III OSK 2437/24

III OSK 2437/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-01-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Windak /sprawozdawca/
Przemysław Szustakiewicz
Tamara Dziełakowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Sygn. powiązane
III SA/Gd 653/23 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2024-04-17
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184, art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 70 ust. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Dz.U. 2020 poz 85
art. 23 ust.4, art. 72 ust. 3 art. 69 ust. 1 pkt. 3 art. 75
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - t.j,
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7 art. 11, art. 77 § 1 i art. 80, art. 107 § 1 pkt i § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tamara Dziełakowska, Sędziowie Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz, Sędzia del. WSA Arkadiusz Windak (spr.), po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 kwietnia 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 653/23 w sprawie ze skargi R.C. na decyzję Rektora Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z dnia 7 sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie przyjęcia na jednolite studia magisterskie I oddala skargę kasacyjną, II zasądza od R.C. na rzecz Rektora Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotukosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 17 kwietnia 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 653/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu sprawy ze skargi R.C. na decyzję Rektora Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z 7 sierpnia 2023 r., nr SRB.420.197.2023 w przedmiocie przyjęcia na jednolite studia magisterskie, oddalił skargę.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wnioskiem z 30 sierpnia 2020 r. R.C. zwrócił się do Dziekana Wydziału Lekarskiego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego o przeniesienie z Wydziału Medycyny Uniwersytetu Eberharda Karola w T. na Gdański Uniwersytet Medyczny, kierunek lekarski, studia jednolite magisterskie, tryb stacjonarny.
Decyzją z 11 września 2020 r. Rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego odmówił skarżącemu przyjęcia na III rok stacjonarnych jednolitych studiów magisterskich, kierunek lekarski, Wydział Lekarski Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego w roku akademickim 2020/2021 przez przeniesienie z kierunku lekarskiego Wydziału Medycyny Uniwersytety Eberharda Karola w T. Po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o ponowne rozpoznanie sprawy, decyzją z 8 października 2020 r. nr SRB.420.192.2020 Rektor utrzymał w mocy w całości własną decyzję z 11 września 2020 r.
Od tej decyzji R.C. wniósł skargę, którą wyrokiem z 28 kwietnia
2021 r. sygn. akt III SA/Gd 1221/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił. W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej R.C., wyrokiem z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6549/21, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok oraz decyzję Rektora Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z 8 października 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku dokonał wykładni § 2 ust. 6 Regulaminu studiów uznając, że nieuprawnionym jest zawężanie kryteriów rekrutacji przez pryzmat tylko jednego elementu wskazanego w § 2 ust. 6 Regulaminu studiów. Sąd kasacyjny uznał, że Rektor badając możliwość przyjęcia na studia w drodze przeniesienia, winien dokonać oceny spełnienia wszystkich przesłanek z § 2 ust. 6 Regulaminu studiów oraz innych przesłanek wskazanych przez kandydata we wniosku. Sąd kasacyjny stwierdził, że Rektor odmawiając przyjęcia skarżącego na III rok studiów z powodu niespełnienia przesłanki z § 2 ust. 6 pkt 2 Regulaminu i z bliżej niesprecyzowanych względów organizacyjnych, nie zastosował się do przedstawionej wykładni § 2 ust. 6 pkt 2 Regulaminu, czego nie dostrzegł Sąd I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące braku wyczerpującego rozważenia przez organ, czy skarżący spełnia kryteria wskazane w § 2 ust. 6 Regulaminu studiów oraz wobec tego, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie posiada elementów wymienionych przez ustawodawcę w art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a.
Na skutek ponownego rozpoznania sprawy Rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego wydał 7 sierpnia 2023 r. decyzję nr SRB.420.197.2023, którą orzekł o utrzymaniu w mocy własnej decyzji z 11 września 2020 r. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 23 ust. 4, art. 72 ust. 3 w zw. z art. 69 ust. 1 pkt 3 p.s.w.n., art. 104 i 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz § 2 ust. 15 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 2 i § 2 ust. 5, 6 i 8 Regulaminu studiów Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały Senatu Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z dnia 25 kwietnia 2022 r. nr 26/2022.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że z dokumentacji związanej z procedurą przenosin wynika, że wnioskodawca podjął naukę na Wydziale Medycyny Uniwersytetu Eberharda Karola w T. dnia 23 lutego
2017 r., a rokiem akademickim w którym rozpoczął studia jest rok 2016/2017. Biorąc pod uwagę świadectwo dojrzałości wydane 6 czerwca 2003 r., będące "starą maturą", Rektor stwierdził, że wnioskodawca nie spełnia warunków rekrutacji kwalifikujących do przyjęcia na kierunek lekarski studiów stacjonarnych Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego w roku akademickim 2016/2017. Zgodnie z brzmieniem § 2 ust. 8 pkt 2 Regulaminu, podejmując decyzję o przyjęciu na studia w drodze przeniesienia z innej uczelni krajowej lub uczelni zagranicznej Rektor bierze pod uwagę w szczególności: minimum punktowe i warunki rekrutacji kwalifikujące do przyjęcia na studia na dany kierunek studiów w Uczelni w roku akademickim, w którym kandydat został przyjęty na studia w innej uczelni krajowej lub zagranicznej, z której ma zostać przeniesiony. Warunki przyjęcia obowiązujące w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym w roku akademickim 2016/2017 uregulowane są w tekście jednolitym uchwały Nr 25/2015 Senatu Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z 25 maja 2015 r. w sprawie warunków i trybu rekrutacji na I rok studiów w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym w roku akademickim 2016/2017. Przepis § 3 ust. 2 uchwały stanowi, że kandydaci ze "starą maturą" (zdawaną przed rokiem 2005) ubiegający się o przyjęcie na kierunek lekarski i lekarsko-dentystyczny, zobowiązani są posiadać na zaświadczeniu z OKE wyniki z egzaminu maturalnego z biologii i chemii na poziomie rozszerzonym. Wnioskodawca nie przedłożył zaświadczenia z Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej z wynikami z egzaminu maturalnego z biologii i chemii na poziomie rozszerzonym. Organ podkreślił, że powyższego dokumentu nie mogą zastąpić przywoływane przez stronę we wniosku wyniki z fizyki, chemii i biologii, uzyskane w toku odbywanych studiów.
Rektor wskazał, że zgodnie z § 2 ust. 8 pkt 3 Regulaminu, wziął pod uwagę kwestię średniej ocen z całego okresu studiów osiągniętą przez kandydata w innej uczelni, obliczoną zgodnie z § 24 ust. 2 i 3 Regulaminu, która powinna wynosić co najmniej 3,50. W myśl § 24 ust. 2 Regulaminu, średnia ocen uzyskanych w trakcie studiów to średnia arytmetyczna ocen pozytywnych uzyskanych w okresie trwania studiów z egzaminów z przedmiotów objętych programem studiów. Z analizy dokumentów o nazwach Transcript of Records, Zaświadczenie zbiorcze, Zestawienie ocen z przedklinicznego etapu studiów wynika, że w swojej dotychczasowej historii studenta wnioskodawca zrealizował tylko jeden przedmiot o nazwie "Przedmiot do wyboru: Etap przedkliniczny - Komunikacja międzykulturowa - projekt tandemowy", w wymiarze 20 godzin (wykłady), zakończony zdaniem egzaminu na ocenę 1,0 - bardzo dobry. Na kierunku lekarskim Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego studenci począwszy od roku pierwszego, jak i na kolejnych latach studiów zobowiązani są przystąpić do minimum 4 egzaminów na roku, np. z takich przedmiotów jak: Anatomia z elementami neurobiologii, Biofizyka, Chemia medyczna, Histologia z cytofizjologią, Biochemia, Fizjologia, Język angielski w medycynie, Mikrobiologia. Są to przedmioty wiodące w cyklu kształcenia studenta kierunku lekarskiego. W ocenie Rektora, sugerowanie się w tym przypadku wyłącznie średnią ocen wnioskodawcy byłoby niewspółmierne w porównaniu ze średnimi ocen uzyskiwanymi przez studentów kierunku lekarskiego.
Organ wyjaśnił nadto, że względy organizacyjne Uniwersytetu, z uwagi na stale zwiększane ministerialne limity przyjęć studentów, nie pozwalają na przyjęcie większej liczby studentów w roku akademickim 2023/2024. Rektor ocenił również sytuację osobistą wnioskodawcy, lecz uznał, że nie uzasadnia ona w całości prośby o przeniesienie. Zdaniem Rektora, wskazane przez stronę okoliczności pozanaukowe, takie jak trudna sytuacja rodzinna, czy więź wnioskodawcy z miastem Gdańsk, nie mogą przemawiać za przeniesieniem go z innej uczelni zagranicznej w sytuacji, gdy nie spełnia opisanych (choćby w przeważającej części) warunków rekrutacyjnych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję R.C. zarzucił decyzji naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez pominięcie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt lII OSK 6549/21, co w rezultacie skutkowało naruszeniem art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., art. 11 w zw. z art 107 § 1 pkt 6 k.p.a. oraz art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez błędne podanie jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia Regulaminu Studiów z dnia 25 kwietnia 2022 r., który to Regulamin nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
W odpowiedzi na skargę Rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalając skargę stwierdził, że organ zastosował się do ocen zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt lII OSK 6549/21, przy jednoczesnym braku zmiany stanu prawnego i faktycznego, które mogłyby uzasadnić odstąpienie do tych ocen.
Sąd I instancji podkreślił, że z art. 70 ust. 5 Konstytucji RP wynika wprost autonomia szkół wyższych. Jednym z wyrazów autonomii szkół wyższych jest prawo do ustalania zasad i kryteriów warunków przyjęcia na studia, z zachowaniem zasad i trybu określonego w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2020r., poz.85 ze zm.), dalej jako "p.s.w.n.". Zgodnie z art. 69 ust. 1 pkt 3 p.s.w.n., przyjęcie na studia następuje m.in. przez przeniesienie z innej uczelni lub uczelni zagranicznej. W myśl art. 75 ust. 1 p.s.w.n., organizację studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów. Z treści art. 75 ust. 3 w zw. z art. 28 ust. 1 pkt 2 p.s.w.n. wynika, że regulamin studiów stanowiony jest przez senat w drodze uchwały.
Sąd Wojewódzki wskazał, że w dniu wydania zaskarżonej decyzji, czyli 7 sierpnia 2023 r. obowiązywał Regulamin studiów Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, stanowiący załącznik nr 1 do uchwały nr 26/2022 Senatu Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z 25 kwietnia 2022 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu studiów. Sąd podzielił stanowisko organu, że organ powinien uwzględnić stan prawny z dnia wydania decyzji, nie zaś z dnia złożenia wniosku. Uchwalane przez Gdański Uniwersytet Medyczny regulaminy studiów nie zawierają przepisów intertemporalnych, wobec czego zastosowanie ma zasada bezpośredniego stosowania prawa. Sąd I instancji wyjaśnił, że obowiązujący zarówno w czasie złożenia przez skarżącego wniosku z 28 sierpnia 2020 r., jak i w czasie wydania przez Rektora decyzji z 11 września 2020 r., § 2 ust 6 Regulaminu studiów Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, stanowiący załącznik do uchwały nr 29/2019 Senatu Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z dnia 29 kwietnia 2019 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu studiów, miał treść zbliżoną do treści § 2 ust. 6 Regulaminu studiów z dnia 26 kwietnia 2022 r. Odmienne częściowo brzmienie § 2 ust. 6 pkt 1 i 3 Regulaminu studiów z 2022 r. nie ma znaczenia dla wyniku zaskarżonego rozstrzygnięcia, albowiem w § 2 ust. 6 pkt 1 Regulamin ten stanowi jedynie doprecyzowanie roku akademickiego, dla którego należy ustalać limit miejsc na danym kierunku studiów brany pod uwagę przy przyjęciu na studia w drodze przeniesienia. W pozostałym zakresie treść § 2 ust. 6 Regulaminu studiów z 2022 r. nie różni się od treści § 2 ust. 6 Regulaminu z 2020 r., jak i od treści § 2 ust. 6 Regulaminu studiów z 2019 r.
Sąd Wojewódzki zauważył, że regulacje obowiązujące tak w chwili złożenia przez skarżącego wniosku o przyjęcie na studia w drodze przeniesienia z uczelni zagranicznej, jak i w czasie wydania zaskarżonej decyzji wskazują na ich uznaniowy charakter. Jak wynika z uzasadnienia wyroku sygn. akt III OSK 6549/21, decyzja uznaniowa pozostaje wprawdzie pod kontrolą sądu, to jednak zakres tej kontroli jest ograniczony. Sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w tego typu sprawach sądy administracyjne nie mogą wkraczać w kompetencje organów (w tym przypadku organów Rektora Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego) i oceniać słuszności realizowanej przez nie polityki, tu rekrutacji studentów.
Sąd Wojewódzki wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie dopatrzył się naruszenia granic uznania administracyjnego. Orzekający w sprawie organ dokonał prawidłowej wykładni przepisów oraz właściwie je zastosował, nadto uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie pozostawia wątpliwości co do przyczyn jej podjęcia. Sąd podał, że w pełni akceptuje ustalenia poczynione przez organ, a także podziela ocenę o braku podstaw do przyjęcia skarżącego na studia stacjonarne studiów magisterskich, kierunek lekarski Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego w drodze przeniesienia z uczelni zagranicznej, jako poczynioną w oparciu o cały materiał dowodowy, jakim organ dysponował i logicznie z tego materiału wynikającą.
W ocenie Sądu I instancji, zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu dokonania oceny dowodów z przekroczeniem zasady swobodnej ich oceny. Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ przeanalizował całość przesłanek określonych w § 2 ust. 6 Regulaminu studiów, które jednak - w ocenie organu - nie zaistniały, a zatem brak było podstaw do przyjęcia skarżącego w poczet studentów Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Zdaniem Sądu w sposób prawidłowy Rektor uznał za niezbędną do wyjaśnienia w pierwszej kolejności okoliczność, że skarżący nie spełnia warunków rekrutacji kwalifikujących do przyjęcia na studia na kierunek lekarski w GUMed w roku akademickim 2016/2017, czyli roku akademickim, w którym skarżący rozpoczął studia na Uniwersytecie w T. Konieczność odniesienia się do tej przesłanki wynika wprost z § 2 ust. 6 pkt 2 Regulaminu studiów z 2022 r. Kryteria przyjęcia na studia w tym roku akademickim (2016/2017) określone z kolei zostały w uchwale nr 25/2015 Senatu Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z dnia 25 maja 2015 r. Z § 3 tej uchwały wynika jednoznacznie, że kandydaci ze "starą maturą", zdawaną przed 2005 r., ubiegający się o przyjęcie na kierunek lekarski zobowiązani są posiadać na zaświadczeniu z OKE wyniki z egzaminu maturalnego z biologii i chemii na poziomie rozszerzonym. Rektor w decyzji z dnia 11 września 2020 r., utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją stwierdził, że skarżący przedstawił świadectwo dojrzałości z dnia 6 czerwca 2003 r., będące "starą maturą", nie przedłożył natomiast zaświadczenia z Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej z wynikami z egzaminu maturalnego z biologii i chemii na poziomie rozszerzonym. Okoliczność ta pozostaje bezsporna pomiędzy stronami. Ocena organu, który wyjaśniał, że wyniki z przedmiotów fizyka, chemia i biologia uzyskane przez skarżącego w toku odbywanych studiów, nie mogą zastąpić dokumentu wydanego przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną, nie budzi wątpliwości. Przyjąć bowiem należy, że autonomia szkół wyższych pozwala na samodzielnie kształtowanie przez te szkoły warunków przyjęcia na prowadzone przez nie studia, w wyniku czego są na nie przyjmowane - zdaniem władz uczelni - osoby odpowiednio do nich przygotowane. Pozytywny wynik z ww. przedmiotów na poziomie rozszerzonym stanowi niewątpliwie sprawdzalne kryterium opanowania materiału i przyswojenia wiedzy niezbędnej na kierunku lekarskim. Brak jest podstaw, aby organy uczelni odstępowały od przyjętych reguł w przypadku podejmowania decyzji o przyjęciu na studia w drodze przeniesienia z uczelni zagranicznej kandydatów, którzy nie spełniają ww. kryterium złożenia w ramach "starej matury" egzaminu maturalnego z biologii i chemii w rozszerzonym zakresie, a nawet nie zdających tych przedmiotów na poziomie podstawowym. Stanowiłoby to, w ocenie Sądu Wojewódzkiego, przejaw nierównego traktowania kandydatów, którzy podjęli skuteczne starania w uzyskaniu pozytywnej oceny z tych przedmiotów już na etapie egzaminu maturalnego. Kryterium to zastosowane było do wszystkich kandydatów w roku akademickim 2016/1017, a nadto oczywistym jest, że inna jest skala trudności egzaminu na poziomie podstawowym, a inna na poziomie rozszerzonym. Uczelnia ma natomiast prawo wymagania od przyszłych studentów posiadania zdanych egzaminów na poziomie poszerzonym, a to ze względu na utrzymanie wysokiego standardu oraz dobrych praktyk kształcenia i działalności naukowej.
Analizując kolejny warunek formalny, którego spełnienie mogłoby prowadzić do pozytywnej dla skarżącego decyzji, czyli wymaganej średniej ocen, Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, który wykazał w sposób jasny i zrozumiały, że skarżący nie spełnia przesłanki określonej w § 2 ust. 6 pkt 3 Regulaminu studiów z 2022 r. Porównanie przebiegu studiów na zagranicznej macierzystej uczelni skarżącego oraz na Gdańskim Uniwersytecie Medycznym pozwala na wywiedzenie prawidłowego wniosku o daleko idących różnicach w stopniu obciążenia studentów koniecznością przyswojenia wiedzy weryfikowanej w określony sposób. Sąd stanął na stanowisku, że stopień zaawansowania toku studiów w przypadku skarżącego na Uniwersytecie w T., w porównaniu z tokiem studiów na GUMed, nie pozwala na zrównanie średniej ocen skarżącego wynoszącą 5,0 (wyliczoną z jednego przedmiotu) ze średnią ocen 5,0 lub nawet niższą (nie mniejszą jednak niż 3,50) lecz uzyskaną z wiodących przedmiotów kończących się egzaminami (po 4 na każdy rok) na kierunkach lekarskich, które są realizowane również na GUMed, jak na I roku - Anatomia z elementami neurobiologii, Biofizyka, Chemia medyczna, Histologia z cytofizjologią oraz na II roku – Biochemia, Fizjologia, Język angielski w medycynie, Mikrobiologia. Tak uwidocznione różnice w programie studiów oraz systemie oceniania pozwalają uznać za przekonujący argument przedstawiony przez organ, który wywiódł, że sugerowanie się wyłącznie średnią ocen uzyskanych przez skarżącego byłoby niewspółmierne w porównaniu ze średnimi ocen uzyskiwanymi przez studentów kierunku lekarskiego GUMed. Oczekiwanie skarżącego, który podkreślał doniosłość okoliczności uzyskania średniej ocen na poziomie 5,0, stanowiłoby ponownie przejaw odmiennego - to jest w sposób nieuzasadniony jakimikolwiek względami korzystniejszego - traktowania kandydatów na studia, przyjmowanych w drodze przeniesienia z uczelni zagranicznej, na której tok studiów jest oparty nie na uzyskiwaniu ocen z egzaminów z określonych przedmiotów, lecz na systemie zaliczania przedmiotów, bez uzyskiwania określonych ocen.
Sąd Wojewódzki podkreślił, że nie pomniejsza deklarowanego w skardze nakładu pracy skarżącego na naukę w uczelni zagranicznej, jednakże w ramach autonomii szkół przyjęte zostało jako kryterium uzyskanie określonej średniej ocen, które jest niewątpliwie sprawdzalnym i miarodajnym kryterium, pozwalające organowi Uczelni na dokonanie oceny stopnia przygotowania studenta do przyjęcia na uczelnię w drodze przeniesienia z uczelni zagranicznej, wykluczającym jednocześnie dowolność w tym zakresie. Ocena z egzaminu z określonego przedmiotu pozwala również na dokonanie oceny konieczności wyrównania różnic programowych między uczelnią macierzystą a uczelnią przyjmującą. W przypadku systemu oceniania na podstawie zaliczenia przedmiotów (bez dokonywania oceny złożonych egzaminów) utrudnionym byłoby uznanie przez uczelnię przyjmującą zaliczenia roku studiów, które wymaga pozytywnej oceny z egzaminów obowiązujących na danym roku akademickim potwierdzonej wpisem w elektronicznym systemie obsługi studenta (por. § 21 Regulaminu studiów z 2022 r.). Sąd wyjaśnił, że w ramach przyjęcia na studia nie jest możliwym dokonywanie przez organ uczelni przyjmującej oceny, czy przedmioty objęte systemem zaliczeń na uczelni macierzystej wymagały - jak to wskazywał w swych pismach skarżący – zdania egzaminów pisemnych i ustnych, czy też stopnia ich trudności. Te okoliczności mogą być brane pod uwagę dopiero w ramach przypisania liczby punktów ECTS i/lub godzin zajęć, jednakże w świetle § 2 ust. 9 Regulaminu studiów z 2022 r., tego przypisania dokonuje się dopiero w stosunku do studenta przyjętego. W konsekwencji brak wystąpienia przesłanki określonej w § 2 ust. 6 pkt 3 Regulaminu studiów, jak i sposób jej rozumienia, zostały - zdaniem Sądu Wojewódzkiego -prawidłowo ocenione przez organ uczelni, który uwzględnił różnice w toku studiów na uczelni macierzystej skarżącego i na GUMed.
Sąd I instancji wyjaśnił następnie, że względy organizacyjne uczelni, w tym możliwość zapewnienia przez uczelnię uzupełnienia różnic programowych przez kandydata (§ 2 ust. 6 pkt 4 Regulaminu studiów), w zaskarżonej decyzji zostały odniesione przez organ do stale zwiększanych ministerialnych limitów przyjęć studentów, co zdaniem organu nie pozwala na przyjęcie większej liczby studentów w roku akademickim 2023/2024. Analizując kolejne rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie limitu przyjęć na studia na kierunkach lekarskim i lekarsko-dentystycznym, podzielić należy stanowisko organu i jednocześnie przyjąć, że w przypadku wniosku skarżącego za przyjęciem na studia stacjonarne na kierunku lekarskim GUMed nie przemawiały zarówno limity przyjęć w roku akademickim, w którym skarżący został przyjęty do zagranicznej uczelni macierzystej (§ 2 ust. 6 pkt 1 regulaminu studiów), jak również warunki organizacyjne związane z aktualnym limitem przyjęć na kierunek lekarski w tejże uczelni. Skoro w roku akademickim 2016/2017 limit ten dla GUMed wynosił dla obywateli polskich 264 miejsca (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 czerwca 2016 r. w sprawie limitu przyjęć na kierunki lekarski i lekarsko-dentystyczny; Dz. U. z 2016 r., poz. 982), i był stopniowo zwiększany (od roku akademickiego 2018/2019 – 276 miejsc, od roku akademickiego 2019/2020 – 316 miejsc, od roku akademickiego 2021/2023 – 326 miejsc; por. odpowiednio kolejne rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 16 lipca 2018 r. – Dz. U. z 2018 r., poz. 1381; z dnia 16 lipca 2019 r. – Dz. U. z 2019 r., poz. 1344; z dnia 22 lipca 2021 r. – Dz. U. z 2021 r., poz. 1359), przyjąć należy, że możliwości organizacyjne uczelni dostosowane są do liczby możliwych przyjęć na studia, a przekroczenie limitu przyjęć nie jest dopuszczalne. Stałe zwiększanie limitów przyjęć oznacza z jednej strony stały wzrost liczby kandydatów chętnych do rozpoczęcia studiów na kierunku lekarskim GUMed, a ponadto jest związane z możliwościami dydaktycznymi uczelni oraz zapotrzebowaniem na absolwentów studiów na kierunkach lekarskich. Sąd stwierdził, że limit przyjęć na kierunek lekarski GUMed obowiązujący w roku akademickim 2016/2017 był określony w sposób optymalny i nie jest możliwe jego zwiększenie poprzez przyjmowanie dowolnej liczby studentów na studia na tym kierunku w drodze przeniesienia z innych uczelni (§ 2 ust. 6 pkt 1 Regulaminu studiów z 2022 r.), w szczególności w sytuacji, gdy wnioskujący o przyjęcie w tym trybie student nie spełnia (jak w przypadku skarżącego) pozostałych przesłanek określonych w § 2 ust. 6 Regulaminu studiów, jak również nie zasługują na uwzględnienie inne, pozaregulaminowe, okoliczności podnoszone przez wnioskującego. Taka sytuacja zachodziła w odniesieniu do skarżącego, który powoływał się szeroko na swą osobistą sytuację.
Sąd zaakceptował ocenę dokonaną przez organ, że okoliczności o charakterze pozanaukowym niewątpliwie, z uwagi na sformułowanie § 2 ust. 6 zdanie wstępne Regulaminu studiów, który używa słów "w szczególności", mogą i powinny być brane pod uwagę w przypadku rozpoznawania wniosku o przyjęcie na studia w drodze przeniesienia, jednakże nie mogą to być okoliczności występujące jako jedyne, jeżeli wnioskujący, tak jak skarżący w niniejszej sprawie, nie spełnia większości przesłanek merytorycznych przyjęcia na studia, a które z uwagi na ich znaczenie naukowe i organizacyjne, zostały wprost wyrażone w ww. przepisie Regulaminu studiów.
Zdaniem Sądu I instancji § 2 ust. 6 Regulaminu studiów z 2022 r. należy interpretować w ten sposób, że formułując wymagania uwzględniane przy przyjęciu na studia w drodze przeniesienia organ uchwałodawczy uczelni położył nacisk na względy merytoryczne, a więc naukowo-organizacyjne, zaś innym względom, chociażby natury osobistej, bez ich formalnego wyodrębniania, nadał znaczenie dodatkowe, pomocnicze.
Wojewódzki Sąd ocenił, że zaskarżonej decyzji nie można było zarzucić naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a.
Od wyroku skargę kasacyjną wniósł R.C., reprezentowany przez radcę prawnego, w której, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 153 p.p.s.a., poprzez pominięcie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku NSA z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6549/21;
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi oraz nieuchylenie decyzji administracyjnej, w sytuacji gdy istniały ku temu przesłanki, ponieważ Rektor wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 153 p.p.s.a. pominął ocenę i wskazania co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku NSA;
3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez oddalenie skargi oraz nieuchylenie decyzji administracyjnej w sytuacji gdy istniały ku temu przesłanki, ponieważ Rektor nie podjął wszystkich niezbędnych czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co przejawiało się w braku wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego pod kątem ustalenia czy spełnia kryteria kwalifikujące go do przyjęcia na studia w drodze przeniesienia z uczelni zagranicznej;
4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 11 k.p.a. w zw. z art 107 § 1 pkt 6 k.p.a., poprzez oddalenie skargi oraz nieuchylenie decyzji administracyjnej, w sytuacji gdy istniały ku temu przesłanki, ponieważ zaskarżona decyzja nie zawierała należytego uzasadnienia powodów odmowy przyjęcia go na studia w drodze przeniesienia z uczelni zagranicznej.
Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżący kasacyjnie wniósł o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku sprawy do ponownego rozpoznania,
2) zasądzenie od organu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych w wysokości pięciokrotności stawki minimalnej.
Na mocy art. 176 § 2 p.p.s.a. strona zrzekła się przeprowadzenia rozprawy, wnosząc o rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym.
Zdaniem skarżącego kasacyjnie, Sąd Wojewódzki, wbrew obowiązkowi płynącemu z art. 153 p.p.s.a., zamiast dokonać oceny decyzji Rektora pod kątem wypełniania wskazań i ocen prawnych płynących z wyroku NSA, skupił się na wykazaniu autonomii uczelni w podjęciu decyzji odnośnie przyjmowania kandydatów na studia. Lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku prowadzi do nieodpartego wniosku, że Sąd wcielił się w rolę swoistego rzecznika Rektora, niejako w jego zastępstwie wyjaśniając przyczyny odmowy przyjęcia skarżącego na studia medyczne. WSA na str. 23-29 uzasadnienia zastępując w tej roli Rektora prezentuje obszerną wykładnię § 2 ust. 6 pkt 1 - 4 Regulaminu Studiów. Omówienie przesłanek z § 2 ust. 6 pkt 1 Regulaminu w uzasadnieniu wyroku Sądu Wojewódzkiego jest około sześć razy obszerniejsze niż w decyzji. Wbrew temu co twierdzi Sąd, Rektor w zaskarżonej decyzji powielił błędy popełnione w decyzji uchylonej przez NSA. Uzasadnienie rozstrzygnięcia po raz kolejny jest lakoniczne i już tylko z tego powodu decyzja ta powinna być wyeliminowana z obrotu prawnego.
W ocenie skarżącego kasacyjnie, w szczególności zwróć należy uwagę na wywód WSA w zakresie przesłanki ujętej w § 2 ust. 6 pkt 4 Regulaminu, tj. dotyczącej tzw. "względów organizacyjnych". W treści decyzji Rektor w żaden sposób nie sprecyzował jakie "względy organizacyjne" miałyby rzekomo stać na przeszkodzie w przyjęciu go na studia, ograniczając się jedynie do lakonicznego stwierdzenia, że owe względy organizacyjne nie pozwalają na to. Natomiast Sąd wyręczył Rektora w sporządzeniu uzasadnienia, obszernie opisując jakie względy organizacyjne stały, w ocenie Sądu, na przeszkodzie w przyjęciu go na studia.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rektor, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej określanej jako "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyła się do zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej.
Stosownie do art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna została oparta wyłącznie na zarzutach naruszenia przepisów procesowych. Ich istota sprowadza się do nieuwzględnienia przez Sąd Wojewódzki oraz organ wykładni prawa i wskazówek wyartykułowanych przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 11 stycznia
2023 r. sygn. akt III OSK 6549/21 i oddalenia skargi, pomimo że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a.
Niewątpliwie istotną okolicznością w sprawie jest to, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji oraz objętego zarzutami skargi kasacyjnej wyroku Sądu Wojewódzkiego, wydany został wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6549/21. Ponownie rozpatrujące sprawę organ, Sąd I instancji, a także Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając obecnie skargę kasacyjną, wyrokiem tym są związane - zgodnie z art. 153 p.p.s.a. i art. 190 p.p.s.a.
Art. 153 p.p.s.a. definiując moc wiążącą orzeczenia stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że ustanowiona w art. 153 p.p.s.a. zasada związania powoduje, że skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie zostało wydane, postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne, jak również wszystkie przyszłe postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne dotyczące danej sprawy administracyjnej. Zasadniczym kryterium legalności decyzji wydanej w postępowaniu prowadzonym ponownie wskutek wyeliminowania pierwotnego aktu z obrotu wyrokiem sądu administracyjnego będzie zatem zastosowanie się do wyrażonej przez ten sąd oceny prawnej oraz podporządkowanie się wytycznym co do dalszego postępowania. Wyjątek od powyższej zasady stanowi sytuacja, gdy w okresie pomiędzy wydaniem wyroku a ponowną skargą do sądu administracyjnego zmianie uległy przepisy.
W uzasadnieniu wyroku z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6549/21 Naczelny Sąd Administracyjny dokonał wykładni w przepisu § 2 ust. 6 Regulaminu studiów Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, stanowiącego załącznik do Uchwały nr 22/2020 Senatu Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z 27 kwietnia 2020 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu studiów. Stwierdził, że "Dokonując wykładni § 2 ust. 6 Regulaminu studiów, w pierwszym rzędzie zwrócić należy uwagę, iż przepis ten przez użycie sformułowania "w szczególności" kreuje otwarty katalog kryteriów w oparciu, o które podejmuje się decyzję o przyjęciu na studia. Posiłkując się regułami językowymi, a także poprawnej legislacji podkreślić należy, że posłużenie się zwrotem "w szczególności" wskazuje na wyraźnie przykładowy charakter zastosowanego w przepisie wyliczenia. W przełożeniu na niniejszą sprawę oznacza to, że kryteria wymienione w § 2 ust. 6 Regulaminu studiów stanowią przykładowe wyliczenie, co w rezultacie powoduje, iż inne przesłanki niewymienione expresis verbis w analizowanym przepisie, również mogą być pomocne przy podejmowaniu decyzji o przyjęciu danego kandydata na studia. W rezultacie nieuprawnionym jest zawężanie kryteriów rekrutacji przez pryzmat tylko jednego elementu wskazanego w § 2 ust. 6 Regulaminu studiów." Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, "słuszne jest twierdzenie skarżącego, że błędna jest wykładnia § 2 ust. 6 Regulaminu studiów przyjmująca, iż oceny możliwości przyjęcia kandydata na studia w drodze przeniesienia można dokonać przez pryzmat jednego tylko kryterium, określonego w tym przepisie. Prawidłowa interpretacja tego przepisu wskazuje, że żadne z kryteriów tam wymienionych nie ma decydującej cechy, zaś brak spełnienia któregokolwiek z warunków wymienionych w tym przepisie, nie wyklucza możliwości przyjęcia kandydata na studia w drodze przeniesienia z innej uczelni. (...) Z prawidłowej wykładni tej regulacji regulaminowej wynika, że Rektor badając możliwość przyjęcia na studia w drodze przeniesienia, winien dokonać oceny spełnienia wszystkich przesłanek z § 2 ust. 6 Regulaminu studiów oraz innych przesłanek wskazanych przez kandydata we wniosku".
Odnosząc się do stwierdzenia przez Sąd I instancji, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest "dość skąpe" ale wada ta nie dyskwalifikuje tej decyzji, Naczelny Sąd Administracyjny oceny tej nie podzielił. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, "Uzasadnienie zaskarżonej decyzji, jest wyjątkowo lakoniczne i już tylko z tego powodu decyzja ta powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Rektor swoje stanowisko zawarł w 12 linijkach uzasadnienia decyzji. Stwierdził jedynie, że wziął pod uwagę okoliczności opisane we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, które nie uzasadniają przyjęcia kandydata w poczet studentów a ze złożonych dokumentów wynika, że wnioskujący nie spełnia kryteriów rekrutacyjnych obowiązujących w roku akademickim 2016/2017, a nadto względy organizacyjne GUMed nie pozwalają na przyjęcie większej liczby studentów. Zatem Rektor w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazuje przesłanki jej podjęcia, jednak pomimo deklaracji, że wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, nie przedstawia żadnego stanu faktycznego ani jego oceny. Brak jest także jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego, w tym wykładni przepisów będących podstawą rozstrzygnięcia. Rektor nie przedstawił żadnej argumentacji na poparcie przyjętego rozstrzygnięcia, ani nie odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu." W związku z tym za uzasadnione Sąd kasacyjny uznał zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 72 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 72 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego obecnie rozpoznającego sprawę, uwzględniając przytoczone motywy wyroku z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6549/21, Sąd Wojewódzki oraz organ w dostatecznym stopniu wypełniły wskazania wyrażone w cytowanym wyżej wyroku. Nie doszło zatem do naruszenia art. 153 p.p.s.a. ani przez organ administracji ponownie orzekający w sprawie, ani przez Sąd Wojewódzki, który oddalił skargę.
Zauważyć należy, że znaczna część rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowanych w uzasadnieniu wyroku z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6549/21 odnosiła się do ogólnych zasad związanych autonomią uczelni wyższej jaką jest Gdański Uniwersytet Medyczny, zasad dotyczących sporządzenia decyzji uznaniowych oraz kryteriów ich oceny przez sądy administracyjne. Następnie Sąd przedstawił § 2 ust. 6 Regulaminu studiów wskazując na właściwy sposób jego interpretacji, akcentując konieczność odniesienia się przez organ do wszystkich przesłanek w przepisie tym przewidzianych oraz to, że nie mają one charakteru zamkniętego. Główną przyczyną uwzględnienia skargi kasacyjnej oraz skargi było naruszenie przez organ przepisu określającego wymogi jakie powinno spełniać uzasadnienie decyzji, wymienione art. 107 § 3 k.p.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W związku z tym, że w skardze kasacyjnej nie sformułowano zarzutu względem przyjętego za podstawę prawną rozstrzygnięcia § 2 ust. 8 Regulaminu studiów w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ, należało się odnieść do treści tego przepisu analizowanego przez organ w zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z § 2 ust. 8 Regulaminu studiów Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały Senatu Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z dnia 25 kwietnia 2022 r. nr 26/2022 w sprawie uchwalenia Regulaminu studiów na rok akademicki 2022/2023, podejmując decyzję o przyjęciu na studia w drodze przeniesienia z innej uczelni krajowej lub uczelni zagranicznej Rektor bierze pod uwagę w szczególności:
1) limit miejsc na danym kierunku studiów ustalony w roku akademickim, w którym kandydat został przyjęty na studia w innej uczelni krajowej lub uczelni zagranicznej, z której ma zostać przeniesiony;
2) minimum punktowe i warunki rekrutacji kwalifikujące do przyjęcia na studia na dany kierunek studiów w Uczelni w roku akademickim w którym kandydat został przyjęty na studia w innej uczelni krajowej lub uczelni zagranicznej, z której ma zostać przeniesiony;
3) średnią ocen z całego okresu studiów osiągniętą przez kandydata w innej uczelni krajowej lub uczelni zagranicznej, obliczoną zgodnie z § 24 ust. 2 i 3 Regulaminu – co najmniej 3,50;
4) względy organizacyjne Uczelni, w tym możliwość zapewnienia przez Uczelnię uzupełnienia różnic programowych przez kandydata - w przypadku zgłoszenia się kandydatów w większej liczbie niż liczba wolnych miejsc o kolejności przyjęć decyduje średnia ocen, o której jest mowa w punkcie 3 powyżej.
Wszystkie z wymienionych przesłanek powinny zostać rozpatrzone, bez pominięcia którejkolwiek z nich.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z 7 sierpnia 2023 r. organ prawidłowo przedstawił stan faktyczny sprawy oraz najistotniejsze przepisy stanowiące podstawę jej rozstrzygnięcia. Odniósł się również do przesłanek opisanych w § 2 ust. 8 Regulaminu studiów.
Analizując minimum punktowe i warunki rekrutacji kwalifikujące do przyjęcia na studia na dany kierunek studiów w Uczelni w roku akademickim w którym kandydat został przyjęty na studia w innej uczelni zagranicznej, z której ma zostać przeniesiony, organ zauważył, że zgodnie z § 3 ust. 2 uchwały nr 2gf5/2015 Senatu Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego z dnia 25 maja 2015 r. w sprawie warunków i trybu rekrutacji na I rok studiów w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym w roku akademickim 2016/2017, ubiegający się o przyjęcie na kierunek lekarski i lekarsko-dentystyczny, zobowiązani są posiadać na zaświadczeniu z OKE wyniki z egzaminu maturalnego z biologii i chemii na poziomie rozszerzonym. Takowego zaświadczenia skarżący nie przedstawił, co jest okolicznością bezsporną. Nie ulega zatem wątpliwości, że skarżący kasacyjnie warunku opisanego w § 2 ust. 8 pkt 2 Regulaminu studiów nie dochował. Z przedłożonego przez skarżącego świadectwa dojrzałości wynika, że skarżący w ogóle nie zdawał na egzaminie maturalnym przedmiotów biologia i chemia, lecz historię, język polski, język rosyjski i język angielski. W takim stanie rzeczy organ miał prawo przyjąć, że wyniki z przedmiotów fizyka, chemia i biologia uzyskane przez skarżącego w toku odbywanych studiów, nie zastępują dokumentu wydanego przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną. Trafnie ocenił tą argumentację organu Sąd Wojewódzki dodając, że brak jest podstaw do odstępowania przez organ uczelni od przyjętych reguł w przypadku podejmowania decyzji o przyjęciu na studia w drodze przeniesienia z uczelni zagranicznej kandydatów, którzy nie spełniają ww. kryterium złożenia w ramach "starej matury" egzaminu maturalnego z biologii i chemii w rozszerzonym zakresie, a nawet nie zdających tych przedmiotów na poziomie podstawowym. Byłoby to przejawem nierównego traktowania kandydatów, którzy podjęli skuteczne starania w uzyskaniu pozytywnej oceny z tych przedmiotów już na etapie egzaminu maturalnego. Kryterium to zastosowane było do wszystkich kandydatów w roku akademickim 2016/1017.
Według postanowień § 2 ust. 8 pkt 3 Regulaminu studiów, przy rozważaniu możliwości przyjęcia na studia w drodze przeniesienia z innej uczelni krajowej lub uczelni zagranicznej Rektor bierze pod uwagę m.in. średnią ocen z całego okresu studiów osiągniętą przez kandydata w innej uczelni krajowej lub uczelni zagranicznej, obliczoną zgodnie z § 24 ust. 2 i 3 Regulaminu – co najmniej 3,50. Skarżący wykazał uzyskanie w ciągu dwóch pierwszych lat studiów na uczelni zagranicznej tylko jednej oceny odpowiadającej ocenie bardzo dobrej z przedmiotu do wyboru "Etap przedkliniczny - Komunikacja międzykulturowa - projekt tandemowy". Organ odniósł się w sposób przekonywający do tej kwestii wskazując, że sugerowanie się wyłącznie tą jedną oceną byłoby niewspółmierne w porównaniu ze średnimi ocenami uzyskiwanymi przez studentów kierunku Lekarskiego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, którzy począwszy od pierwszego, jak i na kolejnych latach studiów zobowiązani są przystąpić do minimum 4 egzaminów na roku, takich jak np. Anatomia z elementami neurobiologii, Biofizyka, Chemia medyczna, Historia z cytofizjologią, Biochemia, Fizjologia, Język angielski w medycynie, Mikrobiologia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowo ocenił tą kwestię Sąd Wojewódzki wskazując, że oczekiwanie skarżącego uwzględnienia średniej ocen na poziomie 5,0 (uzyskanej z jednego przedmiotu), stanowiłoby przejaw odmiennego - to jest w sposób nieuzasadniony jakimikolwiek względami -korzystniejszego traktowania kandydatów na studia, przyjmowanych w drodze przeniesienia z uczelni zagranicznej, na której tok studiów jest oparty nie na uzyskiwaniu ocen z egzaminów z określonych przedmiotów, lecz na systemie zaliczania przedmiotów bez uzyskiwania określonych ocen. W ramach przyjęcia na studia nie jest możliwym dokonywanie przez organ uczelni przyjmującej oceny, czy przedmioty objęte systemem zaliczeń na uczelni macierzystej wymagały zdania egzaminów pisemnych i ustnych, czy też stopnia ich trudności. W konsekwencji brak wystąpienia przesłanki określonej w § 2 ust. 8 pkt 3 Regulaminu studiów, jak i sposób jej rozumienia, zostały prawidłowo ocenione przez organ uczelni, który uwzględnił daleko idące różnice w stopniu obciążenia studentów koniecznością przyswojenia wiedzy w toku studiów na uczelni macierzystej skarżącego i na Gdańskim Uniwersytecie Medycznym i ich weryfikowania w określony sposób. Argumentacja ta, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, pomimo iż nie wyrażona wprost przez organ w zaskarżonej decyzji, potwierdza jednocześnie brak możliwości należytego zweryfikowania, określenia i ewentualnego uzupełnienia różnic programowych przez kandydata (§ 2 ust. 8 pkt 1 Regulaminu studiów).
Prowadzenie szerszych rozważań na temat możliwości uzupełnienia różnic programowych stało się niecelowe ze względu na stwierdzenie przez organ, że względy organizacyjne z uwagi na ministerialne limity przyjęć studentów, nie pozwalają na przyjęcie większej liczby studentów w roku akademickim 2023/2024 (§ 2 ust. 8 pkt 4 Regulaminu studiów). Limity te, jak wyjaśnił zasadnie Sąd Wojewódzki, dostosowane są do liczby możliwych przyjęć na studia, które określają przepisy odpowiedniego na dany rok rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie limitu przyjęć na kierunki lekarski i lekarsko-dentystyczny. Przekroczenie limitu przyjęć nie jest zaś dopuszczalne. Ustalony limit związany jest z możliwościami dydaktycznymi uczelni oraz zapotrzebowaniem na absolwentów studiów na kierunkach lekarskich, co wynika wprost z art. 444 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca
2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r. poz. 1571 ze zm.), który stanowi, że minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw szkolnictwa wyższego i nauki określi, w drodze rozporządzenia, limit przyjęć na studia na kierunkach lekarskim i lekarsko-dentystycznym w poszczególnych uczelniach, uwzględniając możliwości dydaktyczne uczelni oraz zapotrzebowanie na absolwentów tych studiów. Podobnie regulował tą kwestię przepis art. 8 ust. 9 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 ze zm.).
Realizując wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ odniósł się również do opisanych przez stronę powodów mających przemawiać za przeniesieniem z innej uczelni wyższej uznając, że trudna sytuacja rodzinna, czy też deklarowana więź z miastem Gdańsk nie są jednak wystarczające do uwzględnienia wniosku.
Nie podważając stanowiska wyrażonego w wyroku z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6549/21, że obowiązujące przepisy nie wymagają od wnioskodawcy spełnienia wszystkich przesłanek do których odwołuje się Regulamin studiów, zwrócić jednak należy uwagę, że spełnienie którejkolwiek z nich, a nawet większości warunków Regulaminu, nie oznacza, że organ zobowiązany jest podjąć decyzję pozytywną. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ przeanalizował w dostatecznym stopniu możliwości przyjęcia skarżącego w drodze przeniesienia na trzeci rok studiów stacjonarnych na kierunku lekarskim. Uznał jednak, że poza subiektywnym przekonaniem wnioskodawcy o zasadności uwzględnienia wniosku ze względu na sytuację osobistą, nie wystąpiły inne, istotne dla rozstrzygnięcia sprawy przesłanki uzasadniające wydanie wobec skarżącego decyzji pozytywnej.
Ustosunkowując się w tym miejscu do zarzutu skargi kasacyjnej, wedle którego Sąd Wojewódzki niejako zastąpił organ w sformułowaniu przesłanek wydanego rozstrzygnięcia, celowym jest wyjaśnienie kryteriów jakimi kierować powinien się Sąd Wojewódzki przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji. Kontrolując zgodność z prawem objętej skargą decyzji wojewódzki sąd administracyjny bada jej zgodność z przepisami prawa materialnego oraz procesowego. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem może to nastąpić w takiej sytuacji, w której Sąd dojdzie do przekonania, że uchybienie przepisom proceduralnym, stosownie do treści wskazanego przepisu, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy nie każde naruszenie przepisów postępowania powoduje uchylenie decyzji organu. Musi być to naruszenie na tyle istotne, że gdyby ono nie wystąpiło, wynik sprawy, a więc treść decyzji mogła być inna.
W rozpoznawanej sprawie Sąd Wojewódzki do konstatacji takiej doszedł trafnie stwierdzając, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera podstawowe elementy wymienione w art. 107 § 1 i 3 k.p.a.. Organ w zrozumiały sposób i w dostatecznym stopniu wyjaśnił motywy, którymi kierował się podejmując rozstrzygnięcie o określonej treści. Przy tym argumenty te skoncentrował na istotnych z punktu widzenia sprawy postanowieniach § 2 ust. 8 Regulaminu studiów.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd Wojewódzki miał również wszelkie podstawy aby przyjąć, że organ w ramach swobodnej oceny dowodów wydał decyzję z poszanowaniem zasad wynikających z przepisów art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Skarżący kasacyjnie nie wykazał przy tym aby w ramach tej oceny organ pominął w swych rozważaniach dowody lub okoliczności podnoszone w toku postępowania.
W orzecznictwie oraz w nauce przedmiotu akcentuje się, że uczelnie wyższe są szczególnym rodzajem organu, gdyż zgodnie z art. 70 ust. 5 Konstytucji RP wyposażanymi w autonomię. Przyznanie uczelniom akademickim autonomii oznacza, że ich władzom "musi zostać pozostawiona sfera swobodnego decydowania o sprawach nauki i nauczania, z czym wiązać musi się sfera swobodnego (samorządnego) decydowania o sprawach organizacji wewnętrznej, składu władz, toku nauczania, przyjmowania i promowania studentów, a także określania niektórych ich praw i obowiązków. (...) Zasada autonomii zakłada też istnienie aktów wewnętrznych uczelni, którymi uczelnie regulują prawa i obowiązki studentów - regulamin studiów (zob. M. Masternak-Kubiak, Autonomia szkół wyższych na gruncie Konstytucji RP, w: Nowe prawo o szkolnictwie wyższym a podmiotowość studenta, red. A. Szadok-Bratuń, Wrocław 2007, s.15; wyrok NSA z 24 października 2025 r. sygn. akt III OSK 2541/22). Zgodnie z brzmieniem art. 75 p.s.w.n., organizację studiów oraz związane z nim prawa i obowiązki studentów określa regulamin studiów. Zatem możliwość wydawania regulaminu studiów oraz ustanowienia przesłanek przyjęcia na studia w drodze przeniesienia z innej uczelni krajowej lub uczelni zagranicznej ma swoje umocowanie w regulacji ustawowej (art. 69 p.s.w.n.).
Przypomnienie powyższych regulacji stało się celowe ze względu na konieczność podkreślenia, że ocena doboru przesłanek ustanowionych w § 2 ust. 8 pkt 1 Regulaminu studiów, co do zasady, nie podlega kognicji Sądu. Niewątpliwie jednak osoba wnioskująca o skorzystanie z możliwości przyjęcie na studia w drodze przeniesienia z innej uczelni zagranicznej, tak jak skarżący, musi uwzględnić wymagania określone przepisami obowiązującego Regulaminu studiów na uczelni do której aplikuje.
Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, dlatego na mocy art. 184 p.p.s.a. ją oddalił. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.