III OSK 2001/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą kwalifikacji zużytych opon jako odpadów, potwierdzając, że nawet przedmioty z potencjałem gospodarczym mogą być uznane za odpady, jeśli ich posiadacz zamierza się ich pozbyć.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez spółkę "P." Sp. j. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił jej skargi na decyzję SKO nakazującą usunięcie opon stanowiących odpady. Spółka zarzucała naruszenie przepisów k.p.a. oraz ustawy o odpadach, twierdząc, że opony są pełnowartościowym towarem, a nie odpadem. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że zużyte opony, nawet te z potencjałem gospodarczym (np. do bieżnikowania), mogą być uznane za odpady, jeśli ich posiadacz zamierza się ich pozbyć lub jest do tego zobowiązany, a ich magazynowanie odbywa się w miejscu do tego nieprzeznaczonym.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki "P." Sp. j. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który utrzymał w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nakazującą usunięcie opon stanowiących odpady. Skarżąca spółka podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (k.p.a.) oraz ustawy o odpadach, argumentując, że posiadane przez nią opony są pełnowartościowym towarem, a nie odpadem, i kwestionując sposób zebrania i oceny materiału dowodowego przez organy administracji oraz sąd pierwszej instancji. Spółka zarzucała m.in. błędne ustalenie stanu faktycznego, naruszenie zasady dwuinstancyjności oraz nieprawidłowe zastosowanie art. 26 ust. 1 ustawy o odpadach. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że definicja odpadu zawarta w ustawie o odpadach, implementująca dyrektywę unijną, jest szeroka i obejmuje każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz się pozbywa, zamierza się pozbyć lub do czego pozbycia się jest obowiązany. Sąd wyjaśnił, że pojęcie 'pozbycia się' należy interpretować szeroko, uwzględniając cel ochrony środowiska i zdrowia ludzkiego, a nie tylko w rozumieniu kodeksu cywilnego jako porzucenia. Sąd wskazał, że nawet przedmioty posiadające wartość handlową lub nadające się do recyklingu czy ponownego wykorzystania (jak zużyte opony do bieżnikowania) mogą być uznane za odpady, jeśli ich posiadacz zamierza się ich pozbyć lub magazynuje je w miejscu do tego nieprzeznaczonym, bez odpowiedniego pozwolenia. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a., uznając, że organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a organ odwoławczy nie miał obowiązku przeprowadzania nowego postępowania dowodowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, zużyte opony, nawet te z potencjałem gospodarczym, mogą być uznane za odpady, jeśli ich posiadacz się ich pozbywa, zamierza się pozbyć lub jest do tego zobowiązany, a ich magazynowanie odbywa się w miejscu do tego nieprzeznaczonym.
Uzasadnienie
Ustawa o odpadach implementuje dyrektywę unijną, definiując odpady szeroko jako każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz się pozbywa. Pojęcie 'pozbycia się' należy interpretować szeroko, uwzględniając cel ochrony środowiska i zdrowia. Nawet przedmioty z wartością handlową lub nadające się do recyklingu mogą być odpadami, jeśli ich posiadacz zamierza się ich pozbyć lub magazynuje je nielegalnie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.o.p. art. 26 § 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania. Dotyczy to przedmiotów stanowiących odpady.
u.o.p. art. 3 § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Przez odpady rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do oceny mocy dowodowej poszczególnych środków dowodowych i na tej podstawie ustalenia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 15
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
ustawa COVID-19 art. 15 zzs4 § 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zużyte opony, nawet z potencjałem gospodarczym, mogą być uznane za odpady, jeśli ich posiadacz zamierza się ich pozbyć lub magazynuje je w miejscu do tego nieprzeznaczonym. Organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a organ odwoławczy nie naruszył zasady dwuinstancyjności, nie przeprowadzając nowego postępowania dowodowego. Protokół kontroli Inspektora Ochrony Środowiska może stanowić dowód w sprawie.
Odrzucone argumenty
Opony są pełnowartościowym towarem, a nie odpadem. Naruszenie przepisów k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i niekompletny materiał dowodowy. Naruszenie zasady dwuinstancyjności przez organ odwoławczy. Błędne zastosowanie art. 26 ust. 1 ustawy o odpadach. Brak znaczenia opinii Ministerstwa Środowiska dla rozstrzygnięcia sprawy.
Godne uwagi sformułowania
pojęcie 'pozbyć się' należy interpretować szeroko, uwzględniając cel ochrony środowiska i zdrowia nawet przedmioty posiadające wartość handlową lub nadające się do recyklingu mogą być uznane za odpady organ odwoławczy nie jest zobligowany do gromadzenia materiału dowodowego jeśli uzna, że materiał dowody jest zgromadzony w całości i to w sposób wyczerpujący
Skład orzekający
Piotr Korzeniowski
przewodniczący
Teresa Zyglewska
sprawozdawca
Maciej Kobak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kwalifikacja zużytych opon jako odpadów, interpretacja pojęcia 'pozbywania się' odpadów, zasada dwuinstancyjności w postępowaniu administracyjnosądowym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji magazynowania opon w miejscu do tego nieprzeznaczonym, bez odpowiedniego pozwolenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu utylizacji zużytych opon i ich kwalifikacji prawnej, co ma znaczenie praktyczne dla wielu przedsiębiorców i obywateli. Interpretacja pojęcia 'odpadu' jest kluczowa.
“Czy stare opony na Twojej posesji to już śmieci? NSA wyjaśnia!”
Sektor
przemysł motoryzacyjny
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 2001/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2022-11-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-01-04 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Maciej Kobak Piotr Korzeniowski /przewodniczący/ Teresa Zyglewska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6135 Odpady Hasła tematyczne Odpady Sygn. powiązane II OSK 3460/19 - Postanowienie NSA z 2019-11-26 II SA/Kr 589/19 - Wyrok WSA w Krakowie z 2019-07-03 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 21 art. 26 ust. 1 Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędzia del. WSA Maciej Kobak po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej "P." Sp. j. A. i P. B. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 589/19 w sprawie ze skargi "P." Sp. j. A. i P. B. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z 27 marca 2019 r., znak: SKO-OŚ-4170-2/19 w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 3 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 589/19, oddalił skargi "P." Spółka Jawna A. i P.B. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 27 marca 2019 r. nr SKO-OŚ-4170-2/19 w przedmiocie nakazu usunięcia opon stanowiących odpady. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się Skarżąca Spółka i w skardze kasacyjnej zarzuciła mu naruszenie: I. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2017, poz. 1257 ze zm., dalej jako k.p.a.), poprzez błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, iż orzekające w sprawie organy administracji w sposób całościowy zgromadziły i rozpatrzyły materiał dowodowy, co miało umożliwić poprawne ustalenie stanu faktycznego niniejszej sprawy, podczas gdy zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji wydały rozstrzygnięcia w oparciu o niekompletny oraz w pozostałym zakresie błędnie oceniony materiał dowodowy, co skutkowało ustaleniem błędnego stanu faktycznego niniejszej sprawy; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 15 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że Organ II instancji w sposób merytoryczny rozpoznał niniejszą sprawę, podczas gdy naruszenie zasady dwuinstancyjności stanowi naruszenie przepisów prawa uzasadniających wyeliminowanie z obrotu prawnego wadliwej decyzji, a co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. II. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., zaś naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz. U. 2018, poz. 992, dalej jako u.o.p.), poprzez nieprawidłowe zastosowanie i błędne przyjęcie, iż opony znajdujące się na terenie działki nr [...] przy ul. P. w G. stanowią odpady, podczas gdy przedmiotowe opony są pełnowartościowym towarem nabywanym jako produkt w ramach prowadzonej przez Skarżącą działalności gospodarczej. Wobec powyższego Skarżąca kasacyjnie wniosła (w oparciu o art. 188 w z art. 145 § 1 i § 3 w zw. z 193 p.p.s.a) o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia Sądu I instancji oraz zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu wraz z poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta Gorlice z dnia 26 listopada 2018 r. oraz o umorzenie w całości postępowania administracyjnego. W przypadku nieuwzględnienia powyższego, strona (w oparciu o art. 185 § 1 p.p.s.a.), wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia Sądu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez ten Sąd. Jednocześnie Skarżąca wniosła, o rozpoznanie niniejszej skargi kasacyjnej na rozprawie oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Strona wskazała, że Sąd I instancji oddalając jej skargę zaakceptował fakt naruszenia przez organy zasady prawdy materialnej, a więc brak całościowego wyjaśnienia wszystkich okoliczności niniejszej sprawy (tj. doszło do nietrafnie niezauważonego przez WSA w Krakowie naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a.). Zdaniem strony postępowanie dowodowe zostało niedopuszczalnie oparte na dowodach przeprowadzonych na potrzeby innego postępowania (tj. protokole kontroli przeprowadzonej w dniu 4 czerwca 2018 r. przez Małopolskiego Inspektora Ochrony Środowiska w Krakowie), gdzie dokonano błędnej oceny przedłożonego przez Skarżącą dowodu w postaci ekspertyzy z dnia 15 września 2018 r., jak również pominięto istotny dla rozstrzygnięcia sprawy dowód w postaci opinii Ministra Środowiska. Ponadto WSA w Krakowie nie wyjaśnił przyczyn dla których przyjął, że ww. opinia Ministra Środowiska miałaby nie mieć znaczenia dla sprawy. Podobnie w ocenie Skarżącej Sąd pierwszej instancji, dokonał błędnego zastosowania art. 26 ust. 1 u.o.o. Zgodnie bowiem z jego treścią posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, co oznacza, iż dany podmiot jest obowiązany do usunięcia jedynie przedmiotów (rzeczy) stanowiących odpady w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o.p. (a contrario przedmioty nie będące odpadami nie są objęte zakresem art. 26 ust. lin. u.o.p.). Ponadto art. 26 ust. 1 u.o.p. swoim zakresem przedmiotowym nie obejmuje w ogóle jakiegokolwiek oddziaływania na środowisko, co oznacza, że granice sprawy zamykają się jednie w konieczności oceny, czy dana rzecz stanowi odpad, czy też nie i niedopuszczalne jest dokonanie oceny konieczności usunięcia tychże rzeczy przez pryzmat kwestii wpływu na środowisko. Kwalifikacja przedmiotowych opon została dokonana błędnie, co oznacza, że nie zachodziły podstawy do wydania decyzji nakazującej ich usunięcie z nieruchomości w G., a tym bardziej niedopuszczalna była jakakolwiek analiza ich potencjalnego wpływu na środowisko, o co pokusił się Sąd I instancji w zaskarżonym orzeczeniu. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie wpłynęła. W dniu 31 grudnia 2021 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęło pismo Skarżącej z dnia 27 grudnia 2021 r, w którym Strona podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie i z uwagi na nowe jej zdaniem istotne fakty, w oparciu o art. 106 § 3 ustawy p.p.s.a., wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie uzupełniających dowodów z dokumentów, tj. ostatecznej decyzji Marszałka Województwa Podkarpackiego z dnia 10 listopada 2021 r. (nr OS-IIL720.18.2021.DFL) oraz ostatecznej decyzji Marszałka Województwa Małopolskiego z dnia 27 października 2021 r. (nr SI-VIIL7250.2.1369.2021.MSo). Powyższe dowody pozwolą o ocenie Strony na wyjaśnienie istotnych wątpliwości tj. faktu dotyczącego możliwości zakwalifikowania używanych opon jako odpadu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Nie jest oparty na usprawiedliwionych podstawach zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 7, 77 i 80 k.p.a. Nie można podzielić zapatrywania skarżącej kasacyjnie, że stan faktyczny sprawy został ustalony w oparciu o niekompletny, a w pozostałym zakresie błędnie oceniony materiał dowodowy. Nie można uznać, że za niekompletnością materiału dowodowego przemawia wydanie decyzji przed uzyskaniem opinii Ministerstwa Środowiska, o którą zwrócił się organ I instancji. Organ ten pismem z dnia 22 lutego 2018 r. zwrócił się do Ministerstwa Środowiska o rozstrzygnięcie – w świetle przepisów ustawy o odpadach- "kwestii uznania używanych opon za odpad lub za produkt w okolicznościach przedstawionych poniżej". Faktycznie więc organ I instancji zwrócił się do Ministerstwa Środowiska o rozstrzygniecie sprawy. Tymczasem, zgodnie z art. 26 ust. 2 u.o.o. organem właściwym do rozstrzygnięcia tej sprawy był Burmistrz Miasta Gorlice, a nie Minister Środowiska. Ocena zgromadzonego materiału dowodowego i subsumpcja stanu faktycznego do właściwej normy prawnej była obowiązkiem Burmistrza Miasta Gorlice. Nie ulega bowiem wątpliwości, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2020r. poz. 10) zużyte opony są odpadem o kodzie 16 01 03. Ocena zaś czy opony zmagazynowane na przedmiotowej nieruchomości stanowiły odpad należał do Burmistrza Miasta Gorlice. Zasadnie więc Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że barak opinii Ministra Środowiska był bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie można zgodzić się z twierdzeniem skargi kasacyjnej, że postępowanie dowodowe zostało niedopuszczalnie oparte na dowodach przeprowadzonych na potrzeby innego postępowania. Dowodem takim w ocenie skarżącej kasacyjnie miałby być protokół kontroli przeprowadzonej w dniu 4 czerwca 2018 r. przez Małopolskiego Inspektora Ochrony Środowiska w Krakowie. Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. "Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny". Powołany wyżej protokół kontroli mógł więc stanowić dowodów w rozpoznawanej sprawie. Nie zasługuje na uwzględnienie także twierdzenie skarżącej kasacyjnie strony, że dokonano błędnej oceny materiału dowodowego, w tym ekspertyzy z dnia 15 września 2018 r. Zwrócić należy uwagę, że w skardze kasacyjnej nie wyjaśniono na czym maiłaby polegać ta błędna ocena ekspertyzy złożonej przez stronę. Wojewódzki Sąd Administracyjny odniósł się w sposób szczegółowy do tego dokumentu i słusznie stwierdził, że ekspertyza ta dotyczyła opon zalegających w magazynie budynku i wiacie magazynowej, natomiast nie wyjaśniała kwestii opon znajdujących się na nieutwardzonym terenie działki, które to opony w żaden sposób nie były zabezpieczone przed działaniem warunków atmosferycznych. Dodać należy, że Sąd I instancji bardzo skrupulatnie dokonał oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organ administracji. Wyjaśnił z jakich przyczyn uznał to postępowanie za prawidłowe. W skardze kasacyjnie, poza omówionymi przyczynami, nie podano żadnych innych okoliczności, które mógłby dyskwalifikować prawidłowość dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny oceny postępowania dowodowego przeprowadzanego przez organy administracji. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skargi kasacyjnie dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że organ odwoławczy w sposób merytoryczny rozpoznał sprawę, podczas gdy naruszenie zasady dwuinstancyjności stanowi naruszenie przepisów prawa uzasadniających wyeliminowanie z obrotu prawnego wadliwej decyzji. Naruszenia powyższych przepisów strona skarżąca kasacyjnie upatruje w barku samodzielnie poczynionych przez organ II instancji ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy. Skarżąca kasacyjnie nie wyjaśnia jednak jakie konkretnie dowody miałby zostać przeprowadzone przez organ odwoławczy. Organ jest wprawdzie zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, ale strona nie jest zwolniona od obowiązku współdziałania w wyjaśnianiu okoliczności faktycznych, skoro nieudowodnienie określonego faktu może prowadzić do wydania decyzji dla niej niekorzystnej. W rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się nie do przeprowadzenia kolejnych dowodów, ale do oceny zebranego już materiału dowodowego, która to ocena jest kwestionowana przez skarżącą kasacyjnie. Nie można przyjąć, jak czyni to skarżąca kasacyjnie, że rozpoznanie sprawy przez organ II instancji zawsze sprowadza się do przeprowadzenia własnego postepowania dowodowego. Zgodnie z art. 136 § 1 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić jedynie uzupełniające postępowanie dowodowe. Przeprowadzenie postępowania w pełnym zakresie stanowiłoby bowiem naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. Rozpoznając sprawę organ odwoławczy nie jest zobligowany do gromadzenia materiału dowodowego jeśli uzna, że materiał dowody jest zgromadzony w całości i to w sposób wyczerpujący. Taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Zadmiemy organu II instancji jest wówczas ocena tego materiału dowodowego i na jego podstawie ustalenie stanu faktycznego w sprawie. Dokonanie takich samych ustaleń jak organ I instancji nie może samo z siebie stanowić podniesionego w skardze kasacyjnej naruszenia art. 15 k.p.a. Nieoddzielanie argumentacji organu przy braku przedstawienia dowodów przeciwnych czyni nieusprawiedliwionym powyższy zarzut skargi kasacyjnej. Nie zasługuje na aprobatę także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 26 ust. 1 u.o.o. oraz zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o.o. zawarty w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach, przez odpady rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub, do których pozbycia się jest obowiązany. Przepis ten stanowi implementację https://sip.lex.pl/ - /document/67831942?unitId=art(3)pkt(1)&cm=DOCUMENTdyrektywy nr 2008/98/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylającej niektóre dyrektywy (Dz.Urz.UE.L z 2008 r. poz. 312, s. 3) - dalej: "dyrektywa 2008/98/WE". Pojęcie "pozbycie się", które stanowi przesłankę do uznania za odpad, oznacza zmianę sposobu użytkowania wskazanego przedmiotu, czyli użytkowanie w inny sposób niż nakazuje to przeznaczenie danego przedmiotu, a nowy sposób użytkowania mógłby wywoływać niekorzystne oddziaływanie na środowisko. Nie można przy tym pojęcia pozbycia rozumieć tak jak czyni to autorka skargi kasacyjnej, a więc w rozumieniu kodeksu cywilnego, jako porzucenia. Zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że wzorem interpretacji przyjętych w prawie wspólnotowym i orzecznictwie sądów europejskich, pojęcie to może być rozumiane jako utrata kontroli nad przedmiotem, ale jako zasadnicza zmiana sposobu jego wykorzystania, odmiennie od podstawowego jego przeznaczenia, do którego przestał się ten przedmiot nadawać, a która to zmiana może spowodować także poważne negatywne konsekwencje dla człowieka lub środowiska. Z definicji zawartej w art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach wynika dwoista natura odpadu. Odpadem zatem pod pewnymi warunkami może stać się substancja lub przedmiot. Pojęcie "pozbywać się" należy interpretować w świetle celu ogólnego przepisów ustawy o odpadach, którym jest ochrona zdrowia ludzi i środowiska przed szkodliwymi skutkami spowodowanymi przez substancję lub przedmiot, które mogą stać się odpadami oraz w świetle celów szczegółowych wynikających zasad gospodarki odpadami. Termin "pozbywać się", który określa zakres stosowania pojęcia "odpad", nie może zatem być interpretowany wąsko. Przy interpretacji pojęcia "pozbywać się" należy brać pod uwagę przede wszystkim obowiązujące normy prawne dotyczące procesów ponownego użycia, przetwarzania, recyklingu oraz odzysku poszczególnych rodzajów odpadów. Istotne znaczenie mają także standardy dotyczące bezpieczeństwa używania substancji lub przedmiotów. Pozbycie się substancji lub przedmiotu, które stają się odpadem powinno być także oceniane przez pryzmat zasad: zapobiegania odpadom oraz przezorności i materialnej odpowiedzialności sprawcy zanieczyszczającego środowisko. O kwalifikacji danego przedmiotu jako odpadu rozstrzyga przesłanka pozbycia się, stanowiąca działanie faktyczne, zamierzone lub nakazane (animus). Przesłankę tę można, więc ocenić wyłącznie na podstawie zachowania posiadacza przedmiotu, z uwzględnieniem okoliczności obiektywnych umożliwiających odtworzenie zamiaru, jaki mu przyświecał w stosunku do tego przedmiotu. Chodzi tu o zasadniczą zmianę jego wykorzystania, odmienną od głównego przeznaczenia, do którego przestał on się nadawać, zwłaszcza gdy zmiana ta może spowodować negatywne następstwa dla człowieka lub środowiska (por. wyrok NSA z dnia 16 września 2015 r., sygn. II OSK 2920/13, LEX nr 1987184, wyrok NSA z 27 stycznia 2022 r., sygn. akt III OSK 993/21). W świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zakwalifikowanie substancji lub przedmiotu jako "odpadów" wynika przede wszystkim z zachowania posiadacza i ze znaczenia terminu "pozbywać się". Pojęcie "pozbywać się" należy interpretować z uwzględnieniem celu dyrektywy 2008/98, którym zgodnie z motywem 6 tej dyrektywy jest zmniejszenie negatywnych skutków wytwarzania odpadów i gospodarowania nimi dla zdrowia ludzkiego i środowiska. Pojęcie to wymaga również wykładni w świetle art. 191 ust. 2 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej z 26 października 2012 r. (Dz. Urz.UE.C Nr 326, s. 47), który stanowi, że polityka Unii Europejskiej w dziedzinie środowiska stawia sobie za cel wysoki poziom ochrony i opiera się w szczególności na zasadach ostrożności i działania zapobiegawczego. Wynika z tego, że sensu largo pojęcie "pozbywać się" obejmuje zarówno "odzysk", jak i "unieszkodliwianie" danej substancji lub przedmiotu w rozumieniu art. 3 pkt 15 i 19 dyrektywy. Z orzecznictwa TSUE wynika także, że to, czy są to "odpady" w rozumieniu dyrektywy 2008/98, należy potwierdzić w świetle wszystkich okoliczności, z uwzględnieniem celu tej dyrektywy i jej skuteczności, która nie powinna zostać naruszona. Pewne okoliczności mogą zatem stanowić wskazówkę występowania działania polegającego na pozbywaniu się, zamiaru pozbycia się lub zobowiązania do pozbycia się substancji lub przedmiotu w rozumieniu art. 3 pkt 1 dyrektywy 2008/98. Jednocześnie nie budzi wątpliwości, że pojęcie odpadów nie wyklucza substancji i przedmiotów, które mogą zostać ponownie gospodarczo wykorzystane. System nadzoru i gospodarowania ustanowiony dyrektywą 2008/98 ma bowiem na celu objęcie swoim zakresem wszystkich przedmiotów i substancji, których ich właściciel się pozbywa, nawet jeżeli mają one wartość handlową i są gromadzone z powodów handlowych do celów recyklingu, regeneracji lub ponownego wykorzystania (zob. wyroki: z dnia 24 czerwca 2008 r., Commune de Mesquer, C 188/07, EU:C:2008:359, pkt 40; z dnia 3 października 2013 r., Brady, C 113/12, EU:C:2013:627). Twierdzenia strony skarżącej kasacyjnie, że zużyte opony mają wartość ekonomiczną i podlegają obrotowi gospodarczemu nie powodują, że przedmioty te przestają być odpadami. Należy wyjaśnić, że w kategorii odpadów nie mogą być traktowane jedynie przedmioty, które posiadacz uważa za zbędne i których chciałby się pozbyć, ale też przedmioty podlegające powtórnemu gospodarczemu wykorzystaniu, po poddaniu ich procesowi odzysku. W świetle powyższych rozważań nie ulega wątpliwości, że sformułowana wyżej definicja odpadu jest definicją szeroką i musi ulegać doprecyzowaniu na gruncie poszczególnych stanów faktycznych. W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, albowiem zostało to zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że opony gromadzone na przedmiotowej nieruchomości przewożone są na teren zakładu w K. i po dokonaniu oceny ich stanu technicznego "ulegają podziałowi na bezużyteczne z punktu widzenia działalności prowadzonej przez skarżącą odpady (te przekazywane są podmiotom trzecim celem ich utylizacji oraz na opony zdatne do poddania ich procesowi bieżnikowania, stosownie z warunkami określonymi w przedmiotowym zezwoleniu na przetwarzanie odpadów". Z treści samej skargi kasacyjnej wynika więc, że w sprawie mamy do czynienia ze zużytymi oponami, które stanowią odpad. Odpadem są nie tylko bowiem opony niezdatne do bieżnikowania i w związku z tym przekazywane podmiotom trzecim, ale także opony poddawane bieżnikowaniu. Jak bowiem zasadnie zauważono w skardze kasacyjnej skarżąca posiada zezwolenie na przetwarzanie odpadów innych niż niebezpieczne w postaci zużytych opon o kodzie 16 01 03 w procesie ich bieżnikowania. Nie ulega więc wątpliwości, że przedmiotowe opony stanowią odpady, które magazynowane są w do tego nieprzeznaczonym. Z decyzji Starosty Nowotarskiego z dnia 26 stycznia 2016 r. wynika bowiem, że przetwarzanie odpadów prowadzone jest w K., a magazynowanie odpadów w postaci zużytych opon ma odbywać się na działkach o nr [...] i [...] położonych w tej miejscowości. Niedopuszczalnym było więc magazynowanie tych odpadów w G. na działce [...]. Usprawiedliwieniem tego faktu nie może być podnoszona w skardze kasacyjnej konieczność zapewnienia odpowiedniej ilości niezbędnego surowca dla prowadzonej przez skarżącą działalności. Skarżąc kasacyjnie nie posiadała bowiem stosownego pozwolenia na magazynowanie czy składowanie odpadów na działce w G. Mając na względzie powyższe skarga kasacyjna jako nie posiadająca usprawiedliwionych podstaw została oddalona w oparciu o art. 184 p.p.s.a. Niniejsza sprawa skierowana została do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej. Podstawę tego zarządzenia stanowił art. 15 zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.), dalej: "ustawa COVID-19". Jak wynika natomiast z wyżej poczynionych rozważań biorąc pod uwagę gwarancję prawa do obrony, strona musi mieć zapewnione prawo do przedstawienia swojego stanowiska, tym samym odstępstwo od zachowania formy posiedzenia jawnego powinno nastąpić z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego. Biorąc zatem pod uwagę, że strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie należało przyjąć, iż standardy ochrony praw stron i uczestników zostały zachowane. Powyższe zaś przesądziło o przyjęciu, iż rozpoznanie przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym jest dopuszczalne.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI