III OSK 2056/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej T. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę skarżącego na bezczynność Głównego Inspektora Pracy. Skarżący zarzucił organowi bezczynność w rozpoznaniu jego skargi z 10 lutego 2025 r. na łamanie przez Państwową Inspekcję Pracy prawa oraz praw pracowniczych. Sąd pierwszej instancji uznał, że pismo skarżącego z 10 lutego 2025 r. jest skargą w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), jednak czynności podjęte w postępowaniu skargowo-wnioskowym nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, ponieważ przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) nie przewidują takiej jurysdykcji, a w szczególności nie są to czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Ponadto, przepisy k.p.a. nie przewidują możliwości zaskarżenia takich czynności. W konsekwencji, bezczynność w rozpoznawaniu skarg i wniosków nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie prawa materialnego (niezastosowanie art. 11 pkt 7 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy) oraz przepisów postępowania (niezastosowanie art. 233 k.p.a. i art. 3 § 2 pkt 4 w zw. z pkt 8 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty są nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna nie może być oparta na zarzucie „niezastosowania” przepisu prawa, a jedynie na jego błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu. Ponadto, sąd administracyjny nie jest właściwy do kontroli postępowań skargowych uregulowanych w dziale VIII k.p.a., które nie kończą się wydaniem decyzji administracyjnej i nie dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 p.p.s.a. Pismo Głównego Inspektora Pracy zostało uznane za informacyjne, a nie władcze działanie administracji rozstrzygające o prawach i obowiązkach skarżącego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska NSA w przedmiocie braku kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących postępowań skargowych i wnioskowych prowadzonych na podstawie k.p.a., a także w zakresie dopuszczalności zarzutów skargi kasacyjnej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku jurysdykcji sądów administracyjnych w odniesieniu do postępowań skargowych. Nie dotyczy kontroli decyzji administracyjnych czy innych aktów podlegających kognicji sądów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd administracyjny jest właściwy do kontroli bezczynności organu w postępowaniu skargowym uregulowanym w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie jest właściwy do kontroli bezczynności organu w postępowaniu skargowym, ponieważ czynności te nie podlegają jurysdykcji sądów administracyjnych zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Uzasadnienie
Postępowanie skargowe w rozumieniu k.p.a. jest postępowaniem uproszczonym, nie rozstrzygającym sprawy administracyjnej i nie kończącym się decyzją. Czynności w tym postępowaniu nie są aktami lub czynnościami z zakresu administracji publicznej dotyczącymi uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a., a zatem nie podlegają kognicji sądów administracyjnych.
Czy zarzut naruszenia prawa materialnego lub procesowego przez "niezastosowanie" przepisu może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie może być oparta na zarzucie "niezastosowania" przepisu prawa. Podstawą kasacyjną jest naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, albo naruszenie przepisów postępowania.
Uzasadnienie
Przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 174 p.p.s.a.) nie przewidują możliwości formułowania zarzutu kasacyjnego przez "niezastosowanie" określonej normy prawnej. Skarga kasacyjna musi precyzyjnie wskazywać na błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego, bądź na naruszenie przepisów postępowania połączone z wykazaniem istotnego wpływu na wynik sprawy.
Czy inspektor pracy rozstrzyga o uprawnieniach pracowniczych lub realizuje roszczenia pracowników w ramach postępowania skargowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, inspektor pracy nie rozstrzyga o uprawnieniach pracowniczych ani nie realizuje roszczeń pracowników. Jego zadaniem jest wymuszanie przestrzegania prawa pracy przez pracodawców w drodze działań nadzorczych i kontrolnych.
Uzasadnienie
Zadania inspektora pracy mają charakter nadzorczy i kontrolny, a nie rozstrzygania o prawach i obowiązkach w drodze decyzji administracyjnej. Roszczenia pracownicze są dochodzone na drodze cywilnoprawnej. Pismo Głównego Inspektora Pracy w odpowiedzi na skargę pracownika miało charakter informacyjny, a nie władczy.
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kluczowy przepis określający zakres kognicji sądów administracyjnych. Wskazano pkt 4 i pkt 8.
p.p.s.a. art. 3 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarżący zarzucił niezastosowanie tego przepisu w zw. z pkt 8.
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna skargi kasacyjnej, określająca jej dopuszczalne podstawy.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez NSA.
Pomocnicze
ustawa o PIP art. 11 § pkt 7
Ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy
Skarżący zarzucił niezastosowanie przepisu dotyczącego obowiązku PIP wydania nakazu płacowego w przypadku braku wypłaty wynagrodzenia, co miało sugerować konieczność wszczęcia postępowania administracyjnego.
Ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia art. 11 § pkt 7
Powołany przepis w tekście orzeczenia, prawdopodobnie błędnie przypisany do ustawy o PIP, ale wskazujący na kontekst związany z prawami pracowniczymi.
k.p.a. art. 233
Kodeks postępowania administracyjnego
Skarżący zarzucił niezastosowanie tego przepisu.
k.p.a. art. 227
Kodeks postępowania administracyjnego
Wskazany jako przepis dotyczący skargi jako odformalizowanego środka ochrony interesów jednostki.
k.p.a. art. 237 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi.
k.p.a. art. 238 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa elementy składowe zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi.
p.p.s.a. art. 176
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa wymogi, jakie musi spełniać skarga kasacyjna.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 203
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy zwrotu kosztów postępowania w sprawach ze skargi kasacyjnej od wyroku.
p.p.s.a. art. 204
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy zwrotu kosztów postępowania w sprawach ze skargi kasacyjnej od wyroku.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Niezastosowanie art. 11 pkt 7 ustawy o PIP. • Niezastosowanie art. 233 k.p.a. • Niezastosowanie art. 3 § 2 pkt 4 w zw. z pkt 8 p.p.s.a.
Godne uwagi sformułowania
Czynności podjęte w postępowaniu skargowo-wnioskowym nie podlegają kontroli sądów administracyjnych. • Bezczynność w rozpoznawaniu skarg i wniosków nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. • Nie jest dopuszczalne w świetle brzmienia art. 174 P.p.s.a. formułowanie zarzutu skargi kasacyjnej jako naruszenie przepisu prawa "poprzez jego niezastosowanie" czy "pominięcie". • Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg związanych z krytyką nienależytego wykonywania zadań przez organy albo przez ich pracowników (art. 227 i następne K.p.a.). • Pismo Głównego Inspektora Pracy z 6 czerwca 2025 r. stanowiące odpowiedź na skargę skarżącego z 10 lutego 2025 r. było następstwem postępowania prowadzonego w ramach postępowania wyjaśniającego. • Pismo to miało charakter wyłącznie informacyjny, bowiem sprowadzało się ono do udzielenia odpowiedzi na zarzuty stawiane przez skarżącego pracownikom Okręgowego Inspektoratu Pracy w K. oraz Głównego Inspektoratu Pracy.
Skład orzekający
Rafał Stasikowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w przedmiocie braku kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących postępowań skargowych i wnioskowych prowadzonych na podstawie k.p.a., a także w zakresie dopuszczalności zarzutów skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku jurysdykcji sądów administracyjnych w odniesieniu do postępowań skargowych. Nie dotyczy kontroli decyzji administracyjnych czy innych aktów podlegających kognicji sądów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa wyjaśnia istotne granice kognicji sądów administracyjnych w kontekście skarg na działania organów, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego. Pokazuje, kiedy skarga do sądu jest niedopuszczalna.
“Kiedy skarga do sądu administracyjnego jest skazana na porażkę? NSA wyjaśnia granice kontroli postępowań skargowych.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.