III OSK 1942/22

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-18
NSAAdministracyjneŚredniansa
informacja publicznadostęp do informacjibezczynność organuustawa o dostępie do informacji publicznejuchwałaumowydokumenty prywatnepostępowanie administracyjnesądy administracyjneskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA, uznając, że choć żądane dokumenty nie są informacją publiczną, organ był w bezczynności, nie informując o tym wnioskodawczyni.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał Polski Związek [...] do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w postaci uchwały i umów. Polski Związek [...] wniósł skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię przepisów o dostępie do informacji publicznej i uznanie dokumentów biznesowych za publiczne. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że mimo iż żądane dokumenty nie są informacją publiczną, organ pozostawał w bezczynności, nie informując o tym wnioskodawczyni.

Sprawa dotyczyła skargi na bezczynność Polskiego Związku [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, którą stanowiły kopie uchwały zarządu oraz powiązanych umów z partnerem medialnym i sponsorami. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał związek za zobowiązany do udzielania informacji publicznej i stwierdził jego bezczynność, zobowiązując do rozpoznania wniosku. Polski Związek [...] złożył skargę kasacyjną, argumentując, że wnioskowane dokumenty mają charakter biznesowy, a nie publiczny, i zarzucając sądowi pierwszej instancji błędną wykładnię przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz naruszenie przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał, że choć żądane dokumenty (uchwała i umowy) nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy, ponieważ są to dokumenty prywatne, a nie urzędowe, to jednak Polski Związek [...] dopuścił się bezczynności, nie informując wnioskodawczyni o braku waloru informacji publicznej w żądanych dokumentach. Sąd podkreślił, że nawet w przypadku uznania wniosku za niezasadny, organ ma obowiązek poinformować o tym wnioskodawcę w ustawowym terminie. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że wyrok WSA, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała i umowy stanowią dokumenty prywatne, a nie urzędowe, i nie podlegają udostępnieniu jako informacja publiczna w swojej postaci.

Uzasadnienie

Ustawa o dostępie do informacji publicznej dotyczy informacji o sprawach publicznych, w tym treści dokumentów urzędowych. Uchwała i umowy, jako dokumenty prywatne, nie spełniają definicji dokumentu urzędowego, a prawo dostępu do informacji w nich zawartych dotyczy jedynie ich treści, a nie postaci.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (25)

Główne

p.p.s.a. art. 149 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 13 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 13 § 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 5 § 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 4 § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 189

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądemi administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 1b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 63 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 64

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żądane dokumenty (uchwała i umowy) nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Organ pozostawał w bezczynności, nie informując wnioskodawczyni o braku waloru informacji publicznej w żądanych dokumentach.

Odrzucone argumenty

Uznanie uchwały i umów za informację publiczną. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niewystarczające uzasadnienie wyroku WSA. Błędne zastosowanie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.

Godne uwagi sformułowania

Informacją nie będą zatem poglądy na dany temat oraz, jak słusznie podniósł to Sąd pierwszej instancji, wykładania przepisów prawa. Wobec tego nie budzi wątpliwości, że zarówno żądana uchwała jak i umowy stanowią dokumenty prywatne, ponieważ nie zostały podpisane przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego. Fakt, że żądane dokumenty nie stanowią informacji publicznej nie wpływa na ocenę bezczynności, w takim bowiem przypadku adresat wniosku nie może milczeć lecz obowiązany jest w ustawowo zakreślonym terminie poinformować stronę odrębnym pismem, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej.

Skład orzekający

Rafał Stasikowski

przewodniczący

Zbigniew Ślusarczyk

sprawozdawca

Beata Jezielska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia informacji publicznej w kontekście dokumentów prywatnych (uchwały, umowy) oraz obowiązków organu w przypadku uznania wniosku za niezasadny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o udostępnienie uchwały i umów przez związek sportowy. Ogólne zasady dotyczące bezczynności są szerzej stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje subtelne rozróżnienie między informacją publiczną a dokumentami prywatnymi oraz podkreśla obowiązki proceduralne organów, nawet gdy wniosek jest niezasadny. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy uchwała związku sportowego i umowy z TVP to informacja publiczna? NSA wyjaśnia obowiązki organu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 1942/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-10-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Jezielska
Rafał Stasikowski /przewodniczący/
Zbigniew Ślusarczyk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SAB/Wa 676/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-03-31
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędziowie sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) sędzia del. WSA Beata Jezielska po rozpoznaniu w dniu 18 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Polskiego Związku [...] z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 marca 2022 r. sygn. akt II SAB/Wa 676/21 w sprawie ze skargi A. G. na bezczynność Polskiego Związku [...] z siedzibą w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 27 sierpnia 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 31 marca 2022 r. sygn. akt II SAB/Wa 676/21 wydanym po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. G. na bezczynność Polskiego Związku [...] z siedzibą w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z 27 sierpnia 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a oraz art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) dalej "p.p.s.a." zobowiązał Polski Związek [...] z siedzibą w W. do rozpoznania wniosku skarżącej z 27 sierpnia 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku z aktami sprawy (pkt 1), stwierdził, że bezczynność Polskiego Związku [...] z siedzibą w W. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2) oraz zasądził od Polskiego Związku [...] z siedzibą w W. na rzecz skarżącej kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 3).
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że przedmiotowym wnioskiem skarżąca zwróciła się do organu o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii uchwały nr 1/08/2021 Zarządu Polskiego Związku [...] (dalej zwanego także "P.") z 14 sierpnia 2021 r. w sprawie zakazu udziału zawodników i zawodniczek zrzeszonych w P. w walkach transmitowanych przez ogólnopolskie telewizje krajowe oraz kopii powołanych w ww. uchwale umów, tj.: 1) z partnerem medialnym TVP Sport; 2) wszystkich innych umów sponsorskich przewidujących zakaz udziału zawodników i zawodniczek zrzeszonych w P. w walkach transmitowanych przez ogólnopolskie telewizje krajowe. Wniosek skarżąca wysłała z adresu [...], podpisując się jako "A. G." (a nie swoim pełnym nazwiskiem). Wobec nieudzielenia odpowiedzi na wniosek, bezczynność organu skarżąca uczyniła przedmiotem skargi do WSA w Warszawie.
Uwzględniając skargę Sąd I instancji wywiódł, że Polski Związek [...] jest podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej, ponieważ w świetle art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 ze zm.) dalej zwanej "u.d.i.p." wykonuje zadania publiczne, będąc m.in. podmiotem posiadającym wyłączne prawo organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski w danym sporcie, ustanawiania i realizacji reguł sportowych, czy powołania kadry narodowej. Dalej Sąd I instancji wskazał, że wnioskowane informacje miały charakter informacji publicznej. Uchwała podejmowana przez statutowy organ, jako skierowana do wszystkich członków zrzeszonych w związku, co do zasady dotyczy spraw publicznych. Dotyczy ona kwestii publicznych, tj. przekazu medialnego z imprez sportowych. Także wnioskowanych umów nie można zaliczyć do dokumentów wewnętrznych, ponieważ dotyczą one bezpośrednio głównej sprawy publicznej, załatwionej w formie ostatecznej uchwały, podjętej na podstawie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, pozwalając na zachowanie transparentności działań prowadzących do wydania uchwały. Sąd podkreślił, że dostęp do tych informacji może podlegać ograniczeniom, co jednak wiąże się z obowiązkiem wydania decyzji administracyjnej. Wbrew stanowisku organu brak było podstaw do wezwania skarżącej do uzupełnienia braków formalnych wniosku w postaci podania imienia, nazwiska czy też innych danych, a organ powinien zwrócić się o niezbędne dane do ""A. G." na adres, z którego wysłano wniosek, tj. [...]" W konsekwencji zdaniem Sądu I instancji organ pozostawał w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącej, a bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ, zaskarżając go w całości. Zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego (pkt 1), tj.:
a. art. 1 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 u.d.i.p. przez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że informacje wnioskowane w niniejszej sprawie miały charakter informacji publicznych, nie zaś biznesowych i z tego powodu powinny one być udostępnione bez zbędnej zwłoki, podczas gdy prawidłowa wykładnia pojęcia "informacji publicznej", zgodna z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, zaaprobowanym przez Trybunał Konstytucyjny, prowadzi do wniosku, że pojęcie "informacji publicznej" nie ma charakteru absolutnego, zaś dokumenty, które w niniejszej sprawie są przedmiotem wniosku, są wyłączone z kategorii pojęcia "informacji publicznej";
b. art. 1 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. przez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że skoro P. wykonuje zadania publiczne lub dysponuje majątkiem publicznym, to tym samym wszelkie informacje odnoszące się do jego funkcjonowania stanowią informacje publiczne podlegające udostępnieniu w trybie u.d.i.p., podczas gdy prawidłowa wykładnia powinna prowadzić do konkluzji, że informacje dotyczące tak umów z partnerami medialnymi, jak i umów sponsorskich są informacjami biznesowymi i nie są bezpośrednio związane z wykonywaniem zadań użyteczności publicznej przez P., nawet, jeżeli działalność P. ograniczona jest wyłącznie do tego rodzaju działań;
c. art. 5 ust. 2 u.d.i.p. przez jego niezastosowanie polegające na zaniechaniu poddania analizie zakresu żądania wniosku o udzielenie informacji publicznej w zakresie w jakim dotyczy on tak umów z partnerami medialnymi, jak i umów sponsorskich;
d. art. 13 ust. 1 i art. 16 u.d.i.p. przez ich błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, iż w przedmiotowej sprawie P. nie dochował czynności proceduralnych przewidzianych w przepisach u.d.i.p., podczas gdy przepisy te mogą być stosowane wyłącznie, jeśli wniosek obejmuje informacje publiczne, nie zaś informacje biznesowe;
Ponadto organ zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2), tj.:
a. art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niewystarczające wyjaśnienie podstawy wyroku, tj.:
- w uzasadnieniu brak logicznego wywodu prawnego, jaki doprowadził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do tezy, że umowy z partnerami medialnymi, jak i umowy sponsorskie stanowią informacje publiczne nie zaś informacje handlowe, podczas gdy w rzeczywistości stanowią one tajemnicę przedsiębiorcy określoną w art. 5 ust. 2 u.d.i.p.;
- uzasadnienie zaskarżanego wyroku zawiera jedynie opis stanu faktycznego sprawy stanowiący sumę opisów przedstawionych przez strony, bez wskazania, w jakim zakresie zostały one przyjęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i dlaczego, co wskazuje, że uzasadnienie nie spełnia wymogów o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a., który zobowiązuje Sąd do oceny nie jakiegokolwiek stanu faktycznego, lecz stanu rzeczywistego, ustalonego i przyjętego zgodnie z obowiązującym prawem;
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaniechał przedstawienia wykładni art. 63 § 2 k.p.a. oraz art. 64 k.p.a., w sytuacji gdy wykładnia językowa, systemowa, funkcjonalna oraz celowościowa tych przepisów pozwoliłaby na zweryfikowanie twierdzeń Sądu w przedmiocie możliwości wezwania przez P. wnioskodawczyni do uzupełnienia braków formalnych wniosku za pośrednictwem adresu mailowego "[...]", a także możliwości pozostawienia wniosku bez rozpoznania;
Istotny charakter powyższych naruszeń przejawia się w ich wpływie na wydanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzeczenia bez dokonania właściwej wykładni obowiązujących P. przepisów prawa;
b. art. 149 § 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. przez ich błędne zastosowanie, polegające na niezasadnym uwzględnieniu skargi, tj. zakwalifikowaniu skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jako skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej, gdy w istocie wniosek nie dotyczył informacji publicznej, a tym samym niewłaściwe przyjęcie, że P. dopuścił się bezczynności, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:
- nieuprawnione przyjęcie, że P. pozostawał w bezczynności, skutkujące zobowiązaniem P. w pkt I zaskarżanego wyroku do rozpatrzenia wniosku skarżącej z 27 sierpnia 2021 roku o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy;
- bezpodstawne uznanie, że informacje, których domaga się skarżąca stanowią informacje publiczne a nie biznesowe i podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p., zaś odmowa ich udostępnienia powinna nastąpić w formie aktu, o którym mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p., podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż nie może być mowy o bezczynności organu, w szczególności biorąc pod uwagę, iż wnioskodawczyni do momentu wniesienia skargi nie była zindywidualizowana, co uzasadnia bezzasadność zarzutu dotyczącego bezczynności i nieistnienie stanu bezczynności P. w zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej na dzień wniesienia skargi;
W oparciu o tak sformułowane zarzuty organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także o zasądzenie od skarżącej na rzecz skarżącego kasacyjnie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259) zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych.
W skardze kasacyjnej zasadnie zarzucono naruszenie art. 1 ust. i art. 6 ust. 1 u.d.i.p. ponieważ Sąd I instancji niezasadnie zakwalifikował żądaną we wniosku z 27 sierpnia 2021 r. informację jako informację publiczną. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Odwołując się do tego przepisu oraz art. 6 ust. 1 u.d.i.p. należy przyjąć, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Informację publiczną stanowi m.in. treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich.
Trzeba tu dodać, że wniosek na postawie przepisów u.d.i.p. powinien dotyczyć informacji. Wedle definicji językowej informacja to "powiadomienie o czymś, zakomunikowanie czegoś, wiadomość, wskazówka, pouczenie" (Wielki Słownik Języka Polskiego, Litery h-n, red. S. Dubisz, Warszawa 2018, s. 113). Informacja zatem oznacza pewien logiczny, istniejący komunikat. Informacją nie będą zatem poglądy na dany temat oraz, jak słusznie podniósł to Sąd pierwszej instancji, wykładania przepisów prawa.
Ponadto stosownie do treści art. 3 ust. 1 u.d.i.p. "[p]rawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do: 1) uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego;
2) wglądu do dokumentów urzędowych;
3) dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów."
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej powinien dotyczyć informacji. Wedle definicji językowej informacja to "powiadomienie o czymś, zakomunikowanie czegoś, wiadomość, wskazówka, pouczenie" (Wielki Słownik Języka Polskiego, Litery h-n, red. S. Dubisz, Warszawa 2018, s. 113). Informacja zatem oznacza pewien logiczny, istniejący komunikat. Biorąc pod uwagę treść art. 3 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej zawartej w dokumencie przez udostępnienie tego dokumentu jako nośnika informacji (jego postaci) nie dotyczy dokumentów innych niż urzędowe. W zakresie dokumentów prywatnych prawo dostępu do informacji publicznej dotyczy tylko ich treści zawierających informacje publiczne a nie ich postaci. Potwierdzeniem takiego stanowiska jest art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.d.i.p. z którego wynika, że udostępnieniu jako informacja publiczna podlegają dane publiczne, tj. treść i postać dokumentów urzędowych. Przy czym stosownie do treści art. 6 ust. 2 u.d.i.p. "[d]Dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy." Tymczasem we wniosku z 27 sierpnia 2021 r. zażądano kopii uchwały nr 1/08/2021 Zarządu Polskiego Związku [...] z 14 sierpnia 2021 r. w sprawie zakazu udziału zawodników i zawodniczek zrzeszonych w P. w walkach transmitowanych przez ogólnopolskie telewizje krajowe oraz kopii powołanych w ww. uchwale umów, tj.: 1) z partnerem medialnym TVP Sport; 2) wszystkich innych umów sponsorskich przewidujących zakaz udziału zawodników i zawodniczek zrzeszonych w P. w walkach transmitowanych przez ogólnopolskie telewizje krajowe. Wobec tego nie budzi wątpliwości, że zarówno żądana uchwała jak i umowy stanowią dokumenty prywatne, ponieważ nie zostały podpisane przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego. Skoro we wniosku zażądano kopii dokumentów prywatnych, tj. ich postaci, to wniosek ten nie dotyczy udostępnienia informacji publicznej. Ponieważ jak już podano wyżej, wnioski w zakresie informacji zawartych w dokumentach prywatnych mogą dotyczyć tylko treści tych dokumentów bez prawa uzyskania postaci tych dokumentów.
Tym niemniej zaskarżony wyrok odpowiada prawu.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów określonych w pkt 1 - 4a. Celem skargi na bezczynność jest zwalczanie zwłoki w załatwieniu sprawy. Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Na gruncie u.d.i.p. bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku informacyjnego ma miejsce wówczas, gdy organ – będąc w posiadaniu żądanej informacji – nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udzielenia informacji publicznej (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że w danej sprawie przysługuje inny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.) bądź też, że wnioskowana informacja nie posiada waloru informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Nieudzielenie informacji publicznej oraz niepowiadomienie, w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p., o powodach opóźnienia i terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona, oznacza bezczynność podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia (I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska [w:] I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2016, art. 13 oraz powołane tam orzecznictwo: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1209/04, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 25 listopada 2005r., sygn. akt IV SAB/Wr 57/05). Podkreślić należy, że dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane. Fakt, że żądane dokumenty nie stanowią informacji publicznej nie wpływa na ocenę bezczynności, w takim bowiem przypadku adresat wniosku nie może milczeć lecz obowiązany jest w ustawowo zakreślonym terminie poinformować stronę odrębnym pismem, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej. Zaniechanie tej czynności powoduje, że organ jest bezczynny, podobnie jak niewywiązanie się z obowiązku udostępnienia informacji publicznej w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.
W sprawie nie budzi wątpliwości, że wniosek z 27 sierpnia 2021 r. został złożony w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, adresat wniosku nie kwestionuje w skardze kasacyjnej, że co do zasady jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania posiadanych informacji w zakresie wykonywanych zadań publicznych i posiadanego majątku publicznego. Zatem zgodnie z tym, co już wskazano organ był zobowiązany do poinformowania wnioskodawczyni, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Do wniesienia skargi (21 września 2021 r. a nawet do wydania zaskarżonego wyroku (31 marca 2022 r.) P. nie wywiązał się z tej powinności, która uwalniałaby go od zarzutu bezczynności. Zatem naruszył przepis postępowania w postaci art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (błędnie nazwany w skardze kasacyjnej jako przepis prawa materialnego). W konsekwencji zaistniały podstawy do zastosowania art. 3 § pkt 8 p.p.s.a. i art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. i stwierdzenie bezczynności adresata wniosku i zobowiązania go do rozpoznania wniosku z 27 sierpnia 2021 r., chociaż nie jak to stwierdził Sąd I instancji, w postaci udostępnienia żądanej informacji publicznej lub wydania decyzji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. ale w postaci pisma informującego wnioskodawczynię, że wnioskowana informacja nie jest informacją publiczną.
Nie są również zasadne zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt: II FPS 8/09, LEX nr 552012, wyrok NSA z 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt: II FSK 568/08, LEX nr 513044). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko strony przeciwnej, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Kwestia błędnej wykładni prawa materialnego, która doprowadziła Sąd do nietrafnego jak się okazało uznania żądanej informacji za publiczną, nie mogła odnieść skutku w ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., skoro uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie ustawowo wymagane elementy i poddaje się kontroli instancyjnej, tj. pozwala w wystarczającym stopniu na ustalenie sposobu rozumowania przez Sąd I instancji i jego ocenę. Z wywodów Sądu wynika, dlaczego w jego ocenie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze i co stanowiło podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym wyroku. To, że stanowisko to okazało się nietrafne w granicach zakreślonych innymi zarzutami skargi kasacyjnej nie przesadza automatycznie skuteczności zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Należy tu zauważyć, że oczywistym jest, że kwestia tajemnicy przedsiębiorcy nie może być przedmiotem oceny Sądu Administracyjnego w sprawie w przedmiocie bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Nie można zgodzić się też z zarzutem nieprzedstwienia rzeczywistego stanu faktycznego. Analiza uzasadnienia wyroku wskazuje, że stanowisko Sądu I instancji zostało oparte na bezspornych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okolicznościach faktycznych, w szczególności co do dnia złożenia wniosku i skargi, Kwestia wniesienie ponaglenia nie ma znaczenie dla wyniku sprawy, ponieważ w sprawach w przedmiocie bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej środek ten nie jest wymagany.
Odnosząc się do zarzutu zaniechania przedstawienia w uzasadnieniu wyroku wykładni art. 63 § 2 oraz art. 64 k.p.a. należy stwierdzić, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak szczegółowego odniesienia się przez wojewódzki sąd administracyjny do wszystkich zarzutów zawartych w skardze i skoncentrowanie się tylko na istotnych kwestiach, nie jest wadliwe, o ile te kwestie mają znaczenie dla rozstrzygnięcia, a wątki pominięte mają jedynie charakter uboczny i nie rzutują na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 24 czerwca 2004 r., FSK 2633/04, LEX 173345; wyrok NSA z 12 czerwca 2014 r., I OSK 2721/13). W sytuacji, nietrafnego zakwalifikowania przez Sąd żądanej informacji jako publicznej, należy przyjąć, że organ powinien zawiadomić wnioskodawczynię pisemnie, że żądanie nie dotyczy informacji publicznej. Wobec tego zbędne jest roztrząsanie kwestii dotyczących braku adresu wnioskodawczyni i braku jej pełnych danych osobowych. W sytuacji gdy we wniosku znajduje się adres e-mailowy, z którego wysłano wniosek, przy odformalizowanym postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej, odpowiedzi należało udzielić na ten adres poczty elektronicznej, który może ale nie musi być adresem wnioskodawczyni.
Przedstawione wyżej stanowisko czyni zbytecznym odnoszenie się do pozostałych zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej, w szczególności do naruszenia art. 5 ust. 2 u.d.i.p. i art. 1 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., ponieważ nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu dlatego na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI