III OSK 2414/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rektora Uniwersytetu Warszawskiego od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę studenta M. Ł. na odmowę wznowienia studiów. Student został skreślony z listy studentów w 2009 roku, a następnie kilkukrotnie wznawiał studia. Wniosek o wznowienie studiów w 2021 roku został odrzucony przez uczelnię z powodu upływu ponad 10 lat od pierwszego skreślenia, zgodnie z Regulaminem Studiów z 2019 roku. Kluczowym zagadnieniem podniesionym w skardze kasacyjnej przez organ było to, czy rozstrzygnięcia uczelni w sprawach studentów, wydawane na podstawie przepisów wewnątrzuczelnianych, podlegają kontroli sądów administracyjnych. NSA, oddalając skargę kasacyjną, uznał, że WSA prawidłowo przyjął dopuszczalność kontroli sądowej, choć błędnie zakwalifikował rozstrzygnięcie jako decyzję administracyjną. Sąd wskazał, że rozstrzygnięcie o wznowieniu studiów, mimo braku formy decyzji administracyjnej, jest aktem z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień wynikających z prawa, podlegającym kontroli na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. NSA podkreślił, że choć uzasadnienie wyroku WSA było częściowo błędne, to samo rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie zakresu kognicji sądów administracyjnych w odniesieniu do rozstrzygnięć uczelni w sprawach studentów, w tym dotyczących wznowienia studiów, nawet jeśli nie mają one formy decyzji administracyjnej.
Dotyczy specyfiki regulacji uczelnianych i interpretacji przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zagadnienia prawne (4)
Czy rozstrzygnięcia uczelni w sprawach studentów, w tym dotyczące wznowienia studiów, podlegają kontroli sądów administracyjnych, nawet jeśli nie mają formy decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rozstrzygnięcia uczelni w sprawach studentów, które nie mają formy decyzji administracyjnej, ale są aktami z zakresu administracji publicznej dotyczącymi uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, podlegają kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Uzasadnienie
NSA uznał, że rozstrzygnięcie o wznowieniu studiów, mimo braku formy decyzji administracyjnej, jest aktem z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień wynikających z prawa, podlegającym kontroli sądowej. Kluczowe jest, aby akt dotyczył uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów powszechnie obowiązującego prawa i miał charakter zewnętrzny.
Czy uczelnia może wydawać rozstrzygnięcia w sprawach studentów (np. wznowienie studiów) na podstawie przepisów wewnętrznych (regulaminu studiów), które nie mają bezpośredniego odzwierciedlenia w przepisach prawa powszechnie obowiązującego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uczelnia może wydawać rozstrzygnięcia w sprawach studentów na podstawie wewnętrznych regulaminów, o ile dotyczą one uprawnień lub obowiązków wynikających z prawa i mają charakter zewnętrzny, podlegając kontroli sądów administracyjnych.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że choć ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce nie reguluje wprost instytucji wznowienia studiów, to regulaminy uczelniane mogą to czynić. Rozstrzygnięcia te, jeśli spełniają kryteria aktu z zakresu administracji publicznej, podlegają kontroli sądowej.
Czy student skreślony z listy studentów z powodu niezaliczenia etapu studiów, a nie niezłożenia pracy dyplomowej, może skorzystać z przepisów przejściowych (uchwała nr 441 Senatu UW § 3 ust. 2) pozwalających na stosowanie dotychczasowego regulaminu studiów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, student w takiej sytuacji nie może skorzystać z przepisów przejściowych, ponieważ nie spełnia przesłanki skreślenia z powodu niezłożenia pracy dyplomowej.
Uzasadnienie
Sąd I instancji oraz NSA uznali, że student został skreślony z powodu nieuzyskania zaliczenia etapu studiów, a nie niezłożenia pracy dyplomowej, co wyklucza zastosowanie § 3 ust. 2 uchwały nr 441 Senatu UW.
Czy wznowienie studiów jest możliwe, gdy od dnia pierwszego skreślenia z listy studentów danego kierunku upłynęło więcej niż 10 lat?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wznowienie studiów nie jest możliwe, gdy od dnia pierwszego skreślenia z listy studentów danego kierunku upłynęło więcej niż 10 lat, zgodnie z § 13 ust. 2 Regulaminu Studiów.
Uzasadnienie
Sąd I instancji i NSA potwierdziły, że przekroczenie 10-letniego terminu od pierwszego skreślenia stanowi negatywną przesłankę do wznowienia studiów.
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Pomocnicze
u.p.s.w.n. art. 28 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Podstawa do uchwalenia regulaminu studiów przez Senat uczelni.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 187
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość przedstawienia zagadnienia prawnego składowi siedmiu sędziów NSA.
p.p.s.a. art. 250
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wada nieważności decyzji z tytułu braku podstawy prawnej.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada legalizmu - organy działają na podstawie i w granicach prawa.
Konstytucja RP art. 93 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Akty wewnętrzne nie mogą stanowić podstawy wydania decyzji administracyjnej.
Konstytucja RP art. 70 § ust. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do nauki.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rozstrzygnięcie uczelni w sprawie wznowienia studiów, mimo braku formy decyzji administracyjnej, jest aktem z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień wynikających z prawa i podlega kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Odrzucone argumenty
Rozstrzygnięcie w przedmiocie wznowienia studiów stanowi rozstrzygnięcie wewnątrzzakładowe, niepodlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego. • Brak podstawy prawnej w przepisach prawa powszechnie obowiązującego do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie wznowienia studiów, co czyniłoby ją obarczoną wadą nieważności. • Student nie spełnił przesłanek z § 3 ust. 2 uchwały nr 441 Senatu UW, pozwalających na zastosowanie dotychczasowego regulaminu studiów.
Godne uwagi sformułowania
rozstrzygnięcie w przedmiocie wznowienia studiów stanowi rozstrzygnięcie wewnątrzzakładowe niepodlegające bezpośrednio zaskarżeniu do sądu administracyjnego • akt z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. • wznowienie nie jest możliwe, gdy od dnia pierwszego skreślenia z listy studentów danego kierunku studiów upłynęło więcej niż 10 lat
Skład orzekający
Olga Żurawska-Matusiak
przewodniczący
Wojciech Jakimowicz
sprawozdawca
Hanna Knysiak-Sudyka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu kognicji sądów administracyjnych w odniesieniu do rozstrzygnięć uczelni w sprawach studentów, w tym dotyczących wznowienia studiów, nawet jeśli nie mają one formy decyzji administracyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki regulacji uczelnianych i interpretacji przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego kontroli sądowej nad uczelniami wyższymi i rozstrzygania sporów studentów, co jest istotne dla środowiska akademickiego i prawniczego.
“Czy uczelnia może odrzucić wniosek o wznowienie studiów po 10 latach? NSA rozstrzyga o granicach kontroli sądowej nad uniwersytetami.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.