III OSK 236/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który utrzymał w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży. Decyzja ta zobowiązywała skarżącego do udostępnienia części nieruchomości w celu usunięcia nagromadzonych odpadów, które stanowiły zagrożenie dla życia, zdrowia i bezpieczeństwa. Postępowanie zostało wszczęte przez Wójta Gminy po stwierdzeniu podczas oględzin, że na posesji B.P. składowana jest ogromna pryzma odpadów, częściowo zasłonięta brezentem, opierająca się o grożące zawaleniem ogrodzenie. Wójt, działając na podstawie art. 26a ustawy o odpadach, zobowiązał skarżącego do udostępnienia nieruchomości w celu usunięcia odpadów, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. SKO utrzymało tę decyzję w mocy, wskazując na zagrożenie pożarowe potwierdzone opinią straży pożarnej oraz stan ogrodzenia. WSA w Białymstoku oddalił skargę, uznając prawidłowość ustaleń faktycznych i prawnych organów. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w szczególności dotyczące zgromadzenia i oceny materiału dowodowego, kwestionując wystarczalność opinii straży pożarnej. Naczelny Sąd Administracyjny, związany granicami skargi kasacyjnej, oddalił ją, stwierdzając, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy, w tym opinię straży pożarnej, protokół PINB oraz dokumentację fotograficzną, które łącznie potwierdzały realność zagrożeń pożarowych, zawalenia ogrodzenia oraz potencjalnego przenikania substancji niebezpiecznych do środowiska. NSA podkreślił, że opinie organów ochrony środowiska i inspekcji sanitarnej nie wykluczają istnienia innych, realnych zagrożeń, które uzasadniały podjęcie działań w trybie art. 26a ustawy o odpadach.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących niezwłocznego usuwania odpadów na podstawie art. 26a ustawy o odpadach, ocena dowodów w sprawach o zagrożenie środowiskowe i pożarowe, oraz granice kontroli sądowej w postępowaniu administracyjnym.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego nagromadzenia odpadów i konkretnych zagrożeń. Interpretacja przepisów proceduralnych jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem NSA.
Zagadnienia prawne (3)
Czy opinia Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej, wskazująca jedynie na naruszenie przepisów ochrony przeciwpożarowej, jest wystarczająca do stwierdzenia przesłanek do niezwłocznego usunięcia odpadów na podstawie art. 26a ust. 1 ustawy o odpadach?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, opinia straży pożarnej, wraz z innymi dowodami takimi jak protokół PINB i dokumentacja fotograficzna, może stanowić podstawę do stwierdzenia realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, uzasadniającego niezwłoczne usunięcie odpadów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że opinia KMPSP, choć skupiała się na naruszeniu przepisów p.poż., w połączeniu z innymi dowodami (stan ogrodzenia, rodzaj odpadów, bliskość budynków mieszkalnych) potwierdzała realność zagrożenia pożarowego i zawalenia, co było wystarczające do zastosowania art. 26a ustawy o odpadach.
Czy organ administracji ma prawo do własnej oceny opinii organów ochrony środowiska i inspekcji sanitarnej w kontekście stwierdzenia konieczności niezwłocznego usunięcia odpadów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ decyzyjny ma prawo do własnej oceny opinii innych organów, nawet jeśli opinie te nie stwierdzają bezpośredniego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi w sposób wymagający natychmiastowego działania.
Uzasadnienie
Sąd I instancji wskazał, że organy ochrony środowiska i inspekcji sanitarnej skupiły się na wpływie odpadów na wody i ziemię, nie stwierdzając potrzeby 'niezwłocznego' usunięcia. Jednakże organ decyzyjny miał prawo ocenić inne, realne zagrożenia (pożarowe, zawalenie), które potwierdzały opinie innych służb.
Czy naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przez organy, takie jak zaniechanie zgromadzenia całości materiału dowodowego lub dowolna ocena dowodów, uzasadnia uchylenie decyzji administracyjnej?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sąd administracyjny nie stwierdził takich naruszeń, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
NSA oddalił zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. (zasada prawdy materialnej, ocena dowodów), uznając, że materiał dowodowy (oględziny, opinie, protokoły) był wystarczający do podjęcia decyzji, a ocena dokonana przez organy i Sąd I instancji była prawidłowa.
Przepisy (11)
Główne
u.o. art. 26a § ust. 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Przepis umożliwia organowi podjęcie działań w celu niezwłocznego usunięcia odpadów ze względu na zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska.
Pomocnicze
u.o. art. 26 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Przepisy dotyczące zobowiązania posiadacza odpadów do ich usunięcia.
u.o. art. 26a § ust. 5
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Przepis określający wymóg zasięgnięcia opinii organów ochrony środowiska, inspekcji sanitarnej i straży pożarnej przed wydaniem decyzji o niezwłocznym usunięciu odpadów.
p.p.s.a. art. 183 § ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasada rozpoznawania sprawy w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez sąd administracyjny.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada podejmowania działań w celu realizacji uzasadnionego interesu strony.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
u.u.c.p.g. art. 5 § ust. 1
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Obowiązki właściciela nieruchomości w zakresie gromadzenia i utrzymania miejsc gromadzenia odpadów.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez organy, w tym zaniechanie zgromadzenia i rozpatrzenia całości materiału dowodowego oraz dowolna ocena dowodów (opinii KMPSP). • Niewłaściwe zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez WSA, który nie uchylił decyzji pomimo naruszeń proceduralnych. • Naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. przez WSA, który nie uwzględnił skargi mimo naruszeń przepisów proceduralnych.
Godne uwagi sformułowania
pryzma częściowo zasłonięta brezentem, opiera się o ogrodzenie grożące zawaleniem • odpady są magazynowane w miejscu do tego nieprzeznaczonym, w bezpośrednim sąsiedztwie budynków mieszkalnych • katastrofalny stan ogrodzenia, okalającego pryzmę odpadów • Dokumentacja fotograficzna oraz rodzaj składowanych odpadów (drewno, papier, kartony, tekstylia) wskazują na realność zagrożenia pożarem. • Bliskość położenia budynków mieszkalnych i sąsiedztwo ulicy stanowią zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi również z uwagi na możliwość osunięcia się tak dużej ilości odpadów w stronę chodnika i jezdni.
Skład orzekający
Jerzy Stelmasiak
przewodniczący
Piotr Korzeniowski
członek
Tadeusz Kiełkowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących niezwłocznego usuwania odpadów na podstawie art. 26a ustawy o odpadach, ocena dowodów w sprawach o zagrożenie środowiskowe i pożarowe, oraz granice kontroli sądowej w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego nagromadzenia odpadów i konkretnych zagrożeń. Interpretacja przepisów proceduralnych jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem NSA.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak poważne konsekwencje może mieć nielegalne składowanie odpadów, nawet jeśli właściciel uważa je za przedmioty kolekcjonerskie. Podkreśla wagę zagrożeń dla bezpieczeństwa publicznego i środowiska.
“Góra śmieci zagrażała życiu i zdrowiu – sąd potwierdził konieczność natychmiastowego usunięcia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.