III OSK 1945/21

III OSK 1945/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-03-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Mariusz Kotulski /sprawozdawca/
Przemysław Szustakiewicz
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III OSK 1853/22 - Postanowienie NSA z 2022-10-14
II SA/Wa 114/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-03-25
Skarżony organ
Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 141 § 4, art. 190, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2016 poz 23
art. 6, art. 7, art. 8, art. 75 § 1, art. 156 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2020 poz 848
art. 177 ust. 1
Ustawa z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 114/19 sprawy ze skargi A. P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przydzielenia lokalu mieszkalnego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. P. na rzecz Ministra Sprawiedliwości kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 25 marca 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 114/19 oddalił skargę A. P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przydzielenia lokalu mieszkalnego.
Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach sprawy:
Minister wydał w dniu [...] kwietnia 2016 r. decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji Dyrektora Generalnego z dnia [...] października 2011 r. o przydzieleniu A. P. lokalu mieszkalnego, powołując w podstawie prawnej przepis art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. W uzasadnieniu decyzji Minister podniósł, iż Dyrektor Generalny nie był uprawniony do podjęcia decyzji o przydziale spornego lokalu, bowiem nie miał prawa do dysponowania tym lokalem. Zdaniem organu, Dyrektor Generalny wydając decyzję o przydziale naruszył art. 177 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1542 ze zm.), bowiem przydzielony lokal nie był własnością Skarbu Państwa, ani nie pozostawał w dyspozycji Służby Więziennej. Organ wskazał przy tym, iż taka ocena prawna wynika z wydanych w sprawie wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2013 r. i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2015 r.
Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. Minister utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] kwietnia 2016 r. Organ w całości podtrzymał stanowisko, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 177 ust. 1 i 2 ustawy o Służbie Więziennej, bowiem sporny lokal mieszkalny nie został uzyskany w wyniku działalności inwestycyjnej Służby Więziennej.
Wyrokiem z dnia 5 grudnia 2017 r. o sygn. akt II SA/Wa 621/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra z dnia [...] stycznia 2017 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] kwietnia 2016 r.
Na skutek skargi kasacyjnej Ministra, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 listopada 2018 r. o sygn. akt I OSK 1413/18 uchylił wyrok z dnia 5 grudnia 2017 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał w uzasadnieniu, iż organ wiązał nieważność decyzji Dyrektora Generalnego z nieprawidłowym zastosowaniem w niej prawa materialnego. W związku z tym, wprawdzie w podstawie prawnej rozstrzygnięcia, istotnie wskazał na art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., ale uchybienie to nie mogło dowodzić, jak wadliwie przyjął to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że decyzje te zostały wydane z naruszeniem art. 153 p.p.s.a., skoro z treści ich uzasadnień wynikało, iż organ nie orzekał w tym przypadku na podstawie przepisu art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zaskarżonym wyroku z dnia 25 marca 2019 r. uznał, że skarga A. P. nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd I instancji podkreślił, że był związany oceną prawną wyrażoną w wyrokach zapadłych uprzednio w niniejszej sprawie, to jest w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 757/13 oraz w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1506/14, o czym stanowią przepisy art. 153 i art. 170 p.p.s.a.
Sąd I instancji nadmienił, że Naczelny Sąd Administracyjny przesądził w wyroku z dnia 27 listopada 2015 r., sygn. I OSK 1506/14, iż Dyrektor Generalny wydając decyzję z dnia [...] października 2011 r. naruszył art. 177 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej, bowiem przydzielił skarżącemu lokal mieszkalny, który nie został ani uzyskany w wyniku działalności inwestycyjnej Służby Więziennej, ani też nie pozostawał w dyspozycji tej Służby. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił wówczas pogląd Sądu I instancji, iż uprawnienie Dyrektora Generalnego nie mogło wynikać ani z okoliczności faktycznych, ani z wydanych uprzednio decyzji o przydziale, ani również z zasiedzenia. Niezależnie jednak od tego, czy organ dysponował spornym lokalem na zasadzie wyrażonej w sposób dorozumiany, istotne znaczenie miała okoliczność, iż pismem z dnia [...] listopada 2010 r. Burmistrz wystąpił do Dyrektora Generalnego o zwrot pustych lokali mieszkalnych, zlokalizowanych w tej dzielnicy. Za oczywisty uznać zatem należało zamiar właściciela lokalu jego odzyskania. W konsekwencji, w ocenie sądu, nabyte w drodze faktycznej prawo dysponowania lokalem z tym dniem wygasło. Co prawda pismo to nie precyzuje konkretnych mieszkań, lecz chodzi w nim o wszystkie niezamieszkałe lokale zlokalizowane w Dzielnicy [...]. Przedmiotowe mieszkanie, położone w tej dzielnicy, zostało opuszczone najpóźniej w dniu [...] września 2011 r., stąd też żądanie właściciela się w tym momencie zmaterializowało.
Podsumowując, Sąd I instancji stwierdził, że w dacie wydania decyzji Dyrektora Generalnego z dnia [...] października 2011 r., sporny lokal nie pozostawał w dyspozycji Służby Więziennej, co prowadzi do przyjęcia, iż doszło do istotnego naruszenia prawa materialnego, a w konsekwencji zasadnym było stwierdzenie nieważności tej decyzji w trybie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 114/19 wniósł A. P. zaskarżając go w całości.
Skarżonemu wyrokowi skarżący kasacyjnie zarzucił:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak odniesienia się do podnoszonych przez skarżącego zarzutów, uniemożliwiając tym samym dokonanie kontroli kasacyjnej zaskarżonego orzeczenia, a naruszenie to miało istotny wpływ na rozstrzygniecie w sprawie;
art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 190 p.p.s.a., poprzez przyjęcie, że WSA nie może ustalić we własnym zakresie, czy w dniu [...] października 2011 r. Dyrektor Generalny Służby Więziennej dysponował lokalem nr [...] przy ul. [...] w [...], gdyż ustalenia w tym zakresie poczynił już NSA i wiążą one WSA na podstawie art. 190 p.p.s.a., a naruszenie to miało istotny wpływ na rozstrzygniecie w sprawie;
art. 190 p.p.s.a., w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zaniechanie zbadania legalności decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] i utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], zgodnie z wytycznymi zawartymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2018 r., sygn. akt I OSK 1413/18, a naruszenie to miało istotny wpływ na rozstrzygniecie w sprawie;
art. 190 p.p.s.a., w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. oraz art. 75 § 1 k.p.a. - poprzez zaniechanie zbadania legalności decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] i utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], pod kątem realizacji przez organ wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 757/13 i w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1506/14, a naruszenie to miało istotny wpływ na rozstrzygniecie w sprawie.
2. naruszenie przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego, tj. naruszenie:
- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a z zw. z art. 177 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na zastosowaniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. do stanu faktycznego ustalonego w sprawie wadliwie przyjmując, że odpowiada on hipotezie normy prawnej zawartej w tym przepisie.
- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a, poprzez błędną wykładnię tego przepisu polegającą na przyjęciu, że "istotne naruszenie prawa materialnego" jest tożsame z "rażącym naruszeniem prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe naruszenia, autor skargi kasacyjnej wniósł o: uchylenie powyżej wskazanego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
Powyższe zarzuty zostały rozwinięte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Organ administracyjny odpowiadając na ww. skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że skarżący [...] pismem z [...] grudnia 2021 r., nie wyraził zgody na rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym. Jednocześnie Minister Sprawiedliwości pismem z [...] października 2021 r. wyraził zgodę na rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym. Także uczestnik postępowania (Miasto [...]) pismem z [...] października 2021 r. wyraził zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, a nadto wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
W konsekwencji Przewodniczący Wydziału III w Izbie Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, powołując się na art. 15 zzs⁴ ust. 1 i 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020, poz. 1842 ze zm., dalej: uCOVID-19), zarządzeniem z 13 stycznia 2022 r. skierował sprawę na posiedzenie niejawne, z uwagi na to, że przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku nie jest możliwe (z uwagi na brak zgody wszystkich stron na przeprowadzenie rozprawy w trybie zdalnym).
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych.
Przedmiotową skargę kasacyjną oparto na obu podstawach kasacyjnych, przewidzianych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzucając Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sytuacji podniesienia obu podstaw kasacyjnych, zasadą jest w pierwszej kolejności rozpoznanie zarzutów procesowych (vide: wyrok NSA z dnia 9 marca 2005 r. sygn. akt FSK 618/04).
Na wstępie stwierdzić należy, że nie jest trafny zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia owego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z tej normy prawnej. O naruszeniu tego przepisu można zatem mówić w przypadku gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera jednego z ww. elementów. Przy czym w doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej jedynie wówczas, gdy ze względu na swą lakoniczność lub ogólnikowość uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (zob. także: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2011, uwaga 7 do art. 141; wyrok NSA z dnia 28 listopada 2011 r., I GSK 952/10; wyrok NSA z dnia 5 lipca 2017 r., I OSK 2693/15, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). W niniejszej sprawie uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. Przedstawiono w nim stan faktyczny sprawy, podano zarzuty sformułowane w skardze, stanowisko organu oraz wskazano podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala zatem na prześledzenie toku rozumowania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i poznanie motywów, jakimi kierował się podejmując rozstrzygnięcie w sprawie. Podkreślenia wymaga, iż za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego, czy procesowego. Fakt reprezentowania odmiennego poglądu przez skarżącego kasacyjnie, nie oznacza wadliwości uzasadnienia zaskarżonego wyroku.
Nie jest również zasadny zarzut naruszenia art.190 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu "sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny." Związanie sądu administracyjnego I instancji dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnią prawa, w rozumieniu art. 190 p.p.s.a., oznacza związanie takim, a nie innym rozumieniem określonych przepisów prawa w zakresie sformułowanych w skardze kasacyjnej jej podstaw. Przez wiążącą wykładnię, o której mowa w tym przepisie, rozumieć należy ustalenie jednoznacznej normy na podstawie określonego przepisu prawa materialnego lub procesowego, ustalanie właściwego ich rozumienia, przypisywanie im odpowiedniego znaczenia. Przepis art. 190 zdanie pierwsze p.p.s.a. w sposób jednoznaczny wyznacza kierunek postępowania sądu pierwszej instancji, który nie posiada już swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania. Zatem zarzut naruszenia art.190 p.p.s.a. byłby uzasadniony tylko wtedy, gdyby wojewódzki sąd administracyjny przy ponownym rozpoznawaniu danej sprawy odstąpił od wykładni dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny (dokonał własnej, odmiennej) w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego sprawy.
Zaznaczyć należy, że skarżący kasacyjnie ani w zarzutach skargi kasacyjnej, ani też w jej uzasadnieniu nie wskazał wykładni prawa dokonanej w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny wiążącej Sąd I instancji, a od której Sąd ten miał odstąpić pomimo tego, że nie nastąpiła zmiana stanu faktycznego lub prawnego sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 listopada 2018 r., sygn. I OSK 1413/18 nie sformułował żadnej wiążącej oceny prawnej, a jedynie uchylając wyrok WSA w Warszawie z 5 grudnia 2017 r., sygn. I OSK 1413/18 nakazał przy ponownym rozpoznaniu sprawy, aby Sąd I instancji dokonał oceny, czy wskazanie w podstawie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji I instancji art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. stanowiło uchybienie istotne dla merytorycznego rozstrzygnięcia, a jeżeli było ono nieistotne, to "powinien rozpoznać skargę odnosząc ją do rzeczywistej podstawy prawnej owych decyzji." Zgodnie z tymi wskazaniami Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku dokonał oceny, iż wskazanie w podstawie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji I instancji art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. zamiast art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowiło uchybienie, które nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Tym samym Sąd I instancji w pełni zastosował się do wskazań co do dalszego postępowania zawartych w wyroku z 27 listopada 2018 r., sygn. I OSK 1413/18.
Nie zasługują także na uwzględnienie pozostałe zarzuty naruszenia art. 190 p.p.s.a. bazujące na braku wyjaśnienia przez WSA czy w dniu [...] października 2011 r. Dyrektor Generalny Służby Więziennej dysponował lokalem nr [...] przy ul. [...] w [...] oraz zaniechaniu zbadania legalności decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] i utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...]. Otóż kwestie te zostały już jednoznacznie przesądzone we wcześniejszym wyroku NSA z 27 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1506/14, gdzie wskazano, że poza sporem jest dysponowanie lokalem przez służbę więzienną od lat 50-tych ubiegłego wieku, lecz ten stan rzeczy uległ zmianie, która spowodowała wygaśnięcie tego uprawnienia. "Oczywisty jest bowiem wynikający z treści pisma z dnia [...] listopada 2010 r. zamiar właściciela lokalu jego odzyskania. Zatem nabyte w drodze fatycznej prawo dysponowania lokalem z tym dniem wygasło. Co prawda pismo to nie precyzuje konkretnych mieszkań, lecz chodzi w nim o wszystkie niezamieszkałe lokale. Przedmiotowe mieszkanie zostało opuszczone najpóźniej w dniu [...] września 2011 r. (p. protokół oddania przez poprzedniego najemcę [...]), stąd żądanie właściciela się w tym momencie zmaterializowało. Trudno wymagać, aby ten nieustannie monitorował stan faktyczny w lokalach oddanych do dyspozycji innym organom i każdorazowo w odniesieniu do konkretnego wzywał o jego oddanie. Zatem w dacie wydania decyzji z dnia [...] października 2011 r. lokal ten nie pozostawał w dyspozycji Służby Więziennej. Nota bene nie był przez nią zbudowany. Ergo doszło do naruszenia art. 177 ust. 1 i 2 omawianej ustawy decyzją dotychczasową i to naruszenia istotnego."
W konsekwencji, bazując na powyższych wskazaniach Sądu, rozpatrując "ponownie sprawę, Minister Sprawiedliwości w decyzji z dnia [...] kwietnia 2016 r. stwierdził nieważność kontrolowanej decyzji Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] października 2011 r. zauważając, że skoro przedmiotowy lokal mieszkalny nie został uzyskany w wyniku działalności inwestycyjnej Służby Więziennej a zatem konieczne było w tym przypadku wykazanie, iż był on lokalem "pozostającym i przekazanym do dyspozycji Służby Więziennej" a w niniejszej sprawie brak było dokumentów, z których wynikałoby, że Dyrektor Generalnego Służby Więziennej - na moment wydawania kwestionowanej decyzji – posiadał uprawnienie do dysponowania tym, konkretnym lokalem, to zadysponowanie wspomnianym lokalem – jako lokalem niebędącym we władaniu kierownika danej jednostki organizacyjnej więziennictwa – musiało skutkować nieważnością takiej decyzji. Utrzymując zaś w mocy powyższą decyzję, organ nadzoru w decyzji zaskarżonej (z dnia [...] stycznia 2017 r.) podzielił powyższe stanowisko, przyjmując, że w przedstawionej wyżej sytuacji zadysponowanie przedmiotowym lokalem przez Dyrektora Generalnego Służby Więziennej nastąpiło niezgodnie z prawem" - wyrok NSA z 27 listopada 2018 r., sygn. I OSK 1413/18. Nadto w wyroku tym Sąd podniósł, iż "jak wynikało to z dokumentu okazanego na rozprawie kasacyjnej, w dniu [...] sierpnia 2014 r. - pomiędzy Służbą Więzienną a Miastem [...] zostało zawarte porozumienie w sprawie lokali stanowiących własność Miasta a pozostających w dyspozycji tej Służby, przy czym sporny lokal ujęto w załączniku nr [...] obejmującym lokale, co do których Służba Więzienna zrzekała się dyspozycji. W związku z tym, zdaniem Sądu II instancji, powyższy fakt dodatkowo potwierdzał słuszność wnioskowania przeprowadzonego w tej sprawie."
Dlatego też bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. oraz art. 75 § 1 k.p.a. powiązany z powyższym zarzutem art. 190 p.p.s.a., w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a
W kontekście poczynionych przez organ administracyjny ustaleń faktycznych, które zostały zaakceptowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 27 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1506/14 oraz z 27 listopada 2018 r., sygn. I OSK 1413/18 nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia "art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a z zw. z art. 177 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na zastosowaniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa do stanu faktycznego ustalonego w sprawie wadliwie przyjmując, że odpowiada on hipotezie normy prawnej zawartej w tym przepisie". Zgodnie z brzmieniem art. 177 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej na lokale mieszkalne lub kwatery tymczasowe dla funkcjonariuszy przeznacza się lokale uzyskane w wyniku działalności inwestycyjnej Służby Więziennej oraz pozostające i przekazane do dyspozycji Służby Więziennej. Skoro lokal mieszkalny nr [...], położony przy ul. [...] w [...] nie został uzyskany w wyniku działalności inwestycyjnej Służby Więziennej, jak również nie wykazano, że lokal ten został przekazany do Służby Więziennej, to w żadnym przypadku nie mogła być wydana przez Dyrektora Generalnego Służby Więziennej decyzja z dnia [...] października 2011 r. nr [...] o przydziale tego lokalu A. P. W konsekwencji wydanie przedmiotowej decyzji w pełni spełnia przesłankę rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. "poprzez błędną wykładnię tego przepisu polegającą na przyjęciu, że "istotne naruszenie prawa materialnego" jest tożsame z "rażącym naruszeniem prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa." Otóż Sąd I instancji nie przeprowadzał wykładni art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a jedynie dokonał analizy zastosowania tego przepisu do zaistniałego w sprawie stanu faktycznego. Zatem pomimo użycia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku sformułowania, "iż doszło do istotnego naruszenia prawa materialnego" zamiast stwierdzenia, że doszło do rażącego naruszenia prawa, to konkluzja o zasadności stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. była prawidłowa.
Końcowo zauważyć należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 listopada 2018 r., sygn. I OSK 1413/18 nakazał Sądowi I instancji dokonanie oceny, czy wskazanie w podstawie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji I instancji art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. zamiast art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. miało istotny wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpatrując sprawę Sądu I instancji dokonał stosownych rozważań i oceny stwierdzając, że uchybienie to nie miało charakteru istotnego.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego zostało wydane w oparciu o przepis art. 204 pkt 1 p.p.s.a.