III OSK 2166/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-24
NSAAdministracyjneŚredniansa
informacja publicznabezczynność organuskarga kasacyjnauzupełnienie postanowieniapostępowanie sądowoadministracyjneNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny odmówił uzupełnienia postanowienia w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, uznając, że uchylenie postanowienia WSA automatycznie zobowiązuje sąd niższej instancji do ponownego rozpoznania sprawy.

Skarżąca wniosła o uzupełnienie postanowienia NSA, domagając się dodania zapisu o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania WSA. NSA uchylił wcześniej postanowienie WSA o odrzuceniu skargi na bezczynność organu. Sąd kasacyjny uznał, że uchylenie postanowienia WSA z mocy prawa zobowiązuje sąd pierwszej instancji do ponownego rozpoznania sprawy, co czyni wniosek o uzupełnienie bezzasadnym.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek A. W. o uzupełnienie postanowienia z dnia 11 października 2023 r. sygn. akt III OSK 2166/23. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi kasacyjnej A. W. od postanowienia WSA w Kielcach o odrzuceniu skargi na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżąca domagała się dodania do sentencji postanowienia NSA zapisu o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania WSA, argumentując, że bez tego jej skarga pozostanie nierozstrzygnięta. NSA, powołując się na art. 157 § 1 i 2 w zw. z art. 166 i art. 193 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), odmówił uwzględnienia wniosku. Sąd wyjaśnił, że uzupełnienie orzeczenia jest możliwe, gdy sąd pominął część skargi lub nie zamieścił obligatoryjnego orzeczenia. W niniejszej sprawie, uchylając postanowienie WSA o odrzuceniu skargi, NSA wyeliminował je z obrotu prawnego, co z mocy prawa zobowiązało WSA do ponownego rozpoznania sprawy. Tym samym, zdaniem NSA, nie było potrzeby dodawania dodatkowego zapisu w sentencji, a wniosek o uzupełnienie nie zasługiwał na uwzględnienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie jest zasadny.

Uzasadnienie

Uchylenie zaskarżonego orzeczenia przez sąd kasacyjny wywołuje skutki prawne ex tunc, eliminując je z obrotu prawnego i z mocy prawa zobowiązując sąd pierwszej instancji do ponownego rozpoznania sprawy. Nie jest konieczne dodawanie w sentencji dodatkowego zapisu o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 157 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 166

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie, a gdyby sąd ten nie mógł rozpoznać jej w innym składzie innemu sądowi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchylenie postanowienia WSA przez NSA z mocy prawa zobowiązuje WSA do ponownego rozpoznania sprawy, co czyni zbędnym dodawanie w sentencji zapisu o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Odrzucone argumenty

Konieczność dodania w sentencji postanowienia NSA zapisu o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania WSA, aby skarga nie pozostała nierozstrzygnięta.

Godne uwagi sformułowania

Uchylenie zaskarżonego orzeczenia przez sąd kasacyjny wywołuje więc skutki o charakterze wstecznym (ex tunc). Dochodzi bowiem do sytuacji, w której następuje powrót do stanu procesowego istniejącego przed wydaniem orzeczenia przez WSA. Orzeczenie sądu kasacyjnego korzystne dla strony skarżącej, oczywiście nie niweczy czynności dokonanych poprzednio przez Sąd pierwszej instancji, a jedynie pozbawia skutków prawnych uprzednio wydanego orzeczenia, które w tym momencie staje się nieaktualne. Sąd kasacyjny rozstrzygnięciem "uchylić zaskarżone postanowienie" niejako automatycznie zobligował Sąd pierwszej instancji do ponownego rozpoznania sprawy.

Skład orzekający

Olga Żurawska - Matusiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzupełniania orzeczeń w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności skutków uchylenia postanowienia przez sąd kasacyjny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o uzupełnienie postanowienia NSA, gdzie uchylenie postanowienia WSA nastąpiło w kontekście skargi na bezczynność organu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury administracyjnej i interpretacji przepisów procesowych, co jest istotne dla prawników, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 2166/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-11-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Olga Żurawska - Matusiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SAB/Ke 61/23 - Postanowienie WSA w Kielcach z 2023-05-31
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Odmówiono uzupełnienia postanowienia
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 157 § 1 i 2 w zw. z art. 166 i art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A. W. o uzupełnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2023 r., sygn. akt III OSK 2166/23 w sprawie ze skargi kasacyjnej A. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 31 maja 2023 r., sygn. akt II SAB/Ke 61/23 o odrzuceniu skargi A. W. na bezczynność Wójta Gminy (...) w przedmiocie rozpoznania wniosku z (...) grudnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: odmówić uzupełnienia postanowienia.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 11 października 2023 r., III OSK 2166/23 po rozpoznaniu skargi kasacyjnej A. W. (dalej: "skarżąca") uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 31 maja 2023 r., II SAB/Ke 61/23 o odrzuceniu skargi A. W. na bezczynność Wójta Gminy (...), w przedmiocie rozpoznania wniosku z (...) grudnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Pismem z (...) listopada 2023 r. skarżąca złożyła wniosek o uzupełnienie postanowienia NSA z 11 października 2023 r. wskazując, że w sentencji postanowienia nie zostało zamieszczone orzeczenie "o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach". Zdaniem skarżącej zapis ten jest konieczny albowiem bez niego jej skarga zostanie "trwale nierozstrzygnięta".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 - dalej: "p.p.s.a.") strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Przesłanką uzupełnienia wyroku jest zatem pominięcie w sentencji rozstrzygnięcia o części skargi lub niezamieszczenie przez Sąd dodatkowego orzeczenia, które powinien był zamieścić z urzędu.
Stosownie do treści art. 166 p.p.s.a. do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Naczelny Sąd Administracyjny w swoim orzecznictwie, niejednokrotnie wskazywał, że uzupełnienie orzeczenia ma miejsce w dwóch przypadkach. Po pierwsze, jeśli sąd pominął w nim niektóre akty lub czynności objęte skargą albo orzekł tylko co do części rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie, nie ustosunkowując się do pozostałej części zaskarżonego rozstrzygnięcia. Po drugie, jeśli sąd nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu (por. postanowienia NSA z: 5 czerwca 2008 r., I OSK 511/08, 9 listopada 2018 r., I OZ 1061/18 ).
W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 11 października 2023 r., uchylił niekorzystne dla skarżącej postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 31 maja 2023 r., II SAB/Ke 61/23 o odrzuceniu skargi A. W. na bezczynność Wójta Gminy [...], w przedmiocie rozpoznania wniosku z 13 grudnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Zgodnie z art. 185 § 1 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie, a gdyby sąd ten nie mógł rozpoznać jej w innym składzie innemu sądowi.
Uchylenie zaskarżonego orzeczenia przez sąd kasacyjny wywołuje więc skutki o charakterze wstecznym (ex tunc). Dochodzi bowiem do sytuacji, w której następuje powrót do stanu procesowego istniejącego przed wydaniem orzeczenia przez WSA. Orzeczenie sądu kasacyjnego korzystne dla strony skarżącej, oczywiście nie niweczy czynności dokonanych poprzednio przez Sąd pierwszej instancji, a jedynie pozbawia skutków prawnych uprzednio wydanego orzeczenia, które w tym momencie staje się nieaktualne.
Skoro zatem Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 11 października 2023 r., uchylając zaskarżone postanowienie wyeliminował je z obrotu prawnego, to tym samym po stronie WSA w Kielcach zrodził się z mocy prawa obowiązek ponownego rozpoznania skargi A.W. na bezczynność Wójta Gminy (...), w przedmiocie rozpoznania wniosku z (...) grudnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, bez konieczności czynienia w rozstrzygnięciu dodatkowego zapisu "o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach" jak domaga się skarżąca.
Dlatego też, w ocenie NSA argumentacja zawarta we wniosku, jak i zakres samego żądania uzupełnienia nie uzasadnia, że w sprawie zachodził przypadek konieczności zamieszczenia w postanowieniu dodatkowego orzeczenia. Sąd kasacyjny rozstrzygnięciem "uchylić zaskarżone postanowienie" niejako automatycznie zobligował Sąd pierwszej instancji do ponownego rozpoznania sprawy.
Z uwagi na powyższe, wniosek o uzupełnienie postanowienia NSA z 11 października 2023 r. nie zasługiwał na uwzględnienie, o czym Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 157 § 1 i 2 w zw. z art. 166 i art. 193 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI