Orzeczenie · 2024-06-11

III OSK 2110/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-06-11
NSAAdministracyjneWysokansa
dostęp do informacji publicznejinformacja przetworzonainteres publicznyradnymandat radnegospółka komunalnakontrola wydatków publicznychKodeks postępowania administracyjnegoustawa o dostępie do informacji publicznej

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Gminnego Centrum [...] sp. z o.o. od wyroku WSA we Wrocławiu, który uchylił decyzję odmawiającą udostępnienia informacji publicznej w zakresie umów-zleceń zawartych w latach 2016-2021. WSA uznał, że skarżący, będący radnym, wykazał szczególne znaczenie żądanych informacji dla interesu publicznego, co stanowiło podstawę do ich udostępnienia. Spółka w skardze kasacyjnej zarzuciła naruszenie prawa materialnego (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.i.d.p.) poprzez błędną wykładnię pojęcia 'szczególnej istotności dla interesu publicznego' oraz naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. (wyłączenie pracownika od udziału w postępowaniu), twierdząc, że decyzje zostały wydane przez tę samą osobę. NSA, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał, że zarzut naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. był zasadny w kontekście błędnego zastosowania przez WSA, jednak nie prowadził do uwzględnienia skargi, gdyż wyrok WSA, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiadał prawu. NSA podkreślił, że radny, jako reprezentant wspólnoty samorządowej, ma prawo do informacji przetworzonej, gdy wykaże jej szczególne znaczenie dla interesu publicznego, co w tym przypadku zostało wykazane poprzez zamiar analizy wydatków publicznych i kontroli gospodarowania mieniem komunalnym. Sąd uznał, że prawo dostępu do informacji przez radnego wynika z istoty wykonywania mandatu i jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie prawa radnego do uzyskiwania informacji przetworzonej w celu wykonywania mandatu, interpretacja pojęcia 'szczególnej istotności dla interesu publicznego', zastosowanie przepisów k.p.a. do spółek komunalnych w kontekście dostępu do informacji publicznej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji radnego i spółki komunalnej; interpretacja 'szczególnej istotności' może być różnie stosowana w innych kontekstach.

Zagadnienia prawne (2)

Czy radny wykazuje szczególną istotność dla interesu publicznego żądanej informacji przetworzonej, uzasadniającą jej udostępnienie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, radny jako reprezentant wspólnoty samorządowej, który zamierza wykorzystać informacje do analizy wydatków publicznych i kontroli gospodarowania mieniem komunalnym, wykazuje szczególnie istotny interes publiczny.

Uzasadnienie

NSA uznał, że prawo dostępu do informacji przez radnego wynika z istoty wykonywania mandatu i jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, gdyż umożliwia rzetelne wykonywanie obowiązków i poprawę funkcjonowania organów samorządowych.

Czy przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. (wyłączenie pracownika od udziału w postępowaniu) ma zastosowanie do prezesa zarządu spółki z o.o. wydającego decyzje w imieniu spółki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. nie znajduje zastosowania wprost ani odpowiednio do prezesa zarządu spółki z o.o. wydającego decyzje w imieniu spółki, gdyż spółka nie jest organem administracji publicznej, a prezes zarządu nie jest pracownikiem organu administracji publicznej.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że spółka z o.o. nie jest organem administracji publicznej, a jej prezes nie jest pracownikiem organu administracji. Ponadto, zastosowanie przepisu wprost lub odpowiednio prowadziłoby do dysfunkcjonalności, zwłaszcza w przypadku jednoosobowego zarządu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (23)

Główne

u.i.d.p. art. 17 § 1 i 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Przepisy k.p.a. mają zastosowanie od momentu wydania decyzji o odmowie dostępu do informacji publicznej.

u.i.d.p. art. 16 § 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

u.i.d.p. art. 5

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Określa przesłanki odmowy udostępnienia informacji publicznej, w tym ochronę prywatności.

u.i.d.p. art. 3 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Warunkiem uzyskania informacji przetworzonej jest wykazanie przez wnioskodawcę szczególnej istotności tej informacji dla interesu publicznego.

u.i.d.p. art. 14 § 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Określa przesłanki umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej.

u.i.d.p. art. 4 § 1 pkt 4 i 5

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Określa podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznej.

u.s.g. art. 24 § 2 i 3

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Radny ma prawo do uzyskiwania informacji i materiałów oraz wglądu w działalność jednostek samorządu terytorialnego i spółek z ich udziałem w celu wykonywania mandatu.

k.p.a. art. 24 § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.

k.p.a. art. 105

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja organu administracji publicznej w znaczeniu funkcjonalnym.

p.p.s.a. art. 183 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA; nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi kasacyjnej, gdy orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Pomocnicze

u.s.g. art. 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 15

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 16

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 15

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 16

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.a. art. 24 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ wyższego stopnia orzekający o wyłączeniu pracownika.

k.p.a. art. 27 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wyłączenie pracownika.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Radny jako reprezentant wspólnoty samorządowej, wykazując szczególne znaczenie informacji dla interesu publicznego (np. kontrola wydatków publicznych), ma prawo do informacji przetworzonej.

Odrzucone argumenty

Art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. ma zastosowanie do prezesa zarządu spółki z o.o. wydającego decyzje w imieniu spółki. • Brak wykazania przez radnego szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego z uwagi na formę prawną spółki komunalnej. • Uzasadnienie wyroku WSA jest wadliwe w stopniu uniemożliwiającym kontrolę instancyjną.

Godne uwagi sformułowania

Prawo do informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać swoje możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej. • Każde działanie w interesie ogółu jako określonej wspólnoty publicznoprawnej jest zatem działaniem w interesie publicznym. • Radny jest reprezentantem wspólnoty samorządowej i ciąży na nim obowiązek utrzymywania więzi z wyborcami oraz przedstawiania ich postulatów organom jednostek samorządu terytorialnego. • Wniosek o informację publiczną radnego jednostki samorządowej wydaje się cieszyć domniemaniem szczególnej istotności dla interesu publicznego, które może być obalone przez organ. • Bez dostępu do określonych informacji radny nie mógłby rzetelnie wykonywać swych obowiązków.

Skład orzekający

Ewa Kwiecińska

sprawozdawca

Kazimierz Bandarzewski

członek

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa radnego do uzyskiwania informacji przetworzonej w celu wykonywania mandatu, interpretacja pojęcia 'szczególnej istotności dla interesu publicznego', zastosowanie przepisów k.p.a. do spółek komunalnych w kontekście dostępu do informacji publicznej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji radnego i spółki komunalnej; interpretacja 'szczególnej istotności' może być różnie stosowana w innych kontekstach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu transparentności działań samorządowych i praw radnych do kontroli wydatkowania środków publicznych, co jest istotne dla obywateli i samorządowców.

Czy radny może żądać każdej informacji od spółki komunalnej? NSA wyjaśnia granice dostępu do danych.

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst