III OSK 2035/23

Naczelny Sąd Administracyjny2025-03-11
NSAAdministracyjneŚredniansa
odpadypozwolenie na wytwarzanie odpadówstacja demontażu pojazdówrecykling pojazdówcofnięcie pozwoleniakontrolazaświadczenie o demontażuustawa o odpadachprawo administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą cofnięcia pozwolenia na wytwarzanie odpadów, potwierdzając prawidłowość ustaleń organów co do wydawania zaświadczeń o demontażu pojazdów bez ich faktycznego przyjęcia.

Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na wytwarzanie odpadów z powodu wydawania przez przedsiębiorcę zaświadczeń o demontażu pojazdów, które nie zostały faktycznie przyjęte do demontażu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Sąd uznał, że dowody, w tym protokoły kontroli i dokumentacja zdjęciowa, jednoznacznie potwierdziły, że pojazdy zidentyfikowane na innej posesji były tymi samymi, dla których wydano zaświadczenia, mimo twierdzeń skarżącego o sprzedaży części.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.M. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska o cofnięciu pozwolenia na wytwarzanie odpadów. Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na prowadzenie stacji demontażu pojazdów z powodu wydawania przez przedsiębiorcę zaświadczeń o demontażu pojazdów, które nie zostały faktycznie przyjęte do demontażu. Organy administracji ustaliły, że trzy pojazdy, dla których wydano zaświadczenia, zostały zidentyfikowane na innej posesji, co stanowiło naruszenie art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając ustalenia organów za prawidłowe i odrzucając argumenty skarżącego dotyczące sprzedaży części pojazdów. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, stwierdził, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 77, 80 k.p.a.) są niezasadne, ponieważ materiał dowodowy, w tym protokoły kontroli i dokumentacja zdjęciowa, jednoznacznie potwierdził tożsamość pojazdów. Twierdzenia skarżącego o sprzedaży szyb jako części zamiennych uznano za niewiarygodne i niepoparte dowodami. Sąd podkreślił, że ocena materiału dowodowego należy do organu administracji, a sąd administracyjny kontroluje jedynie legalność tej oceny. Zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu) również uznano za niezasadny, gdyż był on konsekwencją błędnych ustaleń faktycznych, które nie zostały skutecznie obalone. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie zaświadczenia o demontażu pojazdu lub zaświadczenia o przyjęciu niekompletnego pojazdu, bez przyjęcia pojazdu wycofanego z eksploatacji, stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia na wytwarzanie odpadów bez odszkodowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że materiał dowodowy (protokoły kontroli, dokumentacja zdjęciowa) jednoznacznie potwierdził, iż pojazdy, dla których wydano zaświadczenia o demontażu, nie zostały faktycznie przyjęte do demontażu przez przedsiębiorcę, lecz zostały zidentyfikowane na innej posesji. Twierdzenia skarżącego o sprzedaży części pojazdów nie zostały poparte dowodami i budziły wątpliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

u.r.p.w.e. art. 40 § ust. 3

Ustawa o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji

Pomocnicze

u.o. art. 41 § ust. 3 pkt 1 lit. a

Ustawa o odpadach

u.o. art. 45 § ust. 7

Ustawa o odpadach

k.p.a. art. 104 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.s.h. art. 584¹

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 584² § § 1 i 2

Kodeks spółek handlowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustalenia organów administracji dotyczące wydawania zaświadczeń o demontażu pojazdów bez ich faktycznego przyjęcia były prawidłowe i poparte materiałem dowodowym. Twierdzenia skarżącego o sprzedaży części pojazdów nie zostały udowodnione i były niewiarygodne. Przekształcenie przedsiębiorcy w spółkę kapitałową nie zwalnia z odpowiedzialności za naruszenia popełnione przed przekształceniem.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77, 80 k.p.a.) poprzez dowolne ustalenie stanu faktycznego i zaniechanie weryfikacji zarzucanych naruszeń. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przepisów prawa materialnego i postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Sąd administracyjny tak naprawdę nie dokonuje oceny materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego, lecz jedynie kontroluje ocenę tegoż materiału dokonaną wcześniej przez organ administracji publicznej. Beneficjentem zagwarantowanej w art. 80 k.p.a. swobody pozostaje wspomniany organ, zaś podstawą uwzględnienia skargi przez sąd może być dopiero przekroczenie jej granic. Twierdzenia skarżącego kasacyjnie, jakoby po przyjęciu pojazdów do stacji demontażu i wydaniu zaświadczenia o ich demontażu sprzedał on części tych pojazdów (w postaci przednich szyb) dotychczasowemu właścicielowi, które ten następczo zamontował w innych pojazdach – jawią się jako niewiarygodne.

Skład orzekający

Jerzy Stelmasiak

przewodniczący

Piotr Korzeniowski

członek

Tadeusz Kiełkowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących cofania pozwoleń na wytwarzanie odpadów w przypadku wydawania zaświadczeń o demontażu pojazdów bez ich faktycznego przyjęcia, a także kwestie odpowiedzialności podmiotów po przekształceniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z recyklingiem pojazdów wycofanych z eksploatacji i wydawaniem zaświadczeń o demontażu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu działalności przedsiębiorców zajmujących się demontażem pojazdów i odpowiedzialności za naruszenia przepisów. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi przykład stosowania prawa w praktyce.

Nawet sprzedaż szyb nie uratuje pozwolenia na demontaż pojazdów, gdy brakuje dowodów na faktyczne przyjęcie aut.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 2035/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-03-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak /przewodniczący/
Piotr Korzeniowski
Tadeusz Kiełkowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Odpady
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 2553/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-04-04
Skarżony organ
Minister Środowiska
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 2056
art. 40 ust. 3
Ustawa z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie sędzia NSA Piotr Korzeniowski sędzia del. WSA Tadeusz Kiełkowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej M.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2023 r. sygn. akt IV SA/Wa 2553/22 w sprawie ze skargi M.M. na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 6 października 2022 r. nr DIŚ-III.411.80.2022.KJP w przedmiocie cofnięcia bez odszkodowania pozwolenia na wytwarzanie odpadów oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 2553/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej "WSA w Warszawie" lub "Sąd I instancji"), oddalił skargę M.M. (dalej "skarżący") na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska (dalej "Minister") z dnia 6 października 2022 r. nr DIŚ-III.411.80.2022.KJP w przedmiocie cofnięcia bez odszkodowania pozwolenia na wytwarzanie odpadów.
Powyższy wyrok, od którego została złożona skarga kasacyjna, zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Marszałek Województwa Wielkopolskiego (dalej "Marszałek"), po ponownym rozpatrzeniu sprawy na skutek kasacyjnego orzeczenia organu odwoławczego, działając na podstawie art. 40 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. z 2020 r., poz. 2056, dalej "ustawa o recyklingu pojazdów"), art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. a i art. 45 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U z 2022 r., poz. 699) oraz art. 104 § 1 k.p.a., decyzją z dnia 22 kwietnia 2022 r., nr DSK-IV.7243.113.2021 – cofnął z urzędu bez odszkodowania pozwolenie na wytwarzanie odpadów z uwzględnieniem wymagań przewidzianych dla zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów, w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów i miejsca demontażu pojazdów, udzielone M.M., prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą P. z siedzibą w L., [...], decyzją z dnia 13 października 2014 r., znak DSR-ll-2.7243.87.2014, zmienioną decyzjami z dnia 5 lipca 2017 r., znak DSR-ll-2.7243.14.2017 i z dnia 23 kwietnia 2021 r. znak DSR-ll-2.7243.99.2020 – w części dotyczącej stacji demontażu pojazdów.
Na skutek odwołania skarżącego, decyzją z dnia 6 października 2022 r., nr DIŚ-III.411.80.2022.KJP, Minister utrzymał w mocy decyzję Marszałka z dnia 22 kwietnia 2022 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą P., z siedzibą w L., polegającą na eksploatacji stacji demontażu pojazdów i miejsca demontażu pojazdów położonych w L. Prowadząc tę działalność jest zobowiązany do wydawania zaświadczeń o demontażu pojazdu i prowadzenia ewidencji tych zaświadczeń. Natomiast w toku kontroli przeprowadzonej w tym przedsiębiorstwie w okresie od dnia 19 do dnia 22 stycznia 2021 r. przez upoważnionych inspektorów Wielkopolskiego Wojewódzkiego inspektora Ochrony Środowiska (dalej WWIOŚ), stwierdzono że daty wydawania zaświadczeń nie są chronologiczne i jednocześnie rozbieżne z ewidencją tych zaświadczeń (protokół kontroli nr KAL 8/2021). Zdaniem Ministra oznacza to, że prowadzono ewidencję bez należytej staranności.
Organ odwoławczy zaznaczył, że w niniejszej sprawie kluczowe znaczenie mają dowody zgromadzone przez WWIOŚ w toku drugiej kontroli – protokół kontroli nr KAL 311/2021, przeprowadzonej na posesji w miejscowości G., której właścicielem jest W.W.. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynikało, że trzy pojazdy, które zostały poddane demontażowi na stacji do demontażu P. co zostało poświadczone poprzez wystawienie zaświadczenia (z dnia: 8 grudnia 2015 r., 7 lipca 2017 r. i 8 kwietnia 2019 r.), które stanowiły podstawę do wydania przez Starostę P. decyzji potwierdzającej wyrejestrowanie pojazdu – zostały ujawnione na posesji w miejscowości G. i udokumentowane w protokole kontroli nr KAL 311/2021 przez upoważnionych inspektorów WWIOŚ. Pojazdy te nie miały cech identyfikacyjnych (nr VIN, tabliczki znamionowe), zostały natomiast zidentyfikowane na podstawie naklejek na szybach. Zdaniem organu odwoławczego potwierdza to, że skarżący wydawał zaświadczenia o demontażu pojazdów, które nie zostały poddane demontażowi. W związku z tym zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów. Minister podkreślił przy tym, że w kwestionowanej decyzji zaznaczono, iż pozwolenie zostało cofnięte, ponieważ w ocenie organów udowodniono, że skarżący wydał zaświadczenia o demontażu dla 3 pojazdów: pojazd marki Peugeot 806 nr rejestracyjny [...] pojazd marki Ford Galaxy nr rejestracyjny [...] oraz pojazd marki Peugeot 806 nr rejestracyjny [...], które znajdują się na posesji w miejscowości G., czym naruszył przepisy ustawy o recyklingu pojazdów. Z kolei w odniesieniu do wyjaśnień zawartych w odwołaniu Minister wskazał, że szyby są częściami zamiennymi samochodów i mogły zostać kupione w stacji demontażu, a strona nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających sprzedaż tych szyb. Organ odwoławczy uznał, że Marszałek wypełnił obowiązek zebrania pełnego materiału dowodowego i dokonał jego starannej oceny, a ponadto słusznie cofnął z urzędu bez odszkodowania pozwolenie na wytwarzanie odpadów wobec stwierdzenia, że skarżący naruszył przepisy ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
Pismem z dnia 10 listopada 2022 r. skarżący złożył skargę do WSA w Warszawie na powyższą decyzję Ministra z dnia 6 października 2022 r., zarzucając naruszenie: 1. prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy skarżący zaprzecza, aby wydał zaświadczenie o demontażu pojazdów bez ich przyjęcia; 2. naruszenie przepisów postępowania, tj.: a) art. 28 k.p.a. w związku z art. 584¹ oraz 584² § 1 i 2 Kodeksu spółek handlowych, poprzez wydanie decyzji wobec skarżącego w sytuacji, gdy z dniem 1 września 2022 r. wpisano do rejestru Grupę R. sp. z o.o. powstałą w wyniku przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną w jednoosobową spółkę kapitałową, a zatem spółka przekształcona stała się podmiotem pozwolenia udzielonego decyzją Marszałka z dnia 13 października 2014 r., b) art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy organ I instancji nie zweryfikował dokumentów zgromadzonych przez Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, a także nie zweryfikował, czy zarzucane naruszenia miały miejsce, c) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez dowolne ustalenie stanu faktycznego sprawy polegające na bezzasadnym przyjęciu, ze skarżący wystawił zaświadczenia o demontażu pojazdów bez ich przyjęcia. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie.
W dniu 4 kwietnia 2021 r. WSA w Warszawie wydał opisany na wstępie wyrok, którym oddalił skargę. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd I instancji wskazał, że nie budzi wątpliwości, iż skarżący prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą P. z siedzibą w L., [...]. Decyzją z dnia 13 października 2014 r., nr DSR-ll-2.7243.87.2014, zmienioną decyzjami z dnia 5 lipca 2017 r., nr DSR-ll-2.7243.14.2017 i z dnia 23 kwietnia 2021 r., nr DSR-ll-2.7243.99.2020, udzielono skarżącemu pozwolenia na wytwarzanie odpadów z uwzględnieniem wymagań przewidzianych dla zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów, w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów i miejsca demontażu pojazdów. Zasady postępowania z pojazdami wycofanymi z eksploatacji określa ustawa z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2056 ze zm.). Z przepisów tej ustawy wynika, że wydanie zaświadczenia o demontażu pojazdu wycofanego z eksploatacji możliwe jest wyłącznie po przyjęciu takiego pojazdu przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu. Jednocześnie, stosownie do art. 40 ust. 3 ustawy, jeżeli przedsiębiorca prowadzący stację demontażu wydaje zaświadczenie o demontażu pojazdu lub zaświadczenie o przyjęciu niekompletnego pojazdu, bez przyjęcia pojazdu wycofanego z eksploatacji, marszałek województwa lub regionalny dyrektor ochrony środowiska cofa pozwolenie lub decyzję, o których mowa w ust. 1, w drodze decyzji, bez odszkodowania.
WSA w Warszawie zauważył, że organy orzekające w niniejszej sprawie ustaliły, iż skarżący w odniesieniu do trzech samochodów, tj.: pojazd marki Peugeot 806 nr rejestracyjny [...], pojazd marki Ford Galaxy nr rejestracyjny [...] oraz pojazd marki Peugeot 806 nr rejestracyjny [...] – wydał zaświadczenie bez ich przyjęcia. Zaświadczenie wydano – odpowiednio – dnia 8 grudnia 2015 r., dnia 7 lipca 2017 r. i dnia 8 kwietnia 2019 r. Tymczasem w dniu 3 grudnia 2021 r., podczas kontroli WWIOŚ na terenie posiadłości W.W. w G. stwierdzono występowanie tych właśnie pojazdów. Identyfikację pojazdów umożliwiły widniejące na ich przednich szybach naklejki z numerami rejestracyjnymi (protokół kontroli nr KAL 311/2021, dokumentacja zdjęciowa). Zdaniem Sądu I instancji ustalenia poczynione przez organy są prawidłowe. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie ma wątpliwości, że pojazdy ujawnione w dniu 3 grudnia 2021 r. na posesji w G. są tymi samymi pojazdami, co do których skarżący wydał zaświadczenia o ich demontażu. Numer rejestracyjny widniejący na naklejkach na przednich szybach odpowiada bowiem numerom pojazdów, których dotyczą zaświadczenia. Jedyną zaś okolicznością, którą przywołuje skarżący jako sprzeciwiającą się temu ustaleniu, jest przypuszczenie, że po przyjęciu pojazdów do stacji demontażu i wydaniu zaświadczenia o ich demontażu, skarżący sprzedał części samochodów (w postaci przednich szyb) dotychczasowemu właścicielowi tych pojazdów, które następczo zostały przez niego zamontowane w innych pojazdach. Jednak twierdzenie to nie zostało poparte jakimikolwiek dowodami, np. w postaci umów sprzedaży, a to strona, która wywodzi z jakiś twierdzeń fakty dla siebie korzystne, powinna jej udowodnić albo przynajmniej uprawdopodobnić. Nadto, Sąd I instancji podzielił opinię organów, że co najmniej wątpliwym jest, aby właściciel pojazdów najpierw oddawał je jako kompletne do stacji demontażu, a następnie odkupował od przedsiębiorcy prowadzącego tę stację ich części celem ich dalszego wykorzystywania. WSA w Warszawie nie podzielił również twierdzeń skarżącego, jakoby zeznania W.W. stanowiły wyłączną podstawę ustalenia tożsamości zidentyfikowanych na jego terenie samochodów oraz pojazdów, co do których wydane były zaświadczenia o demontażu. Zdaniem Sądu I instancji, zeznania W.W. potwierdzają zasadność ustaleń poczynionych przez organ i nie stanowią jedynego powodu uznania pojazdów za tożsame. Natomiast jeśli chodzi o twierdzenia zawarte w piśmie skarżącego z dnia 7 kwietnia 2022 r, odnośnie demontażu tych pojazdów, a następnie przekazania odpadów do zagospodarowania uprawnionym podmiotom, to według Sądu I instancji brak jest jakichkolwiek bezpośrednich dowodów to potwierdzających, które skutecznie zaprzeczyłyby ustaleniom organów i zgromadzonym w aktach sprawy dowodom potwierdzającym, że przedmiotowe pojazdy w dniu 3 grudnia 2021 zostały zindentyfikowane na posesji W.W. w G.
W konsekwencji Sąd I instancji stwierdził, że zarzuty skargi w zakresie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez dowolne ustalenie stanu faktycznego sprawy są niezasadne. Za niezasadny również uznał zarzut naruszenia art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Ponadto brak jest także podstaw do uznania, że Minister nie przeanalizował zgromadzonych dokumentów samodzielnie, czym naruszył art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ twierdzeniu temu przeczy uzasadnienie decyzji organu odwoławczego. W ocenie Sądu I instancji na uwzględnienie nie zasługuje dodatkowo zawarty w skardze zarzut w zakresie naruszenia 28 k.p.a. w związku z art. 584¹ oraz 584² § 1 i 2 Kodeksu spółek handlowych. Trafnie bowiem wskazał organ w odpowiedzi na skargę, że podmiot powstały w wyniku przekształcenia przedsiębiorcy w spółkę kapitałową nie może ponosić odpowiedzialności za naruszenia, których dopuścił się przedsiębiorca. Jednocześnie Sąd I instancji podzielił stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2020 r. sygn. akt II OSK 1694/19. Co prawda stanowisko to dotyczyło praw i obowiązków przysługujących spółkom powstałym w wyniku podziału spółek, jednak zdaniem Sądu I instancji, jest ono aktualne również w niniejszej sprawie, a wynika z niego, że odpowiedzialność za naruszenie warunków wykonywana reglamentowanej działalności odnosi się do tego, kto dopuścił się tego naruszenia w okresie, kiedy przysługiwało mu przedmiotowe pozwolenie. Decyzja stwierdzająca to naruszenie lub określająca sankcję za to naruszenie musi być skierowana do podmiotu, który faktycznie naruszył wynikające z decyzji lub z ustawy warunki prowadzenia działalności, a nie do podmiotu, który nie miał nic wspólnego z tym naruszeniem.
Pismem z dnia 14 czerwca 2023 r. skarżący (dalej także "skarżący kasacyjnie") wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2023 r., zaskarżając go w całości. Skarżący kasacyjnie zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy skarżący nie wydał zaświadczeń o demontażu pojazdów bez ich przyjęcia;
2) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez: – uznanie za niewiarygodne dowodów zaoferowanych przez skarżącego; – uznanie ustaleń organów obu instancji za prawidłowe, w szczególności polegające na przyjęciu, że pojazdy ujawnione na nieruchomości w G. są tymi samymi, co do których skarżący wystawił zaświadczenia o demontażu; – zaniechanie weryfikacji, czy zarzucane naruszenia miały miejsce;
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy w sprawie przed organami administracji publicznej doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania polegającego na zaniechaniu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, zaniechaniu wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego, w szczególności poprzez zaniechanie weryfikacji, czy zarzucane naruszenia miały miejsce oraz dowolne ustalenie stanu faktycznego sprawy polegające na bezzasadnym przyjęciu, że skarżący wystawił zaświadczenia o demontażu pojazdów bez ich przyjęcia.
Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku i o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Marszałka Województwa Wielkopolskiego z dnia 22 kwietnia 2022 r, znak: DSK-lV.7243.113.2021, a nadto – w każdym przypadku – o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiona została argumentacja na poparcie sformułowanych zarzutów i wniosków.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznawszy skargę kasacyjną z uwzględnieniem powyższych uwarunkowań, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw i tym samym podlega oddaleniu.
Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych, podniesiono w niej bowiem zarzut naruszenia prawa materialnego, jak i zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W takiej sytuacji co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Uchybienia przepisom postępowania mogą być skutecznie podnoszone, jeśli jednocześnie strona skarżąca kasacyjnie wykaże, że mogły mieć one istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 24 marca 2023 r., III OSK 1167/22).
Nawiązując wpierw do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., stwierdzić trzeba, że przepis ten w ogóle nie był przez Sąd I instancji stosowany. "W przypadku oddalenia skargi można zarzucić Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. tylko wówczas, gdy Sąd ten stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mimo to nie spełni dyspozycji tej normy prawnej i nie uchyli zaskarżonego postanowienia. Natomiast, jeśli z zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to Naczelny Sąd Administracyjny nie może zarzucić oddalającemu skargę Sądowi pierwszej instancji naruszenia omawianego przepisu, gdyż rozstrzygnięcie jest zgodne z dyspozycją, stosowanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, normy prawnej. W rozpoznanej sprawie Sąd Wojewódzki nie stosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. Podstawą prawną zaskarżonego wyroku był art. 151 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie nieuwzględniania skargi sąd skargę oddala. Okoliczność oddalenia skargi nie mogła więc stanowić bezpośrednio argumentu mającego świadczyć o naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a." (wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2024 r., III OSK 117/24).
Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., nie sposób nie zauważyć, że sąd administracyjny orzeka na podstawie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego też dla sformułowania zarzutu skargi kasacyjnej opartego na przesłance z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wymagane jest w pierwszej kolejności wskazanie odpowiednich przepisów tej ustawy, których naruszenia dopuścił się Sąd I instancji (por. wyrok NSA z dnia 10 sierpnia 2022 r., II OSK 2579/19). Prawidłowo sformułowany zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przepisów postępowania powinien przywoływać odpowiednie przepisy procedury sądowoadministracyjnej w powiązaniu z przepisami k.p.a. i ewentualnie innymi przepisami dotyczącymi postępowania, o ile miały one w danej sprawie zastosowanie (por. wyrok NSA z dnia 21 września 2022 r., I OSK 1769/19). Omawiany zarzut skargi kasacyjnej tego warunku nie spełnia, niemniej jednak z jego treści wynika, że – zdaniem skarżącego kasacyjnie – Sąd I instancji zaakceptował ustalenia faktyczne organu, a powinien był je zakwestionować jako poczynione z naruszeniem powołanych przepisów k.p.a. statuujących zasadę prawdy materialnej i regulujących sposób oceny dowodów. Dotyczy to ustaleń co do wydawania przez skarżącego kasacyjnie zaświadczeń o demontażu pojazdów bez ich przyjęcia.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzut skargi kasacyjnej, o którym mowa, jest niezasadny. W całości podzielić należy argumentację Sądu I instancji prowadzącą do konkluzji, że ustalenia faktyczne są prawidłowe i nie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Całokształt materiału dowodowego (w tym protokół kontroli, dokumentacja zdjęciowa, zeznania świadka) nie pozostawia wątpliwości co do tego, że pojazdy ujawnione w dniu 3 grudnia 2021 r. na posesji w G. są tymi samymi pojazdami, co do których skarżący kasacyjnie wydał zaświadczenia o demontażu z dnia 8 grudnia 2015 r., z dnia 7 lipca 2017 r. i z dnia 8 kwietnia 2019 r. (pojazd marki Peugeot 806 nr rejestracyjny [...], pojazd marki Ford Galaxy nr rejestracyjny [...] oraz pojazd marki Peugeot 806 nr rejestracyjny [...]). Numery rejestracyjne widniejące na naklejkach na przednich szybach odpowiadają bowiem numerom rejestracyjnym pojazdów, których dotyczą zaświadczenia. Twierdzenia skarżącego kasacyjnie, jakoby po przyjęciu pojazdów do stacji demontażu i wydaniu zaświadczenia o ich demontażu sprzedał on części tych pojazdów (w postaci przednich szyb) dotychczasowemu właścicielowi, które ten następczo zamontował w innych pojazdach – jawią się jako niewiarygodne. Słusznie Sąd I instancji zauważył, że nie zostały one poparte jakimikolwiek dowodami, np. w postaci umów sprzedaży, a ponadto – oceniane przez pryzmat zasad doświadczenia życiowego – budzą zasadnicze wątpliwości. Trudno bowiem znaleźć racjonalne powody, dla których właściciel pojazdów najpierw miałby je w całości oddawać do stacji demontażu, a następnie odkupywać ich części celem dalszego wykorzystywania. Rację ma Sąd I instancji także wtedy, gdy zwraca uwagę na to, że zeznania W.W. są tylko jednym z elementów materiału dowodowego. Twierdzenie skargi kasacyjnej, że "kontestowane decyzje opierają się na wyjaśnieniach W.W." – nie znajduje zatem uzasadnienia.
W okolicznościach niniejszej sprawy warto też zauważyć i podkreślić, że sąd administracyjny tak naprawdę nie dokonuje oceny materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego, lecz jedynie kontroluje ocenę tegoż materiału dokonaną wcześniej przez organ administracji publicznej. Ma to rozliczne implikacje, a w szczególności tę, że beneficjentem zagwarantowanej w art. 80 k.p.a. swobody pozostaje wspomniany organ, zaś podstawą uwzględnienia skargi przez sąd może być dopiero przekroczenie jej granic. Jeżeli do takiego przekroczenia nie dochodzi, sąd – bacząc na kryterium legalności – nie jest władny kwestionować stanowiska organu. Ocena materiału dowodowego dokonana w zaskarżonej decyzji czyni zadość wymogom z art. 80 k.p.a. Skarżący kasacyjnie nie zaoferował dowodów mogących podważyć poczynione przez organ ustalenia, a sformułowana w skardze kasacyjnej supozycja, że to organ powinien ich poszukiwać przez badanie ewidencji, sprawozdań tudzież innych dokumentów – nie jest trafna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarżący kasacyjnie zarzuca ponadto naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, w myśl którego jeżeli przedsiębiorca prowadzący stację demontażu wydaje zaświadczenie o demontażu pojazdu lub zaświadczenie o przyjęciu niekompletnego pojazdu, bez przyjęcia pojazdu wycofanego z eksploatacji, marszałek województwa lub regionalny dyrektor ochrony środowiska cofa pozwolenie lub decyzję, o których mowa w ust. 1, w drodze decyzji, bez odszkodowania. Naruszenie tego przepisu – zdaniem skarżącego kasacyjnie – miało nastąpić "poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy skarżący nie wydał zaświadczeń o demontażu pojazdów bez ich przyjęcia", a zatem miało być konsekwencją błędnych ustaleń faktycznych. Ustalenia te, a w szczególności ustalenia co do wydawania przez skarżącego zaświadczeń o demontażu pojazdów bez ich przyjęcia, nie zostały jednak skutecznie obalone, toteż – siłą rzeczy – odnośny zarzut naruszenia prawa materialnego jawi się jako niezasadny.
Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI