III OSK 2273/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną Wójta Gminy Przemęt, potwierdzając, że informacja o ewentualnym oskarżeniu o mobbing wobec wójta stanowi informację publiczną, a skarga na bezczynność nie wymagała wcześniejszego ponaglenia.
Wójt Gminy Przemęt zaskarżył wyrok WSA, który zobowiązał go do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej oskarżenia o mobbing wobec niego. Wójt argumentował, że skarga była niedopuszczalna bez ponaglenia i że żądana informacja nie jest informacją publiczną. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej nie wymaga ponaglenia, a informacja o mobbingu wobec osoby pełniącej funkcje publiczne jest informacją publiczną.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wójta Gminy Przemęt od wyroku WSA w Poznaniu, który uznał Wójta za bezczynnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. M.S. wnioskował o informację, czy przeciwko Wójtowi wpłynęło oficjalne oskarżenie o mobbing. Wójt odmówił udzielenia informacji, uznając ją za niepubliczną. WSA zobowiązał Wójta do załatwienia wniosku, stwierdził bezczynność, ale nie rażącą. Wójt Gminy w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych (brak ponaglenia) oraz prawa materialnego (błędna wykładnia definicji informacji publicznej). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej nie wymaga wcześniejszego wniesienia ponaglenia, gdyż postępowanie to nie jest regulowane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego w tym zakresie. Ponadto, NSA uznał, że informacja o ewentualnym oskarżeniu o mobbing wobec Wójta Gminy stanowi informację publiczną, ponieważ dotyczy działalności osoby pełniącej funkcje publiczne. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów proceduralnych dotyczących wpisu sądowego. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej nie wymaga wcześniejszego wniesienia ponaglenia, ponieważ postępowanie to nie jest regulowane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego w tym zakresie.
Uzasadnienie
Ustawa o dostępie do informacji publicznej jest ustawą szczególną i nie przewiduje obowiązku wnoszenia ponaglenia przed skargą na bezczynność. Odesłanie do przepisów k.p.a. jest wąskie i dotyczy tylko decyzji o odmowie lub umorzeniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 6 § ust. 1 pkt. 4 lit. a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 53 § § 2b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt. 5
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 16 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 6 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
ustawa zmieniająca
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw
k.p.a. art. 37
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej nie wymaga wcześniejszego ponaglenia. Informacja o oskarżeniu o mobbing wobec osoby pełniącej funkcje publiczne jest informacją publiczną.
Odrzucone argumenty
Skarga na bezczynność była niedopuszczalna z powodu braku wcześniejszego ponaglenia. Żądana informacja o mobbingu nie stanowi informacji publicznej. Sąd I instancji zaniechał wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi (uiszczenia wpisu).
Godne uwagi sformułowania
skarga na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest uzależniona co do zasady od wcześniejszego złożenia środka zaskarżenia informacja czy przeciwko Wójtowi Gminy wpłynęło oficjalne oskarżenie o mobbing w pracy stanowi informację publiczną, bowiem dotyczy działalności Wójta jako osoby pełniącej funkcje publiczne i jego podwładnych ochrona prywatności może dotyczyć szeregowych pracowników Gminy, o tyle jest ona wyłączona w stosunku do osób pełniących funkcje publiczne lub mających związek z pełnieniem tych funkcji
Skład orzekający
Ewa Kwiecińska
sprawozdawca
Przemysław Szustakiewicz
przewodniczący
Zbigniew Ślusarczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że informacja o postępowaniach dyscyplinarnych lub oskarżeniach wobec osób pełniących funkcje publiczne (np. wójtów) stanowi informację publiczną, a także potwierdzenie wymogów formalnych skargi na bezczynność w sprawach o dostęp do informacji publicznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o informację dotyczącą mobbingu wobec wójta, ale zasady interpretacji informacji publicznej i wymogów proceduralnych mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej, szczególnie w kontekście potencjalnych nadużyć władzy lub nieprawidłowości w pracy osób pełniących funkcje publiczne. Rozstrzygnięcie NSA jest jasne i stanowi ważny precedens.
“Czy wójt może ukryć informację o mobbingu? NSA wyjaśnia, co jest informacją publiczną.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 2273/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-01-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-09-07 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Ewa Kwiecińska /sprawozdawca/ Przemysław Szustakiewicz /przewodniczący/ Zbigniew Ślusarczyk Symbol z opisem 6480 658 Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Sygn. powiązane IV SAB/Po 47/23 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2023-06-07 Skarżony organ Wójt Gminy Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 53 § 2 b Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198 art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt. 4 lit. a Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz Sędziowie: sędzia NSA Ewa Kwiecińska (spr.) sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Protokolant: starszy asystent sędziego Joanna Ukalska po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wójta Gminy Przemęt od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 czerwca 2023 r., sygn. akt IV SAB/Po 47/23 w sprawie ze skargi M.S. na bezczynność Wójta Gminy Przemęt w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2023 r., sygn. akt IV SAB/Po 47/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na skutek skargi M.S. (skarżący) na bezczynność Wójta Gminy Przemęt w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zobowiązał Wójta Gminy Przemęt do załatwienia wniosku M.S. z dnia 11 stycznia 2023 r. w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia wyroku (pkt 1), stwierdził, że Wójt Gminy Przemęt dopuścił się bezczynności (pkt 2), stwierdził, że bezczynność Wójta Gminy Przemęt nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 3), zasądził zwrot kosztów postępowania (pkt 4). W sprawie przyjęto następujący stan faktyczny i prawny. Skarżący 11 stycznia 2023 r. złożył za pośrednictwem poczty elektronicznej wniosek o udostępnienie informacji publicznej następującej treści: "Proszę o informację czy przeciwko Wójtowi Gminy Przemęt J.F. wpłynęło oficjalne oskarżenie o mobbing w pracy?". Jako sposób i formę udostępnienia wnioskowanych informacji wskazano odpowiedź na adres poczty elektronicznej. W dniu 19 stycznia 2023 r. skarżący otrzymał odpowiedź od organu, w której wyrażono stanowisko, że przedmiotem złożonego przez niego wniosku nie jest informacja publiczna. W związku z powyższym pismem z 13 marca 2023 r. skarżący złożył skargę na bezczynność Wójta Gminy Przemęt w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Przemęt wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie skargi w całości. W ocenie organu skarga w niniejszej sprawie została złożona bez wcześniejszego wniesienia ponaglenia do właściwego organu, co jest ustawowym wymogiem jej dopuszczalności, a zatem czyni ją niedopuszczalną i uzasadnia jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Ponadto organ wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącego, nie każda informacja interesująca wnioskodawcę, stanowi informację publiczną. Dokumenty prywatne (w tym mające byt w postępowaniu sądowym odnoszącym się do danej osoby) zgodnie z przyjmowaną linią orzeczniczą nie stają się dokumentem urzędowym zawierającym informację o sprawach publicznych danego organu administracyjnego w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.d.i.p. przez sam fakt wejścia w skład akt postępowania administracyjnego o charakterze materialno-technicznym. Zdaniem organu skarga o mobbing w pracy w rozumieniu art. 943 § 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. z 2022 r., poz. 1510) to dokument prywatny: pochodzi od prywatnej osoby przeciwko osobie w sprawie prywatnej, istniejącej wyłącznie pomiędzy skarżącym, a skarżonym, treść dotyczy sprawy prywatnej, a nie sfery publicznej, zatem nie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a w zw. z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Rozpoznając skargę, Sąd I instancji wskazał, że dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej - czyli nie jest wymagane "wyczerpanie środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. Sąd I instancji wskazał, że nie budzi wątpliwości, że Wójt Gminy Przemęt jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, co wynika z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Informacją publiczną jest natomiast każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Krąg informacji, które ustawa, w ramach katalogu otwartego w szczególności uznaje za informację publiczną, określony został w przepisie art. 6 tej ustawy. Sąd podniósł, że w judykaturze wyrażone zostały poglądy, że skargi pracowników i załączniki składane przez nich do akt postępowania antymobbingowego oraz uzasadnienie rozstrzygnięcia komisji antymobbingowej stanowią informację publiczną, albowiem w świetle ustawowej definicji informacji publicznej oraz przykładowego wyliczenia rodzajów tych informacji (art. 6 ust. 1 u.d.i.p.) każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, stanowi informację publiczną (tak wyroki WSA w Łodzi z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 801/15 i z dnia 1 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Łd 218/16; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 9 maja 2017 r. sygn. akt IV SAB/Gl 30/17). W świetle powyższego Sąd I instancji stanął na stanowisku, że informacja czy przeciwko Wójtowi Gminy wpłynęło oficjalne oskarżenie o mobbing w pracy stanowi informację publiczną, bowiem dotyczy działalności Wójta jako osoby pełniącej funkcje publiczne i jego podwładnych. O ile bowiem ochrona prywatności może dotyczyć szeregowych pracowników Gminy, o tyle jest ona wyłączona w stosunku do osób pełniących funkcje publiczne lub mających związek z pełnieniem tych funkcji. Sąd wskazał również, że z faktu, że postępowanie w sprawie mobbingu w pracy jest regulowane wewnętrznymi procedurami, obowiązującymi w Gminie (...), zaś procedura ta dotyczy relacji pracowniczych, nie można wywodzić generalnego wyłączenia uprawnień obywateli do dostępu do informacji publicznych, wytworzonych w ramach tego postępowania (wyrok WSA w Warszawie z 18 października 2018 r., II SA/Wa 458/18, LEX nr 2643741). Tym samym, zdaniem Sądu I instancji, działanie organu, który odmówił udzielenia informacji w zakresie wskazanym we wniosku z tego względu, że żądana informacja nie jest informacją publiczną, było nieprawidłowe. Zgodnie bowiem z przepisami ustawy o dostępnie do informacji publicznej organ powinien był albo udostępnić wnioskowaną informację, albo wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia, a skoro tego nie uczynił, to zachodzą podstawy do uznania, że dopuścił się bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku z dnia 11 stycznia 2023 r. Ustalając, że bezczynność nie miała charakteru rażącego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu miał na uwadze, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa, czy opóźnienia w podejmowanych czynnościach pozbawionego jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Sąd wskazał, że zaniechanie organu wynikało z błędnego przekonania, że żądana informacja nie jest informacją publiczną. WSA w Poznaniu wziął pod uwagę, że organ nie zignorował wniosku skarżącego i odpowiedział na wniosek, jednak jego argumentacja okazała się wadliwa. Bezczynność organu wynikała z niedostatecznej znajomości problematyki udostępniania informacji publicznej i błędnej interpretacji przepisów oraz orzecznictwa sądów administracyjnych. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się Wójt Gminy Przemęt i w skardze kasacyjnej zarzucił mu naruszenie: 1. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 53 § 2b p.p.s.a. polegające na odmówieniu odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej pomimo zaistnienia ku temu przesłanek; 2. art. 219 w zw. z art. 220 oraz art. 230 p.p.s.a. polegające na zaniechaniu wezwania skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi do WSA poprzez uiszczenie należnego wpisu sądowego na podstawie art. 219 w zw. z art. 220 oraz art. 230 p.p.s.a. 3. art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. polegające na dokonaniu błędnej wykładni rozszerzającej definicji dokumentu urzędowego zawierającego informację publiczną danego organu administracyjnego, co skutkowało uwzględnieniem skargi i błędnego stwierdzenia, iż organ dopuścił się bezczynności. W oparciu o przytoczone zarzuty Wójt wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Ponadto wniósł o rozpoznanie skargi na rozprawie. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie złożono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skargach kasacyjnych jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Nadto zgodnie z treścią art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie, mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej. Na wstępie dalszych rozważań należy wskazać, że stopień skuteczności skargi kasacyjnej zależy od stopnia precyzji określenia jej zarzutów. Autor skargi kasacyjnej wyznacza bowiem zakres kontroli instancyjnej, wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. Przytoczenie podstawy skargi kasacyjnej oraz jej uzasadnienie musi więc być precyzyjne z uwagi na związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej. Sąd ten nie może zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych, czy też ich uzasadnienia. Obowiązkiem skarżącego kasacyjnie jest wskazanie, które przepisy prawa materialnego, i w jaki sposób, zostały naruszone, oraz które przepisy prawa procesowego zostały naruszone, i jaki to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest również powołany do uzupełniania ani interpretowania niejasno sformułowanych zarzutów kasacyjnych. Przesłanką skuteczności skargi kasacyjnej jest wykazanie, przez wnoszącego ten środek prawny, naruszenia prawa materialnego. W przypadku zarzutu naruszenia przepisów postępowania przesłanką skuteczności skargi kasacyjnej jest wykazanie zarówno istnienia stanu naruszenia przepisów postępowania, jak też (jednocześnie) wpływu na wynik sprawy oraz "istotności" wpływu tego naruszenia na wynik sprawy (art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Przechodząc do rozważenia zasadności postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów, w pierwszej kolejności oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego objęty został zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 53 § 2b p.p.s.a. polegającego na odmówieniu odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej pomimo zaistnienia ku temu przesłanek w postaci złożenia skargi na bezczynność bez wcześniejszego wniesienia ponaglenia do właściwego organu, co - zdaniem skarżącego kasacyjnie organu - czyniło wniesioną w analizowanej sprawie skargę, niedopuszczalną, Rozpatrując tak sformułowany zarzut skargi kasacyjnej, wyjaśnić należy, iż możliwość wniesienia skargi na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest uzależniona co do zasady od wcześniejszego złożenia środka zaskarżania. Pogląd ten nie był kwestionowany przed nowelizacją p.p.s.a. dokonaną w dniu 1 czerwca 2017 r. ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935) – dalej: ustawa zmieniająca, i zachowuje aktualność. Przepisem art. 9 pkt 3 lit. b ustawy zmieniającej dodano m.in. art. 53 § 2b p.p.s.a., zgodnie z którym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Na podstawie art. 1 pkt 9 ustawy zmieniającej, nowe brzmienie otrzymał również art. 37 § 1 k.p.a. poprzez wprowadzenie środka zaskarżenia w postaci ponaglenia, które zastąpiło dotychczasowe zażalenie i wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej podano, że nowa regulacja art. 53 § 2b p.p.s.a. dotycząca obowiązku wyczerpania środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi na bezczynność, wprowadzona została w związku ze zmienionym brzmieniem art. 37 k.p.a. Wniesienie ponaglenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. stanowi warunek formalny do wywiedzenia skargi na bezczynność organu, co znalazło wyraz w nowym brzmieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. Przepis art. 52 § 1 p.p.s.a. stanowi ogólną zasadę, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Ponaglenie, do którego odwołuje się art. 53 § 2b p.p.s.a., jest przewidzianym na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego środkiem zwalczania bezczynności organów administracji oraz przewlekłego prowadzenia postępowania. Stanowi o tym wprost art. 37 § 1 k.p.a. Ponaglenie wywiera więc skutek wyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia na gruncie k.p.a. Niewątpliwie zatem przewidziany w art. 53 § 2b p.p.s.a. wymóg wniesienia ponaglenia odnosi się do bezczynności organu w zakresie spraw rozpoznawanych w trybie k.p.a. Jednakże tego rodzaju środek zaskarżenia nie jest wymagany w sprawach, których przedmiotem jest bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. Postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej nie toczy się, poza wyjątkami wyraźnie wskazanymi w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz.U. z 2022 r., poz. 902) – dalej: u.d.i.p., w trybie unormowanym w k.p.a., który w art. 37 reguluje instytucję ponaglenia. Ustawa o dostępie do informacji publicznej, która jest ustawą szczególną, regulującą w sposób kompleksowy kwestie związane z prawem dostępu do informacji publicznej, tego rodzaju środka zaskarżenia nie przewiduje. Zgodnie z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. przepisy k.p.a. stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej. W związku z tym przepisy k.p.a. nie mają zastosowania w zakresie pozostałych czynności podejmowanych przez organ na podstawie przepisów u.d.i.p. Trafnie wskazuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że: "Sprawa o dostęp do informacji publicznej nie jest sprawą administracyjną w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a. Tryb udostępniania informacji w całości reguluje ustawa o dostępie do informacji publicznej. Zawarte w niej odesłanie do przepisów kodeksu jest bardzo wąskie i dotyczy wyłącznie wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji i decyzji o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 2 u.d.i.p.). Stąd w sprawach z zakresu informacji publicznych nie może mieć zastosowania ta część art. 53 § 2b p.p.s.a. w której mowa, że skarga na bezczynność lub przewlekłość "może być wniesiona (...) po wniesieniu ponaglenia". Przepis ten należy interpretować tak, że ponaglenie jest wymagane wtedy, gdy sprawa, której dotyczy skarga na bezczynność lub przewlekłość, prowadzona jest w oparciu o przepisy kodeksu postępowania administracyjnego lub przy ich zastosowaniu" (zob. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2020 r., I OSK 2433/18; wyrok NSA z dnia 21 listopada 2019 r., I OSK 4287/18; wyrok NSA z dnia 19 września 2019 r., I OSK 525/18). W niniejszej sprawie skarga na bezczynność organu wniesiona została pismem z dnia 20 lutego 2023 r. Jak wynika z uzasadnienia skargi, powodem jej wniesienia był brak rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 11 stycznia 2023 r. Wobec powyższego uznać należało, że wniesienie przedmiotowej skargi na tym etapie postępowania nie wymagało uprzedniego złożenia ponaglenia, skoro podstawą rozpoznania wniosku z dnia 11 stycznia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej były przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, a nie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Stanowisko Sądu I instancji jest w tym zakresie prawidłowe. Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 53 § 2b p.p.s.a. nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 210 w zw. z art. 220 oraz art. 230 p.p.s.a. poprzez zaniechanie przez Sąd I instancji wezwania skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi i uiszczenia należnego wpisu sądowego, stwierdzić należy, że z akt sądowoadmnistracyjnych sprawy wynika bezspornie, że skarżący został skutecznie wezwany przez Sąd pismem z dnia 21 kwietnia 2024 r. do uiszczenia należnego wpisu sądowego w kwocie 100 zł i wpis ten został uiszczony (karta 32 akt sądowoadmnistracyjnych). Podniesiony zarzut nie zasługuje zatem na uwzględnienie. Nieskuteczny okazał się również zarzut naruszenia prawa materialnego, na podstawie którego skarżący kasacyjnie organ wytyka Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu naruszenie art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. poprzez dokonanie "błędnej wykładni rozszerzającej definicji dokumentu urzędowego zawierającego informację publiczną". W odniesieniu do tak skonstruowanego zarzutu należy przypomnieć, że naruszenie prawa materialnego może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego, wykazać należy, że sąd stosując przepis, popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinna być rozumiana norma zawarta w stosowanym przepisie prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12, LEX nr 1408530; wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12, LEX nr 1372091). Tymczasem, jak wynika z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku, WSA w Poznaniu w ogóle nie dokonywał wykładni pojęcia dokumentu urzędowego. Rozpatrując skargę na bezczynność, Sąd I instancji dokonał natomiast wykładni pojęcia informacji publicznej, przyjmując, że "skargi pracowników i załączniki składane przez nich do akt postępowania antymobbingowego oraz uzasadnienie rozstrzygnięcia komisji antymobbingowej stanowią informację publiczną, albowiem w świetle ustawowej definicji informacji publicznej oraz przykładowego wyliczenia rodzajów tych informacji (art. 6 ust. 1 u.d.i.p.) każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, stanowi informację publiczną". W dalszej części wywodu WSA w Poznaniu wyjaśnił, że "informacja czy przeciwko Wójtowi Gminy wpłynęło oficjalne oskarżenie o mobbing w pracy stanowi informację publiczną bowiem dotyczy działalności Wójta jako osoby pełniącej funkcje publiczne i jego podwładnych". Jasny i klarowny wywód Sądu I instancji pomija zatem kwestię charakteru prawnego nośnika żądanej informacji, co zresztą należy ocenić jako prawidłowe, gdyż przedmiotowy wniosek dostępowy nie dotyczył udostępnienia dokumentu, lecz dotyczył informacji o ewentualnym wniesieniu "oskarżenia o mobbing w pracy" skierowanego wobec wójta gminy Przemęt. Dlatego też omawiany zarzut naruszenia art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. okazał się niezasadny. Skoro podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty okazały się nieskuteczne, Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw do jej uwzględnienia, co skutkowało oddaleniem skargi kasacyjnej w oparciu o art. 184 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI