III OSK 1665/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-12-03
NSAAdministracyjneWysokansa
dostęp do informacji publicznejbezczynność organunaruszenie prawaNaczelny Sąd AdministracyjnyPrezes NBPustawa o dostępie do informacji publicznejpostępowanie administracyjnezasady ogólneskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną Prezesa NBP, potwierdzając obowiązek rozpatrzenia wniosku o informację publiczną mimo braku formalnych wymogów w ustawie.

Skarga kasacyjna Prezesa Narodowego Banku Polskiego została oddalona przez NSA. Sprawa dotyczyła bezczynności organu w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej akcji promocyjnej NBP. Sąd pierwszej instancji zobowiązał Prezesa NBP do rozpatrzenia wniosku, stwierdził rażące naruszenie prawa i nałożył grzywnę. NSA uznał, że zarzuty kasacyjne dotyczące błędnej wykładni przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej są niezasadne, podkreślając uniwersalny charakter zasad k.p.a. w kontekście rozpatrywania wniosków.

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Prezesa Narodowego Banku Polskiego od wyroku WSA w Warszawie, który stwierdził bezczynność organu w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący F. S. domagał się informacji o akcji promocyjnej NBP dotyczącej inflacji, w tym o organizatora, czas trwania, współpracowników i dokumenty finansowe. Prezes NBP odpowiedział wymijająco, odsyłając do ogólnych sprawozdań. WSA zobowiązał Prezesa NBP do rozpatrzenia wniosku, stwierdził rażące naruszenie prawa i nałożył grzywnę. W skardze kasacyjnej Prezes NBP zarzucił błędną wykładnię przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, twierdząc, że załatwienie wniosku nie musi następować wyłącznie w sposób określony w ustawie. NSA uznał te zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że choć ustawa o dostępie do informacji publicznej jest odformalizowana, to zasady ogólne postępowania administracyjnego, w tym zasada prawdy obiektywnej z art. 7 k.p.a., mają uniwersalne zastosowanie. NSA wskazał, że WSA prawidłowo ocenił, iż odpowiedź organu była wymijająca i nie odnosiła się do konkretnych pytań wnioskodawcy, a odsyłanie do stron internetowych nie stanowiło prawidłowego załatwienia wniosku. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, taka odpowiedź nie stanowi prawidłowego sposobu wykonania obowiązków nałożonych na organ przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ nie odnosi się do konkretnych pytań zawartych we wniosku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odpowiedź organu była wymijająca i nie odnosiła się do konkretnych pytań wnioskodawcy. Odesłanie do informacji na stronach internetowych nie może być uznane za prawidłową odpowiedź, gdy wnioskodawca domaga się konkretnych danych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 3 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 5 § ust. 1 i 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 14 § ust. 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 15 § ust.2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16 § ust.1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej, mająca uniwersalne zastosowanie do wszystkich postępowań administracyjnych.

Międzynarodowy Pakt Praw Obywatelskich i Politycznych art. 19 § ust. 2

Konstytucja RP art. 61 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.d.i.p. art. 10 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedź organu była wymijająca i nie odnosiła się do konkretnych pytań wnioskodawcy. Odesłanie do informacji na stronach internetowych nie stanowi prawidłowego załatwienia wniosku o informację publiczną. Zasady ogólne postępowania administracyjnego mają uniwersalne zastosowanie do rozpatrywania wniosków o informację publiczną.

Odrzucone argumenty

Załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej może nastąpić wyłącznie w sposób określony w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej (zarzut Prezesa NBP).

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedź organu ma charakter wymijający i nie wskazuje wprost przyczyny braku realizacji wniosku. Zasady ogólne postępowania administracyjnego mają uniwersalny charakter i należy je odnosić do każdego działania władzy publicznej. Skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym wysoce sformalizowanym.

Skład orzekający

Ewa Kwiecińska

przewodniczący

Małgorzata Masternak - Kubiak

członek

Sławomir Wojciechowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku organów do udzielania konkretnych odpowiedzi na wnioski o informację publiczną oraz uniwersalnego charakteru zasad k.p.a. w postępowaniach administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy głównie interpretacji przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i zasad ogólnych postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa do informacji i pokazuje, jak sądy egzekwują ten obowiązek od instytucji publicznych, nawet w przypadku prób uniknięcia odpowiedzi.

NBP nie uniknie odpowiedzi: sąd potwierdza prawo do informacji o akcjach promocyjnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 1665/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-12-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Ewa Kwiecińska /przewodniczący/
Małgorzata Masternak - Kubiak
Sławomir Wojciechowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
II SAB/Wa 570/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-02-28
Skarżony organ
Prezes Narodowego Banku Polskiego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
ART. 3 UST. 1 PKT 1, ART. 5 UST. 1 I 2, ART. 14 UST. 2, ART. 15 UST.2, ART. 16 UST.1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Ewa Kwiecińska Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak sędzia NSA Sławomir Wojciechowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prezesa Narodowego Banku Polskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt II SAB/Wa 570/23 w sprawie ze skargi F. S. na bezczynność Prezesa Narodowego Banku Polskiego w przedmiocie wniosku z dnia 15 sierpnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt II SAB/Wa 570/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi F. S. na bezczynność Prezesa Narodowego Banku Polskiego w przedmiocie wniosku z dnia 15 sierpnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej: w punkcie pierwszym – zobowiązał Prezesa Narodowego Banku Polskiego do rozpatrzenia wniosku skarżącego F. S. z dnia 15 sierpnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; w punkcie drugim – stwierdził, że bezczynność Prezesa Narodowego Banku Polskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; w punkcie trzecim – wymierzył Prezesowi Narodowego Banku Polskiego grzywnę w wysokości 1 000 (słownie: tysiąc) złotych; w punkcie czwartym – zasądził od Prezesa Narodowego Banku Polskiego na rzecz skarżącego F. S. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:
W piśmie z dnia 1 września 2023 r. F. S. (dalej także jako: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę̨ na bezczynność́ Prezesa Narodowego Banku Polskiego (dalej także jako: "skarżący kasacyjnie", "Prezes NBP", "organ") w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 15 sierpnia 2023 r. o udostepnienie informacji publicznej.
Skarżący zarzucił organowi naruszenie:
1. art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (Dz.U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmujących swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji;
2. art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepisy te stanowią podstawę prawa do uzyskiwania informacji oraz dostępu do dokumentów, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek;
3. art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902; dalej jako: "u.d.i.p.") w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji.
Mając na względzie powyższe zarzuty, skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że wnioskiem z dnia 15 sierpnia 2023 r. zwrócił się do Narodowego Banku Polskiego o udostępnienie informacji o akcji promowania głównych przyczyn inflacji za pomocą pojazdu z banerem reklamowym poruszającym się po ulicach Warszawy w maju 2023 r., a w szczególności:
1. informacji o podmiocie odpowiedzialnym za organizację ww. akcji,
2. informacji o czasie trwania ww. akcji,
3. informacji o podmiotach zewnętrznych, z którymi organ współpracował w celu realizacji ww. akcji,
4. kserokopii faktur oraz umów związanych z ww. akcją.
W odpowiedzi w piśmie z dnia 25 sierpnia 2023 r. organ poinformował, że bank centralny podejmuje działania związane z realizacją ustawowych zadań NBP, których nie należy identyfikować z działalnością reklamową w rozumieniu podmiotów komercyjnych, a te działania służyły podniesieniu poziomu znajomości zagadnień ekonomicznych w zakresie poprawnego zrozumienia źródeł inflacji. Organ wskazał również, że informacje będące przedmiotem zainteresowania wnioskodawcy są rzekomo dostępne w cyklicznych dokumentach publikowanych na stronie internetowej NBP: "Sprawozdanie finansowe NBP" oraz "Sprawozdanie z działalności NBP". Organ nie załączył odnośników do tych stron.
W ocenie skarżącego, odpowiedź organu ma charakter wymijający i nie wskazuje wprost przyczyny braku realizacji wniosku. Organ nie udzielił wprost odpowiedzi na żadne z pytań zawartych we wniosku i odesłał do stron internetowych NBP. Skarżący podkreślił przy tym, że na obu stronach internetowych, których nazwy wymienił organ, nie opublikowano informacji będącej przedmiotem wniosku. Nie znajdują się na nich sprawozdania z roku, w którym odbywała się akcja, której dotyczył wniosek, co uniemożliwia uzyskanie informacji w sposób wskazany przez organ.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości. W uzasadnieniu swojego stanowiska Prezes NBP wyjaśnił, że udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącego w piśmie z dnia 25 sierpnia 2023 r., a zatem rozpoznał wniosek skarżącego, co oznacza, że w sprawie nie doszło do bezczynności organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę na bezczynność Prezesa Narodowego Banku Polskiego w przedmiocie wniosku z dnia 15 sierpnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Prezes Narodowego Banku Polskiego zaskarżając go w całości i zarzucając orzeczeniu naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną wykładnię art. 14 ust. 2, art. 15 ust. 2 oraz art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępnie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902; dalej jako: "u.d.i.p."), polegającą na uznaniu, że załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej może nastąpić wyłącznie w sposób określony w ww. przepisach.
Wskazując na ww. zarzuty kasacyjne Prezes Narodowego Banku Polskiego wniósł o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy w całości do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Nadto o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym, bowiem strona skarżąca kasacyjnie zrzeka się rozprawy.
Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i poddane konkretyzacji podstawy kasacyjne. Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie konkretyzacji poprzez sformułowanie tzw. zarzutów kasacyjnych. Oznacza to, że jeżeli – tak jak w rozpoznawanej sprawie – nie zachodzi nieważność postępowania zakres postępowania kasacyjnego wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Jak wskazano, Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Dalej, wskazać należy, że zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł w niniejszej sprawie zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu pierwszej instancji (por. np. wyrok NSA z 24 stycznia 2023 r. sygn. akt II OSK 1511/22, CBOSA).
Zaakcentować należy, że ze względu na to, że skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym wysoce sformalizowanym, przy jej sporządzaniu wprowadzono przymus adwokacko-radcowski, aby umożliwić spełnienie określonych w art. 176 p.p.s.a. wymagań, a w tym wymóg prawidłowego określenia podstaw kasacyjnych. Opiera się on na założeniu, że powierzenie czynności sporządzenia skargi kasacyjnej wykwalifikowanym prawnikom zapewni jej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym właściwe przytoczenie podstaw kasacyjnych pozwala ustalić czy strona skarżąca zarzuca naruszenie prawa materialnego, czy naruszenie przepisów postępowania, czy też oba te naruszenia łącznie. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno natomiast szczegółowo określać do jakiego naruszenia przepisów prawa doszło i na czym to naruszenie polegało zdaniem autora skargi kasacyjnej, a w przypadku zarzucania uchybień przepisom procesowym należy dodatkowo wykazać, że to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności.
Przed odniesieniem się do zarzutów skargi kasacyjnej konieczne jest podkreślenie, że ze względu na to, że konstrukcja art. 174 p.p.s.a. umożliwia zaskarżenie wszelkich naruszeń prawa, jakich mógł się dopuścić Sąd I instancji przy wydawaniu rozstrzygnięcia, granice skargi kasacyjnej wyznaczane są przez stronę skarżącą kasacyjnie. Powinny one zawsze zostać wyznaczone w sposób precyzyjny. Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2009 r., II FSK 1688/07, LEX nr 1095923). Nadto nieprzyporządkowanie podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów do właściwej podstawy kasacyjnej stanowi istotną wadę, poważnie ograniczając zakres kontroli przeprowadzonej przez sąd drugiej instancji. (tak: wyrok NSA z 28 grudnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1723/18, CBOSA).
Dalej, uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż sąd stosując przepis popełnił błąd w subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej, zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi ponadto w uzasadnieniu, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia bądź jak powinien być stosowany konkretny przepis prawa ze względu na stan faktyczny sprawy, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu – dlaczego powinien być zastosowany (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 2024 r., III OSK 238/23, Legalis).
Przypomnienie powyższych uwag było w realiach niniejszej sprawy konieczne ze względu na konstrukcję wniesionej skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została sporządzona niestarannie, a zwłaszcza nie sprecyzowano w niej podstaw kasacyjnych, o jakich stanowi art. 174 p.p.s.a. Skarga kasacyjna nie przyporządkowuje zarzutów do konkretnego punktu art. 174 p.p.s.a. Autor skargi kasacyjnej nie sprostał powyższym wymaganiom formalnym w sposób należyty. Skarżący kasacyjnie podniósł zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną wykładnię jednak nie powiązał ww. zarzutu z treścią art. 174 p.p.s.a. jako podstawą prawną dla oparcia podstaw skargi kasacyjnej. W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego brak ten nie uzasadnia wprawdzie stwierdzenia, że skarga kasacyjna nie spełnia ustawowych wymogów określonych w art. 176 p.p.s.a. i podlega odrzuceniu (por. wyrok NSA z dnia 11 maja 2006 r., II FSK 684/05, LEX nr 273665), nie stanowi jednak wypełnienia koniecznego wymogu profesjonalizmu we wnoszeniu skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika i w znacznym stopniu determinuje wynik kontroli instancyjnej.
Niezależnie od powyższego nadmienić należy, że zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 14 ust. 2, art. 15 ust. 2 oraz art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej może nastąpić wyłącznie w sposób określony w ww. przepisach nie zasługuje na uwzględnienie.
Autor skargi kasacyjnej chcąc zakwestionować prawidłowość oceny wniosku o udostępnienie informacji publicznej, powinien wskazać przepisy, które stanowią podstawy i kryteria dokonywania takiej oceny. W związku z tym, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zawiera takich przepisów, konieczne jest zatem odwołanie się do ogólnych standardów w tym zakresie. Standardy takie wyznacza zasada prawdy obiektywnej sformułowana w art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024, poz. 572; dalej jako: "k.p.a."), zgodnie z którą "W toku postępowania organy administracji publicznej (...) podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (...)". W ugruntowanych poglądach doktryny i orzecznictwa wskazuje się, że w katalogu zasad ogólnych k.p.a. mieszczą się i takie, które mają znaczenie dla całego prawa administracyjnego pełniąc funkcję jego części ogólnej. Do zasad takich należy zaliczyć m.in. te, które zostały sformułowane w art. 7 k.p.a. Właśnie ze względu na taki ich uniwersalny charakter swoją wagą i treścią wykraczają poza ramy k.p.a. i przez to mają zastosowanie i do innych postępowań niż te, które zostały uregulowane w k.p.a., a także do prawa materialnego oraz ustroju administracji (zob. np. Z. Cieślak, Zasady prawa administracyjnego, w: Z. Cieślak, I. Lipowicz, Z. Niewiadomski, Prawo administracyjne. Część ogólna, Warszawa 2000, s. 65; J. Zimmermann, Alfabet prawa administracyjnego, Warszawa 2022, s. 300). Powołanie się na zasady zakodowane w art. 7 k.p.a. nie oznacza zatem stosowania proceduralnych przepisów k.p.a. do postępowania zainicjowanego wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, które nie kończy się wydaniem decyzji, lecz stosowaniem ogólnych norm – zasad całego prawa administracyjnego wysłowionych formalnie w art. 7 k.p.a. Potrzebę taką od lat akcentuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreślając, że "Każdy wniosek, niezależnie od tego, jaki rodzaj postępowania ma wszczynać, musi zawierać co najmniej takie dane i być na tyle precyzyjny, aby możliwe było jego załatwienie zgodnie z prawem. Nie można więc wykluczyć, że także i wnioskowi o udostępnienie informacji publicznej nie będzie nadany bieg, jeśli jego treść nie pozwoli na ustalenie przedmiotu i istoty żądania, a wnioskujący takiego braku nie uzupełni. Czynności zmierzające do uzupełnienia takiego wniosku, czy też ustalenia rzeczywistej treści żądania nie będą co prawda podejmowane w trybie art. 64 k.p.a., ale w realizacji ogólnych zasad wynikających zarówno z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak i z art. 6 – 12 k.p.a. Te ostatnie bowiem, jakkolwiek zamieszczone w kodeksie mającym zastosowanie do postępowań w sprawach rozstrzyganych decyzją administracyjną, mają charakter uniwersalny i należy je odnosić do każdego działania administracji (władzy) publicznej" (zob. wyrok WSA w Krakowie z 13 listopada 2007 r., II SAB/Kr 58/07, LEX nr 974181; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 12 kwietnia 2012 r., II SAB/Ol 33/12; H. Knysiak-Molczyk, Granice prawa do informacji w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, Warszawa 2013, s. 224-225). Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał wielokrotnie, że "Postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym i uproszczonym, w którym przepisy kodeksu postępowania administracyjnego znajdują zastosowanie dopiero na etapie wydania decyzji w trybie art. 16 u.d.i.p. Artykuł 10 ustawy nie określa żadnej formy ani też ram wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Nie oznacza to jednak, że do postępowania dotyczącego informacji publicznej nie stosuje się pewnych ogólnych zasad odnoszących się do postępowań administracyjnych. Mają one charakter uniwersalny i należy je odnosić do każdego działania władzy publicznej. Pozwalają adresatowi wniosku na jego zgodne z prawem rozpoznanie, zapewniają ponadto należytą ochronę praw przysługujących wnioskodawcy. Podmiot do którego wniosek został skierowany nie jest upoważniony do jego modyfikacji, powinien zatem móc prawidłowo rozpoznać intencje strony" (por. np. uzasadnienie uchwały NSA z dnia 9 grudnia 2013 r., I OPS 7/13; wyrok NSA z dnia 19 lutego 2014 r., I OSK 903/13; wyrok NSA z dnia 18 października 2017 r., I OSK 3521/15; wyrok NSA z dnia 18 maja 2021 r., III OSK 1077/21). Dla zakwestionowania poprawności ustaleń i ocen w zakresie stanu faktycznego sprawy, a ocena treści wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest oceną jednego z istotnych elementów sprawy dotyczącej udostępnienia informacji publicznej, konieczne byłoby zatem wskazanie na art. 10 ust. 1 u.d.i.p., zgodnie z którym "Informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek", z jednoczesnym powiązaniem go z normami wskazującymi sposób czynienia użytku z kompetencji do rozpoznania tego wniosku, a naruszenia tych przepisów nie podniesiono w ramach omawianego zarzutu, co czyni go bezskutecznym (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2024 r., III OSK 727/24, Legalis).
Uwzględniając powyższe trafnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazał, że: "(...) udzielenie odpowiedzi w takiej formie nie stanowiło prawidłowego sposobu wykonania obowiązków nałożonych na organ przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Po pierwsze, wniosek skarżącego z dnia 15 sierpnia 2023 r. nie dotyczył tego, czy akcja dotycząca głównych przyczyn inflacji miała charakter reklamowy w rozumieniu komercyjnym. Skarżący nie pytał także o ważne elementy misji NBP oraz jaki był nadrzędny cel wspomnianej akcji. Pytania skarżącego zawarte we wniosku z dnia 15 sierpnia 2023 r. miały charakter konkretny i bez wątpienia pozostały bez jakiejkolwiek odpowiedzi organu. Z kolei odesłanie do informacji znajdujących się na stronach internetowych organu nie może zostać uznane za prawidłową odpowiedź w tej sprawie (...)".
Konkludując przedmiotowe zarzuty skargi kasacyjnej nie zyskały uznania sądu orzekającego w sprawie niniejszej.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i orzekł o jej oddaleniu, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI