III OSK 20/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną Komendanta Głównego Policji, potwierdzając, że żądanie informacji o funkcjonariuszach rozpoznających skargi wnioskodawcy stanowi informację publiczną.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku WSA, który zobowiązał KGP do udostępnienia informacji o funkcjonariuszach rozpoznających skargi W. D. oraz o ich kwalifikacjach. KGP argumentował, że wnioskodawca żąda informacji we własnej sprawie, która nie jest sprawą publiczną. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że kryterium 'własnej sprawy' nie dyskwalifikuje informacji jako publicznej, a informacje o osobach pełniących funkcje publiczne, nawet jeśli dotyczą konkretnej sprawy wnioskodawcy, mogą stanowić informację publiczną.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który zobowiązał KGP do rozpoznania wniosku W. D. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej funkcjonariuszy rozpoznających jego skargi oraz ich kwalifikacji. KGP twierdził, że wnioskodawca żąda informacji we własnej sprawie, która nie jest sprawą publiczną. NSA oddalił skargę kasacyjną, odrzucając argumentację KGP. Sąd podkreślił, że kryterium 'sprawy własnej' nie jest wystarczające do dyskwalifikowania informacji jako publicznej, a informacje o osobach pełniących funkcje publiczne, nawet jeśli dotyczą konkretnej sprawy wnioskodawcy, mogą stanowić informację publiczną. NSA wskazał, że prawo dostępu do informacji publicznej nie jest ograniczone przez subiektywny interes wnioskodawcy, a informacje o funkcjonariuszach pełniących funkcje publiczne, nawet w kontekście indywidualnych spraw, mogą być udostępniane. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, uznając je za nieuzasadnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, żądanie informacji o funkcjonariuszach pełniących funkcje publiczne, nawet jeśli dotyczą indywidualnej sprawy wnioskodawcy, może stanowić informację publiczną.
Uzasadnienie
NSA odrzucił kryterium 'własnej sprawy' jako podstawę do dyskwalifikowania informacji jako publicznej. Podkreślono, że informacje o osobach pełniących funkcje publiczne, nawet w kontekście indywidualnych spraw, mogą być udostępniane, o ile nie naruszają innych przepisów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § 1 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.d.i.p. art. 1 § 1 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 6 § 1 pkt 2 lit. d
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § 1 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.d.i.p. art. 5 § 1 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kryterium 'własnej sprawy' nie wyklucza informacji jako publicznej. Informacje o funkcjonariuszach pełniących funkcje publiczne, nawet w kontekście indywidualnej sprawy, mogą być informacją publiczną. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania były niezasadne, ponieważ sąd orzekał na podstawie właściwego przepisu (art. 149 p.p.s.a.).
Odrzucone argumenty
Żądanie informacji we własnej sprawie nie dotyczy sprawy publicznej. Informacje o policjantach rozpoznających skargi wnioskodawcy nie są informacją publiczną. WSA naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 1, 5, 6 u.d.i.p. WSA naruszył art. 149 § 1 pkt 1 w zw. art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. uznając bezczynność organu.
Godne uwagi sformułowania
kryterium 'rozróżnienia sprawy publicznej od niepublicznej (...) ma (...) charakter obiektywny nie wynika, aby kryterium tym było kryterium interesu wnioskodawcy w uzyskaniu informacji publicznej kryterium 'sprawy własnej' jest nieczytelne i w istocie dyskryminujące wnioskodawcę nie można przy pomocy u.d.i.p. starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie prowadziłby do absurdalnego wniosku informacje ze sfery prywatnej ich uczestników mogą mieć istotne znaczenie, jednak nawet z tego względu, że są wymagane do podjęcia rozstrzygnięć przez organy rozpatrujące sprawę, nie uzyskują waloru publicznego.
Skład orzekający
Mariusz Kotulski
sprawozdawca
Olga Żurawska - Matusiak
przewodniczący
Wojciech Jakimowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że kryterium 'własnej sprawy' nie jest wystarczające do odmowy udostępnienia informacji publicznej, a informacje o funkcjonariuszach pełniących funkcje publiczne mogą być uznane za informację publiczną."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji żądania informacji o funkcjonariuszach w kontekście indywidualnych postępowań skargowych. Interpretacja może być różna w zależności od konkretnych okoliczności sprawy i rodzaju żądanych informacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej i interpretacji pojęcia 'sprawy publicznej', co jest istotne dla prawników i obywateli. Rozstrzygnięcie NSA w tej kwestii ma znaczenie praktyczne.
“Czy żądanie informacji o policjancie rozpoznającym Twoją skargę to 'sprawa prywatna'? NSA wyjaśnia, kiedy informacje o funkcjonariuszach są publiczne.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 20/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-02-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-01-03 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Mariusz Kotulski /sprawozdawca/ Olga Żurawska - Matusiak /przewodniczący/ Wojciech Jakimowicz Symbol z opisem 6480 658 Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Sygn. powiązane II SAB/Wa 429/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-10-10 Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 149 § 1 pkt 1, art. 3 § 2 pkt 8 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2022 poz 902 art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d, art. 5 ust.1 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska - Matusiak Sędziowie: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2022 r. sygn. akt II SAB/Wa 429/22 w sprawie ze skargi W. D. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 października 2022 r. sygn. akt II SAB/Wa 429/22, po rozpoznaniu sprawy ze skargi W. D. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej, zobowiązał Komendanta Głównego Policji do rozpoznania punktu 2, 4, 6, 8 i 9 wniosku skarżącego W. D. z dnia [...] maja 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 1), stwierdził, że bezczynność organu o którym mowa w punkcie 1 wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2), oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt 3), a także zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego W. D. kwotę 100 złotych, tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi (pkt 4). Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Pismem z dnia [...] maja 2022 r. W. D. (dalej: "skarżący", "wnioskodawca") zwrócił się do Komendanta Głównego Policji (dalej: "KGP") o udostępnienie informacji w zakresie: 1. Kserokopii sprawozdania kończącego postępowanie skargowe, na które otrzymał odpowiedź pismem [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. 2. Podanie imienia i nazwiska, stopnia policjanta, któremu przydzielono rozpatrzenie skargi [...], stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, od jakiego czasu pełni służbę w Wydziale Skarg i Wniosków Biura Kontroli KGP, jakie posiada przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych. 3. Kserokopii sprawozdania kończącego postępowanie skargowe, na które otrzymał odpowiedź pismem [...] z dnia [...] października 2021 r. 4. Podanie imienia i nazwiska, stopnia policjanta, któremu przydzielono rozpatrzenie skargi [...] z dnia [...] października 2021 r , stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, od jakiego czasu pełni służbę w Wydziale Skarg i Wniosków Biura Kontroli KGP, jakie posiada przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych. 5. Kserokopii sprawozdania kończącego postępowanie skargowe, na które otrzymał odpowiedź pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. [...]. 6. Podanie imienia i nazwiska, stopnia policjanta, któremu przydzielono rozpatrzenie skargi [...] stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, od jakiego czasu pełni służbę w Wydziale Skarg i Wniosków Biura Kontroli KGP, jakie posiada przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych. 7. Kserokopii sprawozdania kończącego postępowanie skargowe, na które otrzymał odpowiedź pismem [...] z dnia [...] kwietnia 2022 r. 8. Podanie imienia i nazwiska, stopnia policjanta, któremu przydzielono rozpatrzenie skargi [...] z dnia [...] kwietnia 2022 r., stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, od jakiego czasu pełni służbę w Wydziale Skarg i Wniosków Biura Kontroli KGP, jakie posiada przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych. 9. Podanie, jakie posiada przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych radca mł. insp. M. O. Pismem z dnia [...] maja 2022 r. KGP, w odpowiedzi na powyższy wniosek, poinformował wnioskodawcę, że kwestie podnoszone w jego wniosku nie odnoszą się do informacji publicznej z uwagi na fakt, iż dotyczą indywidualnej sprawy prowadzonej na podstawie odrębnych przepisów Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Odwołując się do orzecznictwa organ podniósł, że w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej, bowiem skarżący w istocie nie domagał się informacji objętych zakresem tej ustawy, lecz jego wniosek dotyczył sprawy indywidualnej, rozpatrywanej w trybie przewidzianym w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. odnoszącym się do skarg i wniosków. W ocenie organu nie mają charakteru informacji publicznej wnioski w sprawie indywidualnej czy polemiki z dokonanymi ustaleniami. Organ zaznaczył także, że prawo dostępu do informacji publicznej nie obejmuje inicjowania działań (kontrolnych, badawczych, wszczynania postępowań), mających na celu wytworzenie informacji jakościowo nowej. Dodatkowo KGP, wskazując na poglądy wyrażone w orzecznictwie, wyjaśnił, że określenia istoty pojęcia "sprawa publiczna" powinno się dokonywać na podstawie kryterium interesu ogólnego i jednostkowego. Sprawami publicznymi nie będą zatem konkretne i indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu. Pisma składane w indywidualnych sprawach, przez podmioty, których interesów sprawy te dotyczą, nie mają waloru informacji publicznej. Ich przedmiotem nie jest problem czy kwestia, która ma znaczenie dla większej ilości osób, czy grup obywateli, lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być nadużywana i wykorzystywana w czysto prywatnych sprawach. Z żądania udostępnienia informacji publicznej musi wynikać interes obiektywny, a nie subiektywny. W. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie albo oddalenie. W uzasadnieniu organ podtrzymał argumentację zawartą w piśmie z dnia [...] maja 2022 r. skierowanym do skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że Komendant Główny Policji jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, co wynika z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 z późn. zm., zwana dalej: "u.d.i.p."). Przepis ten stanowi, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, że wniosek skarżącego z dnia [...] maja 2022 r. mógł dotyczyć informacji publicznej jedynie w zakresie pkt 2, 4, 6, 8 i 9. Pozostałe informacje, o których udostępnienie wnosił skarżący w tym piśmie, nie stanowią informacji publicznej. W punkcie 1, 3, 5 i 7 skarżący wnosił o udostępnienie sprawozdań kończących postępowania skargowe, tj. postępowania, o jakich mowa w Dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślenia przy tym wymaga, że postępowania skargowe były w tym przypadku inicjowane przez skarżącego. W ocenie Sądu żądane przez skarżącego w tym zakresie informacje nie mają waloru "sprawy publicznej", ważnej dla ogółu, czy szerszej grupy obywateli. Informacji o sprawie publicznej nie stanowią bowiem informacje dotyczące zindywidualizowanego postępowania skargowego, a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Sąd I instancji stwierdził, że organ na dzień wniesienia skargi nie pozostawał w bezczynności w rozpatrzeniu punktów 1, 3, 5 i 7 wniosku skarżącego z dnia [...] maja 2022 r. W odpowiedzi udzielonej wnioskodawcy organ wskazał wprost, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej. Z pisma tego jednoznacznie wynika, że w ocenie organu żądanie nie dotyczy sprawy publicznej, a wnioskodawcę interesuje otrzymanie informacji we własnej sprawie. Skoro zaś wnioskowane w pkt 1, 3, 5 i 7 informacje nie stanowią informacji publicznej to prawidłowo organ w tym zakresie udzielił skarżącemu pismem z dnia [...] maja 2022 r. Z tych przyczyn skarga w tym zakresie podlegała oddaleniu. Odmiennie należy ocenić zaś charakter informacji żądanych przez skarżącego w punktach 2, 4, 6, 8 i 9 wniosku z dnia [...] maja 2022 r. W punktach 3, 4, 6 i 8 skarżący żądał informacji w zakresie imienia i nazwiska, stopnia policjanta, któremu przydzielono rozpatrzenie jego skarg, stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, od jakiego czasu pełni on służbę w Wydziale Skarg i Wniosków Biura Kontroli KGP, jakie posiada przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych. Z kolei w pkt 9 wniosku skarżący domagał się podania jakie przygotowanie zawodowe i wykształcenie do realizacji czynności służbowych posiada radca młodszy inspektor M. O. Sąd I instancji wskazał, że ani z nadesłanych akt, ani też ze skargi i odpowiedzi na skargę nie wynika, kto rozpoznawał skargi skarżącego, tj. czy były to osoby będące funkcjonariuszami Policji. Organ nie kwestionuje jednak takiego stwierdzenia skarżącego. Stąd też założyć należy, że tak jak podaje skarżący osoby te są funkcjonariuszami Policji. Podobnie nie jest wiadomym kim jest wskazana we wniosku radca młodszy inspektor M. O. Biorąc pod uwagę, że skarżący w pkt 9 wniosku z [...] maja 2022 r. podaje przy tej osobie jej stopień – "młodszy inspektor", również założyć należy jest ona funkcjonariuszem Policji. Przyjmując nawet jednak, że osoby, których dotyczyły punkty 2, 4, 6, 8 i 9 wniosku skarżącego z [...] maja 2022 r., nie byłyby funkcjonariuszami Policji, to organ byłby zobowiązany do udostępnienia informacji na ich temat w żądanym przez skarżącego zakresie, o ile osoby te pełnią funkcje publiczne. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie prawidłowe rozpoznanie wniosku skarżącego z [...] maja 2022 r. w zakresie punktów 2, 4, 6, 8 i 9 wymaga zatem ustalenia, czy osoby, których dotyczy ta część wniosku, są funkcjonariuszami Policji, a jeśli nie, to czy osoby te można uznać za osoby pełniące funkcje publiczne w rozumieniu u.d.i.p. Zatem organ w zakresie pkt 2, 4, 6, 8 i 9 wniosku skarżącego z [...] maja 2022 r. pozostawał w bezczynności. Jednocześnie Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność organu nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd w tym zakresie wziął pod uwagę okoliczność, że organ udzielił skarżącemu odpowiedzi na jego wniosek, aczkolwiek rozpoznał sprawę niewłaściwie, z naruszeniem przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wadliwe stosowanie przepisów prawa nie daje podstaw do stwierdzenia, że bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej miała postać kwalifikowaną. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Komendant Główny Policji, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu: 1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") w związku z art. 1 ust. 1 oraz w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p., polegające na wadliwej ocenie stanu faktycznego sprawy i pominięcie, że informacje, których żąda wnioskodawca jest w istocie żądaniem informacji we własnej sprawie, co oznacza, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie dotyczy sprawy publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.); 2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 5 ust. 1 oraz w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p., polegające na wadliwej ocenie stanu faktycznego sprawy i nieprawidłowe przyjęcie oraz założenie, że informacje na temat imienia i nazwiska policjanta, jego stopnia, stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, stażu służby w Wydziale Skarg i Wniosków Biura Kontroli KGP, przygotowania zawodowego i posiadanego wykształcenia, są informacjami o osobie pełniejącej funkcje publiczne oraz pominięcie, że osoby niepełniące funkcji publicznych korzystają z ochrony, o której mowa art. 5 ust. 1 u.d.i.p. (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.); 3) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 1 ust. 1 oraz w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p., polegające na wadliwej ocenie stanu faktycznego sprawy i nieprawidłowym założeniu, że mł. insp. M. O. jest funkcjonariuszem Policji, a zatem organ winien udostępnić informacje na jej temat; 4) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy i doprowadziło do wadliwej kontroli działalności organu administracji, tj.: art. 149 § 1 pkt 1 w zw. art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. przez uznanie, iż Komendant Główny Policji pozostaje w bezczynności, co do wniosku skarżącego, a co za tym idzie zobowiązanie Komendanta Głównego Policji do rozpoznania wniosku skarżącego, w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku, podczas gdy Komendant Główny Policji nie pozostaje w bezczynności albowiem żądane przez skarżącego informacje nie mogą być udostępnione, bowiem żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, o czym skarżący został poinformowany przez organ Policji (art. 174 pkt 2 ustawy p.p.s.a.); 5) naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p. przez błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, że żądanie informacji, o których mowa w pkt. 2, 4, 6, 8 i 9 wniosku o udostępnienie informacji publicznej, mogą być informacją publiczną (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz oddalenie skargi na bezczynność organu Policji, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także oświadczył, iż zrzeka się rozpoznania sprawy na rozprawie. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jako nieuzasadnione ocenić należy zarzuty 1-3 mające polegać na naruszeniu przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 1, art. 5 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p. Po pierwsze zarzuty te nie zostały właściwie skonstruowane. O ile bowiem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. ma charakter procesowy, to powiązane z nim art. 1 ust. 1, art. 5 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p. mają charakter materialny i zarzut naruszenia tych przepisów powinien być podnoszony w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) – co zresztą uczynił skarżący kasacyjnie w zarzucie numer 5. Po drugie Sąd I instancji nie dość, że nie stosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., a więc nie mógł go naruszyć. Jednak co istotniejsze nie mógł nawet w niniejszej sprawie orzekać na podstawie tego przepisu. Przypomnieć należy, że przedmiotem niniejszego postępowania była bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku W. D. z dnia [...] maja 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej, a podstawę wyrokowania stanowił wyłącznie art. 149 § 1 - § 2 p.p.s.a. Zatem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w niniejszej sprawie nigdy nie miałby zastosowania, gdyż nie mógłby stanowić podstawy wyrokowania przez sąd administracyjny. Po trzecie z treści zarzutu nr 1 i uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżący kasacyjnie upatruje jego naruszenia w "wadliwej ocenie stanu faktycznego sprawy i pominięcie, że informacje, których żąda wnioskodawca jest w istocie żądaniem informacji we własnej sprawie, co oznacza, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie dotyczy sprawy publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej". Przytoczyć w tym miejscu należy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z 15 września 2023 r., sygn. III OSK 1166/22, który skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. Otóż kryterium "rozróżnienia sprawy publicznej od niepublicznej, a tym samym informacji publicznej od innej informacji ma (...) charakter obiektywny, a z przepisów zawierających normy wyznaczające przedmiot publicznego prawa podmiotowego nie wynika, aby kryterium tym było kryterium interesu wnioskodawcy w uzyskaniu informacji publicznej". W konsekwencji za nieprawidłowe należy uznać stanowisko strony skarżącej kasacyjnie, zgodnie z którym jeśli celem wniosku jest realizacja subiektywnego indywidualnego interesu podmiotu, który go złożył, to wniosek ten nie dotyczy z tego właśnie powodu sprawy publicznej. Strona skarżąca kasacyjnie odwołała się do kryterium "sprawy własnej" jako kryterium dyskwalifikującym publiczny charakter informacji objętej żądaniem wnioskodawcy. Analiza treści zarzutów skargi kasacyjnej oraz jej uzasadnienia prowadzi do wniosku, że organ podziela pogląd, zgodnie z którym sprawami publicznymi nie są konkretne i indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie rozpoznającym tę sprawę, kryterium "sprawy własnej" rozumiane w powyższy sposób jest nieczytelne i w istocie dyskryminujące wnioskodawcę w stosunku do innych osób. Jego przyjęcie prowadzi bowiem do "konkluzji, zgodnie z którą wbrew normatywnie określonemu zakresowi podmiotowemu publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, prawo to nie służy "każdemu", a kwalifikacja określonej informacji jako informacji publicznej będącej przedmiotem tego prawa zależy od tego, kto występuje z wnioskiem o tę informację, co z kolei oznacza, że ta sama informacja raz może mieć charakter informacji publicznej (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot spoza "sprawy własnej"), a innym razem nie (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot w "sprawie własnej"). Pogląd, zgodnie z którym nie można przy pomocy u.d.i.p. starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie prowadziłby do absurdalnego wniosku, że informacja o podejmowanej w takiej sprawie działalności bezpośrednio ukierunkowanej na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych byłaby dostępna dla "każdego" za wyjątkiem osoby, której ta działalność dotyczy. Wzmocnieniu tej argumentacji służą także wnioski wynikające z treści art. 1 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym "Przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi (...)". Na tle tego unormowania zarysował się problem, w jakim stopniu akta dotyczące indywidualnych, często bardzo osobistych spraw obywatela (spraw cywilnych, karnych, administracyjnych), są informacją publiczną i jaka powinna być możliwość dostępu do nich – w trybie określonym przez u.d.i.p. – osób innych niż strona, których akta te nie dotyczą. W orzecznictwie wypracowany został pogląd, zgodnie z którym strony tych "własnych spraw" mają dostęp do wszelkich informacji prawnie dostępnych, w tym również do informacji publicznych, w oparciu o unormowania poszczególnych procedur. Inne osoby, niż uczestnicy "spraw własnych" mają dostęp do informacji publicznych w "sprawach własnych" innych osób na podstawie u.d.i.p. Poglądy te dodatkowo ugruntowują w przekonaniu, że kategoria "sprawy własnej" nie jest wyznacznikiem kwalifikowania określonych informacji jako informacji publicznych. Analiza stanowisk, w których sądy posługują się kryterium "sprawy własnej" skłania do wniosku, że akcentuje się w nich w istocie nie charakter sprawy jako przynależnej wyłącznie określonemu podmiotowi, lecz pewne zakresy sprawy ściśle związane z określonymi jej uczestnikami. Przymiotnik "własny" ma w języku polskim wiele znaczeń i oznacza m.in. "należący do tego, o kim lub o czym mowa; pochodzący od niego; bezpośrednio go dotyczący"; "taki, w którego zrobieniu uczestniczył ten, o kim mowa" (zob. B. Dunaj (red.): Słownik współczesnego języka polskiego, Tom 2, Warszawa 1999, s. 528) i może być synonimem określenia "prywatny" rozumianego jako "dotyczący osobiście kogoś lub jego spraw osobistych", "niezwiązany z żadną instytucją, funkcją, urzędem" (zob. B. Dunaj (red.): Słownik współczesnego języka polskiego, Tom 2, Warszawa 1999, s. 528). Każda sprawa jako przedmiot określonego procedowania, a zatem objęta relacją prawną pomiędzy przynamniej dwoma podmiotami, "nie należy" jedynie do wnioskodawcy właśnie z tego względu, że zaangażowane są w nią również inne podmioty. Nigdy sprawa w znaczeniu prawnym nie będzie związana wyłącznie z jednym podmiotem i nigdy nie będzie dotyczyć wyłącznie jednego podmiotu, a zatem konieczne jest każdorazowe ustalenie w konkretnej sprawie zakresu tego co w niej jest "własne" dla poszczególnych jej podmiotów. Jeśli zatem w poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie, czy określona sprawa ma charakter "sprawy publicznej" (bo o takiej kategorii stanowi art. 1 ust. 1 u.d.i.p., którego naruszenie zarzuca strona skarżąca kasacyjnie) nawiązuje się do kategorii "sprawy własnej" i to "sprawy własnej" osoby wnioskującej o udostępnienie informacji publicznej, jako do argumentu mającego podważać publiczny charakter sprawy, to nawiązanie to znajduje racjonalne uzasadnienie jedynie przy przyjęciu, że chodzi o ustalenie zakresu sprawy, który "należy" wyłącznie do wnioskodawcy i jako taki nie jest publiczny. To z kolei prowadzi do wniosku, że w tego rodzaju sytuacjach określony zakres sprawy może być "własny" z punktu widzenia wnioskodawcy, jeśli przyjmie się rozumienie słowa "własny" jako synonimu słowa "prywatny". Wówczas te zakresy określonej sprawy, które związane są wyłącznie ze sferą prywatną wnioskodawcy, tj. taką, która w demokratycznym państwie prawnym jest sferą spoza instytucjonalnych relacji pomiędzy jednostką a wspólnotą publicznoprawną, bo dotyczącą kwestii osobistych, można traktować jako obszar "własny" rozpatrywanej sprawy. Dostrzeganie obszarów "własnych" w sprawach prawnych szeroko rozumianych związane jest z koniecznością rozróżnienia aspektów publicznych od aspektów niepublicznych w działalności zobowiązanego podmiotu, skoro udostępnieniu podlegają wyłącznie informacje o sprawach publicznych. Aspekty obydwu rodzajów niewątpliwie mogą istnieć w sprawach wnioskodawcy (innych niż ta, w której domaga się informacji) rozpatrywanych na podstawie norm prawnych przez organy władzy publicznej, bo w takich sprawach mamy również do czynienia – obok aktywności wnioskodawcy (aspekt prywatny) - z aktywnością podmiotów bezpośrednio ukierunkowaną na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych (aspekt publiczny). W sprawach takich informacje ze sfery prywatnej ich uczestników mogą mieć istotne znaczenie, jednak nawet z tego względu, że są wymagane do podjęcia rozstrzygnięć przez organy rozpatrujące sprawę, nie uzyskują waloru publicznego. (...) O ile zatem kryterium "sprawy własnej" jako kryterium służące kwestionowaniu publicznego charakteru wnioskowanej informacji nie znajduje racjonalnych i prawnych podstaw, to konieczne jest dostrzeganie sytuacji zbiegu w określonych sprawach takich jej obszarów, które mają aspekt niepubliczny (prywatny, własny), bo z tego powodu informacje dotyczące tych obszarów nie mają charakteru informacji publicznej. Powyższe stanowisko stanowi kontynuację poglądów prezentowanych przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia: 26 listopada 2021, III OSK 4568/21; 7 kwietnia 2022 r., III OSK 4371/21; 17 maja 2022 r., III OSK 1205/21; 14 lipca 2022 r., III OSK 1682/21; 15 lipca 2022 r., III OSK 1362/21)". Po czwarte niezasadny jest zarzut nr 2, w którym wskazano naruszenie art. 5 ust. 1 oraz w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p., polegające na wadliwej ocenie stanu faktycznego sprawy i nieprawidłowe przyjęcie oraz założenie, że informacje na temat imienia i nazwiska policjanta, jego stopnia, stażu w Policji, zajmowanego stanowiska, stażu służby w Wydziale Skarg i Wniosków Biura Kontroli KGP, przygotowania zawodowego i posiadanego wykształcenia, są informacjami o osobie pełniejącej funkcje publiczne oraz pominięcie, że osoby niepełniące funkcji publicznych korzystają z ochrony, o której mowa art. 5 ust. 1 u.d.i.p. Otóż jak wynika z treści art. 5 ust. 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. W niniejszej sprawie trudno mówić o naruszeniu art. 5 ust. 1 u.d.i.p., gdyż jej przedmiotem jest bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej, a nie odmowa jej udzielenia w formie decyzji ze względu na przesłanki zawarte w art. 5 ust. 1 – 2 b u.d.i.p. Nadto, ani organ w swoich pismach procesowych, ani nawet Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie powoływali w kontekście wniosku z [...] maja 2022 r. na konieczność ochrony informacji niejawnych lub ochrony innych tajemnic ustawowo chronionych. Zauważyć także należy, że Sąd I instancji wyraźnie wskazał, iż "prawidłowe rozpoznanie wniosku skarżącego z [...] maja 2022 r. w zakresie punktów 2, 4, 6, 8 i 9 wymaga zatem ustalenia, czy osoby, których dotyczy ta część wniosku, są funkcjonariuszami Policji, a jeśli nie, to czy osoby te można uznać za osoby pełniące funkcje publiczne w rozumieniu u.d.i.p." Wreszcie zarzut ten powiązany został z wadliwą oceną stanu faktycznego sprawy. Jednak nie zostały powołane żadne przepisy, które odnoszą się do ustalania stanu faktycznego sprawy. Po piąte bezzasadny jest zarzut nr 3 naruszenia art. 1 ust. 1 oraz w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p., polegający na wadliwej ocenie stanu faktycznego sprawy i nieprawidłowym założeniu, że mł. insp. M. O. jest funkcjonariuszem Policji. Ocena tego zarzutu wynika z wyżej przytoczonych argumentów, a nadto strona skarżąca kasacyjnie w żaden sposób nie wykazała, że mł. insp. M. O. nie jest funkcjonariuszem Policji. Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 w zw. art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Przepis art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ma charakter wynikowy i stanowi podstawę wyrokowania przez sąd, gdy ten uzna, że w sprawie zachodzą przesłanki pozwalające stwierdzić bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracyjny. Może on być tym samym naruszony tylko wówczas, gdy sąd uznając, że skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie, uwzględnia ją. W niniejszej sprawie WSA w Warszawie uznał skargę na bezczynność organu za uzasadnioną, a więc w konsekwencji prawidłowo zastosował podstawę wyrokowania wynikającą z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Wreszcie niezasadny jest zarzut naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p. "przez błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, że żądanie informacji, o których mowa w pkt. 2, 4, 6, 8 i 9 wniosku o udostępnienie informacji publicznej, mogą być informacją publiczną". Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa. Autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12; wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12). Jak wynika z treści zarzutu oraz z uzasadnienia skargi kasacyjnej postawiony zarzut nie odnosi się do błędnej wykładni wskazanych przepisów przez WSA w Warszawie, lecz kwestionuje ocenę stanu faktycznego sprawy poprzez kwalifikację żądanych informacji jako informacji publicznych. Jak bowiem podniósł "informacje zawarte w pkt. 2, 4, 6, 8 i 9 wniosku nie są informacjami publicznymi, bowiem nie dotyczą udostępnienia informacji i danych policjantów w ogóle, ale tylko tych którzy brali udział w rozpoznaniu spraw skargowych Skarżącego (wnioskodawcy)." W konsekwencji autor skargi kasacyjnej wskazał, iż "jest to żądanie we własnej sprawie, a zatem w tym konkretnym przypadku żądane informacje nie mają waloru informacji publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p." W istocie zatem kwestionuje ocenę treści jednego z najistotniejszych elementów stanu faktycznego tej sprawy, tj. konkretnego wniosku z dnia [...] maja 2022 r. o udostępnienie określonej w nim informacji. W ocenie strony skarżącej kasacyjnie żądane informacje nie mieszczą się w zakresie informacji publicznej, a tym samym nie było podstaw do stwierdzenia bezczynności organu. Uzasadnienie skargi kasacyjnej koncentruje się zatem wokół braku podstaw do uznania, że żądane we wniosku informacje mają charakter informacji publicznych. Zgodnie z ugruntowanymi poglądami prezentowanymi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalne jest zastępowanie zarzutu naruszenia przepisów postępowania, zarzutem naruszenia prawa materialnego i za jego pomocą kwestionowanie ustaleń faktycznych. Nie można skutecznie powoływać się na zarzut niewłaściwego zastosowania lub niezastosowania prawa materialnego w odniesieniu do stanu faktycznego kwestionowanego w ramach tych zarzutów, o ile równocześnie nie zostaną także skutecznie zakwestionowane, tj. w ramach drugiej podstawy kasacyjnej, ustalenia faktyczne, na których oparto skarżone rozstrzygnięcie (zob. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2013 r., I OSK 1171/12). Próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd I instancji nie może nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego (zob. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2013 r., I OSK 2747/12; wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2327/11). Ocena zarzutu prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (zob. wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2328/11; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r., II GSK 2173/11). Z powołanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI