Orzeczenie · 2025-12-10

III OSK 2181/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-10
NSAAdministracyjneWysokansa
szkolnictwo wyższestypendium Rektoraprawo o szkolnictwie wyższympostępowanie administracyjnesądownictwo administracyjneuchylenie decyzjizasady ogólne KPApewność obrotu prawnegozaufanie do organów państwapraworządność

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną Rektora Uniwersytetu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Poznaniu, który uchylił decyzję Rektora o uchyleniu decyzji o przyznaniu stypendium Rektora studentce J. M. NSA uznał skargę kasacyjną za zasadną. Kluczowym zarzutem było naruszenie przez WSA prawa materialnego, a konkretnie błędna wykładnia art. 86 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (P.s.w.n.). WSA błędnie przyjął, że Rektor nie może uchylić decyzji komisji stypendialnej niezgodnej z prawem, jeśli niezgodność wynika z działań pracowników uczelni. NSA podkreślił, że przepis ten nie wymaga ustalania winy pracownika, a jedyną podstawą do uchylenia decyzji jest jej niezgodność z prawem. Ponadto, NSA zarzucił WSA naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 141 § 4 P.p.s.a., z powodu wadliwie skonstruowanego uzasadnienia wyroku. Sąd pierwszej instancji nie wskazał konkretnych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.) uzasadniających uchylenie decyzji, opierając się jedynie na ogólnych zasadach (zaufanie obywateli do organów państwa, praworządność, pewność obrotu prawnego), nie wyjaśniając ich zastosowania do stanu faktycznego sprawy. Brak szczegółowego uzasadnienia uniemożliwił kontrolę instancyjną. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując sądowi pierwszej instancji wnikliwą ocenę decyzji, kontrolę zastosowania przepisów prawa materialnego oraz wskazanie właściwej podstawy prawnej rozstrzygnięcia. NSA odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, uznając, że przyczyną uwzględnienia skargi było wadliwe orzeczenie WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja uprawnień Rektora do uchylania decyzji stypendialnych oraz wymogów formalnych uzasadnienia wyroków sądów administracyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z Prawem o szkolnictwie wyższym i nauce oraz procedurą administracyjną.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Rektor, na podstawie art. 86 ust. 4 P.s.w.n., może uchylić decyzję komisji stypendialnej niezgodną z prawem, jeśli niezgodność wynika z działań pracowników uczelni?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Rektor może uchylić decyzję niezgodną z prawem niezależnie od tego, kto spowodował wadliwość decyzji.

Uzasadnienie

Przepis art. 86 ust. 4 P.s.w.n. przyznaje Rektorowi uprawnienie do uchylenia każdej decyzji komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej niezgodnej z przepisami prawa, bez względu na przyczyny tej wadliwości czy podmioty za nią odpowiedzialne. Jedyną podstawą jest niezgodność decyzji z prawem.

Czy uzasadnienie wyroku WSA, opierające się na ogólnych zasadach postępowania administracyjnego (zaufanie, praworządność, pewność obrotu prawnego) bez wskazania konkretnych przepisów K.p.a. i ich zastosowania do stanu faktycznego, spełnia wymogi art. 141 § 4 P.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie uzasadnienie jest wadliwe, ponieważ nie pozwala na kontrolę toku rozumowania sądu i ocenę podstaw rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Uzasadnienie wyroku musi zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowisk stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Opieranie się na ogólnych zasadach bez wskazania konkretnych przepisów K.p.a. i ich zastosowania do stanu faktycznego, a także brak wykładni tych zasad, stanowi istotną wadę uniemożliwiającą kontrolę instancyjną.

Czy WSA prawidłowo uchylił decyzję Rektora i poprzedzającą ją decyzję, opierając się na naruszeniu ogólnych zasad postępowania administracyjnego, takich jak zasada zaufania obywateli do organów państwa, praworządność i pewność obrotu prawnego?

Odpowiedź sądu

Nie, WSA nieprawidłowo uzasadnił swoje rozstrzygnięcie, co stanowiło podstawę do uchylenia jego wyroku.

Uzasadnienie

WSA nie wskazał konkretnych przepisów K.p.a. zawierających te zasady ani nie wyjaśnił, dlaczego zostały one naruszone w wydanych decyzjach. Brak wykładni tych zasad i ich zastosowania do stanu faktycznego sprawy skutkował wadliwością wyroku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Przepisy (11)

Główne

P.s.w.n. art. 86 § ust. 4

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Rektor, w drodze decyzji administracyjnej, uchyla decyzję komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej niezgodną z przepisami prawa. Nie ma znaczenia, kto spowodował wadliwość decyzji.

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowisk stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Wadliwe uzasadnienie stanowi podstawę do uchylenia wyroku.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

K.p.a. art. 6

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

K.p.a. art. 7

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności.

K.p.a. art. 8 § § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

P.s.w.n.

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Dotyczy przyznawania stypendiów.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.

P.p.s.a. art. 207 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

WSA dokonał błędnej wykładni art. 86 ust. 4 P.s.w.n., ograniczając uprawnienia Rektora do uchylania wadliwych decyzji. • Uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe, nie spełniało wymogów art. 141 § 4 P.p.s.a., opierając się na ogólnych zasadach bez wskazania konkretnych przepisów i ich zastosowania.

Godne uwagi sformułowania

Rektor, w drodze decyzji administracyjnej, uchyla decyzję komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej niezgodną z przepisami prawa. • Uzasadnienie wyroku powinno stanowić logiczną, zwartą całość, a jednocześnie powinno być syntezą stanowiska sądu. • brak wskazania na wyraźne podstawy prawne, jakie Sąd przyjął za podstawy swojego orzekania, to stanowi to istotną wadę ponieważ w istocie nie pozwala na przeprowadzenie kontroli zaskarżonego wyroku

Skład orzekający

Mirosław Wincenciak

przewodniczący

Kazimierz Bandarzewski

sprawozdawca

Artur Kuś

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja uprawnień Rektora do uchylania decyzji stypendialnych oraz wymogów formalnych uzasadnienia wyroków sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z Prawem o szkolnictwie wyższym i nauce oraz procedurą administracyjną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy stypendiów studenckich i pokazuje, jak błędy proceduralne organów uczelni oraz sądu mogą wpływać na rozstrzygnięcie. Jest to ciekawe dla studentów, prawników akademickich i administracyjnych.

Błąd sądu uchylił wyrok w sprawie stypendium. Jakie zasady musi spełniać uzasadnienie wyroku?

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst