III OSK 2123/23

III OSK 2123/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-06-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Ewa Kwiecińska
Mariusz Kotulski /sprawozdawca/
Wojciech Jakimowicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
II SAB/Lu 54/23 - Wyrok WSA w Lublinie z 2023-05-17
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1 i 2, art. 2 ust. 1 i 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 3 ust. 2, art. 6 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 2, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f, art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 § 1 pkt 1 i 3, art. 149 § 1a, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: Sędzia NSA Ewa Kwiecińska Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 17 maja 2023 r. sygn. akt II SAB/Lu 54/23 w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na bezczynność P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w L. na rzecz A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 17 maja 2023 r. sygn. akt II SAB/Lu 54/23, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na bezczynność P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zobowiązał P. Spółkę Akcyjną z siedzibą w L. do rozpoznania wniosku A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. z dnia [...] stycznia 2023 r o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku (pkt I), stwierdził, że bezczynność P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w L. nie miała miejsca z rażącym naruszaniem prawa (pkt II), a także zasądził od P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w L. na rzecz A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. kwotę 597 złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt III).
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2023 r. A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: "skarżąca", "Spółka", "wnioskodawca") zwróciła się do P. S.A. z siedzibą w L. (dalej: "podmiot zobowiązany", "P.") o udzielnie informacji publicznej w postaci listy dystrybucyjnych stacji WZ/SN GPZ wraz z informacją o ilości zainstalowanych transformatorów oraz wielkości ich mocy znamionowych. Przedmiotowy wniosek dotyczył stacji zlokalizowanych na obszarze działalności P. S.A. oraz jej oddziałów.
Powołując się na profil działalności Spółki, pismem z dnia 8 lutego 2023 roku P. odmówiło udzielenia wnioskowanych informacji. Zdaniem P. przedmiotowy wniosek został złożony w indywidualnej sprawie wnioskodawcy, a w związku z tym informacje te nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 z późn. zm., zwana dalej: "u.d.i.p."). Ponadto P. wskazało, że listy dystrybucyjne stacji WN/SN wraz ze schematem sieci są dostępne na stronie internetowej P., a zatem uznał je za informację publiczną.
W dniu 10 lutego 2023 r. wnioskodawca wezwał P. do uzupełnienia braków formalnych pisma z dnia 8 lutego 2023 roku poprzez zajęcie stanowiska i wydanie odmowy w formie decyzji spełniającej wymogi wskazane w art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm., zwana dalej: "k.p.a.") – w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania.
W odpowiedzi z dnia 22 lutego 2023 r. P. wskazało, że forma w jakiej odmówiono Spółce udzielenia informacji publicznej jest prawidłowa. Zdaniem P., wobec stwierdzenia, że żądane we wniosku informacje nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej P. nie było zobowiązane do wyrażenia swojego stanowiska w formie decyzji spełniającej wymogi wskazane w art. 107 k.p.a. Za wystarczające uznano poinformowanie wnioskodawcy o takim fakcie poprzez przesłanie swojego stanowiska na piśmie.
Pismem z dnia 24 lutego 2023 r. Spółka skierowała do P. ponaglenie w zakresie zajęcia swojego stanowiska w formie decyzji odmownej w terminie 7 dni od dnia otrzymania ponaglenia.
Skarżąca Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
W odpowiedzi na skargę podmiot zobowiązany wniósł o jej odrzucenie ewentualnie i oddalenie wskazując, że forma odpowiedzi na wniosek A. sp. z o.o. była prawidłowa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie, gdyż podmiot zobowiązany dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia [...] stycznia 2023 r.
Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że P. S.A. w L. należy do podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznych. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Interpretując zawarte w tym przepisie pojęcie podmiotu realizującego zadania publiczne uznać należy, że do tak rozumianych zadań publicznych należą zadania postawione przed przedsiębiorstwami energetycznymi w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2022 r. poz. 1385 ze zm., zwana dalej: "Prawo energetyczne"). Nie tylko obowiązki operatora systemu dystrybucyjnego wymienione w art. 9c ust. 3 Prawa energetycznego, ale także dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwa energetyczne, ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zm.) są zadaniami publicznymi. Tak rozumiane dysponowanie zasobami energetycznymi państwa jest wykonywaniem zadania publicznego (por. wyrok TK z dnia 25 lipca 2006 r., sygn. akt P 24/05, OTK-A 2006/7/87; wyroki NSA: z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10; z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 102/13). Spółka jest takim przedsiębiorcą energetycznym, należy zatem zaliczyć ją do podmiotów wykonujących zadania publiczne, a co za tym idzie do podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznych.
W ocenie Sądu za błędne należało uznać stanowisko P., że wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Informacja w postaci listy dystrybucyjnych stacji WZ/SN GPZ wraz z informacją o ilości zainstalowanych transformatorów oraz wielkości ich mocy znamionowych dotyczy bowiem sprawy publicznej korespondującej w znacznym stopniu z pojęciem dobra wspólnego (dobra ogółu) jako bezpieczeństwo energetyczne rozumianego jako stan gospodarki umożliwiający pokrycie bieżącego i perspektywicznego zapotrzebowania odbiorców na paliwa i energię w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony, przy zachowaniu wymagań ochrony środowiska (art. 3 pkt 16 ustawy Prawo energetyczne).
Sąd I instancji podkreślił, że w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2012 r., II CSK 218/12, istnieje związek techniczny i gospodarczy pomiędzy elementami sieci energetycznej, do których niewątpliwie należą linie energetyczne, utrzymujące je słupy, stacje transformatorowe i inne urządzenia. Po wybudowaniu, stanowią składnik przedsiębiorstwa włączony do sieci. Jeżeli zatem przedsiębiorstwo energetyczne funkcjonuje i prowadzi działalność gospodarczą polegającą na przesyłaniu energii elektrycznej, to korzysta z urządzeń stanowiących sieć energetyczną, łącząc je z innymi elementami instalacji. Nie ulega wątpliwości P. posiada dokumentację dotycząca poszczególnych elementów sieci elektroenergetycznej i innych urządzeń będących w jej władaniu.
Zdaniem Sądu błędna jest argumentacja P., że przedmiotowy wniosek został złożony w indywidualnej sprawie wnioskodawcy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie podkreślił, że wskazać należy, że rozważanie zastosowania koncepcji nadużycia prawa do informacji publicznej wymaga ustalenia, że w okoliczności sprawy wnioskodawca dąży do osiągnięcia celu sprzecznego z intencjami prawodawcy, tj. do uzyskania informacji związanych z jego konkretnym, indywidualnym interesem prawnym. W ocenie Sądu nie można za taką okoliczność uznać faktu, że wnioskodawca jest podmiotem działającym w branży energetycznej (OZE), którego profil działalności dotyczy budowy farm fotowoltaicznych. Należy zwrócić uwagę, że jednym z podstawowych celów działalności P. jest zapewnienie ciągłości i niezawodności dostarczania energii, natomiast skarżąca zasadnie wskazała, że w obecnej sytuacji politycznej tym bardziej konieczne jest zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego, a żądane informacje związane są stricte z dystrybucją energii. Zdaniem Sądu powołane przez wnioskodawcę okoliczności dotyczące transformacji energetycznej, bezpieczeństwa energetycznego leżą w interesie nie tylko wnioskodawcy, ale również społeczeństwa.. W związku z powyższym nie można uznać, że wniosek został złożony w indywidualnej sprawie Spółki i zaspokojeniu jej indywidualnych potrzeb.
W ocenie Sądu skoro w przedmiotowej sprawie wniosek dotyczył informacji publicznej powinien on być rozpoznany poprzez udostępnienie informacji, albo - gdyby zdaniem P. zachodziły do tego przesłanki (np. z powodu ochrony informacji niejawnych, tajemnicy przedsiębiorstwa), poprzez wydanie decyzji odmownej lub umarzającej postępowanie.
