u.d.i.p. zawierają normy prawne, które w okolicznościach konkretnych spraw wielokrotnie wymagają złożonego procesu wykładni i odniesienia do indywidualnych sytuacji faktycznych.
Na powyższe rozstrzygnięcie skargę kasacyjną złożył Szef Kancelarii Sejmu i zaskarżając wyrok w całości, zarzucił mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez uznanie, że organ dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej i zobowiązanie organu do rozpatrzenia punktu trzeciego zdanie drugie wniosku Skarżącego;
2) art. 170 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie przy wydawaniu zaskarżonego wyroku prawomocnego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 14 kwietnia 2021 r. w sprawie o sygn. II SAB/Wa 72/21, w którym w identycznym stanie faktycznym skarga została oddalona;
3) art. 151 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu, pomimo iż w stanie faktycznym i prawnym sprawy istniały podstawy do jego zastosowania i oddalenia skargi.
W oparciu o przytoczone zarzuty organ wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie lub - w razie uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona -rozpoznanie skargi oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Jednocześnie wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Stowarzyszenie wniosło o oddalenie skargi kasacyjnej w całości jako bezzasadnej oraz zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto wniosło o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935) zwanej dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).
Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Określona w art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada związania granicami skargi kasacyjnej oznacza również związanie wskazanymi w niej podstawami zaskarżenia, które determinują zakres kontroli kasacyjnej, jaką Naczelny Sąd Administracyjny sprawuje na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP) - w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 p.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny tylko wtedy może uczynić zadość temu obowiązkowi, gdy wnoszący skargę kasacyjną poprawnie określi, jakie przepisy jego zdaniem naruszył wojewódzki sąd administracyjny i na czym owo naruszenie polegało (por. podobnie wyrok NSA: z dnia 7 stycznia 2010 r., II FSK 1289/08; wyrok NSA z dnia 22 września 2010 r., II FSK 764/09; wyrok NSA z dnia 16 lipca 2013 r., sygn. akt II FSK 2208/11). Uzasadnienie skargi kasacyjnej jest jej niezbędnym elementem i powinno zawierać szczegółowe uzasadnienie stawianych zarzutów. Wymóg ten wynika z treści art. 176 p.p.s.a. Uzasadnienie skargi kasacyjnej ma za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonych podstaw kasacyjnych (por. wyroki NSA: z 5 sierpnia 2004 r. sygn. akt FSK 299/04 z glosą A. Skoczylasa OSP 2005, nr 3, poz. 36; z 9 marca 2005 r. sygn. akt GSK 1423/04; z 10 maja 2005 r. sygn. akt FSK 1657/04; z 12 października 2005 r. sygn. akt I FSK 155/05; z 23 maja 2006 r. sygn. akt II GSK 18/06; z 4 października 2006 r. sygn. akt I OSK 459/06; te i kolejne cytowane orzeczenia dostępne na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że sposób, w jakim została sporządzona skarga kasacyjna w niniejszej sprawie w bezpośredni sposób determinuje ocenę podniesionych zarzutów jako zarzutów nieskutecznych.
W rozpoznawanej sprawie w ramach zarzutów naruszenia prawa procesowego wskazany został jako naruszony przepis art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez uznanie, że organ dopuścił się bezczynności i zobowiązanie organu do rozpatrzenia punktu trzeciego zdanie drugie wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz art. 151 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu, pomimo iż w stanie faktycznym i prawnym sprawy istniały podstawy do jego zastosowania i oddalenia skargi. W ten sposób zredagowane zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogły być skuteczne wobec orzeczenia Sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie. Wskazany jako naruszony przepis art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., a także art. 151 p.p.s.a. winny być powoływane w powiązaniu z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym zdaniem strony skarżącej kasacyjnie uchybił Sąd pierwszej instancji w toku rozpatrywania sprawy, czego w sporządzonej skardze kasacyjnej nie uczyniono. Zarzuty naruszenia tzw. przepisów blankietowych, tj. przepisów określających kompetencje sądu pierwszej instancji w fazie orzekania, a do których należy m.in. art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., a także art. 151 p.p.s.a., wymagają powiązania z przepisami o charakterze materialnym lub procesowym. Naruszenie tych przepisów jest bowiem zawsze następstwem uchybienia innym przepisom, czy to procesowym, czy też materialnym (zob. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 czerwca 2023 r., sygn. akt I GSK 943/22, dostępny w CBOSA). Podniesione zarzuty nie mogły zatem odnieść zamierzonego skutku.
Nie jest również trafny zarzut naruszenia art. 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez wydanie orzeczenia sprzecznego z orzeczeniem wydanym w sprawie o "identycznym stanie faktycznym". Odnosząc się do tego zarzutu, wskazać należy, iż orzeczenie prawomocne zapada w konkretnej sprawie sądowoadministracyjnej i w związku z tą konkretną sprawą ma atrybut mocy wiążącej. Z przepisu, który stanowi, że "orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby" nie wynika obowiązek uwzględniania tzw. linii orzeczniczych sądów administracyjnych zapadłych w analogicznych, czy zbliżonych rodzajowo sprawach. Moc wiążąca wyroku, określona w art. 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oznacza, że dana kwestia prawna w konkretnej sprawie kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu, co sprawia, że w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana konkretna kwestia związana z tą właśnie sprawą, nie może być już ona ponownie badana. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Niemniej jednak wypada zauważyć, że polski system prawny nie opiera się na modelu precedensowym, a sąd, przed którym zawisła kolejna odrębna sprawa sądowoadministracyjna jest zobowiązany do jej samodzielnego rozpoznania (por. postanowienie NSA z dnia 18 lutego 2014 r., sygn. akt: II GZ 39/14; wyrok NSA z dnia 15 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 986/14, dostępne w CBOSA). Dodatkowo należy podkreślić, że wprawdzie istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach przewidzianych w ustawie – także inne osoby, muszą brać pod uwagę fakt istnienia oraz treść prawomocnego orzeczenia sądu, jednakże wynikający z niej stan związania ograniczony jest co do zasady tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów (por. wyrok SN z dnia 13 stycznia 2000 r., II CKN 655/98, LEX nr 51062; B. Dauter [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wolters Kluwer 2011 r., s. 477-478 uw. 4-7; wyrok NSA z dnia 20 lutego 2014 r., I OSK 1792/12, LEX nr 1494706). Motywy te nie mogą determinować rozstrzygnięcia odrębnej sprawy administracyjnej, niepowiązanej ze sprawą, w której zapadło wcześniejsze prawomocne orzeczenie. Oddziaływanie orzeczeń sądów administracyjnych zapadłych w analogicznych, czy zbliżonych rodzajowo sprawach może znajdować podstawy jedynie w autorytetowym oddziaływaniu tych orzeczeń, nie może natomiast ograniczać zakresu rozpoznania przez sąd kolejnej odrębnej sprawy sądowoadministracyjnej (wyrok NSA z dnia 15 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 986/14).
Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 października 2014 r., sygn. akt II FSK 2707/12, związanie prawomocnym orzeczeniem nie oznacza, że dokonana wykładania przepisów rozciąga się na inne, nie powiązane ze sobą sprawy, nawet o zbliżonym stanie faktycznym. Celem unormowania zawartego w ww. przepisie jest zapewnienie jednolitości i logiki działania organów państwowych. Przepis ten uniemożliwia bowiem funkcjonowanie w obrocie prawnym, dotyczących tej samej materii wykluczających się wzajemnie rozstrzygnięć. Sensem tego przepisu nie jest natomiast "wymuszanie" jednolitej wykładni przepisów na składach orzekających w różnych sprawach (wyrok NSA z dnia 7 października 2014 r., sygn. akt II FSK 2707/12, dostępny w CBOSA).
W związku z tym okoliczność, że w wyroku WSA w Warszawie z 14 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SAB/Wa 72/21 wyrażono pogląd, zgodnie z którym odpowiedź organu na inny wniosek Stowarzyszenia została uznana za tzw. ułomną decyzję administracyjną, nie mogła ograniczać zakresu rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji kolejnej odrębnej sprawy sądowoadministracyjnej. Ponadto nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena prawna pisma z dnia 24 stycznia 2022 r. jest prawidłowa. Wskazane pismo nie zawiera, wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie organu, niezbędnych elementów pozwalających uznać je za decyzję administracyjną. Przede wszystkim brak jest w nim rozstrzygnięcia o istocie sprawy, bo za takie nie może zostać uznane stwierdzenie: "Dane logowania na oficjalne konto Sejmu posiada siedmioro pracowników Kancelarii Sejmu – Centrum Informacyjnego Sejmu. Z uwagi na fakt, że osoby te nie pełnią funkcji publicznych (nie sprawują władztwa publicznego ani nie gospodarują majątkiem publicznym) ich dane osobowe nie stanowią informacji publicznej i nie podlegają udostępnieniu". Analiza przywołanej treści pisma prowadzi do wniosku, że zamiarem organu nie było wydanie decyzji administracyjnej, lecz poinformowanie strony o charakterze prawnym żądanych danych. Organ stanął bowiem na stanowisko, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, a w takim przypadku prawidłowym sposobem załatwienia wniosku jest poinformowanie wnioskodawcy o tej okoliczności, a nie wydane decyzji administracyjnej.
Z tych względów na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI