III OSK 2194/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną partii politycznej Prawo i Sprawiedliwość od wyroku WSA w Warszawie, który zobowiązał partię do udostępnienia informacji publicznej na wniosek Stowarzyszenia. Stowarzyszenie domagało się m.in. historii rachunków bankowych partii oraz skanów umów i porozumień z innymi podmiotami. Sąd pierwszej instancji uznał obie te kategorie informacji za publiczne. NSA, analizując zarzuty kasacyjne, uznał, że WSA błędnie zakwalifikował historię rachunków bankowych jako informację publiczną. Sąd podkreślił, że choć finansowanie partii jest jawne, historia rachunku bankowego jako całość podlega tajemnicy bankowej i nie stanowi informacji o sprawach publicznych, chyba że zawiera konkretne dane dotyczące wydatkowania środków publicznych. W odniesieniu do umów i porozumień, NSA stwierdził, że umowy koalicyjne partii politycznej, która sprawuje władzę ustawodawczą lub wykonawczą, stanowią informację publiczną. Sąd odrzucił argument, że takie umowy są sprawą wewnętrzną partii, podkreślając zasadę jawności i transparentności życia publicznego. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA w części dotyczącej rachunków bankowych, oddalając skargę w tym zakresie, ale utrzymał go w mocy w części dotyczącej umów koalicyjnych, uznając partię za pozostającą w bezczynności w tym zakresie. Rozstrzygnięto również o kosztach postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie zakresu informacji publicznej w odniesieniu do partii politycznych, w szczególności w kwestii rachunków bankowych i umów koalicyjnych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji partii politycznych sprawujących władzę wykonawczą lub ustawodawczą. Interpretacja tajemnicy bankowej w kontekście dostępu do informacji publicznej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy historia rachunku bankowego partii politycznej stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, historia rachunku bankowego jako całość nie stanowi informacji publicznej, choć może zawierać pewne dane podlegające ujawnieniu.
Uzasadnienie
Historia rachunku bankowego jest dokumentem objętym tajemnicą bankową i nie stanowi informacji o sprawach publicznych w rozumieniu ustawy, chyba że zawiera konkretne dane dotyczące wydatkowania środków publicznych.
Czy umowy i porozumienia zawierane przez partie polityczne, zwłaszcza te sprawujące władzę, stanowią informację publiczną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowy koalicyjne partii politycznej, której przedstawiciele sprawują władzę ustawodawczą lub wykonawczą, stanowią informację publiczną.
Uzasadnienie
Partie polityczne sprawujące władzę wykonują zadania publiczne, a zasada jawności i transparentności życia publicznego wymaga udostępniania informacji o ich działalności, w tym umów koalicyjnych.
Czy partia polityczna, niebędąca organem władzy publicznej w ścisłym tego słowa znaczeniu, może być zobowiązana do udostępniania informacji publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, partie polityczne są zobowiązane do udostępniania informacji publicznej, zwłaszcza w zakresie, w jakim wykonują zadania władzy publicznej.
Uzasadnienie
Konstytucja i ustawa o dostępie do informacji publicznej nakładają na partie polityczne obowiązek udostępniania informacji publicznej, a zasada jawności życia publicznego wymaga transparentności ich działań, szczególnie gdy uczestniczą w sprawowaniu władzy.
Przepisy (7)
Główne
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych.
u.d.i.p. art. 4 § ust. 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Partie polityczne są podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej.
Konstytucja RP art. 61 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz innych osób i jednostek organizacyjnych.
Konstytucja RP art. 11 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Finansowanie partii politycznych jest jawne.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zobowiązuje podmiot do wydania aktu lub dokonania czynności.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
Prawo bankowe art. 104 § ust. 1
Ustawa - Prawo bankowe
Dokumenty bankowe podlegają tajemnicy bankowej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Historia rachunków bankowych partii politycznej nie stanowi informacji publicznej ze względu na tajemnicę bankową i brak związku ze sprawami publicznymi. • Umowy koalicyjne partii politycznej sprawującej władzę ustawodawczą lub wykonawczą stanowią informację publiczną.
Odrzucone argumenty
Wszystkie umowy i porozumienia zawierane przez partie polityczne stanowią informację publiczną. • Partie polityczne nie są organami władzy publicznej, więc nie podlegają obowiązkowi udostępniania informacji publicznej w szerokim zakresie.
Godne uwagi sformułowania
nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że historia rachunku bankowego, obrazująca wszelkie operacje finansowe dokonywane przez podmiot, który zawarł umowę z bankiem o prowadzenie rachunku bankowego, jako całościowy dokument stanowi informację publiczną. • Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. • Wykładnia powyższa w żaden sposób nie godzi w treść konstytucyjnego unormowania art. 11 ust. 1 i 2 Konstytucji RP.
Skład orzekający
Hanna Knysiak - Sudyka
sędzia del. WSA
Mirosław Wincenciak
przewodniczący
Zbigniew Ślusarczyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu informacji publicznej w odniesieniu do partii politycznych, w szczególności w kwestii rachunków bankowych i umów koalicyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji partii politycznych sprawujących władzę wykonawczą lub ustawodawczą. Interpretacja tajemnicy bankowej w kontekście dostępu do informacji publicznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu transparentności życia publicznego i finansów partii politycznych, co jest tematem budzącym zainteresowanie społeczne i prawnicze.
“Czy rachunki bankowe partii politycznej to tajemnica? NSA wyjaśnia, co musi ujawnić partia rządząca.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.