III OSK 2066/24

Naczelny Sąd Administracyjny2025-01-16
NSAAdministracyjneWysokansa
samorząd terytorialnypowiatuchwała rady powiaturozstrzygnięcie nadzorczekompetencjezadanie publiczneinwestycja budowlanaochrona zdrowiaprawo administracyjne

NSA oddalił skargę kasacyjną powiatu, potwierdzając, że przystosowanie szpitala nie jest zadaniem publicznym powiatu, które można by powierzyć innej jednostce samorządu.

Powiat Żywiecki zaskarżył rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego, które stwierdziło nieważność uchwały rady powiatu w sprawie powierzenia Miastu Żywiec wykonania zadania polegającego na przystosowaniu III piętra Szpitala Żywiec. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Sąd uznał, że takie prace adaptacyjne nie stanowią zadania publicznego powiatu w rozumieniu ustawy o samorządzie powiatowym, a kompetencje do ich realizacji nie wynikają wprost z przepisów prawa.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez Powiat Żywiecki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę powiatu na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego. Wojewoda stwierdził nieważność uchwały Rady Powiatu w Żywcu w sprawie powierzenia Miastu Żywiec wykonania zadania publicznego polegającego na "Przystosowaniu III piętra Szpitala Żywiec do udzielania świadczeń zdrowotnych - etap III". Zdaniem Wojewody, uchwała była sprzeczna z przepisami ustawy o samorządzie powiatowym, ponieważ takie prace adaptacyjne nie są zadaniem publicznym powiatu. Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, podkreślając, że kompetencje organów samorządu terytorialnego muszą wynikać wprost z ustawy i nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Sąd uznał, że inwestycje budowlane nie mieszczą się w zakresie zadań publicznych powiatu w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie powiatowym. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, również oddalił ją, uznając zarzuty naruszenia prawa materialnego za bezzasadne. Sąd podkreślił, że zadania publiczne powiatu muszą być wyraźnie określone w ustawach, a powierzenie wykonania zadania możliwe jest tylko w odniesieniu do zadań ustawowo przypisanych powiatowi. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów proceduralnych, uznając, że ewentualne uchybienia nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, takie prace adaptacyjne nie stanowią zadania publicznego powiatu w rozumieniu ustawy o samorządzie powiatowym, a kompetencje do ich realizacji nie wynikają wprost z przepisów prawa.

Uzasadnienie

Sądy podkreśliły, że kompetencje organów samorządu terytorialnego muszą wynikać wprost z ustawy i nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Inwestycje budowlane, takie jak prace adaptacyjne w szpitalu, nie mieszczą się w zakresie zadań publicznych powiatu określonych w ustawie o samorządzie powiatowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

u.s.p. art. 4 § 1

Ustawa o samorządzie powiatowym

Powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie promocji i ochrony zdrowia. Katalog zadań nie jest enumeratywny, ale każde zadanie musi wynikać wyraźnie z ustawy. Normy kompetencyjne należy interpretować ściśle.

u.s.p. art. 5 § 2

Ustawa o samorządzie powiatowym

Powiat może zawierać porozumienia w sprawie powierzenia prowadzenia zadań publicznych z innymi jednostkami samorządu terytorialnego. Powierzenie może dotyczyć tylko zadań ustawowo przypisanych powiatowi.

u.s.p. art. 79 § 1

Ustawa o samorządzie powiatowym

Uchwała organu powiatu sprzeczna z prawem jest nieważna. Podstawą stwierdzenia nieważności jest istotne naruszenie prawa.

Pomocnicze

u.s.p. art. 4 § 3

Ustawa o samorządzie powiatowym

Ustawy mogą określać inne zadania powiatu.

u.s.p. art. 79 § 4

Ustawa o samorządzie powiatowym

W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru ogranicza się do wskazania naruszenia.

u.f.p. art. 216 § 2

Ustawa o finansach publicznych

Wydatki budżetu jednostki samorządu terytorialnego są przeznaczone na realizację zadań określonych w odrębnych przepisach.

u.f.p. art. 220 § 1

Ustawa o finansach publicznych

Z budżetu jednostki samorządu terytorialnego może być udzielona innym jednostkom samorządu terytorialnego pomoc finansowa lub rzeczowa.

u.f.p. art. 220 § 2

Ustawa o finansach publicznych

Podstawą udzielenia pomocy jest umowa.

u.s.g. art. 7 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Ochrona zdrowia należy do zadań własnych gminy.

k.p.a. art. 10 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Strona powinna być zawiadomiona o wszczęciu postępowania.

k.p.a. art. 61 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej wszczyna postępowanie z urzędu lub na wniosek strony.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prace adaptacyjne w szpitalu nie są zadaniem publicznym powiatu w rozumieniu ustawy o samorządzie powiatowym. Kompetencje organów samorządu terytorialnego muszą wynikać wprost z ustawy i nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Uchybienia proceduralne w postępowaniu nadzorczym nie prowadzą do wzruszenia rozstrzygnięcia, jeśli nie miały istotnego wpływu na jego wynik.

Odrzucone argumenty

Zadanie przystosowania szpitala jest zadaniem publicznym powiatu w zakresie ochrony zdrowia i może być powierzone innej jednostce samorządu. Naruszenie art. 79 ust. 1 zd. 1 u.s.p. poprzez błędne stwierdzenie nieważności uchwały. Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niepoinformowanie Rady Powiatu o wszczęciu postępowania nadzorczego.

Godne uwagi sformułowania

normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ścisły, literalny, a ich interpretacja nie może prowadzić do objęcia zakresem upoważnienia materii w nim niewymienionych, ani do zmiany (modyfikacji) zadań powiatu wprost w u.s.p. nieuregulowanym. Nie można, zdaniem Sądu pierwszej instancji, domniemywać tych kompetencji, jak również posługiwać się analogią. Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, co oznacza, że mogą czynić tylko to, na co prawo wyraźnie im zezwala lub co wyraźnie nakazuje. Taka inwestycja, jak określona § 1 i § uchwały, nie stanowi bowiem zadania publicznego powiatu, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 2 u.s.p. Postępowanie nadzorcze nie jest klasycznym postępowaniem administracyjnym.

Skład orzekający

Hanna Knysiak - Sudyka

sprawozdawca

Sławomir Wojciechowski

przewodniczący

Zbigniew Ślusarczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"zadanie publiczne\" w kontekście inwestycji budowlanych w jednostkach samorządu terytorialnego oraz zasady ścisłej wykładni przepisów kompetencyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powierzania zadań między powiatem a gminą w zakresie inwestycji budowlanych w placówkach ochrony zdrowia. Ogólne zasady wykładni przepisów kompetencyjnych mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii kompetencji samorządowych i interpretacji pojęcia 'zadania publicznego', co jest istotne dla praktyków prawa samorządowego i administracyjnego. Pokazuje, jak ściśle sądy podchodzą do wykładni przepisów kompetencyjnych.

Czy remont szpitala to 'zadanie publiczne' powiatu? NSA wyjaśnia granice kompetencji samorządów.

Sektor

ochrona zdrowia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 2066/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-01-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Hanna Knysiak - Sudyka /sprawozdawca/
Sławomir Wojciechowski /przewodniczący/
Zbigniew Ślusarczyk
Symbol z opisem
6269 Inne o symbolu podstawowym 626
6412 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące powiatu; skargi organów powiatu na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne
Samorząd terytorialny
Sygn. powiązane
III SA/Gl 90/24 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2024-03-25
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 1526
art. 4 ust. 1 pkt 2, art. 79 ust. 1
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) Protokolant: asystent sędziego Antoni Cypryjański po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Powiatu w Żywcu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 marca 2024 r. sygn. akt III SA/Gl 90/24 w sprawie ze skargi Powiatu w Żywcu na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego z dnia 1 grudnia 2023 r. nr NPII.4131.1.1173.2023 w przedmiocie uchwały rady powiatu w sprawie powierzenia wykonania zadania publicznego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 25 marca 2024 r. sygn. akt III SA/Gl 90/24 oddalił skargę Powiatu w Żywcu na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego z dnia 1 grudnia 2023 r. nr NPII.4131.1.1173.2023 w przedmiocie uchwały rady powiatu w sprawie powierzenia wykonania zadania publicznego.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
W dniu 30 października 2023 r. Rada Powiatu w Żywcu (dalej: "Rada Powiatu") podjęła uchwałę nr LIV/538/2023 w sprawie powierzenia przez Powiat Żywiecki Miastu Żywiec wykonania zadania publicznego pod nazwą: "Przystosowanie III piętra Szpitala Żywiec do udzielania świadczeń zdrowotnych - etap III" (dalej: "uchwała").
Wojewoda Śląski (dalej: "organ", "organ nadzoru", "Wojewoda") rozstrzygnięciem nadzorczym z 1 grudnia 2023 r., nr NPII.4131.1.1173.2023, stwierdził nieważność w całości uchwały nr LIV/538/2023 Rady Powiatu w Żywcu z 30 października 2023 r. w sprawie powierzenia przez Powiat Żywiecki Miastu Żywiec wykonania zadania publicznego pod nazwą: "Przystosowanie III piętra Szpitala Żywiec do udzielania świadczeń zdrowotnych - etap III" jako sprzecznej z art. 5 ust. 2 w związku z art. 4 ust. 1 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 1526 z późn. zm., zwana dalej: "u.s.p."), w związku z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483 ze zm.).
W ocenie organu nadzoru Rada Powiatu w Żywcu przedmiotową uchwałą naruszyła w sposób istotny art. 5 ust. 2 w związku z art. 4 ust. 1 u.s.p. w związku z art. 7 Konstytucji RP, co stanowi podstawę do wyeliminowania uchwały z obrotu prawnego w całości.
Powiat w Żywcu wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w powołanym wyżej wyroku oddalił skargę Powiatu w Żywcu uznając, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze zostało wydane zgodnie z prawem.
Uzasadniając swoje stanowisko Sąd pierwszej instancji wskazał, że istotę sporu w niniejszej sprawie stanowi odpowiedź na pytanie, czy przedmiot uchwały, której nieważność w całości stwierdził organ nadzoru, a polegający na "Przystosowaniu III piętra Szpitala Żywiec do udzielania świadczeń zdrowotnych - etap III" stanowi realizację zadania publicznego (w postaci promocji i ochrony zdrowia), a w konsekwencji czy Rada Powiatu działała na podstawie przepisów prawa i w granicach określonej prawem kompetencji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podkreślił, że zgodnie z art. 4 ust. 1 u.s.p. powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie promocji i ochrony zdrowia. Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 3 u.s.p. ustawy mogą określać inne zadania powiatu. Z powyższego wynika, że powiat jest zobowiązany do wykonywania zadań publicznych w takim zakresie, jaki wynika z ustaw. Natomiast o tym, czy i jakiego rodzaju zadania ciążą na powiecie, decydują przepisy materialnego prawa administracyjnego, według których powinna nastąpić identyfikacja danego zadania publicznego, ewentualnie powinny być rozstrzygnięte wątpliwości dotyczące rozróżnienia zadań powiatowych od zadań innych organów władzy publicznej. Należy nadmienić, że zadania powiatowe zostały wprawdzie wymienione w ust. 1 art. 4 u.s.p., jednakże przepis art. 4 ust. 3 u.s.p. wskazuje, że ustawy mogą określać inne zadania powiatu, co oznacza, że katalog zadań wskazany w ust. 1, zdaniem Sądu pierwszej instancji, nie ma charakteru enumeratywnego. Zawsze jednak określone zadanie publiczne powiatu musi wynikać wyraźnie z ustawy. Zaznaczyć przy tym trzeba, że normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ścisły, literalny, a ich interpretacja nie może prowadzić do objęcia zakresem upoważnienia materii w nim niewymienionych, ani do zmiany (modyfikacji) zadań powiatu wprost w u.s.p. nieuregulowanym. Zakazane jest zatem dokonywanie wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych. Nie można, zdaniem Sądu pierwszej instancji, domniemywać tych kompetencji, jak również posługiwać się analogią, do czego zmierza argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach prawidłowo organ nadzoru odwołał się do zasad praworządności i legalności wynikających z art. 7 Konstytucji RP, wedle których organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, co oznacza, że mogą czynić tylko to, na co prawo (w niniejszej sprawie szczególnie art. 4 ust. 1 u.s.p.) wyraźnie im zezwala lub co wyraźnie nakazuje.
Sąd pierwszej instancji nie podzielił dalszych zarzutów skargi, a mianowicie naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 2 u.s.p. poprzez błędną ich wykładnię i w rezultacie tego błędne uznanie, że zadanie pn.: "Przystosowanie III piętra Szpitala Żywiec do udzielania świadczeń zdrowotnych – etap III" nie jest zadaniem publicznym. Sąd przychylił się do stanowiska organu nadzoru, że tego typu zadanie w praktyce wiąże się z inwestycją, a dokładnie z realizacją jednego z etapów prac budowlanych związanych z inwestycją, której celem jest wykonanie prac adaptacyjnych (remontowych) w Szpitalu Żywiec. Nie jest to jednak zadanie publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 2 u.s.p. Dlatego też w sprawie nie miały zastosowania powołane w skardze przepisy art. 216 ust. 2 pkt 5 i art. 220 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej: "u.f.p."), a zatem organ nie mógł ich również naruszyć w ramach zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego. Żaden przepis ustawy, zdaniem Sądu pierwszej instancji, nie daje radzie powiatu kompetencji do podejmowania uchwał w zakresie odpowiadającym przeprowadzeniu inwestycji budowlanych (w sprawie prac adaptacyjnych piętra budynku). Taka inwestycja, jak określona § 1 i § uchwały, nie stanowi bowiem zadania publicznego powiatu, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 2 u.s.p.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji analiza treści zawartego w art. 4 ust. 1 katalogu zadań publicznych wskazuje, że zadania te (cele) należy zawsze łączyć z przepisem ustawy, konkretyzującym uprawnienia lub obowiązki. W sytuacji podejmowania aktów władczych przez organ jednostki samorządu terytorialnego, jak w niniejszej sprawie, nie jest przy tym wystarczające odwołanie się jedynie do ogólnych podstaw objętych dyspozycją tego przepisu. W ocenie Sądu ani art. 4 ust. 1 pkt 2 u.s.p., ani tym bardziej art. 5 ust. 2 u.s.p. nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do wydawania uchwał, gdyż nawet w zakresie działań o charakterze niewładczym rada powiatu nie może wykraczać poza ustawowy zakres kompetencji. Przepisy kontrolowanej uchwały muszą się bowiem bezwzględnie mieścić w zakresie działania jednostki samorządu terytorialnego i jej organów, a ich wykładnia nie może prowadzić do wniosków sprzecznych z ustawą. Organ powiatu, wypowiadając się w formie uchwały, musi czynić to w ramach przyznanych mu kompetencji na podstawie obowiązujących przepisów prawa.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 61 § 1 k.p.a. poprzez niepoinformowanie Rady Powiatu o wszczęciu postępowania nadzorczego i możliwości złożenia wyjaśnień może odnieść skutek tylko wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Strona ma więc obowiązek wykazać związek przyczynowy między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Należy również dostrzec, że postępowanie nadzorcze nie jest klasycznym postępowaniem administracyjnym. Zgodnie z treścią art. 79 ust. 5 u.s.p., w postępowaniu nadzorczym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Oznacza to, że m.in. przepis art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm., zwana dalej: "k.p.a.") znajdzie w postępowaniu nadzorczym jedynie odpowiednie zastosowanie. Celem rozstrzygnięcia nadzorczego jest bowiem ocena zgodności z prawem materialnym oraz przepisami ustrojowymi uchwały lub zarządzenia organu powiatu, a nie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego regulującymi postępowanie w indywidualnych sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych. Te bowiem, co do zasady, nie mają zastosowania w procedurze podejmowania uchwały lub wydawania zarządzenia. Zgodzić się należy zatem z organem nadzoru, że ewentualne naruszenie art. 10 k.p.a. w procedurze nadzorczej można by brać pod uwagę jedynie w przypadku, gdy takie naruszenie miało lub mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie zarzut naruszenia prawa wynikającego z tej regulacji przed wydaniem rozstrzygnięcia nadzorczego nie znajduje jednak uzasadnienia. Jakkolwiek zawiadomienie wpłynęło do Rady Powiatu 29 listopada 2023 r., a już 1 grudnia 2023 r. zostało wydane zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze, to uchybienie tego rodzaju nie miało istotnego wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego, tym bardziej, że skarżący nie podał, jakie czynności zamierzał podjąć, gdyby organ nadzoru wydał rozstrzygnięcie z dochowaniem terminu objętego dyspozycją art. 10 § 1 k.p.a.
Mając na uwadze przeprowadzone rozważania Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego nie narusza prawa w stopniu pozwalającym na jego wzruszenie.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Powiat w Żywcu, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu na podstawie art. 176 § 1 pkt 2 w zw. z art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:
1. art. 4 ust. 1 pkt 2 u.s.p. poprzez błędną jego wykładnię i w rezultacie tego błędne uznanie, że zadanie pn.: "Przystosowanie III piętra Szpitala Żywiec do udzielania świadczeń zdrowotnych - etap III", nie jest zadaniem publicznym, w związku z czym nie może zostać powierzone na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 2 u.s.p. oraz art. 216 ust. 2 pkt 5 i art. 220 ust. 1 i 2 u.f.p. do wykonania innej jednostce samorządu terytorialnego tj. Miastu Żywiec, do zadań którego, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40 z późn. zm., zwanej dalej: "u.s.g.") również należy ochrona zdrowia.
2. art. 79 ust. 1 zd. 1 u.s.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji błędne przyjęcie, że uchwała Rady Powiatu w Żywcu nr LIV/538/2023 Rady Powiatu w Żywcu z dnia 30 października 2023 r. w sprawie powierzenia przez Powiat Żywiecki Miastu Żywiec wykonania zadania publicznego pn.: "Przystosowanie III piętra Szpitala Żywiec do udzielania świadczeń zdrowotnych - etap III" jako sprzeczna z prawem jest nieważna.
Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie skargi w całości poprzez uchylenie rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Śląskiego w Katowicach z dnia 1 grudnia 2023 r., nr NPII.4131.1.1173.2023 w całości, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. Nadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według przedłożonego spisu kosztów, a w razie jego nieprzedłożenia według norm przepisanych, a także rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Jednocześnie na podstawie art. 179a p.p.s.a., ze względu na fakt, że podstawy kasacyjne są oczywiście usprawiedliwione, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wraz z rozstrzygnięciem o zwrocie na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego i o ponowne rozpoznanie sprawy.
Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wojewoda Śląski wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej jako: "p.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki określone w § 2 art. 183 p.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Należy zatem wskazać konkretne przepisy prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd i zamieścić uzasadnienie podstawy kasacyjnej, czyli uzasadnić uchybienia zarzucane sądowi. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych polega na wykazaniu przez autora skargi kasacyjnej, że stawiane przez niego zarzuty mają usprawiedliwioną podstawę i zasługują na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej obejmują wyłącznie naruszenia prawa materialnego. Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż sąd stosując przepis popełnił błąd w subsumcji czyli, że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi ponadto w uzasadnieniu, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia bądź, jak powinien być stosowany konkretny przepis prawa ze względu na stan faktyczny sprawy, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu - dlaczego powinien być zastosowany.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 107, dalej jako: "u.s.p.") należy podnieść, że zgodnie z tym przepisem powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie promocji i ochrony zdrowia. Powyższy przepis nie stanowi samodzielnej podstawy dla realizacji zadań przez powiat, znajduje się w nim jedynie wskazanie zakresu i rodzaju zadań powiatu. Konkretne zadania publiczne, które przeznaczone są do wykonania przez wskazaną jednostkę samorządu terytorialnego, wynikają natomiast z ustaw szczególnych. Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3.07.2002 r., I SA/Ka 631/02, w którym Sąd wskazał, że "stosownie do art. 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym [...] powiat jest zobowiązany do wykonywania zadań publicznych w takim zakresie, jaki wynika z ustaw; o tym, czy i jakiego rodzaju zadania ciążą na powiecie, decydują przepisy prawa materialnego prawa administracyjnego, według których powinny być rozstrzygnięte wątpliwości dotyczące rozróżnienia zadań gminnych i powiatowych". Skarżący kasacyjnie nie wskazał podstawy prawnej, która dawałaby radzie powiatu kompetencje do podejmowania uchwał w zakresie odpowiadającym przeprowadzeniu inwestycji budowlanych, a konkretnie w sprawie prac adaptacyjnych piętra budynku. Kompetencji do podejmowania tego rodzaju zadań nie sposób wywieść wyłącznie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.s.p. Zarzut naruszenia tego przepisu jest zatem bezzasadny.
Tym samym nie doszło również do naruszenia art. 5 ust. 2 u.s.p., zgodnie z którym powiat może zawierać porozumienia w sprawie powierzenia prowadzenia zadań publicznych z jednostkami lokalnego samorządu terytorialnego, a także z województwem, na którego obszarze znajduje się terytorium powiatu. Powierzenie prowadzenia zadań publicznych może bowiem dotyczyć tylko tych zadań, które są ustawowo przypisane powiatowi.
Omawiany zarzut skargi kasacyjnej jest oparty na twierdzeniu o istnieniu związku między planowaną inwestycją budowlaną, a zadaniami powiatu w zakresie promocji i ochrony zdrowia. Faktyczny związek w tym zakresie niewątpliwie istnieje, ale nie jest to wystarczające do uznania, że planowane działania mieszczą się w zakresie zadań publicznych powiatu, które – jak już wyżej było mowa – muszą wynikać wprost z przepisu ustawy szczególnej.
W odniesieniu do drugiego zarzutu skargi kasacyjnej należy podnieść, że zgodnie z art. 79 ust. 1 zd. 1 u.s.p. uchwała organu powiatu sprzeczna z prawem jest nieważna. Podstawą stwierdzenia takiego faktu jest uznanie, że doszło do istotnego naruszenia prawa. Według bowiem ust. 4 tego przepisu w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa, przy czym do istotnych wad uchwały, skutkujących stwierdzeniem jej nieważności, zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organów samorządu do podejmowania uchwał, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (vide Z. Kmieciak, M. Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd terytorialny 2001/1-2, s. 102). Ponieważ, jak już wyżej wskazywano, trafne jest stwierdzenie Sądu pierwszej instancji, iż żaden przepis ustawy nie daje radzie powiatu kompetencji do podejmowania uchwał w zakresie odpowiadającym przeprowadzeniu inwestycji budowlanych (w sprawie prac adaptacyjnych piętra budynku), tym samym nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 79 ust. 1 zd. 1 u.s.p., gdyż kontrolowana zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym uchwała została wydana bez podstawy kompetencyjnej. normy kompetencyjne nie mogą być interpretowane w sposób rozszerzający. Podstawowymi dyrektywami wykładni norm o charakterze kompetencyjnym są: zakaz domniemania kompetencji, powinność interpretowania normy upoważniającej w sposób ścisły i literalny oraz zakaz dokonywania wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych i wyprowadzania kompetencji w drodze analogii. Omawianej kompetencji nie sposób wywieść z art. 216 ust. 2 pkt 5 ustawy o finansach publicznych, zgodnie z którym wydatki budżetu jednostki samorządu terytorialnego są przeznaczone na realizację zadań określonych w odrębnych przepisach, a w szczególności na: pomoc rzeczową lub finansową dla innych jednostek samorządu terytorialnego, określoną odrębną uchwałą przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego oraz art. 220 ust. 1 i 2 tej ustawy, zgodnie z którymi z budżetu jednostki samorządu terytorialnego może być udzielona innym jednostkom samorządu terytorialnego pomoc finansowa w formie dotacji celowej lub pomoc rzeczowa. Podstawą udzielenia pomocy, o której mowa w ust. 1, jest umowa. Cytowane regulacje prawne nie nawiązują do przedmiotu uchwały będącej przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego.
W konsekwencji, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, także z przyczyn branych pod uwagę z urzędu (art. 183 § 2 p.p.s.a. i art. 189 p.p.s.a.), orzeczono o jej oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI