III OSK 2541/22

III OSK 2541/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-10-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Mariusz Kotulski /sprawozdawca/
Wojciech Jakimowicz /przewodniczący/
Zbigniew Ślusarczyk
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Sygn. powiązane
IV SA/Wr 698/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2022-07-06
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 478
art. 108 ust. 2 pkt 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant: asystent sędziego Dominika Daśko po rozpoznaniu w dniu 24 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 lipca 2022 r. sygn. akt IV SA/Wr 698/21 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego im. [...] w [...] z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów 1. uchyla zakażony wyrok, zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dziekana Wydziału Lekarskiego z dnia [...] marca 2021 r. nr [...], 2. zasądza od Rektora Uniwersytetu Medycznego im. [...] w [...] na rzecz M. K. kwotę 1137 (jeden tysiąc sto trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 6 lipca 2022 r. sygn. akt IV SA/Wr 698/21 oddalił skargę M. K. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Decyzją z dnia [...] lipca 2021 r., Nr [...], wydaną z powołaniem się na przepisy art. 75 ust. 1, art. 108 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 478 ze zm. - dalej: p.s.w.n.), art. 7, art. 104, art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - dalej: k.p.a.) oraz § 40, § 60 ust. 3 pkt 3 w zw. z § 44 ust. 4, § 42 ust. 1 Regulaminu studiów [...], obowiązującego od roku akademickiego 2019/2020 (załącznik do uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r.), dalej jako Regulamin studiów, Rektor Uniwersytetu [...] (dalej: Rektor, organ II instancji), po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 31 marca 2021 r., utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] marca 2021 r. Nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów M. K. (dalej: strona, skarżący) - studenta Wydziału [...] IV roku stacjonarnych jednolitych studiów magisterskich na kierunku lekarskim z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie i nieuzyskania zezwolenia na wpis warunkowy lub powtarzanie semestru/roku.
W motywach decyzji ostatecznej Rektor poczynił następujące ustalenia faktyczne:
- w roku akademickim 2018/2019, decyzją nr [...] z dnia [...] września 2018 r., strona została przeniesiona ze [...] Uniwersytetu [...] w K., Wydziału [...] z Oddziałem [...] w Z. na Wydział [...] Uniwersytetu [...] im. [...];
- decyzja o przeniesieniu stanowiła, że przeniesienie obywa się z wpisem warunkowym z przedmiotu Biochemia. Na podstawie wniosku strony o wyrażenie zgody na wpis warunkowy, w dniu 18 października 2018 r. zgody takiej udzielono;
- decyzją nr [...] ustalono, że zaliczenie przedmiotu Biochemia powinno się odbyć do końca letniej sesji egzaminacyjnej 2018/2019 (tj. do dnia 15 września 2019 r.);
- stronę zobowiązano do zaliczenia wyłącznie przedmiotu Biochemia, zgodnie z danymi wynikającymi z przedłożonych przez nią dokumentów. Student nie poinformował bowiem Dziekana Wydziału [...], że wskutek zaistniałej omyłki, wpisano mu jako zaliczony przedmiot Fizjologia, mimo iż student nie zdał egzaminu z tego przedmiotu;
- do dnia 15 września 2019 r. (tj. do zakończenia semestru letniego 2018/2019, zgodnie ze zobowiązaniem wynikającym z decyzji nr [...] z dnia [...] września 2018 r.) strona nie zdała egzaminu z przedmiotu Biochemia;
- dnia 29 października 2019 r. strona złożyła w Katedrze i Zakładzie Biochemii podanie o reaktywację terminu egzaminu, załączając zwolnienie lekarskie poświadczające leczenie neurologiczne od lipca 2019 r., co spowodować miało niemożność stawienia się na egzamin we wrześniu 2019 r.;
- w dniu 14 listopada 2019 r. prof. dr hab. A. G. nie wraził zgody na reaktywację z powodu zbyt późnego terminu złożenia wniosku;
- w dniu 2 grudnia 2019 r. dziekan Wydziału [...] poparł decyzję odmowną wykładowcy;
- w dniu 9 stycznia 2020 r. strona stawiła się w Dziekanacie Wydziału [...] w celu uzyskania zaświadczenia potwierdzającego odbywanie przez niego studiów na IV roku. Zaświadczenie nie zostało podpisane z powodu niedopełnienia warunku wpisu warunkowego - nieuzyskania zaliczenia z przedmiotu Biochemia. Dwie godziny później strona ponownie zgłosiła się do Dziekanatu z pismem potwierdzającym zdanie egzaminu z Biochemii na ocenę dostateczną;
- dniu 16 czerwca 2020 r. do Uniwersytetu [...] wpłynęło pismo od anonimowego nadawcy, w którym opisano nieprawidłowości związane z przeniesieniem strony ze [...] Uniwersytetu [...] w K. na Uniwersytet [...]. W piśmie wskazano m.in., że: "Do zdania [...] została więc jedynie fizjologia, do którego to zaliczenia podszedł we wrześniu '18. Jednakże trzykrotnie uzyskał on ocenę niedostateczną z tzw. "małej teorii", będącej pierwszą częścią trójczłonowego egzaminu z fizjologii. Tym samym nie uzyskał on nawet dopuszczenia do egzaminu praktycznego (...) Jednakże po uzyskaniu owej karty okazało się, że widnieje na niej ocena 3.0 (dostateczna) z egzaminu z fizjologii. Nie tłumaczył tej pomyłki, z uśmiechem komentując swoim znajomym na korytarzu w [...] dziekanacie, że jest to "prezent od J. na pożegnanie". Udał się z tym dokumentem do [...] poświadczając nieprawdę, że zdał fizjologię na Wydziale [...] przepisując tym samym pozytywną ocenę i unikając ponownego zdawania owego przedmiotu".;
- wskutek otrzymania powyższego pisma, Dziekan Wydziału [...] Uniwersytetu [...] wystąpił do [...] Uniwersytetu [...] z wnioskiem o wyjaśnienie kwestii dotyczącej uzyskania zaliczenia z przedmiotu Fizjologii przez stronę;
- pismem z dnia 2 lipca 2020 r. prof. dr hab. n. med. J. J. poinformował, że " (...) student [...] w roku akademickim 2017/2018 nie został dopuszczony do zdawania egzaminu teoretycznego z przedmiotu Fizjologia, ponieważ trzykrotnie nie zaliczył egzaminu praktycznego. Wewnętrzne dochodzenie wykazało jednak, iż ze względu na błąd osoby upoważnionej w Katedrze do wpisywania ocen na platformie "Wirtualna Uczelnia student ten miał wprowadzoną ocenę dostateczną w terminie poprawkowym. Zaistniała pomyłka wynikała najpewniej z jednoczesnego wpisywania dużej liczby ocen z przedmiotu.";
- wobec podejrzenia świadomego posłużenia się przez stronę dokumentem zawierającym nieprawdziwą informację odnośnie uzyskania pozytywnej oceny z egzaminu z Fizjologii w roku akademickim 2017/2018, w dniu 16 listopada 2020r. zostało wydane postanowienie o wszczęciu postępowania wyjaśniającego. Jednocześnie wystosowane zostało do Prokuratury Rejonowej dla [...] zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa posłużenia się dokumentem poświadczającym nieprawdę, o którym mowa w art. 273 k.k.;
- strona w usprawiedliwieniu swej nieobecności na egzaminie, przedłożyła zaświadczenie lekarskie, z którego wynikało, jakoby zły stan zdrowia uniemożliwił jej stawienie się na egzaminie we wrześniu 2019 r. podczas, gdy z relacji zamieszczonej przez stronę w mediach społecznościowych wynikało, że w owym czasie strona przebywała na wakacjach w Australii, Nowej Zelandii i Singapurze;
- w związku z wystąpieniem rozbieżności pomiędzy decyzją prof. dr hab. A. G. z dnia [...] listopada 2019 r. o odmowie reaktywacji terminu egzaminu z przedmiotu Biochemia, a przedłożonym pismem potwierdzającym zdanie egzaminu z Biochemii, Dziekan Wydziału [...] zwrócił się do prof. dr. hab. A. G. o pisemne wyjaśnienie tej sytuacji;
- w wyjaśnieniu, prof. dr hab. A. G. oświadczył, że został wprowadzony w błąd przez stronę, która twierdziła, że ma prawo do reaktywacji terminu egzaminu, co było dodatkowo uwiarygodnione faktem przybycia do Katedry i Zakładu Biochemii wraz z byłą Dziekan Wydziału [...] - prof. dr hab. M. S. W konkluzji pisma prof. dr hab. G. wniósł o przeprowadzenie egzaminu komisyjnego, pozwalającego na rzetelną ocenę wiedzy studenta;
- Dziekan Wydziału [...] - biorąc pod uwagę wniosek prof. dr. hab. A. G. oraz całość zaistniałej sytuacji - zadecydował o przeprowadzeniu egzaminu komisyjnego z Biochemii w dniu 3 lutego 2020 r.;
- w wyznaczonym terminie strona nie stawiła się na ten egzamin, jak również nie przedstawiła żadnych dokumentów usprawiedliwiających jej nieobecność;
- wobec braku stawiennictwa strony oraz jej usprawiedliwienia, otrzymała ona ocenę niedostateczną z przedmiotu Biochemia.
Jak wskazał dalej Rektor, w dniu 4 września 2020 r. wszczęto postępowanie w sprawie skreślenia strony z listy studentów z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku i nieuzyskania zezwolenia na wpis warunkowy lub powtarzanie semestru/roku na podstawie art. 108 ust. 2 pkt 3 p.s.w.n. W dniu 25 września 2020 r. strona złożyła pismo, w którym wniosła o wyłączenie prof. dr hab. A. H. od orzekania w przedmiotowej sprawie, z uwagi na okoliczności mogące rodzić wątpliwości co do jego bezstronności, a także wniosła o przesłuchanie świadków.
Postanowieniem z dnia [...] października 2020 r. Rektor Uniwersytetu [...] im. [...] odmówił wyłączenia Dziekana Wydziału [...] prof. dr hab. A. H. od orzekania w przedmiotowej sprawie. W dnia 15 grudnia 2020 r. organ przesłuchał zawnioskowanych przez stronę świadków, a to : J. K., prof. dr hab. A. G., natomiast dnia 19 stycznia 2021 r. świadków - prof. dr hab. M. S. oraz M. K..
W dniu 15 marca 2021r. została wydana została decyzja pierwszo-instancyjna w przedmiocie skreślenia strony z listy studentów.
Wskutek wniesienia odwołania Rektor Uniwersytetu [...] decyzją z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ II instancji przytoczył brzmienie art. 75 u.p.s.w., wedle którego organizację studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów. Powołał się na postanowienia § 40 Regulaminu zgodnie z którym :
1. Studentowi, który nie przystąpił do egzaminu lub jednej z jego części w ustalonym terminie bez usprawiedliwienia, wpisuje się do protokołu egzaminacyjnego ocenę niedostateczną po upływie terminu, o którym mowa w ust. 2.
2. O przyczynie nieprzystąpienia do egzaminu student powinien powiadomić egzaminatora, najpóźniej w ciągu 3 dni roboczych od ustalonego terminu egzaminu.
3. Usprawiedliwienie w oryginale należy złożyć u egzaminatora, który przekazuje je do dziekanatu właściwego Wydziału.
4. W przypadku uwzględnienia usprawiedliwienia, egzaminator przywraca studentowi termin egzaminu z przedmiotu, z zastrzeżeniem że:
1) egzamin odbędzie się nie później niż w ciągu 14 dni od zakończenia sesji egzaminacyjnej,
2) egzamin poprawkowy/egzamin komisyjny odbędzie się nie później niż w ciągu 14 dni od zakończenia sesji poprawkowej.
5. W przypadku: niezgłoszenia się w wyznaczonym terminie egzaminu, nieuwzględnienia usprawiedliwienia, braku usprawiedliwienia lub niedopuszczenia do któregokolwiek terminu egzaminu, student otrzymuje ocenę niedostateczną z wpisem do protokołu, mającego postać wydruków elektronicznych.
Rektor podkreślił, że zgodnie z decyzją z dnia [...] października 2018 r. nr [...] strona powinna był zaliczyć przedmiot Biochemia (łącznie ze zdaniem egzaminu) do końca letniej sesji egzaminacyjnej 2018/2019, w tym letniej sesji poprawkowej, tj. do dnia 15 września 2019 r. Przedstawienie przez stronę w dniu 29 października 2019 r. wniosku o reaktywację terminu egzaminu nastąpiło z uchybieniem terminu, albowiem zgodnie z brzmieniem § 40 ust. 2 Regulaminu studiów o przyczynie nieprzystąpienia do egzaminu student powinien powiadomić egzaminatora, najpóźniej w ciągu 3 dni roboczych od upływu ustalonego terminu egzamin. Podanie o reaktywację II terminu egzaminu zostało złożone w dniu 29 października 2019 r., a zatem po upływie prawie 2 miesięcy od terminu egzaminu. Na podstawie przytoczonego powyżej przepisu Regulaminu studiów, wniosek strony z dnia 29 października 2019 r. o reaktywację terminu egzaminu z Biochemii nie został uwzględniony przez egzaminatora dnia 14 listopada 2019 r.
Zgodnie zatem z przyjętą procedurą w odniesieniu do reaktywacji terminu, student po wypełnieniu pierwszej części wniosku winien z nim udać się do odpowiedniej katedry i po uzyskaniu zgody egzaminatora przedłożyć wniosek we właściwym dziekanacie. Stanowisko egzaminatora w sprawie zawiera jego pismo z dnia 21 stycznia 2020 r., z którego wynika, że odmówił on zgody na reaktywację terminu egzaminu, a następnie został wprowadzony w błąd odnośnie przysługującej stronie reaktywacji, wobec czego mając wątpliwości co do ważności tak uzyskanej oceny, wniósł o przeprowadzenie egzaminu komisyjnego z przedmiotu Biochemia. Zeznania świadka J. K., pełniącej funkcję kierownika Dziekanatu Wydziału [...] we wrześniu 2019 r. nie potwierdziły twierdzeń strony odnośnie rzekomych uzgodnień lub pośrednictwa w uzgodnieniach w zakresie ustalenia terminu egzaminu z przedmiotu Biochemia oraz przekazania stronie przez świadka informacji o tym konkretnym egzaminie. Z kolei zeznania świadka prof. dr. G. potwierdziły stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 21 stycznia 2020 r., zgodnie z którym odmówił on reaktywacji terminu egzaminu, a przepytanie strony 9 stycznia 2020 r. było wynikiem wprowadzenia go w błąd, odnośnie przysługującego terminu reaktywowanego egzaminu.
Według Rektora, organ I instancji słusznie zauważył, że strona nie zwróciła się do Dziekana z wnioskiem lub ponagleniem odnośnie wyznaczenia terminu egzaminu, co jednoznacznie świadczy o tym, że zgodnie z przyjętym na uczelni trybem, fakt odmowy reaktywacji terminu musiał być stronie znany. Zamiast tego strona nieformalnie i wbrew zapisom regulaminu studiów, w sposób zaskakujący dla egzaminatora, który nie był w stanie zweryfikować sytuacji studenta i stanu faktycznego ad hoc, pojawiła się u egzaminatora niezapowiedzianie w celu zdawania egzaminu, co potwierdziły zeznania prof. dr hab. M. S..
Dalej organ II instancji wskazał, że zgodnie z § 42 ust. 1 Regulaminu Studiów na pisemny wniosek studenta, egzaminatora lub właściwego organu Samorządu Studentów złożony w ciągu 3 dni kalendarzowych od daty ogłoszenia negatywnego wyniku egzaminu, Dziekan w przypadku uznania zasadności wniosku może zarządzić egzamin komisyjny, który powinien odbyć się w terminie nie dłuższym niż 7 dni kalendarzowych od daty złożenia wniosku. W niniejszej sprawie, wniosek o przeprowadzenie egzaminu komisyjnego złożył egzaminator, tj. prof. dr hab. A. G., który potwierdził, że odmówił reaktywacji terminu egzaminu, a "przeegzaminowanie" było wyłącznie wynikiem wprowadzenia go w błąd przez stronę.
W tej sytuacji, Dziekan w dniu 24 stycznia 2020 r. zadecydował o zarządzeniu egzaminu komisyjnego z przedmiotu Biochemia. Jednocześnie Dziekan ustalił, że we wrześniu 2019 r., z końcem którego miesiąca upływał termin na uzyskanie warunkowego zaliczenia przedmiotu Biochemia, strona przebywała na wakacjach w Australii, Nowej Zelandii i Singapurze (na co wskazują zdjęcia opublikowane przez stronę na jej stronie FB, w aktach sprawy). Wobec powyższego, Dziekan Wydziału [...] Uniwersytetu [...] im. [...] zmuszony był uznać nieobecność strony na egzaminie we wrześniu 2019 r. za nieusprawiedliwioną. Jednakże z uwagi na wniosek egzaminatora oraz okoliczności związane z nieformalnym przepytaniem studenta w dniu 9 stycznia 2020 r., Dziekan przychylił się do wniosku o przeprowadzenie egzaminu komisyjnego. Wobec twierdzenia strony, że egzamin się odbył 9 stycznia 2020 r. skonfrontowanego z stanowiskiem egzaminatora w przedmiocie odmowy reaktywacji terminu dnia 14 listopada 2019 r., ustaleniem stanu faktycznego oraz braku regulaminowego trybu reaktywacji terminu egzaminu na 9 stycznia 2020 r., w ocenie Dziekana, zaistniała konieczność przeprowadzenia egzaminu komisyjnego z przedmiotu Biochemia. Rozstrzygnięcie Dziekana umożliwiało stronie wykazanie się wiedzą z przedmiotu, gdyż prawidłowość i wyniki weryfikacji tej wiedzy dokonane podczas nieformalnego przepytania, jakie miało miejsce dnia 9 stycznia 2020 r. musiała budzić uzasadnione wątpliwości.
W dniu 3 lutego 2020 r. odbył się egzamin komisyjny z przedmiotu Biochemia, na który strona się nie stawiła, co potwierdza protokół egzaminacyjny z dnia 3 lutego 2020 r. Strona nie skorzystała więc z możliwości wykazania się posiadaną wiedzą z przedmiotu. Niestawienie się skarżącego na egzaminie komisyjnym, a tym samym uzyskanie oceny niedostatecznej, skutkowało koniecznością zastosowania § 44 ust. 4 Regulaminu studiów, który stanowi że "w przypadku niewypełnienia przez studenta zobowiązań wynikających z wpisu warunkowego Dziekan wydaje decyzję o powtórzeniu semestru/roku albo skreśleniu z listy studentów" oraz § 60 ust. 3 pkt 3 o treści "Dziekan może podjąć decyzję o skreśleniu studenta z listy studentów w przypadku: nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie i nieuzyskania zezwolenia na wpis warunkowy lub powtarzanie semestru/roku".
W ocenie organu II instancji, nie sposób również pominąć faktu posłużenia się przez studenta dokumentem potwierdzającym nieprawdę, w sposób świadomy i celowy. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, niewątpliwym jest, że strona w pełni świadomie wprowadziła w błąd władze Uniwersytetu [...] im. [...] w kwestii uzyskania oceny pozytywnej z egzaminu z Fizjologii na [...] Uniwersytecie Medycznym.
Rektor zwrócił też uwagę na działanie strony, która dwukrotnie, z pełną świadomością wprowadzenia w błąd pracowników uczelni, nie tylko w kwestii dysponowania zgodą na reaktywację II terminu poprawkowego (której nie otrzymała), jak również w kwestii uzyskania zaliczenia przedmiotu fizjologia . Jak wynika bowiem z pisma prof. dr hab. n. med. J. J. ze [...] Uniwersytetu [...] z dnia 2 lipca 2020r. " (...) student [...] w roku akademickim 2017/2018 nie został dopuszczony do zdawania egzaminu teoretycznego z przedmiotu Fizjologia, ponieważ trzykrotnie nie zaliczył egzaminu praktycznego". Dodatkowo w piśmie z dnia 6 października 2020 r. Prorektor do Spraw Studentów [...] Uniwersytetu [...] w K. stwierdził, że strona przedłożyła dokument niezgodny ze stanem faktycznym, świadczący o uzyskaniu oceny dostatecznej z II egzaminu poprawkowego z przedmiotu Fizjologia, oraz że "Pan [...] musiał mieć pełną świadomość co do braku uzyskania oceny pozytywnej z egzaminu z przedmiotu Fizjologia. Mając jednak na uwadze fakt, że ww. utracił status studenta [...] Uniwersytetu [...] w K., Uczelnia nie ma możliwości pociągnięcia ww. do odpowiedzialności".
W konsekwencji wobec nieuzyskania zaliczenia z przedmiotu Biochemia, strona nie wypełniła zobowiązania wynikającego z decyzji nr [...] z dnia [...] października 2018 r., na podstawie której uzyskała wpis warunkowy na 5 i 6 semestr studiów w roku akademickim 2018/2019, zaś warunkiem niezbędnym do zaliczenia studiów na semestrze 6, w roku akademickim 2018/2019 było zaliczenie przedmiotu Biochemia.
Zgodnie z § 44 ust. 4 Regulaminu studiów zgodnie, z którym w przypadku niedopełnienia przez studenta zobowiązań wynikających z wpisu warunkowego Dziekan wydaje decyzję o powtórzeniu semestru/roku albo skreśleniu z listy studentów. Zasadnym zatem było skreślenie strony z listy studentów na podstawie § 60 ust. 3 pkt 3 w zw. z § 44 ust. 4 Regulaminu studiów obowiązującego od roku akademickiego 2019/2020 z uwagi na nieuzyskania zaliczenia semestru w określonym w ww. decyzji terminie i nieuzyskania zezwolenia na wpis warunkowy lub powtarzanie semestru. Strona nie uzyskała zaliczenia z przedmiotu Biochemia. Wynik egzaminu z dnia 9 stycznia 2021 r. uznano za nieważny. Ponadto strona nie uzyskała też zaliczenia z egzaminu z Fizjologii. Wobec tego za niezgodne z prawdą uznano twierdzenia strony, że zaliczyła ona w terminie wszystkie przedmioty i egzaminy przewidziane tokiem studiów na uczelni.
Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
W odpowiedzi na skargę Rektor wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga nie była zasadna i ją oddalił.
Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że materialnoprawną podstawę wydanych w badanej sprawie decyzji o skreśleniu z list studentów stanowiły przepisy art. 108 ust. 2 pkt 2 i 3 u.s.w.n. oraz Regulaminu studiów Uniwersytetu [...] obowiązującego od roku akademickiego 2019/2020. Nie budzi zatem wątpliwości, że decyzja o skreśleniu studenta z listy studentów jest indywidualnym aktem stosowania (aktem administracyjnym). W zakresie tego rodzaju spraw ustawodawca nie wyłączył stosowania przepisów k.p.a., tak jak uczynił to w innych sprawach (zob. art. 48 u.s.w.n.). Jedynie dla porządku zauważyć też należy, że odpowiednikiem cytowanych wyżej przepisów są obowiązujące w organie normy zawarte w § 60 ust. 1 – 3 Regulaminu studiów .
Analiza regulacji zawartej w art. 108 u.s.w.n. wskazuje na to, że wystąpienie jednej z przesłanek wymienionych w ust. 1 tegoż przepisu oznacza dla organu orzekającego w sprawie obowiązek wydania rozstrzygnięcia o skreśleniu z listy studentów, o czym świadczy użycie przez ustawodawcę imperatywnego sformułowania "studenta skreśla się". Natomiast stwierdzenie przez organ zaistnienia jednej z przesłanek określonych w ust. 2 art. 108 u.s.w.n. stanowi podstawę do wydania rozstrzygnięcia w granicach uznania administracyjnego (decyzji uznaniowej), które wiąże się z przyznaniem uczelni luzu decyzyjnego, polegającego na możliwości wyboru sposobu rozstrzygnięcia indywidualnej sprawy administracyjnej. Takie uregulowanie wynika z poszanowania przez ustawodawcę zasady autonomii uczelni. Pozostawienie tej kwestii do swobodnego uznania organów uczelni umożliwia uwzględnienie także różnych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających studentowi wywiązanie z jego podstawowych obowiązków z przyczyn od niego niezależnych.
W tym miejscu WSA we Wrocławiu wskazał należy, że wprawdzie decyzja uznaniowa podlega kontroli sądowej, to jednak zakres tej kontroli jest ograniczony. Kontrola sądowa sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, arbitralności tj. czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy dokonał tego po rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. Działanie w ramach uznania administracyjnego nie oznacza dowolności, lecz jest ograniczone regulacjami Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce oraz regulacjami wewnętrznymi uczelni (regulaminem studiów) z jednej strony, z drugiej zaś strony odpowiednio stosowanymi, przy zachowaniu autonomii uczelni, regulacjami Kodeksu postępowania administracyjnego. Działając bowiem w ramach uznania administracyjnego organ nie przestaje być związany jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, jaką jest zasada prawdy materialnej (obiektywnej), obligująca organ do podjęcia wszelkich kroków celem dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w zgodzie z rzeczywistym stanem rzeczy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), jak i wymogiem właściwego uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.).
Na podstawie art. 108 ust. 2 u.s.w.n. organ uczelni może więc, lecz nie musi skreślić studenta. Z brzmienia przesłanki zawartej w art. 108 ust.2 pkt 3 u.s.w.n. wynika, że niezaliczenie nawet jednego z zajęć lub niezdanie jednego egzaminu może stanowić podstawę do skreślenia z listy studentów. Wybór sposobu rozstrzygnięcia nie może być jednak arbitralny, ale powinien wynikać z kompleksowego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych, a zwłaszcza wyważenia interesu społecznego i słusznego interesu studenta.
W ocenie Sądu i instancji w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że skarżący w dniu 2 grudnia 2019r. nie otrzymał zgody zarówno egzaminatora, jaki i Dziekana na reaktywację II terminu poprawkowego z przedmiotu Biochemia. W dniu 9 stycznia 2020 r. skarżący wprowadził w błąd egzaminatora przedmiotu Biochemia co do faktu wyrażenia zgody przez Dziekana na egzamin poprawkowy. Nadto skarżący nie przystąpił do egzaminu komisyjnego, w sytuacji, gdy jego przeprowadzenie - w świetle wyjaśnień egzaminatora i na jego wniosek - zostało przez dziekana zarządzone. Tych ustaleń skarżący skutecznie nie podważył. Zważywszy, że § 42 pkt 10 Regulaminu studiów przewidywał, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach Dziekan może zarządzić egzamin komisyjny z własnej inicjatywy. Niewątpliwie w analizowanym przypadku zachodziła taka szczególnie uzasadniona sytuacja.
W świetle tych ujawnionych okoliczności bez znaczenia dla sprawy pozostaje podnoszony przez skarżącego fakt uzyskania przez niego w dniu 9 stycznia 2021 r. oceny dostatecznej z przedmiotu Biochemia. Skoro z pisemnych wyjaśnień i zeznań w charakterze świadka prof. A. G. jednoznacznie wynika, że skarżący został przeegzaminowany w warunkach wprowadzenia egzaminatora w błąd co do faktu uzyskania zgody reaktywacje terminu. W tych okolicznościach skarżący powinien mieć świadomość o braku podstaw do przystąpienia do egzaminu, zaś egzaminator przedmiotu – wbrew decyzji Dziekana – wyłącznie z powodu wprowadzenia go w błąd przez skarżącego poddał go procedurze egzaminowania.
Trafnie zatem organ wywiódł, że uzyskana w taki sposób ocena nie ma waloru legalności ( jest nieważna). A zatem jedynie egzamin komisyjny mógł sanować oczywisty błąd egzaminatora w podjęciu się czynności egzaminowania skarżącego i stanowić weryfikację jego wiedzy z danego przedmiotu. Nie budzi też wątpliwości, że skarżący nie przystąpił do egzaminu komisyjnego , czego konsekwencją było stwierdzenie negatywnej oceny z przedmiotu Biochemia.
Powyższa okoliczność stanowiła o zaistnieniu przesłanki, o której mowa w art. 108 ust.2 pkt 3 u.s.w.n. i tym samym chybiony był zarzut naruszenia prawa materialnego. Jednocześnie poza sporem między stronami pozostaje, że w roku akademickim 2019/2020 skarżący miał warunkowy wpis z Biochemii w terminie do zakończenia letniej sesji egzaminacyjnej. Powyższy termin został określony w decyzji Dziekana z dnia [...] października 2018 r., z której postanowienia jako aktu zakładowego o wewnętrznym i zewnętrznym charakterze skarżący - jako student publicznej uczelni - obowiązany był znać, stosować i przestrzegać.
Podsumowując Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że zarzuty skargi były niezasadne, co obligowało go do oddalenia skargi na podstawie art.151 p.p.s.a.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł M. K., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
a) naruszenie art. 151 p.p.s.a w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 108 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce poprzez nieuwzględnienie skargi i błędne przyjęcie, że nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, gdy tymczasem w niniejszej sprawie błędnie stwierdzono, że:
- przyczyną skreślenia Skarżącego z listy studentów Uniwersytetu [...] im. [...] było nieuzyskanie przez M. K. zaliczenia z przedmiotu Biochemia w terminie do 15 września 2020 r., mimo iż Skarżący w określonym terminie legitymował się stosownym zwolnieniem lekarskim z uwagi na konieczność leczenia neurologicznego przez co za usprawiedliwione zostało to, iż Skarżący nie podszedł do egzaminu z przedmiotu Biochemii w/w terminie, a termin egzaminu, zgodnie z § 40 ust. 4 Regulaminu Studiów Uniwersytetu [...] stanowiącego załącznik do uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu [...] z dnia 24 kwietnia 2019 r. został mu przywrócony, o czym świadczy korespondencja mailowa Skarżącego z J. K., Kierownikiem Dziekanatu, a także twierdzenia świadka M. Ka.;
- przyczyną skreślenia Skarżącego z listy studentów Uniwersytetu [...] było nieuzyskanie przez niego zaliczenia z przedmiotu Biochemia, gdy tymczasem Skarżący M. K. uzyskał ze wskazanego przedmiotu ocenę pozytywną;
- przyczyną skreślenia Skarżącego z listy studentów Uniwersytetu [...] było nieuzyskanie przez niego zaliczenia z przedmiotu Biochemia w określonym terminie, gdy tymczasem Skarżący M. K. uzyskał ocenę pozytywnego z w/w przedmiotu w dniu 9 stycznia 2020 r., tj. w terminie zakreślonym Skarżącemu przez właściwego egzaminatora;
b) naruszenie art. 151 p.p.s.a w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie decyzji Rektora i poprzedzającej jej decyzji Dziekana w całości mimo, że zapadły one w postępowaniu prowadzonym przez organ z naruszeniem:
- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej polegającej na braku podjęcia wszelkich niezbędnych działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie, a także naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów, co w konsekwencji doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych poprzez uznanie, iż właściwy egzaminator z przedmiotu Biochemia, prof. dr hab. A. G., nie wyraził Skarżącemu M. K. zgody na przywrócenie terminu ze wskazanego przedmiotu, pomimo tego, iż prof. dr hab. A. G. przeprowadził wobec M. K. egzamin z Biochemii w dniu 9 stycznia 2020 r., co świadczy jednoznacznie o tym, iż zgoda taka została przez egzaminatora wyrażona;
- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na nierozpatrzeniu materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i uznanie za w pełni wiarygodne twierdzenie prof. dr hab. A. G. w zakresie, w jakim twierdził on, że został wprowadzony w błąd przez Skarżącego M. K., gdy tymczasem to właśnie prof. dr hab. A. G., zgodnie z § 40 ust. 4 Regulaminu Studiów Uniwersytetu [...], stanowiącego załącznik do uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu [...] z dnia 24 kwietnia 2019 r., był jedyną osobą władną do decydowania o tym, czy Skarżącemu M. K. zostanie przywrócony termin do zdania egzaminu z przedmiotu Biochemia.
Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie decyzji Rektora Uniwersytetu [...] im. [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2021 r., a także uchylenie w całości decyzji organu I instancji.
Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Pismem procesowym uzupełaniającym skargę kasacyjną z dnia 27 września 2022 r. skarżący kasacyjnie wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rektor Uniwersytetu [...] wniósł o jej oddalenie, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.
Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.
Jako zasadny ocenić należy zarzut naruszenia przepisów postępowania, który miał wpływ na wynik sprawy, a to art. 151 p.p.s.a w zw. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a.
Otóż, jak słusznie podniesiono w skardze kasacyjnej, zgodnie z § 40 ust. 4 Regulaminu Studiów Uniwersytetu [...], stanowiącego załącznik do uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r., jedyną osobą władną do decydowania o tym, czy skarżącemu przywrócić termin do zdania egzaminu z przedmiotu Biochemia był egzaminator z tego przedmiotu - prof. dr hab. A. G. Przepisy powołanego Regulaminu nie przewidują innego sposobu (procedury) o przywróceniu terminu studentowi, który nie przystąpił do egzaminu w terminie. Zatem Dziekan Wydziału [...] nie podejmował decyzji o przywróceniu terminu, ani też w żaden inny sposób nie było od niego uzależnione przywrócenie terminu przez egzaminatora. Tym samym podzielić należy pogląd wyrażony w skardze kasacyjnej, że nie jest w pełni wiarygodne, iż egzaminator prof. dr hab. A. G. nie wyraził zgody na przywrócenie terminu ze wskazanego przedmiotu (uchylając swoją wcześniejszą decyzję z [...] listopada 2019 r.), gdyż tylko on mógł to uczynić. Co więcej konsekwencją tego faktu było przeprowadzenie przez prof. dr hab. A. G. wobec M. K. egzaminu z Biochemii w dniu 9 stycznia 2020 r. (a więc doszło do merytorycznej weryfikacji wiedzy studenta z przedmiotu i to ze skutkiem pozytywnym), co świadczy jednoznacznie o tym, iż zgoda taka została przez egzaminatora de facto wyrażona, gdyż inaczej taki egzamin nie mógłby zostać przeprowadzony. To w jaki sposób doszło do przywrócenia de facto terminu zdawania egzaminu ma tu poślednie znaczenie. Całokształt okoliczności ustalonych w sprawie może prowadzić do wniosku, że skarżący swoimi działaniami mógł zmierzać do wprowadzenia w błąd prof. dr hab. A. G. – opierając się na niezweryfikowanych twierdzeniach studenta, że "przysługuje mu reaktywacja II terminu" (k. 121 a.a. pismo prof. dr hab. A. G. z 21 stycznia 2020 r.), gdyż "uzyskał zgodę Dziekana na ten egzamin" (k. 244 a.a. zeznania świadka). Jednak, jak wskazano wyżej, niewątpliwie w świetle brzmienia § 40 ust. 4 Regulaminu był on jedyną osobą władną do przywrócenia terminu do zdawania egzaminu z przedmiotu Biochemia. W żadnym przypadku nie mogła to być zgoda "Dziekana na ten egzamin". Jak wynika bowiem z treści Regulaminu doszło do daleko posuniętej dekoncentracji upoważnień w zakresie przeprowadzania egzaminów i przywracania terminów do ich złożenia. Tym samym powoływanie się przez studenta na uzyskanie zgody "Dziekana na ten egzamin" było czczym frazesem, bez jakiejkolwiek wagi prawnej, który nawet nie wymagał żadnej weryfikacji – gdyż Dziekan terminu do zdawania egzaminu nie mógł przywrócić.
Niewątpliwie regulamin studiów określający prawa i obowiązki studentów i skorelowane z nimi prawa i obowiązki pracowników uczelni (np. przywrócenia terminu egzaminu), jest przykładem stanowienia prawa, a on sam jako źródło prawa ma charakter aktu normatywnego. Zawiera bowiem normy generalne i abstrakcyjne, tj. normy, w których adresat wyodrębniony został na podstawie cech ogólnych, a przedmiot wyznacza określony typ zachowania się. Jest tym samym typowym aktem zakładowym, któremu podporządkowani są zarówno destynatariusze zakładu administracyjnego, jak i jego pracownicy. Jego rola i znaczenie dla pracowników oraz użytkowników zakładu administracyjnego jest istotna, gdyż stanowi zestaw regulacji normatywnych mających bezpośredni wpływ na ich prawa i obowiązki w ramach takiego zakładu.
Dodatkowego podkreślenia wymaga fakt, że uczelnie akademickie są szczególnym rodzajem zakładu administracyjnego, gdyż zgodnie z art. 70 ust. 5 Konstytucji RP wyposażanymi w autonomię. Przyznanie uczelniom akademickim autonomii oznacza, że ich władzom "musi zostać pozostawiona sfera swobodnego decydowania o sprawach nauki i nauczania, z czym wiązać musi się sfera swobodnego (samorządnego) decydowania o sprawach organizacji wewnętrznej, składu władz, toku nauczania, przyjmowania i promowania studentów, a także określania niektórych ich praw i obowiązków. (...) Zasada autonomii zakłada też istnienie aktów wewnętrznych uczelni, którymi uczelnie regulują prawa i obowiązki studentów (regulamin studiów)" – zob. M. Masternak-Kubiak, Autonomia szkół wyższych na gruncie Konstytucji RP, w: Nowe prawo o szkolnictwie wyższym a podmiotowość studenta, red. A. Szadok-Bratuń, Wrocław 2007, s.15.
Zgodnie z brzmieniem art. 75 p.s.w.n. organizację studiów oraz związane z nim prawa i obowiązki studentów określa regulamin studiów. Zatem możliwość wydawania regulaminu studiów przez uczelnię akademicką ma swoje umocowanie w regulacji ustawowej. Jak wskazuje A. Błaś "formuła demokratycznego państwa prawnego zakłada, iż żadna kategoria działań administracji państwowej nie może być zwolniona z legitymacji ustawowej i wszystkie działania administracji powinny znajdować swą podstawę prawną w normach materialnych tworzonych przez ustawodawcę" ( Problemy działań administracji państwowej w świetle koncepcji demokratycznego państwa prawnego, Acta Universitatis Wratislaviensis No 1524, "Przegląd Prawa i Administracji" 1993, t. XXX, s. 9).
Regulamin studiów jest wręcz niezbędnym aktem normatywnym, bez którego uczelnia akademicka nie może sprawnie działać, gdyż określa on szczegóły funkcjonowania procesu dydaktycznego. Jest tym samym istotnym elementem budowania i wzmacniania samodzielności uczelni akademickiej w jej podstawowym, obok prowadzenia działalności naukowej, zakresie funkcjonowania tj. w prowadzeniu kształcenia studentów. Jak wskazano w art. 85 p.w.s.n. "na zasadach określonych w regulaminie studiów" wynikają dla studentów wskazane w tym przepisie prawa, a zgodnie z art. 107 student jest obowiązany postępować zgodnie z treścią ślubowania i przepisami obowiązującymi w uczelni (ust. 1), w szczególności do uczestniczenia w zajęciach zgodnie z regulaminem studiów oraz składania egzaminów, odbywania praktyk zawodowych i spełniania innych wymagań przewidzianych w programie studiów (ust. 2 pkt 1 i 2). Regulamin studiów normuje więc zasady osiągania celów zakładu administracyjnego, jakim jest uczelnia akademicka, kreując organizację procesu dydaktycznego (zob. R. Raszewska-Skałecka, Miejsce statutu i regulaminu zakładu administracyjnego w systemie źródeł prawa. Kwestie wybrane, Acta Universitatis Wratislaviensis nr 3052, Przegląd Prawa i Administracji nr LXXVII, Wrocław 2008, s. 271, M. Kotulski, Regulacje wewnętrzne jako podstawa prawna rozstrzygnięcia, w: Relacje pomiędzy sferą zewnętrzną i sferą wewnętrzną działań administracji publicznej, red. P. Dobosz, A.Puczko, Warszawa 2023 r., s. 430 i nast.).
Tym samym regulamin uczelni wyższej kształtuje zachowania destynatariuszy i pracowników (na tle niniejszej sprawy – naukowo-dydaktycznych Uniwersytetu [...]) w ramach relacji wewnątrzzakładowych, a jego treść jest im niewątpliwie znana i powinni się do zawartych w nim regulacji bezwzględnie stosować. Nie sposób zatem nawet przyjąć, że treść § 40 ust. 4 Regulaminu, iż jedyną osobą władną do decydowania o tym, czy studentowi zostanie przywrócony termin do zdania egzaminu jest sam egzaminator, nie była mu znana. W konsekwencji, niezależnie od tego czym kierował się egzaminator i co wpłynęło na jego decyzję (postawa moralna i etyczna studenta wynikająca akt sprawy nie jest przedmiotem oceny w tym postępowaniu) musiało dojść do skutecznego przywrócenia terminu, skoro następstwem tego było przeprowadzenie merytorycznego egzaminu z przedmiotu Biochemia w dniu 9 stycznia 2020 r. i wystawienia oceny pozytywnej.
Taka konkluzja rodzi dalej idące skutki. Jeżeli bowiem skarżący zdał egzamin z przedmiotu Biochemia w dniu 9 stycznia 2020 r., to brak było podstaw do przeprowadzania egzaminu komisyjnego. Zgodnie z brzmieniem § 42 ust. 1 Regulaminu na wniosek egzaminatora złożony w ciągu 3 dni kalendarzowych od daty ogłoszenia negatywnego wyniku egzaminu, Dziekan w przypadku uznania zasadności wniosku może zarządzić egzamin komisyjny. Tak jak w przypadku "zwykłych" egzaminów jego celem jest sprawdzenie poziomu osiągniętych efektów uczenia się założonych w programie studiów. W analizowanym przypadku nie był jednak kwestionowany poziom osiągniętych efektów uczenia się (student zdał pozytywnie egzamin na ocenę dostateczną), gdy egzamin komisyjny na wniosek egzaminatora mógł zostać zarządzony wyłącznie w przypadku negatywnego wyniku egzaminu. Nadto taki wniosek egzaminatora o przeprowadzenie egzaminu komisyjnego musi zostać złożony w terminie 3 dni kalendarzowych od daty ogłoszenia negatywnego wyniku egzaminu. W niniejszej sprawie wniosek prof. dr hab. A. G. został złożony został 21 stycznia 2020 r. (data pisma, k. 121 a.a.), a więc 12 dni po przeprowadzeniu egzaminu (co należy podkreślić z wynikiem pozytywnym). Zatem żadne przesłanki z § 42 ust. 1 Regulaminu nie zostały spełnione do zarządzenia przez Dziekana egzaminu komisyjnego. Jednocześnie jak wynika z § 42 ust. 12 Regulaminu organizacja egzaminu komisyjnego po wyznaczonym terminie letniej sesji poprawkowej wymaga indywidualnej zgody Prorektora ds. Dydaktyki. Jak wynika z zarządzenia nr [...] Rektora Uniwersytetu [...] z [...] lutego 2018 r. poprawkowa sesja letnia rozpoczęła się w dniu 26 sierpnia 2019 r. i skończyła 15 września 2019 r. Ubocznie jedynie zauważyć należy, że organizacja egzaminu komisyjnego po wyznaczonym terminie letniej sesji poprawkowej, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, wymagała więc indywidualnej zgody Prorektora ds. Dydaktyki. Takiej zgody w aktach sprawy brak.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna jest zasadna i na podstawie art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] marca 2021 r. Nr [...] wydaną przez Dziekana Wydziału [...] działającego z upoważnienia Rektora Uniwersytetu [...].
Wprawdzie w § 60 ust. 2 i 3 Regulaminu studiów posłużono się pojęciem "decyzji dziekana", niemniej w tym samym paragrafie wskazano, iż od decyzji dziekana przysługuje do rektora wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (§ 60 ust. 4 Regulaminu studiów). W takiej sytuacji należy dać prymat wykładni celowościowej nad wykładnią językową i przyjąć, iż zamierzeniem uchwałodawcy było powierzenie kompetencji do skreślenia z listy studentów rektorowi, o czym świadczy odwołanie do instytucji wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zatem Dziekan Wydziału [...] decyzję o skreśleniu studenta z listy studentów wydaje z upoważnienia Rektora Uniwersytetu [...].
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.