Uwzględniając skargę na bezczynność, Sąd, na podstawie art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") stwierdził, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego. Zwłoka P. w prawidłowym załatwieniu sprawy nie wynikała z lekceważenia obowiązków nałożonych przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej i dążenia do ograniczenia prawa do strony do dostępu do informacji. Była efektem błędnego uznania, że wniosek stanowi przejaw nadużycia prawa do informacji publicznej. Należy zwrócić uwagę, że podmiot zobowiązany z zachowaniem terminu ustawowego, zareagował na wniosek skarżącej. Choć sposób załatwienia wniosku był nieprawidłowy, co przesądza o skuteczności zarzutu bezczynności, to okoliczność ta przesądza jednocześnie o braku znamion rażącego naruszenia prawa po stronie P.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła P. S.A. z siedzibą w L., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci przepisów: art. 1 ust. 1 i 2 u.d.i.p., art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p., art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., art. 3 ust. 2 u.d.i.p., art. 6 ust. 1 u.d.i.p. w części przed wyliczeniem zawartym w tym ustępie, art. 6 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p. w części przed wyliczeniem zawartym w tym punkcie, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f) u.d.i.p., art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d) u.d.i.p. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zawnioskowane przez skarżącą informacje w zakresie listy dystrybucyjnych stacji WN/SN GPZ wraz z informacją o ilości zainstalowanych transformatorów oraz wielkości ich mocy znamionowych, dotyczący stacji zlokalizowanych na obszarze działalności P. S.A. i jej Oddziałów, powinny zostać uznane za informacje publiczne jako dotyczące i służące dobru wspólnemu (bezpieczeństwu energetycznemu, efektywnemu wykorzystaniu odnawialnych źródeł energii, równoprawnego traktowania i preferencji dla odnawialnych źródeł energii), a ich pozyskanie przez skarżącą nie dotyczy jej interesu prywatnego, co w konsekwencji stanowiło podstawę do przyjęcia przez Sąd I instancji, że informacje objęte wnioskiem skarżącej podlegają one udostępnieniu w trybie przepisów u.d.i.p., podczas, gdy prawidłowa wykładnia powołanych w niniejszym zarzucie przepisów prawa materialnego prowadzi do wniosku, że zawnioskowane przez skarżącą informacje, wymienione powyżej, nie stanowią informacji publicznej w okolicznościach niniejszej sprawy z uwagi na fakt, że dotyczą one (służą) realizacji wyłącznie celów partykularnych skarżącej, realizacji interesu indywidualnego skarżącej, nie mających żadnego związku z dbałością o dobro publiczne i sprawy publiczne, a ich pozyskanie nie służy dobru wspólnemu zatem informacje pozyskane w niniejszej sprawie mogą mieć znaczenie jedynie dla indywidualnych interesów skarżącej, a nie dla szeroko pojętej wspólnoty, większej liczby osób czy grup obywateli, przy uwzględnieniu regulacji art. 7 ustawy Prawo energetyczne oraz art. 56 ust. 1 pkt 4 i 15 ustawy Prawo energetyczne. Dlatego też wskazane przez skarżącą we wniosku o udostępnienie informacji publicznej informacje w zakresie listy dystrybucyjnych stacji WN/SN GPZ wraz z informacją o ilości zainstalowanych transformatorów oraz wielkości ich mocy znamionowych, dotyczący stacji zlokalizowanych na obszarze działalności P. S.A. i jej Oddziałów, nie powinny być uznane za informacje publiczne, ponieważ pozyskiwane były w interesie prywatnym, partykularnym skarżącej, a ich pozyskanie nie służy dobru wspólnemu zatem nie polegały one udostępnieniu na podstawie przepisów u.d.i.p., w związku z czym P. S.A. nie pozostawała w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji wskazanych we wniosku skarżącej - wbrew odmiennej ocenie wyrażonej w zaskarżonym wyroku, zaś powyższe naruszenie przepisów prawa materialnego skutkowało naruszeniem przepisów postępowania w postaci: art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a., art. 149 § 1a p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a., albowiem nietrafnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uwzględnił skargę na bezczynność organu w sytuacji, gdy skarga ta powinna zostać oddalona, bowiem P. SA nie pozostawała w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, w konsekwencji czego zarzucane uchybienie miało wpływ na wynik sprawy, albowiem treść wyroku Sądu I instancji powinna być odmienna niż miało to miejsce.
Mając powyższe na uwadze skarżąca kasacyjnie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie w całości, zasądzenie kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia radcy prawnego według norm przepisanych, a także rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, organ oświadczył, że zrzeka się rozprawy.
Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. wniosła o jej oddalenie, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.
Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.
Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego w postaci przepisów: art. 1 ust. 1 i 2 u.d.i.p., art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p., art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., art. 3 ust. 2 u.d.i.p., art. 6 ust. 1 u.d.i.p. w części przed wyliczeniem zawartym w tym ustępie, art. 6 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p. w części przed wyliczeniem zawartym w tym punkcie, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f) u.d.i.p., art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d) u.d.i.p. poprzez ich błędną wykładnię uznać należy za nieuzasadniony.
Po pierwsze należy wskazać, że naruszenie prawa materialnego może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, a autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Tymczasem, ani w treści zarzutu, a przede wszystkim w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, autor skargi kasacyjnej nie wykazał błędnej wykładni wskazanych przepisów przez Sąd I instancji, ani też nie podał, jako powinna być ich właściwa interpretacja - pomimo powołania się właśnie na tę postać naruszenia prawa w ramach podniesionego zarzutu kasacyjnego.
Po drugie z treści zarzutu i uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że istotą zarzutu jest nie błędna wykładnia przez Sąd I instancji powołanych przepisów, lecz ich niewłaściwe zastosowanie. Autor skargi odwołuje się bowiem do błędnej kwalifikacji żądanej w złożonym wniosku informacji wskazując, iż "zawnioskowane przez skarżącą informacje (...) nie stanowią informacji publicznej w okolicznościach niniejszej sprawy z uwagi na fakt, że dotyczą one (służą) realizacji wyłącznie celów partykularnych skarżącej, realizacji interesu indywidualnego skarżącej, nie mających żadnego związku z dbałością o dobro publiczne i sprawy publiczne, a ich pozyskanie nie służy dobru wspólnemu zatem informacje pozyskane w niniejszej sprawie mogą mieć znaczenie jedynie dla indywidualnych interesów skarżącej, a nie dla szeroko pojętej wspólnoty, większej liczby osób czy grup obywateli". Jednak ta postać naruszenia prawa materialnego tj. poprzez niewłaściwe zastosowanie wskazanych przepisów, nie została podniesiona w zarzucie skargi kasacyjnej.
Po trzecie podkreślić należy, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12; wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12). Zgodnie z ugruntowanymi poglądami prezentowanymi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalne jest zastępowanie zarzutu naruszenia przepisów postępowania, zarzutem naruszenia prawa materialnego i za jego pomocą kwestionowanie ustaleń faktycznych. Nie można skutecznie powoływać się na zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, o ile równocześnie nie zostaną także skutecznie zakwestionowane ustalenia faktyczne, na których oparto skarżone rozstrzygnięcie (zob. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2013 r., I OSK 1171/12). Próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd pierwszej instancji nie może nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego (zob. wyroki NSA z dnia 29 stycznia 2013 r., I OSK 2747/12; z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2327/11). Ocena zarzutu prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (zob. wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2328/11; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r., II GSK 2173/11). Jeżeli skarżący uważa, że ustalenia faktyczne są błędne, to zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie jest co najmniej przedwczesny. Zarzut naruszenia prawa materialnego nie może opierać się na wadliwym (kwestionowanym przez stronę) ustaleniu faktu (zob. wyrok NSA z dnia 13 marca 2013 r., II GSK 2391/11, LEX nr 1296051). Błędne zastosowanie (bądź niezastosowanie) przepisów materialnoprawnych zasadniczo każdorazowo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też szerzej - dowiedzenia ich wadliwości. Gdy skarżący nie podważa skutecznie okoliczności faktycznych sprawy zarzuty niewłaściwego zastosowania prawa materialnego są zarzutami bezpodstawnymi (por. wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I FSK 1092/12; wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2010 r., II FSK 1506/09; wyroki NSA: z dnia 11 października 2012 r., I FSK 1972/11; z dnia 3 listopada 2011 r., I FSK 2071/09).
Po czwarte tak skonstruowany zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego: art. 1 ust. 1 i 2 u.d.i.p., art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p., art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., art. 3 ust. 2 u.d.i.p., art. 6 ust. 1 u.d.i.p. w części przed wyliczeniem zawartym w tym ustępie, art. 6 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p. w części przed wyliczeniem zawartym w tym punkcie, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f) u.d.i.p., art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d) u.d.i.p. poprzez ich błędną wykładnię w zasadzie nie poddaje się kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Autor skargi kasacyjnej utworzył zbitkę przepisów, które w jego ocenie miał naruszyć Sąd I instancji z ogólnym wskazaniem, że nastąpiło to poprzez ich błędną wykładnię. Taka metoda formułowania zarzutów została trafnie uznana w orzecznictwie za nieprawidłową (pogląd taki wielokrotnie wyraził Naczelny Sąd Administracyjny - por. np. wyroki NSA z dnia: 18 października 2011 r., II FSK 797/10; 13 września 2011 r., II FSK 593/10; 18 maja 2011 r., II FSK 62/10; 19 grudnia 2014 r., II FSK 2957/12 i powołane tam orzecznictwo, 20 stycznia 2022 r., III FSK 2147/21; 14 lipca 2022 r., III OSK 1434/21). Analiza treści omawianego zarzutu, jak i uzasadnienia skargi kasacyjnej nie pozwala ustalić w istocie na czym miałaby polegać wadliwa wykładnia każdego z poszczególnych przepisów.
W konsekwencji niezasadny jest także zarzut naruszenia przepisów postępowania w postaci: art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a., art. 149 § 1a p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. Powołane przepisy określają kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest stanowisko, że tego typu przepisy nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Strona skarżąca kasacyjnie chcąc powołać się na zarzut naruszenia tych przepisów zobowiązana jest bezpośrednio powiązać omawiany zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – Sąd I instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy. Jeśli z wyroku wynika, że Sąd I instancji stwierdził, że skarga na bezczynność zasługuje na uwzględnienie, to nie można zarzucić naruszenia art. 151 p.p.s.a., gdyż przepis ten nie był podstawą orzekania. Naruszenie tego rodzaju przepisów ogólnych jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom (por. wyroki NSA: z dnia 30 kwietnia 2015 r., I OSK 1701/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1595/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1596/14, z dnia 24 kwietnia 2015 r., I OSK 1088/14, z dnia 8 kwietnia 2015 r., I OSK 71/15, z dnia 9 stycznia 2015 r., I OSK 638/14). Należy bowiem podkreślić – na podstawie analizy sformułowanych zarzutów i uzasadnienia skargi kasacyjnej – że skarżąca kasacyjne nie kwestionuje wykładni powyższych przepisów, lecz ocenę stanu faktycznego sprawy, która doprowadziła Sąd I instancji do uwzględnienia skargi. Dodać należy, że są to przepisy o charakterze wynikowym, a ich zastosowanie jest za każdym razem rezultatem uznania przez sąd I instancji, że w sprawie zaistniała, bądź nie zaistniała nie rodzaju bezczynność organu, która wymagała ich zastosowania.
Nadto powiązanie zarzutu naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a., art. 149 § 1a p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. jest sformułowane o tyle niepoprawnie, że przepisy zawierają normy przeciwstawne i art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a., art. 149 § 1a p.p.s.a. nie może zostać naruszone równocześnie z art. 151 p.p.s.a. Są to bowiem przepisy wzajemnie się wykluczające, stosowane przez sąd w różnych stanach prawnych.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego zostało wydane w oparciu o przepis art. 204 pkt 2 p.p.s.a.