III OSK 2016/21

III OSK 2016/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-04-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący/
Mariusz Kotulski
Przemysław Szustakiewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
II SA/Bk 335/19 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2019-08-07
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 2067
art. 42 ust 2 pkt 7
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędziowie: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rzecznika Praw Obywatelskich oraz N.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 7 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 335/19 w sprawie ze skargi N.K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Białymstoku z dnia 18 marca 2019 r., nr 391/2019 w przedmiocie zwolnienia ze służby 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku; 2. oddala skargę kasacyjną Rzecznika Praw Obywatelskich; 3. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Białymstoku na rzecz N.K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 335/19, oddalił skargę N.K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Białymstoku z dnia 18 marca 2019 r., nr 391/2019 w przedmiocie zwolnienia ze służby. W uzasadnieniu wskazano na następujący stan faktyczny i prawny sprawy:
W dniu 30 lipca 2018 r. Komendant Miejski Policji [...] wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r., poz. 2067 ze zm., dalej "ustawa o Policji").
Następnie Komendant Miejski Policji [...] rozkazem personalnym z dnia 19 września 2018 r., nr 1532/2018 zwolnił N.K. ze służby w Policji z dniem 15 października 2018 r. Rozkazowi personalnemu nadał rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. W treści decyzji wyjaśnił, że policjant nieprzerwanie od dnia 27 lipca 2017 r. przebywa na zwolnieniu lekarskim, które początkowo związane było z doznanym pozą służbą urazem, ale po zakończeniu leczenia z tego tytułu absencja chorobowa funkcjonariusza trwała nadal. Kolejne zwolnienia lekarskie wystawiane były przez lekarzy ortopedę, chirurga i psychiatrę, a w dniu 9 listopada 2017 r. policjant zwrócił się z raportem o skierowanie go - w trybie art. 26 ust. 1 ustawy o Policji - do komisji lekarskiej celem podjęcia przez niego urlopu zdrowotnego. Postępowanie w tym przedmiocie zostało jednak umorzone przez [...] Rejonową Komisję Lekarską decyzją z dnia 24 listopada 2017 r., nr 40/2017/D która uznała, że wobec wymienionego nie została spełniona obligatoryjna przesłanka udzielenia urlopu zdrowotnego, tj. wykorzystanie 12 miesięcy zwolnienia. Dalej organ I instancji wyjaśnił, że w dniu 5 kwietnia 2018 r. Zastępca Naczelnika Wydziału Sztab Policji Komendy Miejskiej Policji [...] wystąpił z wnioskiem o skierowanie policjanta do komisji lekarskiej podległej ministrowi spraw wewnętrznych, celem określenia jego zdolności fizycznej i psychicznej do dalszej służby w Policji w związku ze zwolnieniem lekarskim trwającym nieprzerwanie od dnia 27 lipca 2017 r. Z kolei w dniu 22 czerwca 2018 r. policjant poprosił o skierowanie do komisji lekarskiej w związku z potrzebą podjęcia urlopu zdrowotnego. W dniu 26 czerwca 2018 r. sporządzono i przesłano skierowanie do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej, jednak wobec wątpliwości, co do dalszej zdolności fizycznej i psychicznej policjanta, a co za tym idzie ewentualnym ograniczeniem do jego dalszej służby w Policji i dalszym oczekiwaniem na badanie komisji lekarskiej celem określenia dalszej zdolności do służby w Policji, Komendant podjął decyzję o wycofaniu skierowania dotyczącego urlopu zdrowotnego. Postępowanie w tym przedmiocie p Rejonowa Komisja Lekarska umorzyła decyzją z dnia 25 lipca 2018 r., nr [...]. Następnie w dniu 25 lipca 2018 r., po przeprowadzeniu badań w kierunku określenia dalszej przydatności do służby w Policji, Komisja Lekarska orzeczeniem nr RKLBi-749-2018/F/POL uznała, że policjant jest zdolny do służby w Policji z ograniczeniem, tj. na dotychczas zajmowanym stanowisku. W tych okolicznościach policjant w dniu 30 lipca 2018 r. zgłosił gotowość do niezwłocznego podjęcia dalszej służby w Policji.
Powołując się na tak zgromadzony materiał dowodowy, Komendant uznał, że w sprawie zaistniały przesłanki do zastosowania art. 42 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, albowiem policjant zaprzestał służby w dniu 27 lipca 2017 r. i przybywał ponad 12 miesięcy na zwolnieniu lekarskim z powodu choroby, tj. do 31 lipca 2018 r.
Komendant Wojewódzki Policji w Białymstoku, rozpatrując odwołanie, rozkazem personalnym z dnia 18 marca 2019 r., nr 391/2019 utrzymał w mocy rozkaz personalny organu I instancji z dnia 19 września 2018 r.
Organ odwoławczy w pierwszej kolejności odniósł się do podstawy prawnej zwolnienia, wyjaśniając, że do zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, konieczne jest spełnienie łącznie następujących przesłanek: zaprzestania służby, choroby funkcjonariusza powodującej to zaprzestanie oraz minimalnego okresu zaprzestania służby z powodu choroby, tj. 12 miesięcy. Organ II instancji podkreślił jednocześnie, że przerwanie okresu 12 miesięcy może nastąpić jedynie wówczas, gdyby policjant po zakończeniu leczenia, a przed upływem 12 miesięcy od zaprzestania świadczenia służby z powodu choroby, stawił się do służby i został do niej dopuszczony. Samo, zaś zgłoszenie gotowości do służby w Policji, nie może stanowić podstawy do przyjęcia, iż stan zdrowia policjanta nie stanowi już przeszkody do ponownego jej podjęcia.
Odnosząc powyższą regulację do materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania, organ II instancji uznał, że przesłanka formalna zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji została w sprawie spełniona, albowiem policjant przebywał nieprzerwalnie na zwolnieniu lekarskim od dnia 27 lipca 2017 r. do dnia 31 lipca 2018 r., co stanowi przerwę w wykonywaniu obowiązków służbowych trwającą co najmniej 12 miesięcy. W ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji, powyższy fakt długotrwałego przybywania na zwolnieniu lekarskim przesądził o przyjęciu stanowiska, zgodnie z którym policjant nie powinien dalej pełnić służby, gdyż odbywa się to z uszczerbkiem dla służby.
Odpowiadając z kolei na argumentację jakoby rzeczywistą przyczyną zwolnienia był fakt, iż policjant był jedną z trzech osób sygnalizujących nieprawidłowości w funkcjonowaniu Pomieszczenia Dla Osób Zatrzymanych [...], co było podstawą kontroli Rzecznika Praw Obywatelskich oraz Prokuratury, organ stwierdził, że zarzuty te mają charakter przyjętej linii obrony i stanowią jedynie wyraz subiektywnych odczuć policjanta. Zdaniem Komendanta, policjant miało prawo złożyć zawiadomienie do prokuratury w przedmiocie nieprawidłowości panujących w Pomieszczeniu Dla Osób Zatrzymanych w Komendzie Miejskiej Policji [...], o których wcześniej sygnalizował w notatce służbowej z dnia 10 lutego 2017 r. i żaden organ nie miał prawa wyciągać wobec niego z tego tytułu negatywnych konsekwencji. Zawiadomienie, jakie złożył było bez wątpienia sytuacją niekomfortową dla przełożonych, wobec których wszczęte zostało postępowanie karne, tym niemniej zakończyło się ono umorzeniem postępowania i przełożeni nie ponieśli negatywnych konsekwencji. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, organ II instancji nie zgodził się z zarzutem, jakoby rzeczywiste motywy zwolnienia były zupełnie inne, a zastosowana podstawa zwolnienia - art. 42 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji była tylko "przykrywką" dla prawdziwych intencji organu I instancji.
Komendant Wojewódzki Policji podzielił jednocześnie stanowisko organu I instancji, że długotrwała absencja policjanta spowodowała, iż nie realizował on ustawowych obowiązków, co wpłynęło negatywnie nie tylko na funkcjonowanie i realizowanie zadań służbowych w jednostce organizacyjnej, w której pełnił służbę, ale i działało demotywująco na pozostałych policjantów. Komendant zgodził się tym samym z poglądem zawartym w zaskarżonym rozkazie, że tak długa absencja w służbie, niezależnie od przyczyn, jest w sposób oczywisty sprzeczna z interesem służby. Organ wskazał też, że w sprawie brak jest podstaw do dopuszczenia dokumentów w postaci nagrań i zdjęć oraz innych dowodów złożonych w toku postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową [...] dotyczących sytuacji i warunków panujących w Pomieszczeniu Dla Osób Zatrzymanych [...] oraz wystąpienia Rzecznika Praw Obywatelskich, na okoliczność wskazania zasadności złożonego zawiadomienia, albowiem okoliczności te nie są przesłanką zwolnienia w trybie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji.
Odpowiadając z kolei na zarzut braku odpowiedzi na raport policjanta z dnia 20 lipca 2018 r. (data wpływu do organu - 22 czerwca 2018 r.), zawierający prośbę o wskazanie procedury i dalszego postępowania, Komendant Wojewódzki Policji uznał to za błąd organu I instancji, ale niemający wpływu na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia, z uwagi na oczywiste brzmienie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. W tym zakresie wyjaśnił, że organ działający w granicach i na podstawie prawa nie mógłby wyznaczać stronie procedury działania jeszcze przed wszczęciem postępowania administracyjnego. Jednocześnie organ nie dał wiary, iż policjant nie wiedział, jakie mogą być konsekwencje prawne długotrwałej absencji, a zadane w treści raportu pytanie uznał za próbę obejścia art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji.
Organ odwoławczy stwierdził dodatkowo, że fakt zgłoszenia przez policjanta gotowości do służby, nie wykluczał możliwości zwolnienia go w związku z przebywaniem przez okres przekraczający 12 miesięcy na zwolnieniu lekarskim. Podkreślił, że co prawda Centralna Komisja Lekarska w orzeczeniu z dnia 25 października 2018 r., nr CKL-474-2018/F/POL orzekła, że policjant jest zdolny do służby w Policji z ograniczeniem służby na dotychczas zajmowanym stanowisku, tym niemniej treść orzeczenia wskazuje, że stan chorobowy (zaburzenia depresyjne i lękowe) nie ustąpiły. W dalszym ciągu istnieją u policjanta schorzenia, które były wcześniej postawą udzielania zwolnienia lekarskiego. W ocenie organu, przedłożone orzeczenie komisji lekarskiej wskazujące na zdolność do służby w Policji, nie oznacza, że odpadła podstawa do jego zwolnienia w trybie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji.
Dokonując z kolei analizy dotychczasowego przebiegu służby, organ uznał, że nie zasługuje ono na szczególne uznanie, a tym samym uprzywilejowanie w kontekście zaistniałej, długotrwałej absencji.
Odnosząc się z kolei do pisarskiej twórczości policjanta organ uznał, że pisanie bajek dla dzieci niesie ze sobą niewątpliwie wiele dobrego nie tylko dla czytelników, ale i dla samego autora, tym niemniej najnowsza pozycja książkowa skarżącego pt. "Psy prewencji" nie stawia Policji w dobrym świetle. Jak podkreślił sam autor, jest to opowieść o realiach służby w Policji, w której "ilość absurdów, głupoty, bezmiaru nepotyzmu, ignorancji, braku odpowiedzialności", sprawiła, że ktoś musiał o tym napisać. Zdaniem organu, obraz Policji w oczach społeczeństwa, po przeczytaniu tej książki, będzie negatywny i na pewno zmniejszy jej autorytet i pozytywne postrzeganie, tymczasem z punktu widzenia interesu służby bardzo ważnym jest budowanie zaufania obywateli do Policji. Fakt zaś, że wskazana pozycja została wydana już po zwolnieniu policjanta ze służby, nie oznacza, że organ nie mógł poddać tego aspektu analizie, albowiem Komendant posiada uprawnienie do weryfikowania wszelkich okoliczności mających miejsce w czasie jego procedowania.
Końcowo organ zwrócił uwagę także na aspekt finansowy przebywania policjanta na zwolnieniach lekarskich, wskazując, że Policja jako instytucja państwowa jest finansowana ze Skarbu Państwa, a całkowity koszt przebywania na zwolnieniach lekarskich w okresie służby w garnizonie [...] w latach 2015 - 2018 (od 16 lipca 2015 r. do 31 lipca 2018 r.), wyniósł około 61.378,57 zł. Wynagrodzenie w takiej wysokości policjant pobrał w okresie kiedy nie świadczył służby, zaś jego zadania scedowane były na innych funkcjonariuszy, którzy z racji wykonywania dodatkowych obowiązków otrzymali zwiększone uposażenie. W ocenie organu, jest to bardzo wysoka kwota, znaczne uszczuplająca budżet państwa.
Skargę na powyższe orzeczenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniósł policjant.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu dyscyplinarnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "P.p.s.a.") uznał, że skarga podlegała oddaleniu.
Sąd pierwszej instancji podniósł, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem można zwolnić ze służby policjanta w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Umieszczenie przypadku zwolnienia policjanta ze służby z powodu ponad 12-to miesięcznej absencji w służbie na skutek choroby, wśród fakultatywnych podstaw zwolnienia wymienionych w poszczególnych punktach art. 41 ust. 2 ustawy o Policji, wskazuje na uznaniowy charakter decyzji. Organ ma prawo wyboru (inaczej swobodę wyboru) między pozostawieniem długotrwale chorującego policjanta w służbie, a jego zwolnieniem. Wybór ten nie może być dowolny lecz uzasadniony indywidualnymi okolicznościami danego przypadku. Podjęcie decyzji wymaga rozważenia interesu policjanta i interesu społecznego. W orzecznictwie sądowym, na tle kontroli uznaniowych decyzji o zwolnieniu ze służby policjanta w oparciu o podstawę z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, wypracowane zostały standardy sądowej kontroli tego rodzaju decyzji. Przedmiotem oceny sądu jest wyłącznie zakres dokonanego przez organ uznania, tj. zbadanie czy decyzja o zwolnieniu ze służby została dostatecznie uzasadniona zindywidualizowanymi przesłankami. Sąd, dokonując kontroli legalności decyzji uznaniowej, nie może wkraczać w słuszność dokonanego przez organ wyboru i oceniać celowości zaskarżonego aktu. Kontrola sądowa obejmuje proces wydawania decyzji, tj. spełnienie przez organ wymogów proceduralnych, ustalenie stanu faktycznego jako elementu procedury i wszechstronność oceny istotnych dla rozstrzygnięcia faktów. Kontrola dotyczy jedynie tej części decyzji uznaniowej, która powiązana jest z określonymi i ostrymi kryteriami prawnymi, nie obejmuje zaś tej części rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej. W konsekwencji, w sprawach dotyczących fakultatywnego zwolnienia policjanta ze służby, sądy administracyjne mogą badać, czy decyzja o rozwiązaniu stosunku służbowego nie jest arbitralna lub została podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Nie mogą natomiast wkraczać w kompetencje właściwych organów i przesądzać, czy dany policjant powinien pozostać w gronie funkcjonariuszy Policji. Przepis art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji stanowi z jednej strony niezbędny instrument kształtowania polityki kadrowej w Policji w sposób umożliwiający rozwiązanie stosunku służbowego z policjantem, który długotrwale zaniechał pełnienia służby, z drugiej jednak strony nie może być wykładany w sposób umożliwiający jego nadużycie przez bezzasadną odmowę dopuszczenia policjanta zamierzającego powrócić do służby po długotrwałym zwolnieniu lekarskim do wykonywania obowiązków służbowych, spowodowaną wyłącznie zamiarem zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Dla zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji konieczne jest równoczesne spełnienie trzech przesłanek, które powinny być interpretowane wąsko: zaprzestanie służby, choroba funkcjonariusza powodująca zaprzestanie oraz upływ 12 miesięcy. Przepis powyższy nie różnicuje przyczyn choroby powodujących zaprzestanie świadczenia służby.
W okolicznościach niniejszej sprawy jest bezspornym, że spełnione zostały przesłanki ustawowe z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji do zwolnienia skarżącego ze służby, albowiem absencja skarżącego na służbie, spowodowana chorobą, trwała dłużej niż 12 miesięcy. Ciągła absencja chorobowa skarżącego, wykazana zwolnieniami lekarskimi, trwała od 27 lipca 2017 r. do 31 lipca 2018 r., przy czym, jak wynika z akt sprawy, skarżący poza zwolnieniami lekarskimi, kolejno przedkładanymi do zakładu pracy, dostarczył również zaświadczenie lekarskie wskazujące na rozpoczęcie z dniem 18 czerwca 2018 r. 12-to tygodniowego okresu terapii grupowej w szpitalu, tj. z przewidywanym terminem zakończenia mniej więcej w połowie września 2018 r. W dacie wszczęcia postępowania administracyjnego w kierunku zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, tj. w dniu 30 lipca 2018 r. niewątpliwie upłynął ponad 12 – miesięczny okres nieobecności skarżącego w służbie na skutek choroby.
W przypadku skarżącego nie doszło do skutecznego przerwania 12 – miesięcznego okresu zaprzestania pełnienia służby. Zaprzestanie pełnienia służby przerwać może jedynie skuteczny powrót do służby na zajmowanym stanowisku, co wymaga uzyskania przez funkcjonariusza aktualnego zaświadczenia lekarza medycyny pracy, stwierdzającego brak przeciwskazań do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku. Skarżący do dnia 27 lipca 2018 r., tj. do ostatniego dnia 12-to miesięcznego okresu absencji w służbie, nie stawił się w służbie z właściwym orzeczeniem lekarza medycyny pracy stwierdzającym brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku. Dysponował jedynie orzeczeniem komisji lekarskiej z dnia 25 lipca 2018 r. o uznaniu go zdolnym od służby w Policji z ograniczeniem, ale nie było to orzeczenie prawomocne ani nie mogło zastąpić koniecznego dla dopuszczenia do służby po nieobecności spowodowanej chorobą trwającą powyżej 30 dni, orzeczenia lekarza medycyny pracy o zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku. Jednocześnie skarżący, jak wynika z akt sprawy, gotowość do niezwłocznego podjęcia służby na zajmowanym stanowisku służbowym, wyraził dopiero raportem z dnia 30 lipca 2018 r., tj. już po upływie 12-to miesięcznej absencji w służbie wywołanej chorobą. Orzeczenie lekarza medycyny pracy uprawniające do skutecznego powrotu do służby na zajmowanym stanowisku służbowym po nieobecności spowodowanej chorobą trwającą dłużej niż 30 dni, skarżący uzyskał dopiero 3 sierpnia 2018 r.
Skuteczną przeszkodą dla wszczęcia w dniu 30 lipca 2018 r. postępowania w kierunku zwolnienia skarżącego ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, nie mogły być starania skarżącego o skierowanie go na urlop zdrowotny, zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o Policji, albowiem w dniu 18 lipca 2018 r. Komendant Miejski Policji [...] wycofał skierowanie do komisji lekarskiej mającej orzec o potrzebie udzielenia urlopu zdrowotnego i postępowanie w tym przedmiocie zostało umorzone w całości decyzją komisji lekarskiej z dnia 25 lipca 2018 r., tj. przed wszczęciem postępowania w kontrolowanej sprawie. Powodem wycofania skierowania skarżącego na komisję lekarską mającą orzekać o potrzebie udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia, była nierozstrzygnięta kwestia ogólnej zdolności fizycznej i psychicznej skarżącego do pełnienia służby ze skierowania wystawionego w dniu 5 kwietnia 2018 r. albowiem skarżący poddał się takiemu badaniu dopiero w dniu 25 czerwca 2018 r.
Jak wynika z uzasadnień rozkazów personalnych obu instancji orzekających o zwolnieniu skarżącego ze służby, organ I i II instancji rozważając - w ramach uznania administracyjnego - wybór między zwolnieniem skarżącego ze służby, a pozostawieniem go w służbie, doszedł do wniosku, że dotychczasowy przebieg służby, potwierdzający niestabilność dyspozycyjności skarżącego, nie przemawia za utrzymaniem stosunku służbowego ale za zwolnieniem ze służby dla jej dobra. Zdaniem sądu, taka ocena nie jest dowolna i nie doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego. Organy obu instancji trafnie bowiem zwróciły uwagę, że ostatni 12 – miesięczny okres absencji na służbie z powodu choroby, nie jest jedynym okresem nieświadczenia służby przez skarżącego z powodu choroby. W uzasadnieniach zwraca się uwagę, że od daty podjęcia przez skarżącego służby w Komendzie Miejskiej Policji [...], tj. od 15 lipca 2015 r. nieobecność skarżącego na służbie z powodu choroby miała miejsce wielokrotnie. I tak w 2015 r. wyniosła 81 dni, tj. prawie 3 miesiące, w 2016 r. 110 dni, tj. prawie 4 miesiące, w 2017 r. 158 dni, tj. ponad 5 miesięcy a w 2018 r. 212 dni, tj. 7 miesięcy. Łącznie skarżący nie świadczył służby z powodu choroby (w okresie jej pełnienia w KMP [...]) przez 561 dni, tj. ponad 1,5 roku w okresie służby wynoszącym 3 lata i 2 miesiące (od połowy lipca 2015 r. do 18 września 2018 r., tj. do wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby opatrzonego rygorem natychmiastowej wykonalności). Organ II instancji wskazał na wyraźną tendencję wzrostową przebywania skarżącego na zwolnieniach lekarskich od momentu podjęcia służby w Komendzie Miejskiej Policji [...]. Podkreślił, że całkowity koszt przebywania skarżącego na zwolnieniach lekarskich w okresie służby w garnizonie [...] w latach 2015 – 2018 wyniósł ponad 61 tysięcy złotych. Wynagrodzenie w tej kwocie pobierał skarżący nie świadcząc służby, tj. w sytuacji, gdy jego obowiązki musiały być scedowane na innych funkcjonariuszy, co generowało dodatkowe koszty na podwyższanie kwoty dodatku służbowego zastępującym funkcjonariuszom. Jak stwierdził NSA w wyroku z dnia 3 lutego 2016r., sygn. I OSK 2920/14, prawidłowe wykonywanie zadań oraz sprawne funkcjonowanie całej Policji i poszczególnych jej komórek organizacyjnych utrudnia każda długotrwała nieobecność funkcjonariuszy w służbie. Skutki przedłużającej się absencji chorobowej policjanta dla funkcjonowania Policji i dla interesu społecznego, tożsamego z dobrem formacji, są oczywiste i nie wymagają dowodzenia. Sąd pierwszej instancji w pełni podzielił wniosek przełożonego o konieczności nadania w sprawie, priorytetu potrzebom służby i interesowi służby. Trafnie bowiem organ zwrócił uwagę, że nieobecność funkcjonariusza Policji na służbie zawsze ma negatywny wpływ na funkcjonowanie Policji jako całości, organizację pracy i efektywność działania. Dalsze formalne pozostawienie w służbie policjanta niedyspozycyjnego nie leży w interesie Policji ani w interesie społecznym. W orzecznictwie sądów administracyjnych przypadek częstego i wielokrotnego korzystania przez funkcjonariusza Policji ze zwolnień lekarskich i nieobecności w pracy między innymi z tego powodu, został uznany za samodzielną podstawę do zwolnienia policjanta ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5, tj. zwolnienia z uwagi na ważny interes służby. Obrazuje to, prawomocny wyrok NSA w sprawie I OSK 436/16, wydany na tle zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, funkcjonariuszki Policji, która przez okres 4,5 lat służby nie była obecna w pracy przez 949 dni z powodu własnej choroby. Skoro częsta i długotrwała nieobecność funkcjonariusza Policji na służbie z powodu choroby może samodzielnie uzasadniać jego zwolnienie w oparciu o przesłankę dobra służby, to tym bardziej może stanowić racjonalny argument za potrzebą zwolnienia funkcjonariusza, którego nieobecność w pracy z powodu choroby przekroczyła 12 miesięcy, a okres 12 – miesięcznej ciągłej absencji był poprzedzony wcześniejszymi, wielokrotnymi przerwami w świadczeniu służby ze względu na chorobę.
WSA w Białymstoku nie podzielił zarzutów skargi i wysuniętego w oparciu o postawione zarzuty twierdzenia, że doszło w sprawie do "upozorowania" podstawy zwolnienia skarżącego ze służby, gdyż rzeczywistą przyczyną zwolnienia była "zemsta" przełożonego za działania skarżącego związane z nagłośnieniem niewłaściwych warunków pracy w Ogniwie Pomieszczenia Dla Osób Zatrzymanych (OPDOZ). Pozorność powołanej podstawy prawnej zwolnienia funkcjonariusza policji ze służby może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy okoliczności sprawy wskazują na niemożność wykorzystania tej podstawy prawnej, tj. gdy nie dochodzi do ziszczenia przesłanek materialnoprawnych powołanej podstawy prawnej zwolnienia. W stanie faktycznym sprawy tak nie jest. Ponad dwunastomiesięczne zaprzestanie świadczenia służby przez skarżącego z powodu choroby jest bezdyskusyjnym faktem. Bezdyskusyjna jest również kwestia wcześniejszego korzystania ze skarżącego ze zwolnień lekarskich, skutkująca nieobecnością na służbie i koniecznością cedowania obowiązków i zadań skarżącego na innych funkcjonariuszy. Negatywny wpływ absencji skarżącego na funkcjonowanie OPDOZ opisuje trafnie uzasadnienie decyzji organu II instancji. Funkcjonariusz niepełniący służby:
- dezorganizuje służbę, zakłóca normalny tok działań, rodzi po stronie przełożonych konieczność zapewnienia właściwej realizacji zadań przy dysponowaniu ograniczonym stanem osobowym;
- powoduje konieczność rozłożenia zadań na innych funkcjonariuszy, co spotyka się niejednokrotnie z negatywnym odbiorem i demotywacją pozostających w służbie;
- wpływa na zmniejszenie efektywności działania formacji i spadek mierników, z uwagi na okrojone zasoby ludzkie (etat jest zajęty przez osobę, której faktycznie nie ma na służbie i która nie realizuje zadań).
Wycofanie przez przełożonego w dniu 18 lipca 2018 r. skierowania skarżącego na komisję lekarską dla ustalenia uprawnień do urlopu zdrowotnego, nie może być odbierane jako działanie w celu obejścia prawa. U podstaw bowiem cofnięcia w dniu skierowania skarżącego na komisję lekarską dla ustalenia uprawnień do urlopu zdrowotnego, legła - jak wynika z treści dokumentu - kwestia braku prawomocnego przesądzenia ogólnej zdolności skarżącego do służby w Policji ze skierowania wystawionego w kwietniu 2018 r. Na komisję lekarską mającą ustalić ogólną zdolność skarżącego do służby skarżący stawił się dopiero 25 lipca 2018 r.
Nie zostały, zdaniem Sądu, naruszone w sprawie przepisy procedury administracyjnej dotyczące postępowania dowodowego. W postępowaniu administracyjnym należy bowiem przeprowadzać tylko te dowody, które mają wykazać okoliczności mające znaczenie dla sprawy. Znaczenie dla sprawy okoliczności faktycznych wyznaczają zaś mające zastosowanie przepisy prawa materialnego. Jedynymi przesłankami zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji jest zaprzestanie służby, choroba funkcjonariusza powodująca zaprzestanie służby oraz upływ 12 miesięcy. Te przesłanki w sprawie niniejszej zostały wykazane dowodami z dokumentów. Organ odwoławczy wprawdzie uzupełnił materiał dowodowy o dowody dotyczące udziału skarżącego w sygnalizowaniu nieprawidłowości w Ogniwie Pomieszczenie Dla Osób Zatrzymanych oraz o dowody dotyczące efektu tej sygnalizacji, którymi skarżący dążył do obalenia prawdziwości intencji przełożonego chcąc wykazać, że jest szykanowany za dokonane zawiadomienie organów ścigania o możliwości popełnienia przestępstwa przez przełożonych, ale przeprowadzenie tych dowodów było – zdaniem sądu - zbyteczne z punktu widzenia zastosowanej podstawy prawnej zwolnienia ze służby. Z treści dowodów wynikało, że prokuratorskie postępowanie karne w sprawie przekroczenia przez przełożonych uprawnień służbowych i obowiązków służbowych w zakresie właściwego przystosowania pomieszczeń dla osób zatrzymanych, naruszania praw pracowniczych funkcjonariuszy pełniących służbę w OPDOZ oraz narażenia funkcjonariuszy PDOZ KMP [...] na niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu, zostało umorzone. Z uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika przy tym, że działania skarżącego podjęte w celu poprawy warunków służby i usprawnienia działania jednostki, nie mogły stanowić dla przełożonego podstawy do wyciągnięcia wobec skarżącego jakichkolwiek negatywnych konsekwencji. Sąd z tym stwierdzeniem się zgodził, gdyż sygnalizacja nieprawidłowości w zakładzie pracy jest prawem pracownika, a obowiązkiem pracodawcy jest zapewnienie właściwych warunków pracy. Nie było potrzeby przeprowadzania dodatkowych dowodów, w tym przesłuchiwania świadków i strony wobec wyjaśnienia dowodami z dokumentów spełnienia przesłanek zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Nawiązanie w argumentacji organu II instancji do twórczości literackiej skarżącego również było zbyteczne z punktu widzenia zastosowanej podstawy prawnej zwolnienia, której zastosowanie wymagało jedynie stwierdzenia ponad 12-to miesięcznego okresu zaprzestania służby z powodu choroby.
Sąd pierwszej instancji nie podzielił zarzutu skargi, jakoby skierowanie skarżącego w kwietniu 2018 r. na komisję lekarską dla ustalenia ogólnej zdolności skarżącego do pełnienia służby było dowodem z góry powziętego zamiaru zwolnienia skarżącego w oparciu o podstawę prawną z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Skierowanie było wystawione na długo przed upływem 12 miesięcznego okresu ciągłości absencji w służbie i z jego treści wynikało, że przyczyną potrzeby określenia stanu zdrowia i ogólnej przydatności skarżącego do służby w Policji, był przebieg służby w przeszłości, przerywany nieobecnościami w pracy z powodu choroby oraz charakter przedstawianych zwolnień lekarskich.
W kompletnym i prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu doszło w sposób prawidłowy do ustalenia faktów istotnych dla zastosowanej podstawy zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, prawidłowo oceniono, że doszło do spełnienia przesłanek ustawowych zwolnienia ze służby ze względu na zaprzestanie świadczenia służby przez skarżącego z powodu choroby przez okres przekraczający 12 miesięcy oraz bez przekroczenia granic uznania administracyjnego, po wyważeniu interesu skarżącego i interesu społecznego, nie dopatrzono się przyczyn, dla których należałoby pozostawić skarżącego w służbie z uwagi na dobro służby. Uprawnieniem przełożonego dokonującego wyboru między pozostawieniem w służbie funkcjonariusza o niestabilnej dyspozycyjności a jego zwolnieniem ze służby, jest dokonanie przez przełożonego analizy argumentów za i przeciw i wyprowadzenie oceny zgodnej z interesem służby jako całości.
Za nadaniem rygoru natychmiastowej wykonalności przemawiał interes społeczny rozumiany jako interes służby. Z art. 108 § 1 k.p.a. wynika, że możliwość nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności istnieje w przypadku niezbędności rygoru ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed stratami bądź ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W interesie służby w Policji leży potrzeba sprawnej organizacji pracy poszczególnych jednostek i ogniw. Jakikolwiek brak pewności przełożonego co do pełnej dyspozycyjności funkcjonariusza zaburza planową i sprawną realizację zadań Policji. Fakt, że skarżący stawieniem się do służby przerwał rozpoczęty 18 czerwca 2018r. proces wielotygodniowej terapii szpitalnej w powiązaniu z historią korzystania ze zwolnień lekarskich w przeszłości, uzasadniał decyzję o opatrzeniu rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby rygorem natychmiastowej wykonalności, celem podjęcia działań w kierunku obsadzenia kadrowego OPDOZ stabilną i dyspozycyjną kadrą.
W dniu 19 września 2019 r. skargę kasacyjną na powyższy złożył N.K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie decyzji organu I i II instancji w całości oraz rygoru natychmiastowej wykonalności w całości, jako wydanych z naruszeniem przepisów prawa, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa, według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy w okolicznościach sprawy jego zastosowanie ewidentnie stanowi nadużycie prawa i wykazuje się pozornością, co stanowi rażące naruszenie przepisów prawa i zasady praworządności, wyrażonej w art. 6 k.p.a., gdyż przyczyna jego zastosowania powołana przez organ w decyzji jest pozorna i nie mieści się w granicach uznania administracyjnego, a także wskutek zastosowania powyższego przepisu w sprawie doszło do obejścia przepisów art. 85 ustawy o Policji w związku z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1822), tj. z dnia 9 lutego 2018 r. (Dz.U. z 2018 r. poz. 481), tj. z dnia 1 lutego 2019 r. (Dz.U. z 2019 r. poz. 345) z późn. zmianami) oraz w związku z § 26 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia z dnia 19 września 2014 r. Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie urlopów policjantów (Dz.U. z 2014 r. poz. 1282), zgodnie z którymi policjantowi w służbie stałej można udzielić płatnego urlopu zdrowotnego w celu przeprowadzenia zaleconego leczenia w wymiarze nieprzekraczającym jednorazowo 6 miesięcy, o czym orzeka komisja lekarska, w przypadku gdy funkcjonariusz mimo wykorzystania 12 miesięcy zwolnienia od wykonywania obowiązków służbowych z powodu choroby nie odzyskał zdolności do wykonywania tych obowiązków, a stan jego zdrowia rokuje poprawę w stopniu umożliwiającym dalsze pełnienie służby;
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, z uwagi na nieuwzględnienie okoliczności, że Komendant złożył wniosek o wszczęcie postępowania przeciwko funkcjonariuszowi na podstawie powołanego przepisu jeszcze przed spełnieniem przesłanki upływu okresu 12-miesiecznej absencji chorobowej funkcjonariusza (pismo Komendanta z dnia 27.07.2018 r.), co w konsekwencji wskazuje na jednoznaczne działanie organów wbrew przepisom prawa;
3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 7 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie przy orzekaniu w sprawie, w szczególności, przy ocenie zasadności zastosowania przepisu art. 41 ust 2 pkt 2 ustawy o Policji - interesu społecznego i interesu służby, polegającego na działaniu skarżącego dla interesu służby (dobra służby) i interesu społecznego poprzez sygnalizowanie przez niego nieprawidłowości w funkcjonowaniu jednostki Policji, nieprawidłowości w działaniu przełożonego, które to nieprawidłowości dotyczyły interesu służby i interesu społecznego, bowiem miały znaczenie dla ogółu funkcjonariuszy i warunków, w jakich pełnią służbę, a także dla osób umieszczanych w Pomieszczeniu Dla Osób Zatrzymanych i warunków, w których tam przebywały, które urągały godności człowieka, co spowodowało nieuwzględnienie interesu skarżącego, polegającego na jego ochronie przed odwetem ze strony przełożonych za sygnalizowanie nieprawidłowości w pracy PDOZ [...] i bezczynności Komendanta;
4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 6, art. 7 i art. 8 § 1 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że pozorność powołanej podstawy prawnej zwolnienia funkcjonariusza policji ze służby może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy okoliczności sprawy wskazują na niemożność wykorzystania tej podstawy prawnej, to jest gdy nie dochodzi do ziszczenia przesłanek materialnoprawnych powołanej podstawy prawnej zwolnienia, w sytuacji gdy do pozornego zastosowania przepisów prawa dochodzi także w sytuacji, gdy z punktu widzenia formalnoprawnego zastosowanie przepisu co do zasady jest dopuszczalne, lecz u podstaw jego zastosowania, tj. uznania administracyjnego organu, legły przesłanki obiektywnie nieuzasadnione do jego zastosowania, co miało miejsce w sprawie, gdyż rzeczywistą przyczyną zastosowania tego przepisu przez organy orzekające, było sygnalizowanie przez skarżącego nieprawidłowości w zachowaniu Komendanta i warunków panujących w PDOZ, co nie może być uznane za obiektywną przesłankę, mieszczącą się w granicach uznania administracyjnego, do zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, gdyż jest to działanie organu sprzeczne z interesem społecznym, interesem służby i interesem policjanta, sygnalizującego naruszenia;
5. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez zaniedbanie obowiązku wyczerpującego zebrania i analizy całości materiału dowodowego i dokonanie dowolnej oceny zebranych w sprawie dowodów, a w szczególności, poprzez:
✓ nieuwzględnienie przy dokonywaniu oceny faktu, że Komendant wniosek o wszczęcie postępowania o zwolnienie skarżącego ze służby złożył w dniu 27 lipca 2018 r., czyli jeszcze przed upływem 12-miesięcznego okresu absencji chorobowej (gdyż za koniec okresu uważa się koniec dnia), co wprost wskazuje na istnienie zamiaru zwolnienia funkcjonariusza w trybie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, jeszcze terminem spełnienia przesłanek wynikających z tegoż przepisu, co w ramach adekwatnego związku przyczynowego wykazuje, że przyczyną zwolnienia nie była w rzeczywistości absencja chorobowa, a inna przyczyna, mianowicie, sygnalizowanie przez podwładnego funkcjonariusza nieprawidłowości w funkcjonowaniu jednostki Policji;
✓ niewskazanie dlaczego dano wiarę wszystkim twierdzeniom przełożonego (organu I instancji), także nieprawdziwym (np. że nie było postępowania dyscyplinarnego wszczętego przeciwko skarżącemu, że nie było żadnych pism, rozmów w sprawie poprawy warunków w PDOZ), dlaczego oczywiste naruszenia prawa przez przełożonego zostały zlekceważone (brak odpowiedzi na raport skarżącego, nieewidencjonowanie notatek służbowych i pism składanych przez podwładnego i brak odpowiedzi na nie), dlaczego nie dano wiary wyjaśnieniom skarżącego, nie dając możliwości złożenia skarżącemu wyjaśnień w ramach przesłuchania;
✓ dokonanie dowolnych ustaleń z pominięciem dowodów w zakresie rzeczywistej przyczyny zwolnienia skarżącego ze służby, poprzez błędne ustalenie, że tylko skarżący został zwolniony ze służby spośród osób składających zawiadomienie o przestępstwie, w sytuacji gdy inni policjanci, także byli szykanowani przez przełożonego, jeden z policjantów został zwolniony ze służby, w stosunku do kolejnego zostało wszczęte postępowanie dyscyplinarne całkowicie bezzasadnie i zawieszono go w pełnieniu służby.
6. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 8 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie przez Sąd pierwszej instancji naruszenia przez organy obu instancji zasady bezstronności działania, gdyż z okoliczności sprawy wynika wybiórcze przeprowadzanie dowodów przez ograny, co świadczy o stronniczym działaniu organów obu instancji;
7. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 78 i art. 86 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez błędne twierdzenie Sądu pierwszej instancji, że nie mają znaczenia w sprawie dowody z przesłuchania skarżącego oraz świadków, dowody z dokumentów, mimo złożonych przez stronę wniosków dowodowych, wykazujące na rozmowy z Komendantem na temat rzeczywistych przyczyn zwolnienia ze służby i podobnego traktowania, jak skarżącego innych funkcjonariuszy, którzy sygnalizowali nieprawidłowości w działaniu Komendanta i PDOZ Rzecznikowi Praw Obywatelskich i organom prokuratury, celem wykazania pozorności podstawy prawnej zwolnienia skarżącego ze służby, co uniemożliwiło skarżącemu w sposób faktyczny udział w postępowaniu wyjaśniającym poprzez przeprowadzenie wnioskowanych przez niego dowodów, celem wykazania pozorności działania organu, co jednocześnie narusza zasadę działania organów na podstawie przepisów prawa w zakresie prowadzania postępowania administracyjnego i wyjaśniania istotnych okoliczności faktycznych i prawnych stronie, stania na straży praworządności i wiodącej zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, co miało istotny wpływ na treść wydanego orzeczenia w sprawie;
8. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 108 § 1 k.p.a., poprzez bezpodstawne uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności było zasadne, w sytuacji gdy żaden z organów nie wykazał, aby zachodziły jakiekolwiek wyjątkowe okoliczności do nadania tego rygoru, a powołany przez organy i Sąd interes społeczny i interes służby, polegający na potrzebie zastąpienia skarżącego innym funkcjonariuszem, nie przemawiały za zastosowaniem tego przepisu, bowiem skarżący pełnił czynnie służbę w czasie wydania decyzji i nie było potrzeby w tym czasie zastępowania go innym funkcjonariuszem; zastąpienie skarżącego innym funkcjonariuszem mogło nastąpić po wydaniu decyzji ostatecznej przez organ, bez potrzeby nadawania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, - które to naruszenia mogły mieć wpływ na treść wydanego orzeczenia w sprawie, bowiem gdyby doszło do prawidłowego zebrania całości materiału dowodowego sprawy i wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy i dokonano bezstronnej swobodnej oceny całokształtu materiału dowodowego sprawy, Sąd i organy doszłyby do odmiennych twierdzeń i wniosków, a tym samym zostałoby ustalone, że rzeczywista przyczyna zwolnienia skarżącego ze służby dotyczyła jego udziału w interwencji Rzecznika Praw Obywatelskich i złożeniu zawiadomienia do prokuratury przeciwko przełożonym w sprawie panujących warunków w PDOZ oraz że zwolnienie skarżącego było zaplanowane jeszcze przed upływem okresu 12 miesięcy absencji chorobowej, że organ podejmował wcześniejsze inne próby zwolnienia skarżącego ze służby (wskutek bezpodstawnie wszczętego postępowania dyscyplinarnego, którego to wniosku nie uwzględnił rzecznik dyscyplinarny). Tym samym jednoznacznym byłoby ustalenie, że zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji przez organy nosi cechy pozorności działania organu, celem ukrycia faktycznej przyczyny chęci zwolnienia funkcjonariusza z jednostki Policji, z uwagi na sygnalizowanie przez niego nieprawidłowości w działaniach Komendanta, działania PDOZ i panujących w nim warunkach. Powyższe ustalenia jednoznacznie wykazałyby arbitralność organu przy wydawaniu decyzji, działanie organu poza granicami uznania administracyjnego, co czyni wydaną decyzję sprzeczną z prawem i podlegającą uchyleniu w całości, jako godzącą w zasadę praworządności, w interes służby i interes społeczny, a także w zasadę pogłębiania zaufania obywateli w działanie władzy publicznej.
W dniu 20 września 2019 r. skargę kasacyjną na powyższy wyrok wywiódł Rzecznik Praw Obywatelskich, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji w zw. z art. 225 k.p.a., art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.) i art. 63 Konstytucji RP, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie polegające na przyjęciu, że w okolicznościach niniejszej sprawy wyłącznymi przesłankami zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji są przesłanki w postaci zaprzestania służby, choroby funkcjonariusza powodującej zaprzestanie służby oraz upływ 12 miesięcy.
Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie powstaje wątpliwość czy zwolnienie ze służby skarżącego nie jest skutkiem sygnalizowania nieprawidłowości w służbie i czy w interesie publicznym nie pozostaje ocena okoliczności i ustalenie związku przyczynowego (również czasowego) pomiędzy informowaniem o nieprawidłowościach a odwetem, a w konsekwencji ustalenie właściwych proporcji pomiędzy interesem publicznym a interesem jednostki. W najbardziej rozwiniętym pod tym względem systemie amerykańskim, ochrona przed odwetem obejmuje każde działanie/zaniechanie/groźbę przeciwko sygnaliście, którego skutkiem jest (lub potencjalnie może być) jego pozycja/służba w Siłach Zbrojnych. Przez niekorzystne działanie należy rozumieć: niekorzystną ocenę/opinię służbową żołnierza sygnalisty, upomnienie, reprymenda, krytyka (sformalizowana), zwolnienie z tego powodu, przeniesienie na inne stanowisko, zwolnienie z dowodzenia, powrót do wcześniej wykonywanych obowiązków służbowych, odsunięcie od wykonywanych obowiązków, usunięcie z promocji, szkolenia, ograniczenie poziomu dostępu, administracyjne obniżenie stanowiska lub uposażenia, niekorzystna zmiana kwalifikacji (specjalizacji) wojskowej, kierowanie na komisje lekarską (np. w celu sprawdzenia przydatności do służby). Zaniechanie odnosi się do: ewaluacji (opiniowanie służbowe), awansu, nagród, szkoleń, delegowania, przeniesienia, zgody na podnoszenie kwalifikacji (np. zwolnienia z zajęć służbowych w czasie nauki). Groźby odwetu mogą dotyczyć zniszczenia kariery z uwagi na sformułowanie skargi/przygotowanie do sformułowania skargi (np. negatywna opinia). Powyższy katalog nie jest zamknięty i każde zachowanie należy oceniać indywidualnie. W określonych okolicznościach postrzeganie (typowanie) kogoś, jako sygnalistę może powodować odwet. Istotne znaczenie ma także bliski związek czasowy pomiędzy skargą a odwetem. Należy także sprawdzić czy przełożony (bądź inna osoba opisana w skardze) ma motyw dla podjęcia czynności odwetowych. Innymi słowy czy ktoś znajdujący się w "podobnej sytuacji" co skarżący był odbiorcą zachowań odwetowych. Standard dowodowy - przy wyjaśnianiu sprawy oznacza, że stopień prawdziwości dowodu sygnalisty w kontekście całości raportu jest wystarczający do oceny, że wskazane w skardze fakty są bardziej prawdziwe niż nieprawdziwe. Jak wskazuje Rada Europy oraz Komisja Europejska odwet na sygnaliście działa demotywująco na inne osoby będące świadkami naruszeń. Inni policjanci, widząc co spotyka skarżącego informującego o nieprawidłowościach mogą pozostawać biernymi na naruszenia praw i wolności obywatelskich przez swoje środowisko. Zgłoszenie nieprawidłowości nie tylko pozwala na ich naprawienie, ale również na uniknięcie strat i szkód w przyszłości. Nawet jeżeli sygnalista uważa, że opisany przez niego problem jest poważny, to może nie mieć wiedzy (rzadko kiedy ma) na temat całości problemu. Jest to istotne z punktu widzenia wyjaśniania sprawy. Może okazać się bowiem, że sygnalista się mylił. Ochrona sygnalisty nie powinna zostać utracona w takich okolicznościach. Wyjaśnienie zarzutów obejmuje badanie skargi. W tym zakresie charakteryzuje się przedmiot skargi, do kogo oraz kiedy została skierowana. Przy ocenie zachowań odwetowych bierze się pod uwagę czas odwetu, kto się go dopuścił, kto brał udział przy podejmowaniu decyzji np. personalnych wobec sygnalisty (jak była ich rola rekomendacja, zatwierdzenie, wpływanie), jaka była rola kierownika jednostki organizacyjnej w tym zakresie, czy wiedział o działaniach/zaniechaniach podejmowanych wobec sygnalisty. Wreszcie przy ustalaniu związku przyczynowego należy wyjaśnić, dlaczego sygnalista uważa, że zachowanie było odwetem. Jaki motyw ma kierownik jednostki organizacyjnej w prowadzeniu odwetu przeciw sygnaliście, jakie było uzasadnienie czy sygnalista uczynił to co było powodem podjęcia wobec niego działań/zaniechań/gróźb odwetowych. W sprawie, w interesie publicznym pozostawało ujawnienie nieprawidłowości w działaniu Pomieszczenia Dla Osób Zatrzymanych Komendy Miejskiej Policji [...] (od 1 kwietnia 2015 r. jest pomieszczeniem regionalnym), z pobytu którego rocznie korzysta przeszło 2500 osób (w załączeniu materiały z czynności wyjaśniających Rzecznika Praw Obywatelskich w tej sprawie). Z relacji autora skargi do RPO wynikało, że przełożeni byli wielokrotnie informowani o konieczności prania/czyszczenia/dezynfekcji/wymiany wydawanych osadzonym materacy, poduszek, dresów i innych elementów wyposażenia. W jego ocenie, w jednostce istniał niepisany zakaz Komendanta miejskiego oddawania do prania poduszek i materacy ze względu na wysokie koszty takiej usługi, pod groźbą pokrycia tych wydatków z własnych środków. Kierownictwo ignorowało raporty funkcjonariuszy PDOZ. Zdaniem policjanta, przełożeni uważali, że "zatrzymani są tutaj za karę i zasługują na takie warunki, nie ma potrzeby robić im dobrze". Materace i poduszki były przesiąknięte różnymi wydzielinami biologicznymi. Wydając materace i poduszki osadzonym funkcjonariusze ostrzegali, że nie były one prane. Na choroby narażeni byli także policjanci pełniący służbę w PDOZ, z uwagi na bezpośredni kontakt z ww. przedmiotami. Wniosek skierowany do Rzecznika Praw Obywatelskich stanowił jeden z kilku (np. Państwowa Inspekcja Sanitarna MSWiA) uruchomionych postępowań zmierzających do usunięcia istniejących nieprawidłowości w PDOZ, w którym służbę pełnili sygnaliści (w tym skarżący). Zauważenia wymaga, że N. K. pismem z 10 lutego 2017 r. zwracał się drogą służbową do właściwych przełożonych w sprawie warunków służby w PDOZ. Z rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Białymstoku z dnia 18 marca 2019 r., nr 391/2019 wynika, że bieg notatki służbowej skarżącego został zatrzymany na Wydziale Prezydialnym, Kadr i Doskonalenia Zawodowego KMP [...]. Kolejne notatki służbowe trafiały do przełożonych w Komendzie Miejskiej Policji [...] (4, 10 i 12 maja i 23 października 2017 r.) oraz w Komendzie Wojewódzkiej Policji w Białymstoku (6 i 12 maja 2017 r.). W dniach 17-20 maja 2017 r. oraz w dniu 24 października 2017 r. (kontrola sprawdzająca) przeprowadzona została kontrola Państwowej Inspekcji Sanitarnej MSWiA (PIS MSWiA). 25-26 maja 2017 r. odbyło się sprawdzenie doraźne PDOZ realizowane przez Wydział Konwojowy KWP. Sprawdzenie ujawniło szereg uchybień w służbie funkcjonariuszy PDOZ. We wnioskach m.in. zalecano dokonanie przeglądu monitoringu, wzmocnienie nadzoru służbowego nad funkcjonariuszami PDOZ, rozważenie skierowania policjantów na kurs specjalistyczny, poprawienie dostępności regulaminu dla osadzonych, wyznaczenia miejsca przechowywania legitymacji służbowej, znaku identyfikacji indywidualnej i telefonów komórkowych funkcjonariuszy. We wnioskach nie było uwag co do stanu sanitarnego pomieszczeń ani wyposażenia. Następnie w dniach 25-27 października 2017 r. przez przedstawiciela RPO przeprowadzona została kontrola przestrzegania praw i wolności obywatelskich funkcjonariuszy KMP [...]. Faktem także jest, że materace, dresy, poszewki, prześcieradła poszwy na koce, koce i ręczniki zostały ostatecznie wydane. Miało to miejsce przed skierowaniem przez Rzecznika wystąpienia do Komendanta Głównego Policji (13.04.2018) wskazującego nieprawidłowości w PDOZ (które zostały w międzyczasie usunięte). Z powyższego wynika, że podejmowane przez policjantów działania w efekcie - doprowadziły do wyeliminowania nieprawidłowości w PDOZ. W następstwie tych okoliczności wobec wszystkich policjantów PDOZ KMP [...] informujących o nieprawidłowościach podjęto działania zmierzające do zwolnienia ze służby w Policji (wszczęto postępowanie w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji, postępowanie w toku) lub zwolniono z Policji (ze względu na ważny interes służby - policjant sformułował skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - postępowanie w toku). W ocenie Rzecznika, w niniejszej sprawie przy badaniu interesu publicznego przemawiającego za zwolnieniem policjanta ze służby w trybie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji interes służby należy skonfrontować z ujawnionymi nieprawidłowościami (ochrona zdrowia) a także gwarancjami i standardami ochrony wynikającymi z Konstytucji (art. 63 Konstytucji RP) ratyfikowanej umowy międzynarodowej (art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności) i ustawy (art. 225 k.p.a.). W świetle powyższych rozważań, w ocenie Rzecznika Praw Obywatelskich, w przeprowadzonym przez WSA w Białymstoku postępowaniu doszło do wadliwości związanych z ustaleniem stanu faktycznego, a także w konsekwencji pominięcia interesu publicznego i nieprawidłowym sformułowaniem uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonego wyroku. Wadliwości te uzasadniają uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji, bowiem mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także uzasadniają wniosek o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Białymstoku.
W odpowiedzi na skargi kasacyjne organ wniósł o ich oddalenie jako bezzasadnych oraz zasądzenie kosztów postępowania w obu instancjach, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki określone w § 2 art. 183 P.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Należy zatem wskazać konkretne przepisy prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd i zamieścić uzasadnienie podstawy kasacyjnej, czyli uzasadnić uchybienia zarzucane sądowi. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych polega na wykazaniu przez autora skargi kasacyjnej, że stawiane przez niego zarzuty mają usprawiedliwioną podstawę i zasługują na uwzględnienie. Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż sąd stosując przepis popełnił błąd w subsumcji czyli, że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi ponadto w uzasadnieniu, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia bądź jak powinien być stosowany konkretny przepis prawa ze względu na stan faktyczny sprawy, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu - dlaczego powinien być zastosowany. Uzasadniając zaś naruszenie przepisów postępowania wykazać należy, że uchybienie im mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna nieodpowiadająca powyższym wymaganiom uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności.
W rozpoznawanej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej skarżącego obejmują zarówno naruszenie przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego.
W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegały zarzuty naruszenia przepisów postępowania, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy, możliwe jest badanie zasadności zarzutów naruszenia prawa materialnego.
Pierwszy zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 7 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie przy orzekaniu w sprawie, w szczególności, przy ocenie zasadności zastosowania art. 41 ust 2 pkt 2 ustawy o Policji jest błędnie skonstruowany. Sąd pierwszej instancji w ogóle nie oceniał w sprawie zastosowania przez organy Policji ww. przepisu prawa materialnego, ponieważ funkcjonariusz został zwolniony na podstawie 41 ust 2 pkt 7 ustawy o Policji, tj. z powodu upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, a nie z powodu określonego w art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy o Policji tj. skazania policjanta prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe inne niż przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego.
Jako nieuprawniony należy uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 6, art. 7, art. 8 § 1 k.p.a., poprzez uznanie, że pozorność podstawy prawnej zwolnienia funkcjonariusza policji ze służby może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy okoliczności sprawy wskazują na niemożność wykorzystania tej podstawy prawnej, tj. gdy nie dochodzi do ziszczenia przesłanek materialnoprawnych powołanej podstawy prawnej zwolnienia. Wskazać w tym miejscu należy, że zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że w sprawie zaistniały przesłanki do zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 42 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. W sprawie, co nie jest kwestionowane, spełnione zostały trzy przesłanki pozwalające na zastosowanie tego przepisu: funkcjonariusz zaprzestał służby, zaprzestanie to było spowodowane jego chorobą i okres absencji wyniósł 12 miesięcy. Organ mógł zatem w sytuacji, w której uznał, że w sprawie występują te przesłanki wydać decyzję o zwolnieniu policjanta ze służby.
WSA w Białymstoku nie naruszył również art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 78 i art. 86 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a. W tym bowiem zakresie Sąd pierwszej instancji nie pominął przestawionych przez skarżącego dowodów, ale uznał, że nie mają one znaczenia w rozpoznawanej sprawie, co znalazło wyraz w treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Natomiast odmienna od skarżącego ocena dowodów nie oznacza, że wojewódzki sąd administracyjny naruszył wskazane przepisy.
Nie można również uznać za skuteczny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w związku z art. 108 § 1 k.p.a., poprzez bezpodstawne uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności było zasadne. W tym bowiem zakresie WSA w Białymstoku słusznie wskazał, że organ I instancji miał podstawy do zastawania wobec policjanta art. 108 § 1 k.p.a., ponieważ ze względu na dobro służby należało jak najszybciej zwolnić zajmowany przez skarżącego kasacyjnie etat policyjny i na jego miejsce przyjąć osobę, która wykonywałaby zadania służbowe. Oczywistym jest bowiem, że długotrwała absencja funkcjonariusza dezorganizowała pracę jednostki, w której pełnił on służbę, stąd należało zrobić wszystko, aby jak najszybciej doprowadzić do sytuacji, gdy jednostka będzie mogła w pełnym składzie osobowym wykonywać powierzone jej zadania.
Za uzasadnione należy natomiast uznać zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez zaniedbanie obowiązku wyczerpującego zebrania i analizy całości materiału dowodowego oraz niedostrzeżenia wybiórczego przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organy. W sprawie skarżący kasacyjnie raportem z dnia 20 czerwca 2018 r. zwrócił się do Komendanta Miejskiego Policji [...] o skierowanie go na badania do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej [...] w związku z koniecznością podjęcia przez niego urlopu zdrowotnego, zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o Policji. Następnie Komendant Miejski Policji w dniu 26 czerwca 2018 r. skierował skarżącego kasacyjnie na badania, celem wydania orzeczenia o potrzebie udzielenia urlopu zdrowotnego funkcjonariuszowi, po czym organ cofnął powyższe skierowanie, ponieważ skarżący kasacyjnie od 27 lipca 2017 r. do dnia cofnięcia skierowania przebywał nieprzerwanie na zwolnieniach lekarskich. W związku z czym w dniu 16 kwietnia 2018 r. wystąpiono do RKL z wnioskiem o ustalenie stanu zdrowia oraz ustalenie zdolności fizycznej i psychicznej funkcjonariusza do służby. W takiej sytuacji RKL, decyzją z dnia 25 lipca 2018 r., nr PRKLBi-710-34/2018/D, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w związku z ustawą z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1822, dalej: "ustawa o komisjach lekarskich") umorzyła postępowanie w sprawie orzeczenia o potrzebie udzielania urlopu zdrowotnego policjantowi w całości. Centralna Komisja Lekarska decyzją z dnia 28 sierpnia 2018 r., nr 30/2018, po rozpoznaniu odwołania skarżącego, utrzymała w mocy powyższą decyzję RKL.
Zdaniem WSA w Białymstoku, takie działanie organów nie było przeszkodą dla wszczęcia postępowania o zwolnienie ze służby N.K. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, ponieważ powodem cofnięcia przez przełożonego skierowania na komisje lekarską była nierozstrzygnięta kwestia ogólnej zdolności skarżącego kasacyjne do pełnienia służby. Należy jednak wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 stycznia 2023 r., sygn. akt III OSK 1589/21 uchylił wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 marca 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 2033/18 oddalający skargę policjanta na decyzję Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia 28 sierpnia 2018 r., nr 30/2018 oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi do spraw wewnętrznych [...] z dnia 25 lipca 2018 r., nr [...], uznając, że nie było dopuszczalne wycofanie przez Komendanta Miejskiego Policji [...] wniosku o skierowanie na komisję w celu wydania orzeczenia o potrzebnie udzielenia urlopu zdrowotnego. Oznacza to zatem, że postępowanie przed komisją lekarską w sprawie skierowania skarżącego na urlop zdrowotny się nie zakończyło. Sąd pierwszej instancji powinien zatem odnieść się do tego faktu i ponownie dokonać oceny całości sprawy biorąc pod uwagę stanowisko NSA wyrażone ww. wyroku z dnia 27 stycznia 2023 r.
Zasadność powyższych zarzutów skargi kasacyjnej skutkować musiała uchyleniem zaskarżonego wyroku w całości, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a.
Wobec tego, że zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty okazały się zasadne, brak było podstaw do dokonywania oceny zasadności naruszenia przepisów prawa materialnego (por. wyroki NSA z dnia 22 maja 2007 r., sygn. akt I GSK 1828/06 oraz z dnia 27 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1977/15).
Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, uznał, że skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i na zasadzie art. 185 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w pkt. 1 wyroku.
Odnosząc się do skargi kasacyjnej Rzecznika Praw Obywatelskich wskazać należy, że nie można podzielić zwartego w niej stanowiska, że w sytuacji w której funkcjonariusz skutecznie jako tzw. "sygnalista" poinformował o nieprawidłowościach w formacji - interes publiczny powinien być skonfrontowany z ujawnionymi błędami. Takie rozumowanie w istocie oznaczałoby, że zawsze "sygnalista" może korzystać ze swoistego "immunitetu", który nie pozwalałby na jego skuteczne zwolnienie, nawet w sytuacji, gdy niewątpliwie wystąpią przesłanki do zwolnienia funkcjonariusza. Należy podkreślić, że choć oczywiście wskazane w skardze kasacyjnej RPO orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka zabrania karania osób informujących o nieprawidłowościach w instytucjach publicznych, to jednak ustawa o Policji, ani inne ustawy pragmatyczne nie przewidują szczególnej ochrony "sygnalisty". Tak więc, jeżeli istnieją uzasadnione przesłanki do zwolnienia osoby, która poinformowała o nieprawidłowościach i nie budzi wątpliwości, że powody zwolnienia nie mają związku z działalnością funkcjonariusza jako "sygnalisty" - organ jest uprawniony do wydania decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza na podstawie jednej z przesłanek określonych w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji.
W rozpoznawanej sprawie skoro organ uznał, że policjant może być zwolniony, ponieważ upłynęło 12 miesięcy od dnia zaprzestania przez niego służby z powodu choroby, a interes służby, który w formacjach zmilitaryzowanych przeważa nad interesem indywidualnym, wymaga zwolnienia go na podstawie art. 42 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, to mógł wydać decyzję o zwolnieniu ze służby.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną Rzecznika Praw Obywatelskich jako niezasadną, o czym orzeczono jak w pkt. 2 wyroku.
O kosztach postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w pkt. 3 wyroku, na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2018 r. poz. 235 ze zm.). Koszty te wynoszą 240 złote. Na koszty te składają się wyłącznie koszty wynagrodzenia dla pełnomocnika skarżącego kasacyjnie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej (240 zł). Skarżącemu kasacyjnie nie przysługuje natomiast zwrot kosztów sądowych, bowiem na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. d P.p.s.a., zwolniony jest od ich ponoszenia.